I FSK 2132/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną spółki W. sp. jawna od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie, który oddalił skargę spółki na decyzję Naczelnika Warmińsko-Mazurskiego Urzędu Celno-Skarbowego. Organ celno-skarbowy odmówił spółce prawa do odliczenia podatku naliczonego w kwocie 107 640 zł z jedenastu faktur VAT dokumentujących nabycie usług budowlanych od kontrahenta, uznając, że faktury te nie potwierdzały rzeczywistego świadczenia usług. Sąd pierwszej instancji podzielił stanowisko organu. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 134 § 1, art. 141 § 4 oraz art. 151 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w zw. z art. 122, art. 187 § 1, art. 188 i art. 191 Ordynacji podatkowej, a także naruszenie prawa materialnego dotyczące zawieszenia biegu terminu przedawnienia. Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że zarzuty dotyczące przedawnienia, naruszenia art. 134 § 1 P.p.s.a. i art. 141 § 4 P.p.s.a. nie są zasadne. Skuteczny okazał się jednak zarzut naruszenia art. 151 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w zw. z art. 122, art. 187 § 1, art. 188 i art. 191 O.p. Sąd kasacyjny stwierdził, że sąd pierwszej instancji bezrefleksyjnie podzielił ocenę materiału dowodowego zaprezentowaną przez organ. Organ nie zebrał i nie rozpatrzył w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego, dokonał wybiórczej oceny dowodów, nie poddał analizie istotnych dokumentów (np. protokołu odbioru robót) i zeznań świadków, a także nadinterpretował zeznania niektórych osób. W szczególności, kluczowe ustalenie organu o braku wykonania prac przez kontrahenta zostało podważone przez późniejsze zeznania świadków w postępowaniu karnym, które sąd pierwszej instancji zbagatelizował. NSA uchylił zaskarżony wyrok i decyzję organu, zasądzając od organu na rzecz spółki zwrot kosztów postępowania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaNaruszenia przepisów postępowania podatkowego przez organy i sądy administracyjne, zasady oceny dowodów, znaczenie protokołów odbioru robót, ocena zeznań świadków w kontekście dowodów pisemnych.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej, ale jego wnioski dotyczące procedury dowodowej są uniwersalne.
Zagadnienia prawne (3)
Czy organ podatkowy i sąd administracyjny prawidłowo oceniły materiał dowodowy w zakresie ustalenia, czy kontrahent rzeczywiście wykonał usługi budowlane, co jest warunkiem prawa do odliczenia podatku naliczonego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organ podatkowy i sąd pierwszej instancji nie zebrały i nie rozpatrzyły wyczerpująco materiału dowodowego, dokonały wybiórczej oceny dowodów i nadinterpretowały zeznania świadków, co naruszyło przepisy Ordynacji podatkowej.
Uzasadnienie
NSA wskazał na istotne dokumenty (protokół odbioru robót) i zeznania świadków, które zostały pominięte lub zbagatelizowane przez organ i sąd niższej instancji. Podważono kategoryczne ustalenia organu o braku wykonania prac przez kontrahenta, zwłaszcza w świetle późniejszych zeznań świadków w postępowaniu karnym.
Czy sąd pierwszej instancji prawidłowo rozpoznał skargę w jej granicach i czy uzasadnienie wyroku spełnia wymogi formalne?
Odpowiedź sądu
Tak, zarzuty naruszenia art. 134 § 1 P.p.s.a. (rozpoznanie skargi w granicach) i art. 141 § 4 P.p.s.a. (wadliwość uzasadnienia) okazały się niezasadne.
Uzasadnienie
NSA uznał, że nie ma obowiązku odnoszenia się do wszystkich aspektów zarzutów skargi, a uzasadnienie wyroku WSA zawierało wymagane elementy i pozwalało na kontrolę instancyjną.
Czy doszło do nadużycia instytucji zawieszenia biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego w związku z wszczęciem postępowania karno-skarbowego?
Odpowiedź sądu
Nie, zarzut naruszenia art. 70 § 6 pkt 1 O.p. w zw. z art. 2 i 7 Konstytucji RP oraz art. 2 TUE okazał się niezasadny.
Uzasadnienie
NSA stwierdził, że postępowanie karno-skarbowe zostało wszczęte w celu rzeczywistego ustalenia popełnienia czynu zabronionego, a nie instrumentalnie, co potwierdził wniesiony akt oskarżenia i wydany wyrok karny.
Przepisy (10)
Główne
u.p.t.u. art. 88 § 3a
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
Okoliczności wyłączające prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.
Pomocnicze
O.p. art. 122
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.
O.p. art. 187 § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.
O.p. art. 188
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.
O.p. art. 191
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Zasada swobodnej oceny dowodów, która jednak musi być oparta na całokształcie materiału dowodowego.
P.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Oddalenie skargi przez sąd pierwszej instancji.
P.p.s.a. art. 134 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres rozpoznania sprawy przez sąd administracyjny.
P.p.s.a. art. 141 § 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Wymogi formalne uzasadnienia wyroku.
P.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawy uchylenia orzeczenia przez sąd administracyjny.
O.p. art. 70 § 6
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Zawieszenie biegu terminu przedawnienia.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Naruszenie przez organ podatkowy art. 122, 187 § 1, 188 i 191 O.p. poprzez nierzetelne zebranie i ocenę materiału dowodowego. • Naruszenie przez sąd pierwszej instancji art. 151 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. poprzez oddalenie skargi mimo naruszeń proceduralnych organu.
Odrzucone argumenty
Naruszenie prawa materialnego w zakresie zawieszenia biegu terminu przedawnienia. • Naruszenie art. 134 § 1 P.p.s.a. poprzez nierozpoznanie skargi w jej granicach. • Naruszenie art. 141 § 4 w zw. z art. 134 § 1 P.p.s.a. poprzez wadliwe uzasadnienie wyroku sądu pierwszej instancji.
Godne uwagi sformułowania
Sąd pierwszej instancji bezrefleksyjnie podzielił ocenę materiału dowodowego zaprezentowaną przez organ. • Organ nie zebrał i nie rozpatrzył w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego oraz dokonał wybiórczej oceny zebranego materiału. • Rozumowanie organu prowadzi do kuriozalnego wręcz wniosku, że również Gmina K. uczestniczyła w tworzeniu dokumentów oraz przedkładała fałszywe informacje i dokumenty organowi podatkowemu. • Ta sama faktura nie może być z jednej strony rzetelna – gdy chodzi o podatek należny kontrahenta, a z drugiej nierzetelna – gdy kwestionuje się prawo od odliczenia wynikającego z niej podatku naliczonego.
Skład orzekający
Małgorzata Niezgódka - Medek
przewodniczący sprawozdawca
Mariusz Golecki
członek
Ryszard Pęk
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Naruszenia przepisów postępowania podatkowego przez organy i sądy administracyjne, zasady oceny dowodów, znaczenie protokołów odbioru robót, ocena zeznań świadków w kontekście dowodów pisemnych."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej, ale jego wnioski dotyczące procedury dowodowej są uniwersalne.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak kluczowe jest prawidłowe przeprowadzenie postępowania dowodowego przez organy podatkowe i sądy, a także jak ważne są dowody pisemne w kontekście zeznań świadków. Pokazuje też, że nawet rutynowe sprawy VAT mogą kryć w sobie istotne problemy proceduralne.
“Błędy proceduralne organu celno-skarbowego i WSA doprowadziły do uchylenia decyzji w sprawie VAT.”
Dane finansowe
WPS: 107 640 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.