I FSK 2315/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną podatniczki dotyczącą stawki podatku od towarów i usług (VAT) stosowanej do sprzedaży posiłków w sieci restauracji szybkiej obsługi działającej na zasadzie franczyzy. Spór dotyczył kwalifikacji sprzedaży jako dostawy towarów (stawka 5%) lub usługi (stawka 8%). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uchylił decyzje organów podatkowych, uznając, że organy błędnie zinterpretowały przepisy VAT i przepisy wykonawcze, a także naruszyły zasady postępowania podatkowego. Sąd pierwszej instancji wskazał na potrzebę ponownego przeprowadzenia postępowania z uwzględnieniem kryteriów określonych przez Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Skarżąca wniosła skargę kasacyjną, zarzucając naruszenie zasady zaufania do organów podatkowych (art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej) oraz zasady pewności prawa, wynikające z niejednolitej praktyki interpretacyjnej organów podatkowych w podobnych sprawach. Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że zarzut naruszenia zasady zaufania do organów podatkowych jest zasadny, ponieważ podatniczka stosowała się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej organów, która wskazywała na możliwość stosowania 5% stawki VAT do sprzedaży gotowych posiłków w sieciach fast food. Jednakże Sąd uznał, że to naruszenie nie miało wpływu na wynik sprawy, ponieważ WSA uchylił decyzje organów obu instancji. W związku z tym NSA oddalił skargę kasacyjną, mimo częściowo błędnego uzasadnienia wyroku WSA.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUgruntowanie zasady zaufania do organów podatkowych i ochrony uzasadnionych oczekiwań podatnika w przypadku niejednolitej praktyki interpretacyjnej, nawet jeśli ostatecznie skarga kasacyjna została oddalona.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji podatniczki działającej w sieci franczyzowej i stosującej się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej przed wydaniem interpretacji ogólnej Ministra Finansów.
Zagadnienia prawne (2)
Jaka stawka VAT (5% czy 8%) powinna być stosowana do sprzedaży gotowych posiłków i dań w sieciach restauracji szybkiej obsługi działających na zasadzie franczyzy, w tym w systemach 'drive in' i 'walk through'?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Kwalifikacja prawnopodatkowa zależy od charakteru świadczenia (dostawa towaru czy usługa), co powinno być oceniane z uwzględnieniem kryteriów TSUE. W przypadku tej konkretnej sprawy, mimo naruszenia zasady zaufania do organów podatkowych przez niejednolitą praktykę interpretacyjną, ostatecznie skarga kasacyjna została oddalona.
Uzasadnienie
NSA odniósł się do wyroku TSUE C-703/19, który wyjaśnił pojęcie 'usług restauracyjnych i cateringowych'. Sąd uznał, że polski prawodawca stosował dwie różne stawki VAT dla dostaw towarów i usług związanych z wyżywieniem. Wskazał na naruszenie zasady neutralności i konkurencyjności w przypadku niejednolitej wykładni przepisów przez organy podatkowe. Jednakże, kluczowe dla rozstrzygnięcia było naruszenie zasady zaufania do organów podatkowych, gdyż podatniczka stosowała się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej organów, która pozwalała na stosowanie 5% stawki VAT.
Czy niejednolita praktyka interpretacyjna organów podatkowych w zakresie stosowania stawek VAT do sprzedaży posiłków w sieciach fast food narusza zasadę zaufania do organów podatkowych i zasadę pewności prawa?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, niejednolita praktyka interpretacyjna organów podatkowych, która prowadzi do różnych rozstrzygnięć w analogicznych stanach faktycznych, narusza zasadę zaufania do organów podatkowych i zasadę pewności prawa. Podatnik, który stosuje się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, powinien być chroniony przed negatywnymi skutkami zmiany tej praktyki.
Uzasadnienie
NSA podkreślił, że zasada zaufania do organów podatkowych i zasada pewności prawa wymagają, aby organy podatkowe jednolicie prezentowały swoje stanowisko w zakresie opodatkowania określonych zdarzeń. Zmiana wykładni prawa bez uzasadnienia i obciążanie podatników skutkami stosowania się do poprzedniej wykładni jest niedopuszczalne. W tej sprawie podatniczka działała w zaufaniu do organów, stosując się do wydawanych interpretacji, co powinno być uwzględnione.
Przepisy (21)
Główne
u.p.t.u. art. 41 § ust. 2a
Ustawa o podatku od towarów i usług
Dotyczy stawki 5% dla dostawy gotowych posiłków i dań. Interpretacja NSA wskazuje na potrzebę stosowania tej stawki w określonych sytuacjach, zgodnie z utrwaloną praktyką interpretacyjną.
O.p. art. 121 § § 1
Ustawa Ordynacja podatkowa
Zasada pogłębiania zaufania do organów podatkowych. NSA uznał, że została naruszona przez niejednolitą praktykę interpretacyjną organów.
Konstytucja RP art. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Zasada demokratycznego państwa prawnego, która obejmuje zasadę pewności prawa i zaufania do organów państwa.
Pomocnicze
u.p.t.u. art. 5 § ust. 1 pkt 1
Ustawa o podatku od towarów i usług
u.p.t.u. art. 5a
Ustawa o podatku od towarów i usług
u.p.t.u. art. 7 § ust. 1
Ustawa o podatku od towarów i usług
u.p.t.u. art. 8 § ust. 1
Ustawa o podatku od towarów i usług
P.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a) i c)
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 135
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 184
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 145 § § 3
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
O.p. art. 122
Ustawa Ordynacja podatkowa
O.p. art. 187 § § 1
Ustawa Ordynacja podatkowa
O.p. art. 191
Ustawa Ordynacja podatkowa
O.p. art. 2a
Ustawa Ordynacja podatkowa
Zasada rozstrzygania wątpliwości na korzyść podatnika. NSA uznał, że nie miała zastosowania, gdyż wątpliwości zostały wyjaśnione przez TSUE.
O.p. art. 14k
Ustawa Ordynacja podatkowa
O.p. art. 14m
Ustawa Ordynacja podatkowa
O.p. art. 14c § § 1 zdanie drugie
Ustawa Ordynacja podatkowa
O.p. art. 208 § § 1
Ustawa Ordynacja podatkowa
Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 23 grudnia 2013 r. art. 3 § ust. 1 pkt 1
Argumenty
Skuteczne argumenty
Naruszenie zasady zaufania do organów podatkowych i zasady pewności prawa z uwagi na niejednolitą praktykę interpretacyjną organów w zakresie stosowania stawki VAT do sprzedaży posiłków w sieciach fast food. • Podatniczka stosowała się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej organów, co powinno skutkować ochroną jej uzasadnionych oczekiwań.
Odrzucone argumenty
Zarzut naruszenia art. 2a Ordynacji podatkowej (rozstrzyganie wątpliwości na korzyść podatnika) został uznany za niezasadny, gdyż wątpliwości zostały wyjaśnione przez TSUE. • Zarzut naruszenia art. 145 § 3 P.p.s.a. (umorzenie postępowania) został uznany za niezasadny.
Godne uwagi sformułowania
Zastosowanie art. 2a O.p. wiąże się z istnieniem niedających się usunąć wątpliwości co do treści przepisów prawa podatkowego, a nie wątpliwości wywołanych praktyką interpretacyjną organów podatkowych. • Z punktu widzenia podatnika nie jest komfortową sytuacja, w której różne organy (podatkowe, interpretacyjne) wydają w stosunku do różnych podatników w analogicznych stanach faktycznych różne rozstrzygnięcia. • Bezsprzecznie nie służy to wzmacnianiu zaufania do prawa i autorytetu organów podatkowych. • Zasada zaufania obywatela do państwa i stanowionego przez nie prawa opiera się na pewności prawa, a więc takim zespole cech przysługujących prawu, które zapewniają jednostce bezpieczeństwo prawne i umożliwiają jej decydowanie o swoim postępowaniu w oparciu o pełną znajomość przesłanek działania organów państwowych oraz konsekwencji prawnych, jakie jej działania mogą pociągnąć za sobą.
Skład orzekający
Janusz Zubrzycki
przewodniczący
Włodzimierz Gurba
sprawozdawca
Artur Mudrecki
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ugruntowanie zasady zaufania do organów podatkowych i ochrony uzasadnionych oczekiwań podatnika w przypadku niejednolitej praktyki interpretacyjnej, nawet jeśli ostatecznie skarga kasacyjna została oddalona."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji podatniczki działającej w sieci franczyzowej i stosującej się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej przed wydaniem interpretacji ogólnej Ministra Finansów.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu stosowania stawek VAT w gastronomii oraz ważnej zasady zaufania do organów podatkowych, co jest istotne dla wielu przedsiębiorców i prawników.
“Naruszenie zasady zaufania w VAT: Czy możesz polegać na interpretacjach organów podatkowych?”
Sektor
gastronomia
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.