Orzeczenie · 2025-06-12

I FSK 2477/21

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-06-12
NSApodatkoweŚredniansa
VATpodatek od towarów i usługprawo wekslowepostępowanie podatkowedowodyskarżącyorgan podatkowysąd administracyjnyskarga kasacyjnaustawa Ordynacja podatkowa

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną M. S. od wyroku WSA w Gdańsku, który oddalił skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w przedmiocie podatku od towarów i usług. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania (art. 145 § 1 pkt 1c p.p.s.a. w zw. z art. 191, 194 § 1, 192 O.p.) oraz prawa materialnego (prawo wekslowe). Głównym zarzutem było oparcie się przez organ na zeznaniach świadka G. C. i decyzji wydanej wobec innego podmiotu, a także uznanie dokumentu z poświadczonym podpisem notarialnie za dokument prywatny. NSA uznał, że weksel nie stanowił dowodu zapłaty, ponieważ trasat (B. K.) go nie zaakceptował, a G. C. zaprzeczył jego otrzymaniu. Sąd wyjaśnił, że poświadczenie podpisu przez notariusza nie nadaje dokumentowi prywatnemu mocy urzędowej. Ponadto, NSA stwierdził, że włączenie do akt sprawy dowodów zebranych w innych postępowaniach (w tym decyzji wobec G. C.) jest dopuszczalne na mocy art. 181 § 1 O.p., a strona miała możliwość wypowiedzenia się co do tych dowodów. Zarzut naruszenia art. 192 O.p. uznano za bezpodstawny z uwagi na zapewnienie stronie możliwości wypowiedzenia się co do materiału dowodowego. Zarzut naruszenia prawa materialnego (prawo wekslowe) uznano za niespełniający wymogów formalnych skargi kasacyjnej. W konsekwencji, NSA oddalił skargę kasacyjną.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących dowodów w postępowaniu podatkowym, w szczególności oceny weksli i dokumentów z poświadczonym podpisem notarialnym, a także dopuszczalności dowodów z innych postępowań.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznego stanu faktycznego związanego z obrotem wekslowym i transakcjami nieruchomościowymi.

Zagadnienia prawne (4)

Czy weksel, na którym znajduje się jedynie podpis wystawcy i poświadczenie notarialne podpisu trasata, stanowi dowód zapłaty w postępowaniu podatkowym?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, weksel taki nie stanowi dowodu zapłaty, jeśli trasat nie dokonał akceptacji weksla, a sam wystawca nie wykazał, że dokonał zapłaty.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że dla ważności zobowiązania z weksla wymagana jest akceptacja trasata. Poświadczenie notarialne podpisu na dokumencie prywatnym nie nadaje mu mocy urzędowej i nie dowodzi faktycznej zapłaty.

Czy dopuszczalne jest włączenie do materiału dowodowego w postępowaniu podatkowym dowodów zebranych w innych postępowaniach, w tym decyzji wydanej wobec innego podmiotu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, jest to dopuszczalne na podstawie art. 181 § 1 Ordynacji podatkowej.

Uzasadnienie

Sąd wyjaśnił, że włączenie dowodów z innych postępowań nie narusza przepisów Ordynacji podatkowej, pod warunkiem zapewnienia stronie czynnego udziału w postępowaniu, co obejmuje możliwość wypowiedzenia się co do tych dowodów.

Czy dokument prywatny z poświadczonym podpisem notarialnie ma moc dowodu urzędowego w postępowaniu podatkowym?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, poświadczenie podpisu przez notariusza nie nadaje dokumentowi prywatnemu mocy urzędowej.

Uzasadnienie

Sąd wyjaśnił, że czynność notarialna poświadczenia podpisu dotyczy jedynie autentyczności podpisu i istnienia dokumentu w dacie poświadczenia, nie wpływa natomiast na charakter prawny treści dokumentu.

Czy naruszenie przepisów postępowania miało istotny wpływ na wynik sprawy, jeśli skarżący nie wykazał związku przyczynowego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli skarżący nie uprawdopodobnił istnienia wpływu zarzucanego naruszenia na wynik sprawy.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że dla skuteczności zarzutu naruszenia przepisów postępowania należy wykazać istnienie związku przyczynowego pomiędzy uchybieniem a wynikiem sprawy, co oznacza istnienie hipotetycznej możliwości odmiennego rozstrzygnięcia.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną od wyroku WSA w Gdańsku.

Przepisy (15)

Pomocnicze

O.p. art. 191

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 194 § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 192

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zarzut naruszenia polegający na nieuchyleniu zaskarżonej decyzji mimo naruszenia przepisów postępowania.

p.p.s.a. art. 174

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawy skargi kasacyjnej (naruszenie prawa materialnego lub przepisów postępowania).

p.p.s.a. art. 183 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej i z urzędu bierze pod rozwagę jedynie nieważność postępowania.

p.p.s.a. art. 193

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera jedynie ocenę zarzutów skargi kasacyjnej.

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do oddalenia skargi kasacyjnej.

p.p.s.a. art. 204 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do zasądzenia kosztów postępowania kasacyjnego.

O.p. art. 123 § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Zasada czynnego udziału strony w postępowaniu.

O.p. art. 200 § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Wyznaczenie terminu do wypowiedzenia się co do materiału dowodowego.

O.p. art. 180 § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Dopuszczalność dowodów.

O.p. art. 181 § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Możliwość włączania do akt sprawy dowodów zebranych w innych postępowaniach.

Prawo wekslowe art. 21-29

Ustawa z dnia 28 kwietnia 1936 r. Prawo wekslowe

Przepisy dotyczące akceptacji weksla.

u.o. VAT art. 108 § 1

Ustawa o podatku od towarów i usług

Argumenty

Odrzucone argumenty

Naruszenie przepisów postępowania art. 145 §1 pkt 1c) p.p.s.a. polegające na nie uchyleniu zaskarżonej decyzji, mimo że decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania art. 191, 194 § 1 O.p. a także art. 192 O.p. • Naruszenie przepisów prawa materialnego polegające na błędnej wykładni przepisów prawa wekslowego. • Naruszenie zasad wynikających z art. 123 O.p. w zw. z art. 129 O.p. w zw. z art. 180 § 1 O.p. polegające na przyjęciu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, że w postępowaniu podatkowym decyzja wydana wobec kontrahenta podatnika ma szczególną moc dowodową w sytuacji gdy taka decyzja nie powinna być podatnikowi nawet ujawniona.

Godne uwagi sformułowania

Uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera jedynie ocenę zarzutów skargi kasacyjnej. • Rozpoznanie sprawy w granicach skargi kasacyjnej oznacza, że Naczelny Sąd Administracyjny nie analizuje tejże sprawy po raz kolejny w jej całokształcie, związany jest natomiast wskazanymi w skardze kasacyjnej podstawami. • Dla skutecznego podważenia wyroku nie wystarczy, by zarzuty i ich uzasadnienie stanowiły de facto polemikę ze stanowiskiem przedstawionym przez Sąd pierwszej instancji. • Przez wpływ, o którym mowa w art. 174 pkt 2 tej ustawy, należy rozumieć istnienie związku przyczynowego pomiędzy uchybieniem procesowym podniesionym w zarzucie skargi kasacyjnej, a wydanym w sprawie zaskarżonym orzeczeniem Sądu pierwszej instancji. • Poświadczenie złożenia podpisów przez notariusza na tych dokumentach, tj. wekslu oraz pokwitowaniu wręczenia weksla G. C. nie sprawiło, iż dokumenty te uzyskały mocy urzędowej. • Dokumenty prywatne poświadczone przez notariusza nie uzyskują mocy urzędowej, jak w przypadku czynności sporządzonych w formie aktu notarialnego przez notariuszy. • Z klauzuli poświadczeniowej wynikają jedynie dwa domniemania: domniemanie autentyczności podpisu i domniemanie istnienia dokumentu w dacie poświadczenia, tzw. data pewna.

Skład orzekający

Roman Wiatrowski

przewodniczący

Marek Olejnik

sprawozdawca

Adam Nita

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących dowodów w postępowaniu podatkowym, w szczególności oceny weksli i dokumentów z poświadczonym podpisem notarialnym, a także dopuszczalności dowodów z innych postępowań."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego stanu faktycznego związanego z obrotem wekslowym i transakcjami nieruchomościowymi.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnych kwestii dowodowych w postępowaniu podatkowym, w tym oceny weksli i dokumentów z poświadczeniem notarialnym, co jest istotne dla praktyków prawa podatkowego.

Weksel z podpisem notarialnym to nie zawsze dowód zapłaty – NSA wyjaśnia zasady oceny dowodów w VAT.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst