Orzeczenie · 2025-10-23

I FSK 1963/22

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-10-23
NSApodatkoweWysokansa
postępowanie sanacyjnezarządca masy sanacyjnejlegitymacja procesowazawieszenie postępowaniapodatek akcyzowyopłata paliwowaprawo restrukturyzacyjnesądy administracyjne

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej A.R. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, który oddalił jej skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w przedmiocie podatku akcyzowego i opłaty paliwowej. W trakcie postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym (NSA) ustalono, że wobec skarżącej, prowadzącej działalność gospodarczą, zostało otwarte postępowanie sanacyjne. Zgodnie z art. 311 ust. 1 Prawa restrukturyzacyjnego, po otwarciu postępowania sanacyjnego, wszelkie postępowania sądowe, administracyjne i sądowoadministracyjne dotyczące masy sanacyjnej mogą być prowadzone wyłącznie przez zarządcę masy sanacyjnej albo przeciwko niemu. Zarządca działa w imieniu własnym na rzecz dłużnika, a dłużnik traci legitymację procesową w tych sprawach. NSA, powołując się na art. 124 § 1 pkt 1 w zw. z art. 193 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zawiesił postępowanie kasacyjne z urzędu z powodu utraty przez skarżącą legitymacji procesowej. Następnie, zgodnie z art. 128 § 1 tej ustawy, sąd postanowił podjąć zawieszone postępowanie z udziałem wyznaczonego zarządcy masy sanacyjnej, uznając, że ustanie przyczyny zawieszenia (tj. wyznaczenie zarządcy) uzasadnia podjęcie postępowania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów Prawa restrukturyzacyjnego dotyczących legitymacji procesowej zarządcy masy sanacyjnej w postępowaniach sądowoadministracyjnych oraz stosowania przepisów o zawieszeniu i podjęciu postępowania.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji otwarcia postępowania sanacyjnego w trakcie toczącego się postępowania kasacyjnego.

Zagadnienia prawne (3)

Kto posiada legitymację procesową w postępowaniu sądowoadministracyjnym dotyczącym masy sanacyjnej po otwarciu postępowania restrukturyzacyjnego wobec strony?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Po otwarciu postępowania sanacyjnego, wyłączną legitymację procesową w postępowaniach sądowych, administracyjnych i sądowoadministracyjnych dotyczących masy sanacyjnej posiada zarządca masy sanacyjnej.

Uzasadnienie

Zgodnie z art. 311 ust. 1 Prawa restrukturyzacyjnego, postępowania dotyczące masy sanacyjnej mogą być prowadzone wyłącznie przez zarządcę lub przeciwko niemu. Dłużnik traci legitymację procesową w tych sprawach, choć zachowuje zdolność procesową.

Czy otwarcie postępowania sanacyjnego wobec strony jest podstawą do zawieszenia postępowania sądowoadministracyjnego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, otwarcie postępowania sanacyjnego wobec strony, skutkujące utratą przez nią legitymacji procesowej, jest podstawą do zawieszenia postępowania sądowoadministracyjnego z urzędu.

Uzasadnienie

Utrata przez stronę legitymacji procesowej w postępowaniu dotyczącym masy sanacyjnej, spowodowana otwarciem postępowania sanacyjnego, stanowi przesłankę do zawieszenia postępowania na podstawie art. 124 § 1 pkt 1 w zw. z art. 193 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Kiedy i na jakiej podstawie sąd może podjąć zawieszone postępowanie sądowoadministracyjne po ustaniu przyczyny zawieszenia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Sąd może podjąć zawieszone postępowanie z urzędu, gdy ustanie przyczyna jego zawieszenia, np. poprzez wyznaczenie zarządcy masy sanacyjnej, który uzyskuje legitymację procesową.

Uzasadnienie

Zgodnie z art. 128 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd postanawia podjąć postępowanie z urzędu, gdy ustanie przyczyna jego zawieszenia. W przypadku postępowania sanacyjnego, wyznaczenie zarządcy pozwala na kontynuowanie postępowania.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Inne
Zawieszono postępowanie kasacyjne, a następnie podjęto zawieszone postępowanie kasacyjne z udziałem zarządcy masy sanacyjnej A.R.

Przepisy (10)

Główne

p.p.s.a. art. 124 § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd zawiesza postępowanie z urzędu w razie utraty przez stronę zdolności procesowej.

p.p.s.a. art. 128 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd postanowi podjąć postępowanie z urzędu, gdy ustanie przyczyna jego zawieszenia.

p.r. art. 189 § 1

Ustawa z dnia 15 maja 2015 r. Prawo restrukturyzacyjne

Dzień wydania postanowienia o otwarciu postępowania sanacyjnego jest dniem otwarcia postępowania restrukturyzacyjnego.

p.r. art. 288 § 2 i 3

Ustawa z dnia 15 maja 2015 r. Prawo restrukturyzacyjne

Z chwilą otwarcia postępowania sanacyjnego dłużnik traci prawo zarządzania i rozporządzania majątkiem, z zastrzeżeniem zezwolenia sądu.

p.r. art. 311 § 1

Ustawa z dnia 15 maja 2015 r. Prawo restrukturyzacyjne

Postępowania sądowe, administracyjne, sądowoadministracyjne dotyczące masy sanacyjnej mogą być wszczęte i prowadzone wyłącznie przez zarządcę albo przeciwko niemu.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 193

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przepisy dotyczące zawieszenia postępowania stosuje się odpowiednio.

p.r. art. 51

Ustawa z dnia 15 maja 2015 r. Prawo restrukturyzacyjne

Powoduje powołanie zarządcy w postanowieniu o otwarciu postępowania sanacyjnego.

p.r. art. 293

Ustawa z dnia 15 maja 2015 r. Prawo restrukturyzacyjne

Otwarcie postępowania sanacyjnego powoduje wygaśnięcie prokury i innych pełnomocnictw udzielonych przez dłużnika.

p.r. art. 294

Ustawa z dnia 15 maja 2015 r. Prawo restrukturyzacyjne

Dotyczy utraty przez dłużnika prawa do rozporządzania majątkiem.

p.r. art. 323 § 1

Ustawa z dnia 15 maja 2015 r. Prawo restrukturyzacyjne

Dotyczy utraty przez dłużnika prawa do rozporządzania majątkiem.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Otwarcie postępowania sanacyjnego wobec skarżącej skutkuje utratą przez nią legitymacji procesowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym dotyczącym masy sanacyjnej. • Zarządca masy sanacyjnej posiada wyłączną legitymację procesową w sprawach dotyczących masy sanacyjnej.

Godne uwagi sformułowania

zarządca jest tzw. stroną zastępczą • podstawienie procesowe syndyka w miejsce upadłego jest podstawieniem bezwzględnym • bezwzględny charakter przepisu art. 311 ust. 1 p.r. skutkuje całkowitym pozbawieniem dłużnika legitymacji procesowej

Skład orzekający

Arkadiusz Cudak

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa restrukturyzacyjnego dotyczących legitymacji procesowej zarządcy masy sanacyjnej w postępowaniach sądowoadministracyjnych oraz stosowania przepisów o zawieszeniu i podjęciu postępowania."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji otwarcia postępowania sanacyjnego w trakcie toczącego się postępowania kasacyjnego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa ilustruje, jak postępowanie restrukturyzacyjne wpływa na toczące się postępowania sądowe, co jest istotne dla praktyków prawa restrukturyzacyjnego i administracyjnego.

Postępowanie sanacyjne wstrzymuje bieg spraw sądowych: zarządca przejmuje stery w sądzie administracyjnym.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst