Orzeczenie · 2024-01-25

I FSK 2075/19

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2024-01-25
NSApodatkoweWysokansa
VATkorekta deklaracjiprzedawnieniezadatknieruchomościfaktura korygującaprawo unijneTSUENSA

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną K.A. od wyroku WSA w Gdańsku, który oddalił skargę na decyzję Dyrektora IAS w Gdańsku w przedmiocie podatku od towarów i usług za IV kwartał 2015 r. Sąd pierwszej instancji uznał, że skarżącemu nie przysługuje prawo do zwrotu VAT, ponieważ korekta deklaracji dotyczyła okresu rozliczeniowego (III kwartał 2008 r.), który uległ przedawnieniu. Sąd nie zgodził się ze skarżącym co do zastosowania przepisów art. 29a ust. 13 i art. 106j ustawy o VAT, wskazując, że nie zaszły przesłanki do korekty faktury, w szczególności nie doszło do zwrotu zadatku na poczet umowy sprzedaży nieruchomości. Skarżący w skardze kasacyjnej zarzucił naruszenie prawa materialnego, w tym przepisów unijnych (zasady skuteczności i lojalnej współpracy), Ordynacji podatkowej (przedawnienie) oraz ustawy o VAT, a także naruszenie prawa procesowego (art. 141 § 4 p.p.s.a.) poprzez sprzeczność w uzasadnieniu wyroku WSA. NSA oddalił skargę kasacyjną, uznając zarzuty za niezasadne. Sąd podkreślił, że zobowiązanie podatkowe za III kwartał 2008 r. przedawniło się z końcem 2013 r., a faktura korygująca została wystawiona w 2015 r. NSA powołał się na orzecznictwo TSUE (sprawa C-500/16 Caterpillar), zgodnie z którym polskie przepisy o przedawnieniu nie stoją na przeszkodzie zasadom prawa unijnego, jeśli są stosowane jednolicie i umożliwiają dochodzenie praw. Sąd uznał również, że brak zwrotu zadatku nabywcy uniemożliwia obniżenie podstawy opodatkowania na podstawie art. 29a ust. 10 pkt 3 ustawy o VAT, co potwierdził TSUE w sprawie C-660/16 i C-661/16.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Potwierdzenie zgodności polskich przepisów o przedawnieniu podatkowym z prawem UE oraz warunków dopuszczalności korekty VAT od zatrzymanego zadatku.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji zatrzymania zadatku w związku z niezawarciem umowy sprzedaży nieruchomości i korekty VAT od faktury wystawionej wiele lat wcześniej.

Zagadnienia prawne (3)

Czy prawo unijne (zasady skuteczności i lojalnej współpracy) stoi na przeszkodzie polskim przepisom o przedawnieniu podatkowym, które uniemożliwiają korektę VAT od zatrzymanego zadatku?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, polskie przepisy o przedawnieniu są zgodne z prawem unijnym, jeśli są stosowane jednolicie i umożliwiają dochodzenie praw.

Uzasadnienie

NSA powołał się na wyrok TSUE w sprawie C-500/16 Caterpillar, który potwierdził, że polski 5-letni termin przedawnienia jest zgodny z zasadą skuteczności i lojalnej współpracy, ponieważ umożliwia podatnikowi dochodzenie praw, a jego stosowanie nie zagraża celom Unii.

Czy zatrzymanie zadatku na poczet sprzedaży nieruchomości, gdy umowa nie doszła do skutku, uzasadnia korektę podatku VAT należnego od tego zadatku?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, korekta jest dopuszczalna tylko w przypadku zwrotu zadatku nabywcy.

Uzasadnienie

NSA uznał, że zgodnie z art. 29a ust. 10 pkt 3 ustawy o VAT, obniżenie podstawy opodatkowania wymaga zwrotu części zapłaty nabywcy, gdy do sprzedaży nie doszło. Brak zwrotu zadatku uniemożliwia korektę, co potwierdził TSUE w sprawie C-660/16 i C-661/16.

Czy uzasadnienie wyroku WSA było wewnętrznie sprzeczne w kwestii podstaw oddalenia skargi (przedawnienie vs. brak zwrotu zadatku)?

Odpowiedź sądu

Nie, uzasadnienie nie było sprzeczne.

Uzasadnienie

NSA uznał, że sąd pierwszej instancji zastosował się do art. 141 § 4 p.p.s.a., a posługiwanie się dwoma argumentami (przedawnienie i brak zwrotu zadatku) nie świadczy o sprzeczności, jeśli oba są zasadne.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną.

Przepisy (12)

Główne

o.p. art. 70 § § 1

Ordynacja podatkowa

Pomocnicze

u.p.t.u. art. 29a § ust. 10 pkt 1-4

Ustawa o podatku od towarów i usług

u.p.t.u. art. 29a § ust. 13

Ustawa o podatku od towarów i usług

u.p.t.u. art. 106j

Ustawa o podatku od towarów i usług

u.p.t.u. art. 19a § ust. 8

Ustawa o podatku od towarów i usług

o.p. art. 80 § § 1 i § 3

Ordynacja podatkowa

p.p.s.a. art. 141 § § 4

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 184

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 204 § pkt 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 205 § § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.c. art. 394 § § 1 i § 3

Kodeks cywilny

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przedawnienie zobowiązania podatkowego za okres, w którym wystawiono pierwotną fakturę. • Brak zwrotu zadatku nabywcy jako warunek niedopuszczalności korekty VAT. • Zgodność polskich przepisów o przedawnieniu z prawem unijnym (zasady skuteczności i lojalnej współpracy).

Odrzucone argumenty

Naruszenie prawa materialnego poprzez niezastosowanie przepisów unijnych i krajowych dotyczących korekty VAT od zatrzymanego zadatku. • Naruszenie prawa procesowego poprzez sprzeczność w uzasadnieniu wyroku WSA.

Godne uwagi sformułowania

Okolicznością bezsporną jest to, że pierwotna faktura została wystawiona 8 lipca 2008 r. Zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za III kwartał 2008 r. uległo przedawnieniu z upływem 31 grudnia 2013 r. • Zasady równoważności i skuteczności należy w świetle art. 4 ust. 3 TUE interpretować w ten sposób, że nie stoją one na przeszkodzie przepisom krajowym, tego rodzaju, co przepisy w postępowaniu głównym, umożliwiającym oddalenie wniosku o zwrot nadpłaty podatku od wartości dodanej (VAT), gdy wniosek ów został złożony przez podatnika po upływie pięcioletniego terminu przedawnienia, pomimo że z wyroku Trybunału wydanego po upływie owego terminu wynika, że zapłata VAT stanowiąca przedmiot owego wniosku o zwrot nie była należna. • Nie zaistniała bowiem żadna okoliczność faktyczna wymieniona w art. 29a ust. 10 pkt 1-4 ustawy o VAT, która uzasadniałaby obniżenie podstawy opodatkowania. W szczególności nie doszło do zwrotu nabywcy części zapłaty otrzymanej przed dokonaniem sprzedaży w sytuacji, gdy do tej sprzedaży nie doszło, a więc nie została spełniona przesłanka z art. 29a ust. 10 pkt 3 ustawy o VAT. • Przy interpretacji pojęć użytych w ustawie o podatku od towarów i usług decydujące znaczenie ma walor i skutki ekonomiczne danej czynności opodatkowanej a nie jego definicja w krajowym prawie cywilnym, które przecież w każdym państwie członkowskim jest inne.

Skład orzekający

Arkadiusz Cudak

sprawozdawca

Maja Chodacka

członek

Małgorzata Niezgódka - Medek

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Potwierdzenie zgodności polskich przepisów o przedawnieniu podatkowym z prawem UE oraz warunków dopuszczalności korekty VAT od zatrzymanego zadatku."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zatrzymania zadatku w związku z niezawarciem umowy sprzedaży nieruchomości i korekty VAT od faktury wystawionej wiele lat wcześniej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia podatkowego związanego z korektą VAT i przedawnieniem, a także interpretacją przepisów unijnych w kontekście krajowym. Pokazuje praktyczne konsekwencje przedawnienia i warunków korekty VAT.

Czy można odzyskać VAT od zadatku po latach? NSA rozstrzyga o przedawnieniu i warunkach korekty.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst