I FSK 2134/19
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła prawa do odliczenia podatku VAT od wydatków poniesionych przez spółkę z branży IT na zakup artykułów spożywczych (owoców, warzyw, płatków śniadaniowych) udostępnianych pracownikom i współpracownikom w pomieszczeniu socjalnym. Spółka argumentowała, że artykuły te mają pośredni związek z działalnością gospodarczą, przyczyniając się do budowania pozytywnej atmosfery, poprawy warunków pracy i zwiększania wydajności, a także kreowania wizerunku atrakcyjnego pracodawcy. W związku z tym spółka domagała się prawa do odliczenia podatku naliczonego oraz kwestionowała obowiązek rozpoznania podatku należnego z tytułu konsumpcji tych artykułów. Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej uznał stanowisko spółki w zakresie podatku należnego za prawidłowe, jednak odmówił prawa do odliczenia podatku naliczonego, twierdząc, że zapewnienie artykułów spożywczych służy zaspokojeniu osobistych, prywatnych potrzeb pracowników i nie ma związku z działalnością gospodarczą. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę spółki, podzielając stanowisko organu. Sąd uznał, że udostępnianie artykułów spożywczych pracownikom w czasie bieżącej pracy, gdzie pracownik sam decyduje o konsumpcji, nie skutkuje prawem do odliczenia VAT, gdyż nie jest to związane z prowadzoną działalnością gospodarczą ani nie stanowi wypełnienia obowiązków pracodawcy. Sąd uznał argumenty spółki o wpływie posiłków na atmosferę i wydajność za zbyt hipotetyczne. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 7 grudnia 2022 r. oddalił skargę kasacyjną spółki. NSA podkreślił, że podstawowym warunkiem prawa do odliczenia VAT jest związek wydatku z czynnościami opodatkowanymi. Powołując się na orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE), NSA stwierdził, że wydawanie posiłków pracownikom ma co do zasady na celu zaspokojenie ich prywatnych potrzeb. Sąd zaznaczył, że związek z działalnością przedsiębiorstwa może istnieć jedynie w szczególnych okolicznościach, np. gdy posiłek jest niezbędny dla sprawnego przebiegu spotkań biznesowych. W analizowanej sprawie spółka nie wykazała takich szczególnych okoliczności; udostępnianie artykułów spożywczych w kuchni w czasie bieżącej pracy, gdzie pracownicy sami decydują o konsumpcji, służyło przede wszystkim zaspokojeniu ich osobistych potrzeb. NSA odrzucił również zarzuty procesowe dotyczące wadliwości uzasadnienia wyroku WSA oraz interpretacji organu, uznając je za niezasadne.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaPotwierdzenie utrwalonej linii orzeczniczej NSA dotyczącej braku prawa do odliczenia VAT od wydatków na artykuły spożywcze dla pracowników, które służą zaspokojeniu ich prywatnych potrzeb.
Orzeczenie dotyczy sytuacji, gdy artykuły spożywcze są udostępniane w normalnym toku pracy bez szczególnych okoliczności uzasadniających związek z działalnością gospodarczą. Może nie mieć zastosowania w przypadkach, gdy posiłki są niezbędne dla przebiegu spotkań biznesowych lub w innych specyficznych sytuacjach.
Zagadnienia prawne (2)
Czy prawo do odliczenia podatku naliczonego VAT przysługuje od wydatków na zakup artykułów spożywczych udostępnianych pracownikom i współpracownikom w pomieszczeniu socjalnym?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, prawo do odliczenia VAT nie przysługuje, ponieważ wydatki te służą zaspokojeniu prywatnych potrzeb pracowników, a nie bezpośrednio działalności gospodarczej.
Uzasadnienie
Prawo do odliczenia VAT wymaga związku wydatku z czynnościami opodatkowanymi. Udostępnianie artykułów spożywczych pracownikom w normalnym toku pracy, gdzie konsumpcja jest dobrowolna, służy głównie ich prywatnym potrzebom, a nie celom przedsiębiorstwa, chyba że istnieją szczególne okoliczności uzasadniające związek z działalnością gospodarczą.
Czy udostępnianie artykułów spożywczych pracownikom i współpracownikom stanowi czynność podlegającą opodatkowaniu VAT (podatek należny)?
Odpowiedź sądu
Nie, w analizowanym przypadku nie ma obowiązku rozpoznawania podatku należnego z tytułu konsumpcji tych artykułów przez pracowników.
Uzasadnienie
Choć nie zostało to szczegółowo rozwinięte w uzasadnieniu NSA, sąd pierwszej instancji uznał stanowisko spółki w tym zakresie za prawidłowe, co zostało zaakceptowane przez NSA. Wynika z tego, że konsumpcja przez pracowników nie jest traktowana jako odpłatne świadczenie usług przez spółkę.
Przepisy (6)
Główne
u.p.t.u. art. 86 § ust. 1
Ustawa o podatku od towarów i usług
Prawo do odliczenia VAT przysługuje w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych. Związek wydatku z transakcjami opodatkowanymi jest fundamentalny. Wydatki na artykuły spożywcze dla pracowników w normalnym toku pracy służą zaspokojeniu ich prywatnych potrzeb i nie mają związku z działalnością gospodarczą uprawniającego do odliczenia.
Pomocnicze
Dyrektywa 112 art. 168 § lit. a
Dyrektywa Rady 2006/112/WE w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej
Analogiczny wymóg wykorzystywania towaru lub usługi na potrzeby opodatkowanych transakcji podatnika.
Ppsa art. 174
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawy kasacyjne (naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego).
Ppsa art. 141 § § 4
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Wymogi dotyczące uzasadnienia wyroku sądu administracyjnego.
O.p. art. 14c § § 1 i 2
Ustawa Ordynacja podatkowa
Wymogi dotyczące uzasadnienia interpretacji indywidualnej.
O.p. art. 121 § § 1
Ustawa Ordynacja podatkowa
Obowiązek przedstawienia wyczerpującego uzasadnienia i oceny prawnej przez organ interpretacyjny.
Argumenty
Odrzucone argumenty
Artykuły spożywcze udostępniane pracownikom mają pośredni związek z działalnością gospodarczą, przyczyniając się do budowania pozytywnej atmosfery, poprawy warunków pracy, zwiększania wydajności i kreowania wizerunku pracodawcy. • Wydatki na artykuły spożywcze stanowią koszty uzyskania przychodu na gruncie przepisów o podatku dochodowym od osób prawnych. • Sąd pierwszej instancji naruszył przepisy postępowania (art. 141 § 4 Ppsa) poprzez lakoniczne uzasadnienie. • Organ interpretacyjny naruszył przepisy postępowania (art. 14c § 1 i 2 O.p. oraz art. 121 § 1 O.p.) poprzez brak wyczerpującego uzasadnienia i oceny prawnej stanowiska spółki.
Godne uwagi sformułowania
Prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje podatnikowi w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych. • Wydawanie posiłków pracownikom ma co do zasady na celu zaspokojenie potrzeb prywatnych i należy do sfery wyboru pracownika, w której pracodawca nie interweniuje. • Nieodpłatne zapewnienie posiłków pracownikom może być nakierowane na realizację potrzeb przedsiębiorstwa jedynie w szczególnych okolicznościach, np. gdy wydanie posiłku jest konieczne dla sprawnego i nieprzerwanego przebiegu spotkań biznesowych. • Dostarczenie posiłku w opisanych warunkach służy zatem zaspokojeniu osobistych potrzeb pracownika, którego prywatna korzyść (w relacji do potrzeb przedsiębiorstwa) ma w tym przypadku charakter dominujący.
Skład orzekający
Janusz Zubrzycki
przewodniczący
Bartosz Wojciechowski
sprawozdawca
Alojzy Skrodzki
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Potwierdzenie utrwalonej linii orzeczniczej NSA dotyczącej braku prawa do odliczenia VAT od wydatków na artykuły spożywcze dla pracowników, które służą zaspokojeniu ich prywatnych potrzeb."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy sytuacji, gdy artykuły spożywcze są udostępniane w normalnym toku pracy bez szczególnych okoliczności uzasadniających związek z działalnością gospodarczą. Może nie mieć zastosowania w przypadkach, gdy posiłki są niezbędne dla przebiegu spotkań biznesowych lub w innych specyficznych sytuacjach.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy powszechnego zagadnienia benefitów pracowniczych i ich wpływu na rozliczenia podatkowe, co jest istotne dla wielu firm. Interpretacja NSA jest jasna, ale może być zaskakująca dla przedsiębiorców traktujących takie wydatki jako element budowania relacji pracowniczych.
“Czy kawa i ciastka dla pracowników to koszt firmy, czy prywatny wydatek? NSA rozwiewa wątpliwości ws. VAT.”
Dane finansowe
WPS: 240 PLN
Sektor
IT/technologie
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.