I FSK 2339/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA wyłączył dwóch sędziów z rozpoznania wniosku o zbadanie niezawisłości i bezstronności innego sędziego, uwzględniając ich żądania oparte na potencjalnych wątpliwościach co do ich bezstronności.
Dwóch sędziów NSA, Piotr Niczyporuk i Piotr Przybysz, złożyło żądania o wyłączenie ich ze składu orzekającego w sprawie dotyczącej zbadania niezawisłości i bezstronności sędziego Mariusza Goleckiego. Argumentowali, że powołanie ich do NSA nastąpiło na podstawie przepisów, które budzą wątpliwości co do prawidłowości procesu nominacyjnego, a także podnosili kwestie osobistych relacji i wspólnych procedur konkursowych. Naczelny Sąd Administracyjny uznał te żądania za zasadne i postanowił wyłączyć obu sędziów.
Sprawa dotyczyła żądań sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego, Piotra Niczyporuka i Piotra Przybysza, o wyłączenie ich ze składu orzekającego w postępowaniu dotyczącym zbadania wymogów niezawisłości i bezstronności sędziego Mariusza Goleckiego. Sędziowie ci argumentowali, że ich powołanie do NSA nastąpiło w ramach procedury nominacyjnej, która budzi wątpliwości prawne związane z nowelizacją ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa. Dodatkowo, sędzia Niczyporuk wskazał na bliską znajomość z sędzią Goleckim, a sędzia Przybysz na udział w tej samej procedurze konkursowej. Naczelny Sąd Administracyjny, powołując się na art. 19 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uznał, że istnieją okoliczności mogące wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności wnioskujących sędziów. W związku z tym, sąd postanowił uwzględnić ich żądania i wyłączyć ich od udziału w sprawie, co miało na celu zapobieżenie potencjalnym zarzutom nieważności postępowania.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że żądania sędziów o wyłączenie, oparte na potencjalnych wątpliwościach co do ich bezstronności wynikających z procedury nominacyjnej oraz relacji osobistych, zasługują na uwzględnienie. Sędzia ma prawo ocenić, czy może obiektywnie rozpoznać sprawę, a dostrzeżenie takiej możliwości przemawia za wyłączeniem.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
inne
Przepisy (5)
Główne
p.p.s.a. art. 19
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Przepis stanowi podstawę do wyłączenia sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieją okoliczności mogące wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności.
Pomocnicze
p.u.s.a. art. 5a
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Przepis reguluje tryb badania wymogów niezawisłości i bezstronności sędziego.
Ustawa z dnia 12 maja 2011 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw
Ustawa nowelizująca KRS, której przepisy były podstawą do podniesienia zarzutów wadliwości procesu nominacyjnego.
p.p.s.a. art. 22 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 22 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Istnienie okoliczności mogących wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziów wnioskujących o wyłączenie. Powołanie sędziów w ramach procedury nominacyjnej budzącej wątpliwości prawne. Bliska znajomość jednego z wnioskujących sędziów z sędzią, którego niezawisłość jest badana. Udział wnioskujących sędziów w tej samej procedurze konkursowej co sędzia, którego niezawisłość jest badana.
Godne uwagi sformułowania
istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie Dostrzeżenie przez sędziego możności powstania uzasadnionej wątpliwości co do jego bezstronności należy traktować jako argument przemawiający na rzecz wyłączenia go od udziału w sprawie
Skład orzekający
Hieronim Sęk
przewodniczący
Marek Kołaczek
członek
Arkadiusz Cudak
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Proceduralne aspekty wyłączania sędziów w NSA, zwłaszcza w kontekście wątpliwości co do nominacji sędziowskich i zasady bezstronności."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej związanej z badaniem niezawisłości sędziego, a nie merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy podatkowej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy kwestii proceduralnych związanych z niezawisłością i bezstronnością sędziów, co jest tematem budzącym zainteresowanie w środowisku prawniczym, zwłaszcza w kontekście aktualnych debat o sądownictwie.
“Dwóch sędziów NSA wyłączonych z badania niezawisłości kolegi. Co stało za tą decyzją?”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI FSK 2339/21 - Postanowienie NSA Data orzeczenia 2025-03-05 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2021-11-15 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Hieronim Sęk /przewodniczący/ Marek Kołaczek Arkadiusz Cudak /sprawozdawca/ Symbol z opisem 6110 Podatek od towarów i usług Hasła tematyczne Wyłączenie sędziego Sygn. powiązane III SA/Wa 2607/20 - Wyrok WSA w Warszawie z 2021-06-29 Skarżony organ Dyrektor Izby Administracji Skarbowej Treść wyniku Wyłączono sędziów Powołane przepisy Dz.U. 2024 poz 935 art. 19 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.) Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Hieronim Sęk, Sędzia NSA Arkadiusz Cudak (spr.), Sędzia NSA Marek Kołaczek, po rozpoznaniu w dniu 5 marca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej żądania sędziego Naczelnego Sądu Administracyjnego Piotra Niczyporuka oraz żądania sędziego Naczelnego Sądu Administracyjnego Piotra Przybysza o wyłączenie ze składu wyznaczonego do rozpoznania wniosku o zbadanie spełnienia przez sędziego Naczelnego Sądu Administracyjnego Mariusza Goleckiego wymogów niezawisłości i bezstronności w trybie art. 5a ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych w sprawie ze skargi kasacyjnej M. sp. z o.o. z siedzibą w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 czerwca 2021 r., sygn. akt III SA/Wa 2607/20, w sprawie ze skargi M. sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie z dnia 15 października 2020 r., nr 1401-IOV-2.4103.44.2020.MB, w przedmiocie podatku od towarów i usług za grudzień 2014 r. postanawia: 1) wyłączyć sędziego Naczelnego Sądu Administracyjnego Piotra Niczyporuka ze składu wyznaczonego w sprawie I FSK 2339/21 do zbadania spełnienia przez sędziego Naczelnego Sądu Administracyjnego Mariusza Goleckiego wymogów niezawisłości i bezstronności w trybie art. 5a ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych, 2) wyłączyć sędziego Naczelnego Sądu Administracyjnego Piotra Przybysza ze składu wyznaczonego w sprawie I FSK 2339/21 do zbadania spełnienia przez sędziego Naczelnego Sądu Administracyjnego Mariusza Goleckiego wymogów niezawisłości i bezstronności w trybie art. 5a ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych. Uzasadnienie Pismami z 3 marca 2025 r. sędzia Naczelnego Sądu Administracyjnego Piotr Niczyporuk oraz sędzia Naczelnego Sądu Administracyjnego Piotr Przybysz, na podstawie art. 19 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. — Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935, ze zm.), dalej "p.p.s.a.", złożyli żądania o wyłączenie ze składu wyznaczonego do zbadania spełnienia przez sędziego Naczelnego Sądu Administracyjnego Mariusza Goleckiego wymogów niezawisłości i bezstronności w trybie art. 5a ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. — Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1267, ze zm.), dalej "p.u.s.a.". W uzasadnieniu żądań sędzia Piotr Niczyporuk i sędzia Piotr Przybysz argumentowali, że podobnie jak sędzia Mariusz Golecki zostali powołani na stanowisko sędziego Naczelnego Sądu Administracyjnego na podstawie uchwał Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej na zasadach określonych w ustawie z dnia 12 maja 2011 r. w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2018 r. poz. 3). Wniosek skarżącej o zbadanie spełnienia przez sędziego Mariusza Goleckiego wymogów niezawisłości i bezstronności w trybie art. 5a p.u.s.a. opiera się zaś zarzucie wadliwości procesu nominacyjnego sędziów przy udziale Krajowej Rady Sądownictwa, której skład został ukształtowany ww. ustawą zmieniającą z 8 grudnia 2017 r. Sędzia Piotr Niczyporuk podniósł również w swoim wniosku fakt bliskiej znajomości z sędzią Mariuszem Goleckim, a sędzia Piotr Przybysz — fakt brania udziału w tej samej procedurze konkursowej na wolne stanowisko sędziowskie w Naczelnym Sądzie Administracyjnym, co sędzia Mariusz Golecki. W ocenie sędziego Piotra Niczyporuka i sędziego Piotra Przybysza w tych warunkach uznać należy, że zaistniały przesłanki do zastosowania instytucji prawnej wyłączenia sędziego na jego wniosek, co niewątpliwie może się przyczynić do usunięcia nawet potencjalnych wątpliwości odnośnie ich bezstronności w przedmiotowej sprawie, a z perspektywy procesowej będzie przeciwdziałać rozpoznaniu sprawy w warunkach nieważności postępowania ze względu na ukształtowanie składu sądu sprzecznie z przepisami ustawy lub zapobiec wznowieniu postępowania z tej przyczyny. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Żądania sędziego Piotra Niczyporuka oraz sędziego Piotra Przybysza o wyłączenie od rozpoznawania wniosku o zbadanie spełnienia przez sędziego Naczelnego Sądu Administracyjnego Mariusza Goleckiego wymogów niezawisłości i bezstronności w trybie art. 5a p.u.s.a. zasługują na uwzględnienie. Podstawą wniosku o wyłączenie sędziego jest art. 19 p.p.s.a., który stanowi, że sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. Brzmienie ww. przepisu wskazuje, że z woli ustawodawcy to do sędziego należy ocena, czy będzie mógł obiektywnie i bez skrępowania rozpoznać sprawę i wydać w niej orzeczenie. Dostrzeżenie przez sędziego możności powstania uzasadnionej wątpliwości co do jego bezstronności należy traktować jako argument przemawiający na rzecz wyłączenia go od udziału w sprawie, z zastrzeżeniem sytuacji, w których okoliczności wskazywałyby, że żądanie może wynikać z niechęci do orzekania w konkretnej sprawie lub podane fakty jasno wybiegałyby poza krąg mogących usprawiedliwiać obiektywną obawę braku bezstronności (analogicznie postanowienie Sądu Najwyższego z 13 maja 2022 r., sygn. akt II CSKP 989/22, LEX nr 3345668). W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego podane w żądaniach sędziego Piotra Niczyporuka oraz sędziego Piotra Przybysza przyczyny wyłączenia od udziału w sprawie nie należą do ww. sytuacji, w związku z czym Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że żądania te powinny zostać uwzględnione. Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 22 § 1 i § 2 w związku z art. 19 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia. Marek Kołaczek Hieronim Sęk Arkadiusz Cudak sędzia NSA sędzia NSA sędzia NSA
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI