I FSK 1852/15

Naczelny Sąd Administracyjny2022-12-21
NSApodatkoweŚredniansa
podatek VATkontrola podatkowaprzewlekłość postępowaniaspółka z o.o.brak organówumorzenie postępowaniaNSApostępowanie administracyjne

NSA umorzył postępowanie kasacyjne z powodu braku organów spółki, które nie zostały uzupełnione w ustawowym terminie trzech lat od zawieszenia postępowania.

Spółka L. sp. z o.o. wniosła skargę kasacyjną od wyroku WSA oddalającego jej skargę na przewlekłość postępowania podatkowego. NSA zawiesił postępowanie z powodu braku zarządu spółki. Po upływie trzech lat od zawieszenia, w związku z brakiem uzupełnienia organów spółki i brakiem następcy prawnego, NSA umorzył postępowanie kasacyjne.

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej spółki L. sp. z o.o. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy, który oddalił skargę spółki na przewlekłość postępowania kontroli podatkowej prowadzonej przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) zawiesił postępowanie kasacyjne postanowieniem z dnia 19 października 2017 r. z uwagi na brak zarządu spółki, który uniemożliwiał jej działanie. W toku postępowania ustalono, że jedyny członek zarządu został odwołany, a nowy nie został powołany. Mimo podejmowanych prób ustanowienia kuratora i wszczęcia postępowania likwidacyjnego, spółka nadal nie posiadała organu uprawnionego do jej reprezentacji. Po upływie trzech lat od daty postanowienia o zawieszeniu, zgodnie z art. 130 § 1 pkt 2 P.p.s.a., NSA umorzył postępowanie kasacyjne, stwierdzając brak przesłanek do jego dalszego prowadzenia. Zwrócono również wpis od skargi kasacyjnej.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, sąd umarza zawieszone postępowanie w razie stwierdzenia braku następcy prawnego strony, która utraciła zdolność sądową, a w każdym razie po upływie trzech lat od dnia wydania postanowienia o zawieszeniu z tej przyczyny.

Uzasadnienie

Sąd powołuje się na art. 130 § 1 pkt 2 P.p.s.a., który stanowi podstawę do umorzenia zawieszonego postępowania w przypadku braku organów spółki uniemożliwiającego jej działanie, jeśli stan ten nie zostanie uzupełniony w terminie trzech lat od dnia wydania postanowienia o zawieszeniu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

umorzono

Przepisy (4)

Główne

P.p.s.a. art. 130 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd umarza zawieszone postępowanie w razie stwierdzenia braku następcy prawnego strony, która utraciła zdolność sądową, a w każdym razie po upływie trzech lat od dnia wydania postanowienia o zawieszeniu z tej przyczyny. Przepis ten normuje sposób zakończenia postępowania sądowego w przypadku utraty zdolności sądowej strony. Umorzenie zawieszonego postępowania na podstawie powołanego przepisu możliwe jest również w przypadku stwierdzenia braku zachodzącego w zarządzie spółki uniemożliwiającego jej działanie, który nie został uzupełniony w terminie trzech lat od dnia wydania postanowienia o zawieszeniu postępowania z tego powodu.

Pomocnicze

P.p.s.a. art. 193

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 232 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 232 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak organów spółki uniemożliwiający jej działanie, który nie został uzupełniony w terminie trzech lat od dnia wydania postanowienia o zawieszeniu postępowania, stanowi podstawę do jego umorzenia na podstawie art. 130 § 1 pkt 2 P.p.s.a.

Godne uwagi sformułowania

brak zachodzącego w zarządzie spółki uniemożliwiającego jej działanie, który nie został uzupełniony w terminie trzech lat od dnia wydania postanowienia o zawieszeniu postępowania z tego powodu.

Skład orzekający

Hieronim Sęk

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Umorzenie zawieszonego postępowania w przypadku braku organów spółki, które nie zostały uzupełnione w ustawowym terminie."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy brak organów spółki trwa nieprzerwanie przez trzy lata od daty zawieszenia postępowania.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje konsekwencje braku organów spółki dla jej zdolności sądowej i możliwości prowadzenia postępowań prawnych, co jest istotne dla praktyków prawa gospodarczego.

Brak zarządu spółki przez 3 lata? Sąd umarza postępowanie!

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I FSK 1852/15 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2022-12-21
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2015-09-24
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Hieronim Sęk /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6110 Podatek od towarów i usług
659
Hasła tematyczne
Podatek od towarów i usług
Sygn. powiązane
I SAB/Bd 9/15 - Wyrok WSA w Bydgoszczy z 2015-06-16
Skarżony organ
Minister Finansów
Treść wyniku
Umorzono postępowanie kasacyjne
Zwrócono wpis od skargi kasacyjnej
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 329
art. 130 par. 1 pkt 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Hieronim Sęk, po rozpoznaniu w dniu 21 grudnia 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej L. sp. z o.o. w T. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 16 czerwca 2015 r., sygn. akt I SAB/Bd 9/15 oddalającego skargę L. sp. z o.o. w T. na przewlekłość postępowania Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w B. w zakresie kontroli podatkowej postanawia: 1) umorzyć postępowanie kasacyjne, 2) zwrócić L. sp. z o.o. w T. ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy kwotę 100 zł (słownie: sto złotych) tytułem uiszczonego wpisu od skargi kasacyjnej.
Uzasadnienie
1. Wyrok Sądu pierwszej instancji
1.1. Wyrokiem z dnia 16 czerwca 2015 r., sygn. akt I SAB/Bd 9/15, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy oddalił skargę L. sp. z o.o. w T. (dalej: Spółka lub Skarżąca) na przewlekłość postępowania Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w B. (dalej: Naczelnik US) w zakresie prowadzenia kontroli podatkowej.
2. Skarga kasacyjna i przebieg postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym
2.1. Spółka pismem z dnia 4 sierpnia 2015 r. wniosła skargę kasacyjną od powyższego wyroku, wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Sąd pierwszej instancji, a także o zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania według norm przepisanych.
2.2. Pismem z dnia 3 września 2015 r. Naczelnik US złożył odpowiedź na skargę kasacyjną. Domagał się oddalenia skargi kasacyjnej w całości i zasądzenia na jego rzecz kosztów postępowania kasacyjnego według norm przepisanych.
2.3. W dniu 21 czerwca 2017 r. na rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym pełnomocnik Naczelnika US oświadczył, że wobec Spółki w Sądzie Rejonowym w T. toczy się postępowanie upadłościowe o sygn. akt [...], nadto nie posiada ona zarządu, a w sprawie został ustanowiony kurator w osobie radcy prawnego R. N. Pełnomocnik organu złożył do akt sprawy niepotwierdzone za zgodność z oryginałem kserokopie: pisma Spółki z dnia 17 kwietnia 2017 r. oraz pisma Sądu Rejonowego w T. z dnia 28 kwietnia 2017 r.(k. 86 i 87 akt sądowych).
W związku z tym Naczelny Sąd Administracyjny postanowił odroczyć toczącą się przed nim w tym dniu rozprawę i z urzędu wyznaczyć nowy termin, a także zobowiązać pełnomocnika Skarżącej do przedłożenia aktualnego odpisu z Krajowego Rejestru Sądowego - Rejestru Przedsiębiorców (dalej: KRS) oraz do podania czy w stosunku do Spółki toczy się postępowanie upadłościowe, jak również czy posiada ona organy umożliwiające jej działanie.
Ustanowiony w sprawie pełnomocnik Skarżącej - na wezwanie Sądu - nadesłał informację odpowiadającą aktualnemu odpisowi z KRS według stanu na dzień 4 lipca 2017 r. Wyjaśnił, że żadnych innych danych nie posiada oraz że wobec Skarżącej nie toczy się postępowanie upadłościowe.
2.4. W dniu 19 października 2017 r. na rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym pełnomocnik Naczelnik US przedłożył potwierdzone za zgodność z oryginałem kserokopie: pisma Sądu Rejonowego [...] w L. z dnia 25 września 2017 r. oraz postanowienia tegoż Sądu z dnia 12 czerwca 2017 r. Przedłożył również wydruk informacji odpowiadającej odpisowi aktualnemu z KRS według stanu na dzień 19 października 2017 r. (k. 108-110 akt sądowych)
Na tej samej rozprawie, działając na podstawie art. 124 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369), Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 19 października 2017 r., sygn. akt I FSK 1852/15, z urzędu zawiesił postępowanie przed nim prowadzone w sprawie ze skargi kasacyjnej Spółki.
W uzasadnieniu postanowienia jako powód zawieszenia postępowania podano braki w zarządzie Spółki uniemożliwiające jej działanie. Na podstawie przedłożonych informacji odpowiadających odpisom aktualnym z KRS według stanu na dzień 4 lipca 2017 r. i 19 października 2017 r. oraz postanowienia Sądu Rejonowego [...] w L. z dnia 12 czerwca 2017 r., ustalono bowiem, że jedyny członek zarządu został odwołany z pełnionej funkcji i nikogo nie powołano na jego miejsce. Stan taki oznaczał zatem, że zarząd Spółki pozostawał nieobsadzony, a tym samym Spółka nie mogła działać.
2.5. W toku zawieszonego postępowania, Naczelny Sąd Administracyjny występował do Sądu Rejonowego [...] w L. w celu uzyskania informacji warunkujących podjęcie zawieszonego postępowania i możliwość dalszego w nim procedowania.
Mianowicie w dniu 10 czerwca 2021 r., zwrócono się do Sądu Rejonowego [...] w L. o nadesłanie danych i adresu do doręczeń kuratora, ustanowionego postanowieniem tegoż sądu widniejącym w KRS. W odpowiedzi uzyskano informację o danych i adresie kuratora (A. J.), a także, że złożony został przez nią wniosek o rozwiązanie Spółki wraz z ustanowieniem likwidatora (sprawa prowadzona pod sygn. akt [...]). W związku z uzyskanymi informacjami, a także wygaśnięciem ówczesnej kurateli (w dniu 24 lipca 2021 r.), zwrócono się ponownie do Sądu Rejonowego [...] w L. z prośbą o wskazanie etapu toczącego się postępowania likwidacyjnego, danych likwidatora lub danych aktualnego kuratora Spółki. Zgodnie z odpowiedzią z dnia 2 listopada 2021 r., dane kuratora zostały wykreślone z rejestru, a Spółka nie posiadała organu uprawnionego do jej reprezentacji, zaś wobec zaistnienia ustawowych przesłanek wszczęto postępowanie o rozwiązanie podmiotu bez przeprowadzania likwidacji i wykreślenie z rejestru.
Kolejno ustalono, że postępowanie to zostało umorzone postanowieniem z dnia 20 grudnia 2021 r. o sygn. akt [...] (k. 142 akt sądowych).
W wyniku dalszej wymiany informacji, ustalone zostało, że [...] Urząd Celno-Skarbowy złożył wniosek o ustanowienie dla Spółki kuratora, niemniej jednak postępowanie to zostało umorzone. Naczelnik ten nie dostrzega podstaw do dalszego prowadzenia postępowania podatkowego w sprawie, zważywszy na fakt, że Spółka złożyła deklaracje dotyczące podatku VAT z tytułu importu towarów w trybie uproszczonym.
Na obecnym etapie sprawy Skarżąca w dalszym ciągu nie posiada obsadzonego organu mogącego ją reprezentować, a ze zgromadzonych dokumentów nie wynika, aby podejmowane były starania właścicielskie przez aktualnego wspólnika (T. [...] S.A.) w kierunku zmiany tego stanu rzeczy.
3. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
3.1. Zgodnie z art. 130 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329; dalej: P.p.s.a.), Sąd umarza zawieszone postępowanie w razie stwierdzenia braku następcy prawnego strony, która utraciła zdolność sądową, a w każdym razie po upływie trzech lat od dnia wydania postanowienia o zawieszeniu z tej przyczyny. Przepis ten normuje sposób zakończenia postępowania sądowego w przypadku utraty zdolności sądowej strony. Umorzenie zawieszonego postępowania na podstawie powołanego przepisu możliwe jest również w przypadku stwierdzenia braku zachodzącego w zarządzie spółki uniemożliwiającego jej działanie, który nie został uzupełniony w terminie trzech lat od dnia wydania postanowienia o zawieszeniu postępowania z tego powodu.
3.2. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że w rozpoznawanej sprawie postanowienie o zawieszeniu postępowania z uwagi na braki w składzie organu (tj. zarządu) uniemożliwiającego działalnie osoby prawnej (Spółki) wydano w dniu 19 października 2017 r. Przez trzy kolejne lata, tj. do dnia 19 października 2020 r. przesłanka zawieszenia nie ustąpiła, a postępowanie sądowe nie zostało podjęte.
Należało przy tym odnotować, że wyznaczonemu kuratorowi nie udało się zrealizować czynności zmierzających do obsadzenia osób w zarządzie Spółki, jak również nie doprowadzono do skutecznego rozwiązania tego podmiotu. Nie udało się także wyznaczenie nowego kuratora, mogącego posiadać legitymację do dalszego prowadzenia spraw Skarżącej, w tym w ramach niniejszego postępowania sądowego. Nadto, Naczelny Sąd Administracyjny podjął dodatkowe czynności w celu zweryfikowania sytuacji w tym zakresie, które jednak nie dały pozytywnego rezultatu.
W związku zatem z faktem, że od dnia zawieszenia postępowania do momentu wydania niniejszego rozstrzygnięcia brak w składzie zarządu Spółki nie został uzupełniony, przy jednoczesnym upływie wspomnianego już trzyletniego terminu, stwierdzić należało, że ziściła się unormowana w art. 130 § 1 pkt 2 P.p.s.a. przesłanka do umorzenia zawieszonego postępowania.
3.3. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 130 § 1 pkt 2 w związku z art. 193 P.p.s.a. orzekł jak w punkcie pierwszym sentencji.
O zwrocie uiszczonego wpisu od skargi kasacyjnej z punktu drugiego sentencji orzeczono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 i § 2 P.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI