I FSK 2089/19

I FSK 2089/19 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2022-10-20
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2019-11-06
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Agnieszka Jakimowicz /sprawozdawca/
Bartosz Wojciechowski
Janusz Zubrzycki /przewodniczący/
Symbol z opisem
6110 Podatek od towarów i usług
Sygn. powiązane
III SA/Wa 2842/18 - Wyrok WSA w Warszawie z 2019-05-28
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Zubrzycki, Sędzia NSA Bartosz Wojciechowski, Sędzia WSA del. Agnieszka Jakimowicz, , (spr.), po rozpoznaniu w dniu 20 października 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej U. Sp. z o.o. z siedzibą w P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 maja 2019 r. sygn. akt III SA/Wa 2842/18 w sprawie ze skargi U. Sp. z o.o. z siedzibą w P. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie z dnia 26 września 2018 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminowi do wniesienia odwołania oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Zaskarżonym wyrokiem z dnia 28 maja 2019 r., sygn. akt III SA/Wa 2842/18 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę U. sp. z o.o. z siedzibą w P. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie z dnia 26 września 2018 r. o nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminowi do wniesienia odwołania.
Z uzasadnienia powyższego rozstrzygnięcia wynika, że Sąd I instancji podzielił stanowisko organu odwoławczego dotyczące skuteczności doręczenia stronie skarżącej w trybie art. 150 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2018 r., poz. 800 z późn. zm.) decyzji odmawiającej rejestracji jako podatnika VAT i VAT UE i tym samym uznał, że decyzja ta weszła do obrotu prawnego. Nie podzielając zarzutów spółki Sąd ocenił, że organ skierował decyzję na właściwy adres, który wynikał z danych zamieszczonych w [...]. Taki adres prowadzenia działalności gospodarczej i jednocześnie adres do korespondencji był zgłoszony przez spółkę, która nie zawiadomiła o zmianie w tym zakresie, pomimo obowiązku wynikającego z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1995 r. o zasadach ewidencji i identyfikacji podatników i płatników (Dz. U. z 2017 r. poz. 869). Adres w P., na który zdaniem skarżącej spółki winna być kierowana korespondencja był wprawdzie ujawniony w KRS oraz w ewidencji organu od dnia 5 października 2017 r., jednak nie jako adres do korespondencji lecz jako siedziba spółki. Przeprowadzona przez organ weryfikacja tego adresu wykazała brak widocznych znamion istnienia spółki, a pozostawione tam wezwanie również okazało się bezskuteczne.
W skardze kasacyjnej wywiedzionej od powyższego wyroku, pełnomocnik spółki zarzucił naruszenie art. 3 § 1 § 2 pkt 1 w zw. z art. 135 w zw. z art.145 § 1 pkt 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, poprzez nienależycie przeprowadzoną kontrolę zaskarżonego postanowienia Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie z dnia 26 września 2018 r. i w konsekwencji oddalenie skargi na powyższe postanowienie w sytuacji, gdy decyzja została wydana z naruszeniem:
- art. 146 § 1, art. 150 § 3, art. 151 § 1 Ordynacji podatkowej oraz art. 9 ust. 1 ustawy o zasadach ewidencji i identyfikacji podatników i płatników, poprzez ich niewłaściwe zastosowanie skutkujące uznaniem, iż doręczenie decyzji na adres siedziby spółki wskazany w ewidencji podatników było doręczeniem prawidłowym, mimo iż strona postępowania podatkowego wskazała w toku postepowania inny adres, jako adres swojej siedziby oraz adres korespondencyjny,
- a w konsekwencji powyższego naruszenie art. 228 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej, skutkujące nieprawidłowym stwierdzeniem uchybienia terminowi do wniesienia odwołania od decyzji organu podatkowego I instancji, tj. decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w G. o znaku sprawy: [...].
Wskazując na powyższe zarzuty wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie albo o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i uchylenie w całości postanowienia Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie z dnia 26 września 2018 r. i zasądzenie kosztów postępowania przez Naczelnym Sądem Administracyjnym, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.
Odpowiedź na skargę kasacyjną nie została wniesiona.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga kasacyjna pozbawiona jest uzasadnionych podstaw.
Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329 z późn. zm.), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, która w sprawie tej jednak nie występuje. Z tego względu, przy rozpoznaniu sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej, która została oparta na podstawie kasacyjnej, o której mowa w art. 174 pkt. 2 cyt. ustawy, albowiem podniesiono w niej wyłącznie zarzuty naruszenia przepisów postępowania.
Analiza ich treści pozwala na stwierdzenie, iż autor skargi kasacyjnej kwestionuje stanowisko Sądu I instancji, który podzielił przekonanie organu odwoławczego, że procedura doręczenia decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 8 czerwca 2018 r. w przedmiocie odmowy zarejestrowania spółki jako podatnika podatku od towarów i usług oraz podatnika VAT UE przeprowadzona została prawidłowo, albowiem doręczenia dokonano na właściwy adres zgłoszony przez spółkę jako adres miejsca prowadzenia działalności i jednocześnie adres korespondencyjny, tj. [...].
W opinii skarżącej spółki natomiast korespondencja została skierowana pod nieaktualny adres, albowiem zgodnie z treścią art. 146 § 1 Ordynacji podatkowej, spółka w ramach wszczętego postępowania wskazała adres swojej siedziby w [...].
Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, że na gruncie niniejszej sprawy Sąd I instancji prawidłowo odwołał się do przepisów ustawy o zasadach ewidencji i identyfikacji podatników i płatników, które nakładają na podatników obowiązki aktualizacyjne w zakresie danych objętych zgłoszeniem identyfikacyjnym. Zgodnie z art. 9 ust. 1 tej ustawy w brzmieniu obowiązującym w sprawie, podmioty, o których mowa w art. 6 ust. 1, 1a i 10, mają obowiązek aktualizowania danych objętych zgłoszeniem identyfikacyjnym przez dokonanie zgłoszenia aktualizacyjnego do naczelnika urzędu skarbowego, nie później niż w terminie 7 dni od dnia, w którym nastąpiła zmiana danych. Przy czym podmioty wpisane do Krajowego Rejestru Sądowego dokonują zgłoszenia aktualizacyjnego wyłącznie w zakresie danych uzupełniających wskazanych w art. 5 ust. 2b pkt 2. Do danych uzupełniających, jak odnotował Sąd I instancji, należą m. inn dane kontaktowe, w tym adres do korespondencji.
Z akt sprawy wynika, że adres, na który organ przesyłał korespondencję przeznaczoną dla skarżącej ujawniony w [...], był adresem prowadzenia działalności gospodarczej i jednocześnie został wskazany przez spółkę jako adres do korespondencji. Taki adres był zgłoszony przez stronę i nie został zmieniony do dnia sporządzenia decyzji NUS z dnia 8 czerwca 2018 r. Zatem organy nie miały przesłanek ku temu, by uznać, iż nie był to adres właściwy. Z art. 151 § 1 Ordynacji podatkowej wynika, że miejscem doręczania pism jednostkom organizacyjnym i osobom prawnym jest lokal ich siedziby lub miejsce wykonywania działalności. Z uwagi na użycie przez ustawodawcę łącznika "lub", wyrażającego alternatywę rozłączną, wyżej wymienione miejsca należy uznać za równorzędne co do stosowania i skuteczności doręczeń. Dodatkowo w sytuacji, gdy strona miejsce prowadzenia działalności określiła jednocześnie adresem korespondencyjnym, na ten właśnie adres organy winny ekspediować korespondencję do spółki.
Autor skargi kasacyjnej wskazuje, powołując się na treść art. 146 § 1 Ordynacji podatkowej, iż w toku postępowania został organowi zgłoszony inny adres, pod którym należało dokonać doręczenia. Podnieść jednak należy, że powyższe nie znajduje odzwierciedlenia w aktach sprawy. Wprawdzie w zgłoszeniu rejestracyjnym, które zainicjowało podjęcie przez organ weryfikacji w trybie tzw. czynności sprawdzających uregulowanych w przepisach działu V Ordynacji podatkowej, spółka podała siedzibę ujawnioną w KRS pod adresem w Podkowie Leśnej, jednakże jak słusznie odnotował Sąd I instancji, był to wyłącznie adres siedziby, nie ujawniony przez stronę jako adres do korespondencji. Pod adresem tym zresztą organ nie stwierdził żadnych widocznych znamion istnienia firmy, zaś pozostawiona w miejscu przeznaczonym na korespondencję informacja o przeprowadzonej wizji i wezwanie do dostarczenia do urzędu stosownych dokumentów pozostały bez reakcji skarżącej spółki. Z tego przecież powodu odmówiono rejestracji spółki jako podatnika VAT.
Skoro zatem skarżąca spółka nie zgłosiła zmiany swojego adresu do korespondencji, ani w reżimie ustawy o zasadach ewidencji i identyfikacji podatników i płatników, ani też stosując się do treści art. 146 § 1 w zw. z art. 280 Ordynacji podatkowej, to zasadnie uznano za skutecznie doręczoną przesyłkę zawierającą decyzję NUS z dnia 8 czerwca 2018 r. na adres Warszawa, ul. Pory 60/14 (adres prowadzenia działalności) w trybie przewidzianym w art. 150 § 3 w zw. z art. 151 § 1 Ordynacji podatkowej, co czyni niezasadnymi zarzuty naruszenia owych przepisów sformułowane w skardze kasacyjnej.
W konsekwencji nie mógł zostać również uwzględniony zarzut naruszenia art. 228 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej, albowiem odwołanie zostało wniesione po terminie. Stosownie do treści tego przepisu organ odwoławczy stwierdza w formie postanowienia uchybienie terminowi do wniesienia odwołania. Przy czym stwierdzenie niedotrzymania terminu do złożenia środka zaskarżenia nie zależy od uznania organu odwoławczego. Obowiązek taki wynika wprost z ustawy.
Mając na uwadze wszystkie przedstawione wyżej okoliczności Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, oddalił skargę kasacyjną uznając ją za bezzasadną.
Końcowo wskazać należy, że niniejsza sprawa została rozpoznana w trybie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2021 r., poz. 2095 z późn. zm.), zgodnie z którym przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów. Przy czym odnotować należy, że strony zostały powiadomione o skierowaniu sprawy na posiedzenie niejawne i tym samym miały możliwość zajęcia stanowiska w sprawie.
W przedmiocie kosztów postępowania kasacyjnego Sąd nie orzekał z uwagi na brak ku temu podstaw faktycznych. W terminie ustawowo przewidzianym organ nie złożył sporządzonej przez zawodowego pełnomocnika odpowiedzi na skargę kasacyjną, a przed Naczelnym Sądem Administracyjnym nie przeprowadzono rozprawy, w której taki pełnomocnik mógłby wziąć udział.