Orzeczenie · 2023-05-25

I FSK 265/19

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2023-05-25
NSApodatkoweWysokansa
VATstawka podatkowausługi gastronomicznedostawa towarówPKWiUTSUEzasada neutralności podatkowejrestauracjefast fooddrive-in

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną I. F. od wyroku WSA w Warszawie, który oddalił skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w przedmiocie podatku od towarów i usług za okres od stycznia 2015 r. do lutego 2016 r. Spór dotyczył stawki VAT stosowanej do sprzedaży posiłków w restauracjach franczyzowych typu M. Skarżąca stosowała stawkę 5%, klasyfikując sprzedaż jako dostawę towarów (PKWiU 10.85.1), podczas gdy organy podatkowe i WSA uznały, że jest to usługa gastronomiczna (PKWiU 56) opodatkowana stawką 8%. NSA, opierając się na wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej w sprawie C-703/19, uchylił zaskarżony wyrok i decyzję organu. Sąd podkreślił, że kluczowe dla rozróżnienia stawki VAT jest ustalenie, czy dana czynność stanowi dostawę towarów (posiłków gotowych do spożycia) czy świadczenie usług (restauracyjnych), co należy oceniać z perspektywy klienta i zakresu usług towarzyszących. NSA zwrócił uwagę na potrzebę rozróżnienia sprzedaży na wynos od konsumpcji na miejscu oraz na potencjalne naruszenie zasady neutralności podatkowej i ochrony uzasadnionych oczekiwań podatnika w kontekście wcześniejszej praktyki interpretacyjnej organów. Sąd wskazał również na potrzebę ponownej analizy zastosowania art. 165c Ordynacji podatkowej.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalenie prawidłowej stawki VAT dla sprzedaży posiłków w placówkach gastronomicznych, rozróżnienie dostawy towarów od usługi, stosowanie zasady neutralności podatkowej i ochrony uzasadnionych oczekiwań podatnika.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy okresu do 30 czerwca 2020 r. w zakresie stosowania PKWiU do określania stawek VAT. Konieczność indywidualnej analizy charakteru świadczonych usług i dostępnej infrastruktury.

Zagadnienia prawne (3)

Jaka stawka podatku VAT (5% czy 8%) powinna być stosowana do sprzedaży posiłków w restauracjach typu fast-food, w tym w systemach 'drive-in' i 'walk-through', w zależności od tego, czy czynność ta stanowi dostawę towarów czy świadczenie usług?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Należy rozróżnić dostawę towarów (posiłków gotowych do spożycia) od świadczenia usług gastronomicznych. Stawka VAT zależy od charakteru transakcji, oceniając ją z perspektywy klienta i zakresu usług towarzyszących, zgodnie z orzecznictwem TSUE.

Uzasadnienie

NSA oparł się na wyroku TSUE, który wskazał, że kluczowe dla rozróżnienia jest to, czy transakcja wiąże się z usługami wspomagającymi umożliwiającymi natychmiastowe spożycie żywności, czy też jest to czysta dostawa towarów. Sprzedaż na wynos bez znaczących usług towarzyszących powinna być traktowana jako dostawa towarów.

Czy stosowanie przez organy podatkowe różnych stawek VAT do podobnych transakcji w zależności od indywidualnych interpretacji lub praktyki narusza zasadę neutralności podatkowej i ochrony uzasadnionych oczekiwań podatnika?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, jeśli prowadzi to do nierównego traktowania podatników w podobnych sytuacjach, może naruszać zasadę neutralności podatkowej. W przypadku braku własnej interpretacji, podatnik może powoływać się na utrwaloną praktykę organów, choć ochrona prawna nie jest tak silna jak w przypadku własnej interpretacji.

Uzasadnienie

NSA wskazał, że rozbieżna praktyka interpretacyjna organów w zakresie stawek VAT dla podobnych transakcji mogła naruszać zasadę neutralności. Podkreślono, że zasada zaufania do organów podatkowych może mieć pierwszeństwo przed zasadą legalizmu w pewnych sytuacjach, zwłaszcza gdy podatnik działał w dobrej wierze.

Czy wszczęcie postępowania podatkowego po 1 stycznia 2017 r. w przedmiocie stawki VAT, mimo że kontrola podatkowa i wcześniejsze postępowanie rozpoczęły się przed tą datą, wyklucza zastosowanie art. 165c Ordynacji podatkowej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, art. 165c Ordynacji podatkowej ma charakter procesowy i może być stosowany do postępowań wszczętych po jego wejściu w życie, niezależnie od daty rozpoczęcia kontroli. Ocena jego wpływu na wynik sprawy wymaga analizy konkretnych okoliczności.

Uzasadnienie

NSA skorygował wykładnię WSA, stwierdzając, że art. 165c Ordynacji podatkowej ma zastosowanie do postępowań wszczętych po 1 stycznia 2017 r. bez względu na datę wcześniejszej kontroli. Podkreślono, że zastosowanie tego przepisu wymaga analizy, czy w powtórnej kontroli ujawniono wyłącznie nieprawidłowości co do stawki VAT.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono zaskarżony wyrok WSA i decyzję organu drugiej instancji. Sprawę przekazano do ponownego rozpoznania organom podatkowym.

Przepisy (14)

Główne

u.p.t.u. art. 5 § 1 pkt 1

Ustawa o podatku od towarów i usług

u.p.t.u. art. 5a

Ustawa o podatku od towarów i usług

u.p.t.u. art. 7 § 1

Ustawa o podatku od towarów i usług

u.p.t.u. art. 8 § 1

Ustawa o podatku od towarów i usług

u.p.t.u. art. 41 § 2a

Ustawa o podatku od towarów i usług

Pomocnicze

Rozporządzenie Ministra Finansów w sprawie towarów i usług, dla których obniża się stawkę podatku od towarów i usług, oraz warunków stosowania stawek obniżonych art. 3 § 1 pkt 1

Rozporządzenie Ministra Finansów w sprawie towarów i usług, dla których obniża się stawkę podatku od towarów i usług, oraz warunków stosowania stawek obniżonych § poz. 7 załącznika

Rozporządzenie wykonawcze Rady (UE) Nr 282/2011 art. 6 § ust. 1 i ust. 2

Dyrektywa 2006/112/WE Rady art. 98 § ust. 1-3

o.p. art. 14a

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 121 § § 1

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 165c § § 1 i § 4

Ordynacja podatkowa

Ustawa o zmianie niektórych ustaw w celu poprawy otoczenia prawnego przedsiębiorców art. 8 § pkt 6

Ustawa o zmianie niektórych ustaw w celu poprawy otoczenia prawnego przedsiębiorców art. 35

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niewłaściwa wykładnia przepisów dotyczących stawki VAT dla sprzedaży posiłków w restauracjach typu fast-food. • Naruszenie zasady neutralności podatkowej i ochrony uzasadnionych oczekiwań podatnika w związku z rozbieżną praktyką interpretacyjną organów. • Błędna wykładnia art. 165c Ordynacji podatkowej przez sąd pierwszej instancji.

Godne uwagi sformułowania

Istotą sporu w niniejszej sprawie jest kwestia zakwalifikowania świadczonych przez skarżącego spornych usług do jednej z dwóch klasyfikacji PKWiU... • W świetle powołanego wyroku TSUE... istotnego znaczenia nabiera prawidłowa klasyfikacja czynności dokonanych przez podatnika... • Ocena prawna transakcji dokonywanych przez skarżącego wymaga – w pierwszej kolejności – ustalenia charakteru dokonywanych przez niego czynności i – w dalszej kolejności - dokonania ich kwalifikacji jako dostawy towarów lub świadczenia usług...

Skład orzekający

Marek Kołaczek

przewodniczący-sprawozdawca

Artur Mudrecki

członek

Maja Chodacka

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie prawidłowej stawki VAT dla sprzedaży posiłków w placówkach gastronomicznych, rozróżnienie dostawy towarów od usługi, stosowanie zasady neutralności podatkowej i ochrony uzasadnionych oczekiwań podatnika."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy okresu do 30 czerwca 2020 r. w zakresie stosowania PKWiU do określania stawek VAT. Konieczność indywidualnej analizy charakteru świadczonych usług i dostępnej infrastruktury.

Wartość merytoryczna

Ocena: 8/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu stosowania stawek VAT w gastronomii, z odwołaniem do kluczowego orzecznictwa TSUE i jego wpływu na polskie prawo. Jest to temat interesujący dla wielu przedsiębiorców i prawników.

Fast food a VAT: Czy płacisz za posiłek czy za usługę? NSA wyjaśnia z pomocą TSUE.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst