I FSK 2358/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA orzekł, że dotacja na realizację projektu nie stanowi obrotu podlegającego opodatkowaniu VAT, ponieważ ma charakter zwrotu poniesionych kosztów, a nie wynagrodzenia za świadczone usługi.
Sprawa dotyczyła opodatkowania podatkiem VAT dotacji otrzymanej przez U. na realizację projektu wspierającego MŚP. Skarżący twierdził, że dotacja jest zwrotem kosztów i nie stanowi obrotu. Organ interpretacyjny uznał, że dotacja ma bezpośredni wpływ na cenę usług i podlega VAT. Sąd I instancji przyznał rację skarżącemu, a NSA w wyroku oddalającym skargę kasacyjną organu potwierdził, że dotacja ta nie jest wynagrodzeniem za usługi, lecz zwrotem kosztów projektu, a zatem nie podlega opodatkowaniu VAT.
Naczelny Sąd Administracyjny rozpatrywał skargę kasacyjną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej od wyroku WSA w Warszawie, który uchylił interpretację indywidualną dotyczącą opodatkowania podatkiem od towarów i usług (VAT) dotacji otrzymanej przez spółkę U. na realizację projektu wspierającego małe i średnie przedsiębiorstwa (MŚP). Spółka U. zawarła umowę o partnerstwie z Fundacją C. w celu wspólnego złożenia wniosku o dofinansowanie projektu z Regionalnego Programu Operacyjnego. Projekt zakładał świadczenie usług inkubacyjnych i akceleracyjnych dla MŚP, finansowanych w 80% ze środków unijnych, a w 20% ze środków własnych partnerów. Spółka U. zapytała, czy otrzymane dofinansowanie stanowi obrót podlegający opodatkowaniu VAT. Spółka argumentowała, że dotacja jest formą dofinansowania projektu, a nie wynagrodzeniem za świadczone usługi, i nie ma bezpośredniego wpływu na cenę tych usług, które są udzielane w ramach pomocy de minimis. Dyrektor KIS uznał jednak, że dotacja ma bezpośredni wpływ na cenę usług i podlega opodatkowaniu VAT. WSA w Warszawie przychylił się do stanowiska spółki, wskazując, że dotacja ma charakter zwrotu kosztów, a nie wynagrodzenia. NSA w wyroku z dnia 30 kwietnia 2025 r. oddalił skargę kasacyjną organu, potwierdzając, że opisana dotacja nie stanowi dopłaty do wynagrodzenia z tytułu świadczonej usługi, lecz zwrot poniesionych kosztów realizacji projektu. Sąd podkreślił, że dotacja pokrywa koszty projektu i nie ma charakteru cenotwórczego, w związku z czym nie podlega opodatkowaniu VAT.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, dotacja taka nie stanowi obrotu podlegającego opodatkowaniu VAT.
Uzasadnienie
Dotacja ma charakter zwrotu poniesionych kosztów realizacji projektu, a nie wynagrodzenia za świadczone usługi. Nie ma bezpośredniego wpływu na cenę usług i nie jest związana z konkretną czynnością opodatkowaną.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (7)
Główne
u.p.t.u. art. 5 § 1 pkt 1
Ustawa o podatku od towarów i usług
Określa, co stanowi przedmiot opodatkowania VAT, w tym odpłatną dostawę towarów i odpłatne świadczenie usług.
u.p.t.u. art. 8 § 1
Ustawa o podatku od towarów i usług
Definiuje świadczenie usług na potrzeby VAT.
u.p.t.u. art. 29a § 1
Ustawa o podatku od towarów i usług
Określa podstawę opodatkowania, która obejmuje wynagrodzenie otrzymane z tytułu dostawy towarów lub świadczenia usług, z uwzględnieniem dopłat, subwencji i innych podobnych płatności mających bezpośredni wpływ na cenę.
Pomocnicze
u.p.t.u. art. 86 § 1
Ustawa o podatku od towarów i usług
Dotyczy prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.
u.p.t.u.
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
Tekst jednolity z 2020 r. poz. 106.
O.p.
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Przepisy dotyczące interpretacji podatkowych (art. 13 § 2a, art. 14b § 1).
p.p.s.a.
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Przepisy dotyczące postępowania sądowego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, art. 146 § 1, art. 151, art. 184, art. 185 § 1, art. 188, art. 204 pkt 2, art. 205 § 2, art. 209).
Argumenty
Skuteczne argumenty
Dotacja na realizację projektu ma charakter zwrotu poniesionych kosztów, a nie wynagrodzenia za świadczone usługi. Dotacja nie ma bezpośredniego wpływu na cenę usług świadczonych w ramach projektu. Dotacja nie stanowi dopłaty do ceny towarów lub usług, a tym samym nie podlega opodatkowaniu VAT.
Odrzucone argumenty
Dotacja stanowi wynagrodzenie za czynności realizowane w związku z projektem i ma bezpośredni wpływ na cenę świadczonych usług, co czyni ją podstawą opodatkowania VAT.
Godne uwagi sformułowania
dotacja nie stanowi dopłaty do wynagrodzenia z tytułu świadczonej usługi, ale zwrot poniesionych kosztów realizacji projektu (ma charakter zakupowy, a nie sprzedażowy). Pokrywa tylko koszty związane z realizacją projektu i nie ma charakteru cenotwórczego, stanowi zwrot poniesionych kosztów.
Skład orzekający
Bartosz Wojciechowski
przewodniczący-sprawozdawca
Artur Mudrecki
członek
Zbigniew Łoboda
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Potwierdzenie, że dotacje na realizację projektów, które nie są bezpośrednio związane z ceną świadczonych usług, nie podlegają opodatkowaniu VAT."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznego stanu faktycznego, gdzie dotacja jest jasno określona jako zwrot kosztów projektu, a nie wynagrodzenie za konkretne usługi.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia podatkowego związanego z dotacjami unijnymi i ich opodatkowaniem VAT, co jest istotne dla wielu przedsiębiorców i instytucji realizujących projekty.
“Dotacje unijne a VAT: Kiedy zwrot kosztów projektu nie podlega opodatkowaniu?”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI FSK 2358/21 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2025-04-30 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2021-11-17 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Artur Mudrecki Bartosz Wojciechowski /przewodniczący sprawozdawca/ Zbigniew Łoboda Symbol z opisem 6110 Podatek od towarów i usług 6560 Hasła tematyczne Podatek od towarów i usług Interpretacje podatkowe Sygn. powiązane III SA/Wa 1876/20 - Wyrok WSA w Warszawie z 2021-08-24 Skarżony organ Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej Treść wyniku Oddalono skargę kasacyjną Powołane przepisy Dz.U. 2020 poz 106 art. 5 ust. 1 pkt 1 i art. 8 ust. 1 w zw. z art. 29a ust. 1 oraz art. 86 ust. 1 Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług - t.j. Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący - Sędzia NSA Bartosz Wojciechowski (sprawozdawca), Sędzia NSA Artur Mudrecki, Sędzia NSA Zbigniew Łoboda, Protokolant Katarzyna Nowik, po rozpoznaniu w dniu 30 kwietnia 2025 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 sierpnia 2021 r., sygn. akt III SA/Wa 1876/20 w sprawie ze skargi U. na interpretację indywidualną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 31 lipca 2020 r., nr 0114-KDIP4-2.4012.203.2020.2.WH w przedmiocie podatku od towarów i usług 1) oddala skargę kasacyjną, 2) zasądza od Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej na rzecz U. kwotę 360 (trzysta sześćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Uzasadnienie 1. Wyrok Sądu I instancji i przedstawiony przez ten Sąd tok postępowania przed organami podatkowymi 1.1. Wyrokiem z dnia 24 sierpnia 2021 r., sygn. akt III SA/Wa 1876/20 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, orzekając w sprawie ze skargi U. (dalej: strona, skarżący) uchylił interpretację indywidualną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 31 lipca 2020 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług. Rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie sprawy. 1.2. Skarżący 14 września 2017 r. zawarł umowę o partnerstwie z Fundacją C. (dalej: Fundacja) w celu wspólnego złożenia wniosku o dofinansowanie projektu do Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa [...] 2014-2020, Oś priorytetowa II Rozwój potencjału innowacyjnego i przedsiębiorczości, Działanie 3.1 Poprawa rozwoju MŚP (małych, średnich przedsiębiorstw) na [...], Poddziałanie 3.1.2 Rozwój MŚP, typ projektów: Wsparcie początkowej fazy rozwoju przedsiębiorstw, w ramach konkursu [...] i jego późniejszej realizacji (dalej Projekt). Inicjatorem współpracy była Fundacja (od 2019 r. funkcjonująca jako A.). Skarżący, w imieniu którego działa jednostka organizacyjna T. (T.), jest partnerem w projekcie. Projekt dotyczy kompleksowej i synergicznej oferty: usług, dzięki konsolidacji oraz skojarzeniu potencjału Fundacji i skarżącego, skierowanej na rozwijanie działalności małych i średnich przedsiębiorstw (w szczególności start-upów) znajdujących się we wczesnej fazie rozwoju. Źródłem dofinansowania Projektu z założenia są środki Unii Europejskiej - Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach Programu Operacyjnego Województwa [...] 2014-2020, Poddziałanie 3.1.2 Rozwój MŚP, typ projektów: Wsparcie początkowej fazy rozwoju przedsiębiorstw (80%) oraz środki własne Fundacji i Skarżącego (20%). Umowa o dofinansowanie Projektu została zawarta 11 września 2018 r. pomiędzy Województwem, reprezentowanym przez Zarząd Województwa, w imieniu którego działa Jednostka Wdrażania Programów Unijnych (JWPU), a Fundacją. W przedmiocie umowy określono szczegółowe zasady, tryb i warunki na jakich przekazywane i rozliczane będzie dofinansowanie na realizację Projektu, w formie: - refundacji poniesionych przez Beneficjenta części wydatków kwalifikowanych na realizację Projektu, w postaci płatności pośrednich i końcowej, w terminach i wysokości określonych w harmonogramie płatności, - i/lub zaliczki wypłacanej beneficjentowi na realizację bieżącego zadania lub jego etapu określonego w harmonogramie płatności. Działania Projektu wskazane we wniosku o dofinansowanie stanowią: 1. opracowanie analizy potrzeb – część przygotowawcza i w zasadzie bezkosztowa Projektu, tj. badanie potrzeb MŚP na usługi inkubacyjne i akceleracyjne; 2. usługi inkubacyjne i akceleracyjne dla MŚP – świadczone przez Fundację i T.; zakres usług jest uzależniony od rodzaju i przedmiotu działalności oraz fazy rozwoju firmy; analiza potrzeb stanowi następnie przedmiot umowy doradczej (usługa lub pakiet usług doradczych); personel Fundacji i T. przygotowuje dokumentację do umowy i umowę, realizuje procedurę wyboru wykonawców i odbioru, jest w kontakcie z wykonawcami zewnętrznymi, przedsiębiorcami oraz przygotowuje wydatki do zwrotu z dotacji. Usługi doradcze, projektowe na rzecz MŚP realizowane są przez ekspertów zewnętrznych - zarówno podmioty gospodarcze jak i osoby fizyczne. Przykładowe usługi inkubacyjne i akceleracyjne: opracowanie analizy rynku, biznesplanu, strategii biznesowej, marketingowej, doradztwo przy pozyskiwaniu funduszy oraz organizacji projektów badawczo - rozwojowych, opracowanie dokumentów prawnych związanych z powołaniem i rozwojem działalności firmy, doradztwo księgowe, usługi szkoleniowe, przygotowanie strategii ochrony własności intelektualnej, przygotowanie dokumentacji dla inwestora, przygotowanie do prezentacji przed inwestorem i udział w negocjacjach, usługi mentoringowe, usługi promocji, usługi brokerskie, wsparcie w procesie pozyskania kapitału na rozwój. 3. badanie ewaluacyjne i satysfakcji klientów; wykonane przez podmiot zewnętrzny; ewaluacja jest oceną realizacji projektu pod kątem kryteriów użyteczności i skuteczności udzielanej pomocy skierowanej do przedsiębiorców korzystających z usług, przeprowadzana w formie ankiet lub wywiadów indywidualnych. 4. usługi szkoleniowe na etapie inkubacji i akceleracji dla MŚP, świadczone są przedsiębiorcom jedynie przez T.; przewidziano usługi szkoleniowe dla przedsiębiorców z zakresu: własności intelektualnej i szeroko rozumianej komercjalizacji, szkolenia prawne, ekonomiczne, pozyskiwania funduszy, wchodzenia na rynki, ochrony własności intelektualnej; same szkolenia, sesje warsztatowe dla przedsiębiorców są wykonywane przez podmioty zewnętrzne (zarówno podmioty gospodarcze jak i osoby fizyczne). 5. organizacja spotkań, konferencji, warsztatów, sesji doradczych; zadanie ma charakter ogólny, a jego głównym celem jest promocja Projektu, a następnie nabór przedsiębiorców; na koszty spotkań i konferencji składają się: wynajem sal, catering dla uczestników, wydruk materiałów informacyjnych, ewentualne wynagrodzenia dla prelegentów, obsługa prasowa. 6. zarządzanie projektem; koszty związane z użytkowaniem budynków, w tym kosztów wynajmu, utrzymania, mediów; koszty energii, telefonu i dostęp do Internetu. 7. promocja wkładu UE; koszty nieprzypisane do konkretnych usług dla przedsiębiorców: dostosowanie strony internetowej Fundacji do potrzeb promocyjnych wkładu UE (podstrona), produkcja promocyjnej ścianki/bannera, zamieszczanie i moderowanie wpisów w mediach społecznościowych, zamawiania drobnych materiałów promocyjnych (piśmienne i notesy z logo UE). Strona podkreśliła, że głównymi rezultatami Projektu, które muszą osiągnąć Fundacja i skarżący są wsparcie 2 instytucji otoczenia biznesu w zakresie profesjonalizacji usług oraz wsparcie 25 nowych przedsiębiorców (działających nie dłużej niż 2 lata). Wsparcie uzyskane z dotacji jest przekazane nieodpłatnie przedsiębiorcom, bez korzyści dla skarżącego, który dodatkowo współfinansuje projekt z własnych środków. Forma wsparcia i świadczenia usług na rzecz przedsiębiorców przyjmuje charakter nieodpłatnej pomocy de minimis. Fundacja i Skarżący nie otrzymują z projektu pomocy de minimis, natomiast udzielają jej beneficjentom projektu - przedsiębiorcom (na tzw. drugim poziomie pomocy). Według zasad konkursu wartość pomocy de minimis dla jednego przedsiębiorcy nie może przekroczyć 100 tys. PLN. W przypadku projektu kalkulacja pomocy de minimis ma za każdym razem charakter indywidualny i obejmuje koszty przewidywane na realizację usługi/usług. Strona dodała, że projekt w takiej formie i w takim zakresie nie mógłby zostać zrealizowany bez zapewnionego finansowania z zewnątrz, w tym przypadku udzielonego przez JWPU. Otrzymane środki mogą być wykorzystane wyłącznie na finansowanie projektu, zaś w przypadku jego niezrealizowania może pojawić się obowiązek zwrotu dotacji. W odpowiedzi na pytanie organu, czy usługi świadczone przez stronę na rzecz przedsiębiorców będą odpłatne, skarżący wskazał, że na tak postawione pytanie nie można udzielić odpowiedzi, a przynajmniej odpowiedź ta nie może być przedmiotem opisu stanu faktycznego, gdyż w rzeczywistości, to czy dofinasowanie otrzymane przez stronę jest formą odpłatności stanowi sedno zagadnienia postawionego we wniosku o udzielenie interpretacji podatkowej. W oparciu o powyższy opis strona zapytała, czy otrzymane przez nią dofinansowanie na realizację projektu, a w konsekwencji - na pokrycie wydatków kwalifikowanych realizowanego projektu (w tym kosztów podatku od towarów i usług od dokonywanych zakupów) stanowić będzie obrót podlegający opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług (VAT)? Na tak postawione pytanie skarżący udzielił odpowiedzi przeczącej. Uzasadniając powyższe stanowisko strona wskazała, że wchodzące w skład projektu działania, z pewnością nie mają ani charakteru usług, ani dostawy towarów na rzecz osób fizycznych lub podmiotów gospodarczych. Są one związane z działalnością jednostki organizacyjnej partnera oraz/lub obsługą i zarządzaniem samym projektem. W związku z ich realizacją ponoszone są m.in. koszty personelu zarządzającego projektem, koszty promocji UE, zadań stanu i satysfakcji z realizacji projektu, koszty przekazywania niezbędnych informacji oraz związane z tym koszty administrowania. Po drugie, otrzymywana kwota dotacji celowej także w innym (niż wyżej wymieniony) zakresie kosztów, nie będzie stanowiła obrotu zwiększającego podstawę opodatkowania podatkiem VAT, gdyż została ona przyznana - zgodnie z umową o dofinansowanie projektu - na pokrycie kosztów realizacji niekomercyjnego projektu i będzie stanowiła wyłącznie formę dofinansowania zadania, na które składają się różne rodzaje wydatków określonych we wniosku o dofinansowanie projektu. Wydatki te (wydatki kwalifikowalne) obejmują także podatek VAT naliczony związany z zakupem towarów i usług niezbędnych dla realizacji projektu. Przedmiotem umowy o dofinansowanie, jest zatem pokrycie kosztów realizacji projektu, a nie zlecenie stronie i Fundacji świadczenia usługi. Stąd też otrzymywana przez skarżącego dotacja nie będzie stanowić formy dopłaty do ceny realizowanych usług, czy też rekompensaty z powodu obniżenia przez nich ceny. Strona dodała, że inaczej przedstawiałaby się sytuacja w przypadku gdyby rozpoznawana była kwestia opodatkowania - nie, tak jak ma to miejsce w rozpatrywanym przypadku dotacji na pokrycie części kosztów (na dofinansowanie projektu), ale dotacji, która finansować miałaby kalkulowane według stawek jednostkowych konkretne usługi, które miałby świadczyć skarżący - wówczas bowiem dotacja taka zwiększałaby podstawę opodatkowania podatkiem VAT. Ponadto strona dokonuje wkładu własnego w realizację projektu (w wysokości 20%), a otrzymana dotacja nie stanowi dla niego pomocy publicznej, a co więcej pokrywa ona koszty podatku VAT od zakupów w związku z tym, że dofinansowanie nie ma związku z prowadzeniem działalności gospodarczej opodatkowanej VAT, a ściślej-nie ma związku z dokonywaniem czynności, od których należałoby obliczać podatek. Skarżący podkreślił, że przedsiębiorcy biorący udział w projekcie będą korzystać ze wsparcia w ramach bezpłatnej pomocy de minimis (określonego przepisami limitu takiej pomocy), co oznacza, że dotacja otrzymana przez stronę, która służy współfinansowaniu projektu, w tym w części także działań na rzecz przedsiębiorców - jakkolwiek daje danemu przedsiębiorcy szeroko rozumiane korzyści ekonomiczne, to - nie daje mu bezpośrednio korzyści finansowych. W kontekście tego twierdzenia wskazania wymaga, że przedsiębiorca nie dostaje w istocie usługi za darmo, czy też po obniżonej cenie - ale w ramach potencjalnie "przysługującego mu" i obowiązującego limitu pomocy publicznej. Pomoc de minimis jest przewidziana przepisami prawa i nie jest zależna od otrzymanej przez podmiot świadczący wsparcie dotacji. Strona uznała zatem, że nie istnieje wymagany art. 29a ust. 1 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2020 r., poz. 106 ze zm., dalej: ustawa o VAT) związek (tj. "bezpośredni wpływ na cenę towarów dostarczanych lub usług świadczonych przez podatnika") pomiędzy faktem otrzymania przez stronę dotacji a świadczeniem skonkretyzowanych usług lub dostawy towarów na rzecz konkretnych podmiotów (przedsiębiorców). Ponadto, nawet zakładając, że istnieje pośredni związek pomiędzy faktem otrzymania przez skarżącego dotacji, a wsparciem dla przedsiębiorców, to jednocześnie nie występuje wymagana art. 29a ustawy o VAT okoliczność "zapłaty", ponieważ dochodzi wyłącznie do takiej, a nie innej formy przekazania prawnie przewidzianego i dopuszczalnego wsparcia publicznego, a podmiot realizujący/współrealizujący Projekt jest w istocie pośrednikiem i/lub organizatorem tegoż wsparcia (a nie wykonującym odpłatnie usługi). Stąd też ostateczny wniosek, że do podstawy opodatkowania podatkiem VAT Strona nie będzie wliczać kwoty dotacji (w całości). 1.3. W zaskarżonej interpretacji indywidualnej z 31 lipca 2020 r., wydanej na podstawie art. 13 § 2a, art. 14b § 1 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2019 r., poz. 900 ze zm., dalej O.p.), DKIS uznał stanowisko strony za nieprawidłowe. W uzasadnieniu zaskarżonej interpretacji DKIS wskazał, że przekazywane stronie środki finansowe na realizację przedmiotowego projektu stanowią dotację, która ma bezpośredni wpływ na cenę świadczonych przez nią usług. Przedmiotowy projekt jest konkretnym zadaniem, wyodrębnionym z ogólnej działalności skarżącego i - jak wskazano w treści wniosku - dotacja wypłacana jest w formie zaliczki (lub refundacji kosztów) w wysokości określonej w harmonogramie płatności i przeznaczona jest na pokrycie ściśle określonych wydatków ponoszonych przez organizatora projektu. Zatem otrzymywane przez stronę środki finansowe stanowiące dofinansowanie na pokrycie wydatków związanych z realizacją ww. projektu należy uznać za mające bezpośredni wpływ na cenę usług świadczonych w ramach projektu, gdyż dzięki dofinansowaniu uczestnicy projektu biorą w nim bezpłatny udział, a w normalnych warunkach rynkowych musieliby zapłacić cenę za usługi wykonywane w ramach projektu co najmniej równej wydatkom związanym z ich organizacją i przeprowadzeniem, lub nie doszłoby w ogóle do realizacji projektu. W związku z powyższym otrzymywana dotacja w istocie w sposób zindywidualizowany i policzalny związana jest z wartością danego świadczenia, a więc jego ceną, ustaloną w tym przypadku, na poziomie poniesionych kosztów, bowiem możliwe jest zidentyfikowanie ekonomicznej i bezpośredniej zależności pomiędzy dotacją, a wykonanymi usługami. Okoliczność, że strona nie osiągnie dochodu z tytułu świadczonych usług nie ma znaczenia, ponieważ, cena usługi może być skalkulowana na poziomie ponoszonych kosztów. Istotne jest to, że dotacja pokrywa cenę konkretnej usługi realizowanej dla uczestnika, a zatem dotacja ma charakter sprzedażowy (związana jest z konkretnymi świadczeniami). 2. Skarga do Sądu I instancji 2.1. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie strona, reprezentowana przez ustanowionego pełnomocnika – adwokata, wniosła o uchylenie zaskarżonej interpretacji w całości oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych. Strona zarzuciła DKIS naruszenie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT w zw. z art. 8 ust. 1 tej ustawy, poprzez uznanie, że realizacja powierzonych zadań w ramach projektu stanowi podlegające opodatkowaniu odpłatne świadczenie. 2.2. DKIS w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. 3. Wyrok Sądu I instancji 3.1. Sąd przyznał rację U. 3.2. Na wstępie czynionych rozważań Sąd podkreślił, że w petitum skargi wymienione zostały, jako naruszone przez DKIS, jedynie dwa przepisy prawa materialnego, a mianowicie art. 5 ust. 1 pkt 1 oraz art. 8 ust. 1 ustawy o VAT. Jednakże w obszernym uzasadnieniu analizowanego środka zaskarżenia strona wskazuje również na art. 29a ust. 1 tej ustawy, czyniąc szereg wywodów odnośnie instytucji dotacji, subwencji oraz dopłat o podobnym charakterze w kontekście ujęcia ich w podstawie opodatkowania podatkiem od towarów i usług. 3.3. WSA powołał się na wyrok TSUE z 22 listopada 2001 r. w sprawie C-184/00 oraz z 13 czerwca 2002 r. w sprawie C-353/00, z których wynika, że dla uznania dotacji za zwiększającą podstawę opodatkowania koniecznym jest stwierdzenie, że jest ona dokonywana w celu sfinansowania konkretnej czynności opodatkowanej, odpowiada całości lub części wynagrodzenia z tytułu tej czynności, czyli jest związana z konkretną oznaczoną dostawą lub usługą. Problematyka opodatkowania podatkiem od towarów i usług dotacji była również już niejednokrotnie przedmiotem wypowiedzi sądów administracyjnych. Opodatkowaniu podlegają zatem jedynie przedmiotowe dotacje do ceny sprzedaży (u dostawcy towaru lub usługi). Nie podlegają natomiast opodatkowaniu przedmiotowe dotacje do ceny zakupu (u nabywcy towaru lub usługi). Skarżąca, otrzymując dotacje, występuje natomiast bezspornie jako nabywca towarów i usług, których zakup jest dotowany ze środków unijnych celem realizacji projektu. Dofinansowanie przekazane przez JWPU ma bowiem za zadanie sfinansować realizowany przez skarżącego i Fundację projekt. Tym samym dofinansowanie pokrywa koszty z nimi związane. Nie stanowi ono zatem dotacji, subwencji ani innej dopłaty o podobnym charakterze, mającej bezpośredni wpływ na cenę towarów dostarczanych lub usług świadczonych przez podatnika. Jak wynika z opisu stanu faktycznego przedstawionego we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej, koszt realizacji projektu strona sfinansuje we własnym zakresie oraz ze środków unijnych. Skarżący otrzymuje od JWPU środki na realizację swoich zadań i nie mogą być wydatkowane na inne cele. Owe środki bezpośrednio wpływają zatem wyłącznie na koszt realizacji usługi, który - gdyby nie dotacja z JWPU - skarżący (chcąc mimo braku dotacji realizować projekt) musiałaby pokryć samodzielnie. W rozpoznawanej sprawie nie występuje zatem sytuacja, w której usługodawca pobiera całość lub części wynagrodzenia za wykonanie usługi od podmiotu zewnętrznego. Nie zostało bowiem między stronami umowy ustalone, że ów podmiot zewnętrzny uiści, zamiast usługobiorcy, np. 80% ceny usługi. Skarżący dostaje wyłącznie dofinansowanie swojej działalności w ramach projektu, przez co zmniejsza koszt wykonania usługi, która w założeniu ma mieć charakter nieodpłatny. Od dotacji zależy zatem, czy dostarczenie nieodpłatnych usług na rzecz wybranych MŚP będzie możliwe względnie bezkosztowo, tj. w 80% pokryte z funduszy pochodzących z dotacji. 3.4. Zdaniem Sądu trafne jest stanowisko Strony, że otrzymywana dotacja nie stanowi wynagrodzenia za czynności realizowane w związku z realizacją projektu. Skoro zatem czynności realizowane przez skarżącego nie mają charakteru odpłatnego, nie można ich uznać za podlegające opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT. 4. Skarga kasacyjna 4.1. Wyrok ten został w całości zaskarżony przez organ, który zarzucił naruszenie: 1) przepisów prawa materialnego, tj. art. 5 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 8 ust. 1 i art. 29a ust. 1 ustawy o VAT poprzez ich błędną wykładnię i w konsekwencji nieprawidłową ocenę możliwości zastosowania do przedstawionego we wniosku stanu faktycznego, polegającą na przyjęciu, że dotacja nie stanowi wynagrodzenia za czynności realizowane w zw. z realizacją projektu, a skoro nie mają one charakteru odpłatnego, nie można ich uznać za podlegające opodatkowaniu podatkiem VAT na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT, podczas gdy prawidłowa wykładnia winna prowadzić do uznania, że wskazana dotacja, stanowiąca pokrycie ceny świadczonych usług, jest dotacją bezpośrednio wpływającą na ich wartość jako wynagrodzenie od podmiotu trzeciego za świadczone usługi i stanowi podstawę opodatkowania, o której mowa w art. 29a ust. 1 ustawy o VAT, a tym samym podlega opodatkowaniu VAT zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT; 2) przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a w zw. z art. 146 § 1 i art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2019 r., poz. 2325, ze zm.; dalej: p.p.s.a.) w zw. z art. 5 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 8 ust. 1 i art. 29a ust. 1 ustawy o VAT poprzez przyjęcie, że interpretacja została wydana z naruszeniem wskazanych przepisów prawa materialnego, mimo że do takiego naruszenia nie doszło i w konsekwencji nieuzasadnione uchylenie interpretacji zamiast oddalenia skargi. Wskazując na powyższe organ wniósł: na podstawie art. 188 ustawy p.p.s.a. o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i rozpoznanie skargi, względnie o jego uchylenie na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a. i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania; o zasądzenie na rzecz organu kosztów postępowania wraz z kosztami zastępstwa procesowego według norm przepisanych; o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie. 4.2. W odpowiedzi skarżący wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej organu oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego. 5. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. 5.1. Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie. 5.2. Z przedstawionego we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej stanu faktycznego wynika, że U. w ramach statutowej działalności naukowo-badawczej przystąpił do realizacji projektu polegającego na kompleksowej i synergicznej oferty usług, dzięki konsolidacji oraz skojarzeniu C. oraz skarżącego skierowanego na rozwijanie działalności małych i średnich przedsiębiorstw (w szczególności start-upów) znajdujących się we wczesnej fazie rozwoju. Nie przewiduje się przychodów na rzecz któregokolwiek z partnerów projektu. Wobec przedstawionego przez U. stanu faktycznego sprawy Sąd I instancji słusznie uznał, iż dofinansowanie ze środków unijnych – Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego przekazane przez instytucję pośredniczącą w ramach Programu Operacyjnego Województwa [...] 2014-2020 nie mogą być przeznaczone na cele inne, niż związane z projektem, w szczególności na tymczasowe finansowanie swojej podstawowej, pozaprojektowej działalności. Tym samym dofinansowanie pokrywa jedynie koszty związane z realizacją projektu w 80%, zaś 20% stanowią środki własne Fundacji i skarżącego. Nie stanowi ono dotacji, subwencji ani innej dopłaty o podobnym charakterze, mającej bezpośredni wpływ na cenę towarów dostarczanych lub usług świadczonych przez U. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, iż opisana we wniosku o interpretację dotacja nie stanowi dopłaty do wynagrodzenia z tytułu świadczonej usługi, ale zwrot poniesionych kosztów realizacji projektu (ma charakter zakupowy, a nie sprzedażowy). Pokrywa tylko koszty związane z realizacją projektu i nie ma charakteru cenotwórczego, lecz stanowi zwrot poniesionych kosztów. W konsekwencji, w związku z realizacją projektu U. nie otrzyma sfinansowanego dotacją wynagrodzenia za świadczone usługi w rozumieniu przepisów ustawy o VAT, wobec czego otrzymana dotacja na realizację projektu nie będzie stanowiła obrotu w rozumieniu art. 29a ust. 1 ustawy o VAT i tym samym nie podlega opodatkowaniu, gdyż nie znajdują tu zastosowania przepisy art. 5 ust. 1 pkt 1 i art. 8 ust. 1 ustawy o VAT. Podobne stanowisko w analogicznych stanach faktycznych zostało już zaprezentowane w orzecznictwie NSA (m. in. w wyroku z 3 marca 2023 r., I FSK 11/20), które w całości aprobuje skład NSA rozpoznający niniejszą sprawę. W konsekwencji nie zasługiwały na uwzględnienie sformułowane w skardze kasacyjnej zarzuty naruszenia prawa materialnego tj. art. 5 ust. 1 pkt 1 i art. 8 ust. 1 w zw. z art. 29a ust. 1 oraz art. 86 ust. 1 ustawy o VAT poprzez ich błędną wykładnię. 5.3. W tym stanie rzeczy, biorąc pod uwagę wszystkie przedstawione okoliczności Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. oddalił skargę kasacyjną organu jako niemającą usprawiedliwionych podstaw. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 204 pkt 2 w związku z art. 205 § 2 i art. 209 p.p.s.a. Zbigniew Łoboda Bartosz Wojciechowski Artur Mudrecki sędzia NSA sędzia NSA (spr.) sędzia NSA
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI