I FSK 2552/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa rozpatrywana przez Naczelny Sąd Administracyjny dotyczyła sporu o prawidłowe opodatkowanie podatkiem od towarów i usług sprzedaży posiłków w systemach drive-in, walk-through, food court oraz na wynos za okres od stycznia do czerwca 2016 r. Organy podatkowe zakwestionowały zastosowanie przez podatnika 5% stawki VAT, twierdząc, że właściwa jest stawka 8% dla usług gastronomicznych, a nie 5% dla dostawy towarów. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uznał skargę podatnika za zasadną, wskazując na błędną wykładnię przepisów ustawy o VAT i naruszenie przepisów postępowania. Sąd pierwszej instancji powołał się na orzecznictwo TSUE, podkreślając, że kwalifikacja czynności jako dostawy towarów lub świadczenia usług powinna być dokonana na gruncie ustawy o VAT, a nie wyłącznie na podstawie klasyfikacji statystycznej PKWiU. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną, uznał ją za zasadną. Kluczowym argumentem NSA było naruszenie przez organy podatkowe zasady zaufania do organów państwa (art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej) oraz zasady pewności prawa. NSA podkreślił, że podatnik stosował 5% stawkę VAT w oparciu o liczne interpretacje indywidualne wydawane przez organy podatkowe dla podobnych przypadków, które potwierdzały prawidłowość takiej kwalifikacji. Wobec jednolitej i utrwalonej praktyki interpretacyjnej organów, NSA uznał, że podatnik miał uzasadnione oczekiwania co do prawidłowości swojego postępowania. W konsekwencji, NSA uchylił zaskarżony wyrok WSA oraz decyzje organów obu instancji, umarzając jednocześnie postępowanie podatkowe. Zasądzono również zwrot kosztów postępowania na rzecz podatnika.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUgruntowanie zasady ochrony uzasadnionych oczekiwań podatnika w oparciu o utrwaloną praktykę interpretacyjną organów podatkowych, nawet w przypadku zmiany ich stanowiska.
Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego związanego ze sprzedażą posiłków w systemach fast food i stosowaniem stawki VAT, ale jego główny walor leży w interpretacji zasad proceduralnych.
Zagadnienia prawne (2)
Czy sprzedaż posiłków w systemach drive-in, walk-through, food court oraz na wynos, sklasyfikowana jako gotowe posiłki i dania (PKWiU 10.85.1), powinna być opodatkowana stawką 5% jako dostawa towarów, czy 8% jako usługa gastronomiczna?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Sprzedaż posiłków w systemach drive-in, walk-through, food court oraz na wynos, sklasyfikowana jako gotowe posiłki i dania (PKWiU 10.85.1), może być opodatkowana stawką 5% jako dostawa towarów, jeśli spełnione są kryteria ustawy o VAT, a nie wyłącznie na podstawie klasyfikacji statystycznej PKWiU.
Uzasadnienie
Sąd pierwszej instancji, powołując się na orzecznictwo TSUE, wskazał, że kwalifikacja czynności jako dostawy towarów lub świadczenia usług powinna być dokonana na gruncie ustawy o VAT, a nie wyłącznie na podstawie klasyfikacji statystycznej PKWiU. Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że podatnik działał w zaufaniu do utrwalonej praktyki interpretacyjnej organów, która potwierdzała prawidłowość stosowania 5% stawki VAT, co skutkowało uchyleniem decyzji organów i umorzeniem postępowania.
Czy organy podatkowe naruszyły zasadę zaufania do organów państwa (art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej) i zasadę pewności prawa, kwestionując rozliczenia podatnika oparte na utrwalonej praktyce interpretacyjnej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, organy podatkowe naruszyły zasadę zaufania do organów państwa i zasadę pewności prawa, kwestionując rozliczenia podatnika oparte na utrwalonej praktyce interpretacyjnej, która potwierdzała prawidłowość stosowania 5% stawki VAT.
Uzasadnienie
Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że podatnik miał uzasadnione oczekiwania co do prawidłowości swojego postępowania, ponieważ stosował się do licznych interpretacji indywidualnych wydawanych przez organy podatkowe, które jednolicie potwierdzały prawidłowość stosowania 5% stawki VAT do sprzedaży posiłków w systemach fast food. Kwestionowanie tych rozliczeń przez organy podatkowe, po latach stosowania się do ich własnej praktyki, stanowiło naruszenie zasady zaufania i pewności prawa.
Przepisy (19)
Główne
u.p.t.u. art. 5 § ust. 1 pkt 1
Ustawa o podatku od towarów i usług
u.p.t.u. art. 5a
Ustawa o podatku od towarów i usług
u.p.t.u. art. 7 § ust. 1
Ustawa o podatku od towarów i usług
u.p.t.u. art. 8 § ust. 1
Ustawa o podatku od towarów i usług
u.p.t.u. art. 41 § ust. 2a
Ustawa o podatku od towarów i usług
Ordynacja podatkowa art. 121 § § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Pomocnicze
rozporządzenie MF z 4 kwietnia 2011 r. art. 7 § ust. 1 pkt 1
Rozporządzenie Ministra Finansów z 4 kwietnia 2011 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług
Ordynacja podatkowa art. 122
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Ordynacja podatkowa art. 187 § § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Ordynacja podatkowa art. 191
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Ordynacja podatkowa art. 2a
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
p.p.s.a. art. 145 § § 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a) i c)
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 135
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Konstytucja RP art. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
p.p.s.a. art. 185 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 188
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 200
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 209
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Naruszenie przez organy podatkowe zasady zaufania do organów państwa (art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej) poprzez kwestionowanie rozliczeń podatnika opartych na utrwalonej praktyce interpretacyjnej. • Naruszenie zasady pewności prawa. • Błędna wykładnia i niewłaściwe zastosowanie przepisów prawa materialnego dotyczących stawki VAT.
Godne uwagi sformułowania
podatnika nie obciążać błędy lub uchybienia organu podatkowego, w szczególności niewłaściwa interpretacja przepisów prawa, do której podatnik ów się stosuje. • organy podatkowe swoimi interpretacjami, upewniają podatnika co do prawidłowości wykładni prawa i jego stosowania, po czym zmieniają wyrażany w danym zakresie pogląd prawny, nie powinny obciążać go skutkami stosowania się do tej wykładni i praktyki. • zasada uprawnionych oczekiwań, strona ma prawo spodziewać się, że działając w dobrej wierze i z poszanowaniem prawa w zakresie, w jakim prawidłowość jego stosowania potwierdzają organy poprzez utrwaloną praktykę rozstrzygania spraw, nie narazi się na niekorzystne skutki prawne swoich decyzji.
Skład orzekający
Danuta Oleś
sprawozdawca
Janusz Zubrzycki
przewodniczący
Włodzimierz Gurba
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ugruntowanie zasady ochrony uzasadnionych oczekiwań podatnika w oparciu o utrwaloną praktykę interpretacyjną organów podatkowych, nawet w przypadku zmiany ich stanowiska."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego związanego ze sprzedażą posiłków w systemach fast food i stosowaniem stawki VAT, ale jego główny walor leży w interpretacji zasad proceduralnych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest zaufanie podatnika do organów państwa i jak organy nie mogą arbitralnie zmieniać swojej praktyki interpretacyjnej, obciążając podatników negatywnymi konsekwencjami.
“Organy podatkowe nie mogą zmieniać zasad gry w trakcie jej trwania – NSA chroni zaufanie podatnika.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.