I FSK 2156/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi kasacyjnej Syndyka Masy Upadłości T. sp. z o.o. w upadłości od wyroku WSA w Warszawie, który oddalił skargę spółki na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie. Spór koncentrował się na kwestii opodatkowania podatkiem akcyzowym sprzedaży suszu tytoniowego w 2015 roku. Organy podatkowe określiły spółce wysokie zobowiązanie podatkowe, uznając, że sprzedaż suszu tytoniowego podmiotom zagranicznym nie stanowiła dostaw wewnątrzwspólnotowych, lecz sprzedaż krajową podlegającą opodatkowaniu. Spółka argumentowała, że posiadała dokumenty przewozowe CMR potwierdzające odbiór towaru w państwach UE, jednak sądy uznały te dowody za niewiarygodne. WSA w Warszawie stwierdził, że spółka dokonała fikcyjnych dostaw wewnątrzwspólnotowych, a w rzeczywistości była to sprzedaż krajowa mająca na celu uniknięcie opodatkowania. Skarga kasacyjna podnosiła zarzuty naruszenia prawa materialnego i procesowego, kwestionując m.in. niewłaściwe zastosowanie art. 9b ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku akcyzowym oraz naruszenie zasady prawdy obiektywnej i in dubio pro tributario. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że postępowanie dowodowe zostało przeprowadzone prawidłowo, a ustalony stan faktyczny, w tym analiza ładowności pojazdów, czasu transportu i zeznań świadków, uzasadniał przyjęcie, że nie doszło do rzeczywistego przemieszczenia towaru poza terytorium kraju. Sąd podkreślił, że dla zastosowania wyłączenia z opodatkowania konieczne jest, aby sprzedawca był jednocześnie podmiotem dokonującym przemieszczenia suszu.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie kryteriów oceny dowodów w sprawach o dostawy wewnątrzwspólnotowe wyrobów akcyzowych, zwłaszcza w kontekście suszu tytoniowego. Potwierdzenie, że ciężar dowodu spoczywa na podatniku, a organy mają prawo kwestionować dowody, jeśli analiza (np. ładowności, czasu transportu) wskazuje na ich nierzetelność.
Orzeczenie dotyczy specyficznej interpretacji przepisów o podatku akcyzowym w odniesieniu do suszu tytoniowego i dostaw wewnątrzwspólnotowych. Kluczowe jest ustalenie, kto faktycznie organizował transport i gdzie nastąpiło przekazanie posiadania towaru.
Zagadnienia prawne (2)
Czy sprzedaż suszu tytoniowego podmiotom zagranicznym, udokumentowana fakturami i listami przewozowymi CMR, stanowi dostawę wewnątrzwspólnotową zwolnioną z podatku akcyzowego, czy też sprzedaż krajową podlegającą opodatkowaniu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sprzedaż suszu tytoniowego podmiotom zagranicznym, w sytuacji gdy nie doszło do faktycznego przemieszczenia towaru poza terytorium kraju lub gdy dowody na to przemieszczenie są niewiarygodne (np. ze względu na ładowność pojazdów, czas transportu), stanowi sprzedaż krajową podlegającą opodatkowaniu podatkiem akcyzowym.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że przedstawione przez spółkę dowody, w tym dokumenty przewozowe i zeznania świadków, nie potwierdzają rzeczywistego przemieszczenia suszu tytoniowego poza granice kraju. Analiza ładowności pojazdów, czasu transportu oraz brak potwierdzenia odbioru towaru przez kontrahentów zagranicznych w miejscach wskazanych w dokumentach, pozwoliła na uznanie transakcji za fikcyjne dostawy wewnątrzwspólnotowe, a w rzeczywistości za sprzedaż krajową.
Czy organy podatkowe i sądy administracyjne prawidłowo oceniły zebrany materiał dowodowy i zastosowały przepisy prawa materialnego (w szczególności dotyczące dostaw wewnątrzwspólnotowych i sprzedaży suszu tytoniowego) w sprawie opodatkowania podatkiem akcyzowym?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, organy podatkowe i sądy administracyjne prawidłowo zebrały i oceniły materiał dowodowy, stosując właściwe przepisy prawa materialnego. Ustalony stan faktyczny, oparty na wszechstronnej analizie dowodów, uzasadniał opodatkowanie sprzedaży suszu tytoniowego.
Uzasadnienie
NSA potwierdził, że postępowanie dowodowe było prowadzone zgodnie z przepisami Ordynacji podatkowej, a ocena dowodów przez organy i WSA była rzetelna i wyczerpująca. Sąd nie znalazł podstaw do zakwestionowania ustaleń faktycznych ani zastosowania przepisów prawa materialnego, uznając zarzuty skargi kasacyjnej za bezzasadne.
Przepisy (30)
Główne
u.p.a. art. 9b § ust. 1 pkt 2
Ustawa o podatku akcyzowym
W przypadku suszu tytoniowego przedmiotem opodatkowania akcyzą jest sprzedaż suszu tytoniowego innemu podmiotowi niż podmiot prowadzący skład podatkowy lub pośredniczący podmiot tytoniowy. Sprzedaż połączona z dostawą wewnątrzwspólnotową nie podlega opodatkowaniu, jeżeli jest dokonywana przez sprzedającego lub na jego zlecenie.
u.p.a. art. 2 § ust. 1 pkt 8
Ustawa o podatku akcyzowym
Dostawa wewnątrzwspólnotowa to przemieszczenie wyrobów akcyzowych z terytorium kraju na terytorium państwa członkowskiego.
u.p.a. art. 2 § ust. 1 pkt 8
Ustawa o podatku akcyzowym
Dostawa wewnątrzwspólnotowa rozumiana jako przemieszczenie wyrobów akcyzowych lub samochodów osobowych z terytorium kraju na terytorium państwa członkowskiego.
u.p.a. art. 9b § ust. 1
Ustawa o podatku akcyzowym
Określa przypadki opodatkowania suszu tytoniowego.
u.p.a. art. 9b § ust. 2
Ustawa o podatku akcyzowym
Sprzedaż suszu tytoniowego przez pośredniczący podmiot tytoniowy z jednoczesną dostawą wewnątrzwspólnotową nie stanowi czynności podlegających opodatkowaniu, jeżeli jest dokonywana przez sprzedającego lub na jego zlecenie.
Pomocnicze
u.p.a. art. 2 § ust. 1 pkt 23b
Ustawa o podatku akcyzowym
u.p.a. art. 1a
Ustawa o podatku akcyzowym
u.p.a. art. 13
Ustawa o podatku akcyzowym
u.p.a. art. 99a § ust. 4 pkt 2
Ustawa o podatku akcyzowym
Stawka akcyzy w wysokości 458,64 zł za każdy kilogram suszu tytoniowego.
u.p.a. art. 9a § ust. 2 pkt 1
Ustawa o podatku akcyzowym
Sprzedaż wyrobów tytoniowych w rozumieniu przepisów Kodeksu cywilnego.
u.p.a. art. 9b § ust. 2
Ustawa o podatku akcyzowym
Za sprzedaż uznaje się czynności, o których mowa w art. 9a ust. 2 pkt 1-8.
u.p.a. art. 9b § ust. 4
Ustawa o podatku akcyzowym
Sprzedawca jest obowiązany ustalić, czy sprzedaje susz podmiotowi prowadzącemu skład podatkowy lub pośredniczącemu podmiotowi tytoniowemu.
u.p.a. art. 11a § pkt 2
Ustawa o podatku akcyzowym
Obowiązek podatkowy z tytułu sprzedaży suszu tytoniowego powstaje z dniem wydania suszu.
u.p.a. art. 99a § ust. 1
Ustawa o podatku akcyzowym
Definicja suszu tytoniowego.
O.p. art. 121 § § 1
Ordynacja podatkowa
Zasada zaufania do organów podatkowych.
O.p. art. 187 § § 1
Ordynacja podatkowa
Obowiązek zebrania materiału dowodowego.
O.p. art. 191
Ordynacja podatkowa
Zasada swobodnej oceny dowodów.
O.p. art. 210 § § 4
Ordynacja podatkowa
Wymogi uzasadnienia decyzji.
O.p. art. 2a
Ordynacja podatkowa
Zasada in dubio pro tributario.
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa uchylenia decyzji z powodu naruszenia przepisów postępowania.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Oddalenie skargi.
p.p.s.a. art. 174 § pkt 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa kasacyjna - naruszenie prawa materialnego.
p.p.s.a. art. 174 § pkt 2
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa kasacyjna - naruszenie przepisów postępowania.
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres rozpoznania sprawy przez NSA.
p.p.s.a. art. 184
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Orzekanie w przedmiocie skargi kasacyjnej.
p.p.s.a. art. 204 § pkt 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Orzeczenie o kosztach postępowania.
p.p.s.a. art. 205 § § 2
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.
Konstytucja art. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Zasada demokratycznego państwa prawnego.
Konstytucja art. 7 § ust. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Zasada działania na podstawie przepisów prawa.
k.c.
Kodeks cywilny
Argumenty
Skuteczne argumenty
Dowody przedstawione przez spółkę nie potwierdzają rzeczywistego przemieszczenia suszu tytoniowego poza terytorium kraju. • Analiza ładowności pojazdów, czasu transportu i zeznań świadków wskazuje na fikcyjność dostaw wewnątrzwspólnotowych. • Sprzedaż suszu tytoniowego w opisanych okolicznościach stanowi sprzedaż krajową podlegającą opodatkowaniu podatkiem akcyzowym.
Odrzucone argumenty
Transakcje sprzedaży suszu tytoniowego podmiotom zagranicznym stanowiły dostawy wewnątrzwspólnotowe zwolnione z akcyzy. • Organy podatkowe i WSA naruszyły przepisy prawa materialnego i procesowego, błędnie oceniając dowody i stosując przepisy. • Naruszenie zasady prawdy obiektywnej i in dubio pro tributario.
Godne uwagi sformułowania
nie było możliwe dokonanie dostawy wewnątrzwspólnotowej wyjeżdżając z Gdańska, skąd wypożyczony został samochód a jadąc po susz tytoniowy do M. gdzie mieścił się magazyn Spółki, by udać się do Berlina i z powrotem do Gdańska pokonując zaledwie 820 km • masa towaru przewyższała dopuszczalną ładowność pojazdów którymi miała być przewożona co uzasadnia wniosek, że przewóz taki nie mógł mieć miejsca • nie można zatem dać wiary zeznaniom kierowców, że towar został dostarczony do miejsc wskazanych w dokumentach CMR środkami transportu wskazanymi w dokumentach przewozowych • Dla zastosowania wyłączenia konieczne jest, aby sprzedawca był zarazem podmiotem dokonującym przemieszczenia suszu z terytorium kraju na terytorium innego państwa członkowskiego.
Skład orzekający
Artur Mudrecki
przewodniczący
Dominik Mączyński
członek
Mariusz Golecki
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie kryteriów oceny dowodów w sprawach o dostawy wewnątrzwspólnotowe wyrobów akcyzowych, zwłaszcza w kontekście suszu tytoniowego. Potwierdzenie, że ciężar dowodu spoczywa na podatniku, a organy mają prawo kwestionować dowody, jeśli analiza (np. ładowności, czasu transportu) wskazuje na ich nierzetelność."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej interpretacji przepisów o podatku akcyzowym w odniesieniu do suszu tytoniowego i dostaw wewnątrzwspólnotowych. Kluczowe jest ustalenie, kto faktycznie organizował transport i gdzie nastąpiło przekazanie posiadania towaru.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak szczegółowa analiza dowodów (ładowność pojazdów, czas podróży) może podważyć deklarowane transakcje wewnątrzwspólnotowe i prowadzić do znaczących konsekwencji podatkowych. Jest to przykład walki z fikcyjnymi transakcjami w obrocie towarami akcyzowymi.
“Fikcyjne dostawy suszu tytoniowego: NSA potwierdza, jak szczegółowa analiza dowodów może podważyć transakcje wewnątrzwspólnotowe.”
Sektor
rolnictwo
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.