I FSK 1927/08

Naczelny Sąd Administracyjny2009-02-27
NSApodatkoweWysokansa
wpis sądowynieopłacona skargaodrzucenie skargiprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnyminiedopłataprawo do sąduskarga kasacyjnaVAT

NSA uchylił postanowienie WSA o odrzuceniu skargi kasacyjnej z powodu nieuiszczenia wpisu, uznając, że niedopłata 9 zł nie może skutkować odrzuceniem wszystkich 12 skarg.

Spółka wniosła 12 skarg do WSA, które zostały odrzucone z powodu nieuiszczenia pełnej kwoty wpisu sądowego (niedopłata 9 zł). NSA uznał, że taka niedopłata nie może skutkować odrzuceniem wszystkich skarg, a sąd pierwszej instancji powinien wezwać stronę do wskazania, której skargi dotyczy niedopłata. W związku z tym NSA uchylił postanowienie WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie odrzucił 12 skarg spółki na decyzje Dyrektora Izby Skarbowej z powodu nieuiszczenia pełnej kwoty wpisu sądowego. Mimo że wpłacono 12.126,00 zł, a wymagana kwota wynosiła 12.135,00 zł, sąd uznał, że niedopłata 9 zł skutkuje potraktowaniem skarg jako nieopłaconych. Spółka wniosła skargi kasacyjne, zarzucając naruszenie art. 220 § 3 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny uznał skargi kasacyjne za zasadne. Sąd wskazał, że niedopłata 9 zł nie może prowadzić do odrzucenia wszystkich 12 skarg. Zgodnie z orzecznictwem, w takiej sytuacji sąd pierwszej instancji powinien wezwać stronę do określenia, w której ze spraw podtrzymuje żądania, a następnie odrzucić tylko tę skargę, w odniesieniu do której nie uiszczono wpisu. NSA podkreślił, że odmawianie stronie prawa do obrony w jedenastu sprawach z powodu uchybienia formalnego w jednej stanowiłoby naruszenie konstytucyjnych praw. W związku z tym NSA uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania WSA.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, taka niedopłata nie może skutkować odrzuceniem wszystkich skarg. Sąd pierwszej instancji powinien wezwać stronę do wskazania, której skargi dotyczy niedopłata, i odrzucić tylko tę jedną skargę.

Uzasadnienie

Odrzucenie wszystkich skarg z powodu drobnej niedopłaty w jednej z nich narusza prawo do sądu i zasadę proporcjonalności. Sąd powinien dążyć do wyjaśnienia intencji strony i odrzucić tylko tę skargę, która faktycznie nie została opłacona.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (7)

Główne

P.p.s.a. art. 220 § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Nieuiszczenie w całości należnego wpisu sądowego skutkuje odrzuceniem pisma procesowego. Sąd powinien jednak wezwać stronę do doprecyzowania, jeśli wpłata była zbiorcza i nieznacznie niższa od sumy wymaganych wpisów.

P.p.s.a. art. 185 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia zaskarżonego postanowienia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania.

Pomocnicze

Konstytucja RP art. 7

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Zasada praworządności i działania organów na podstawie i w granicach prawa.

Konstytucja RP art. 45

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Prawo do sądu.

Konstytucja RP art. 184

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Prawo do zaskarżania orzeczeń i rozstrzygnięć wydanych w pierwszej instancji.

P.u.s.a. art. 1 § 1

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Zasady ustroju sądów administracyjnych.

P.p.s.a. art. 3 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres kognicji sądów administracyjnych.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niedopłata 9 zł wpisu sądowego nie może skutkować odrzuceniem wszystkich 12 skarg. Sąd pierwszej instancji powinien wezwać stronę do doprecyzowania, której skargi dotyczy niedopłata. Odrzucenie 11 skarg z powodu uchybienia formalnego w jednej narusza prawo do sądu.

Godne uwagi sformułowania

nie można natomiast zakładać, że w odniesieniu do wszystkich wniesionych skarg wpis nie został uiszczony w należnej wysokości. Takie działanie nie tylko ograniczałoby zaufanie obywateli do organów państwa, ale i stanowiłoby drastyczne naruszenie zasady nieograniczania prawa do sądu w nieuzasadnionych przypadkach. Sąd I instancji powinien poinformować stronę o zaistnieniu okoliczności wskazanych w art. 220 § 3 P.p.s.a. i wezwać ją do określenia, w której ze spraw podtrzymuje żądania i zarzuty wniesionego środka zaskarżenia, a następnie (po uzyskaniu odpowiedzi) odrzucić tylko tę skargę, w odniesieniu do której nie uiszczono wpisu.

Skład orzekający

Marek Kołaczek

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 220 § 3 P.p.s.a. w kontekście nieuiszczenia wpisu sądowego przy wielu skargach i zbiorczej wpłacie."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy wpłata jest zbiorcza i występuje niewielka niedopłata.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak drobne błędy formalne mogą prowadzić do poważnych konsekwencji procesowych i jak sądy powinny podchodzić do takich sytuacji, chroniąc prawo do sądu.

Niedopłata 9 zł i odrzucenie 12 skarg – jak sąd chroni prawo do sądu?

Dane finansowe

WPS: 12 135 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I FSK 1927/08 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2009-02-27
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2008-10-31
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Marek Kołaczek /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne
Odrzucenie skargi
Sygn. powiązane
I SA/Kr 726/08 - Postanowienie WSA w Krakowie z 2008-07-28
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
Uchylono zaskarżone postanowienie i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w...
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 220 par. 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA : Marek Kołaczek po rozpoznaniu w dniu 27 lutego 2009 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej "W." D. G., W. K. Spółka jawna w Z. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 28 lipca 2008 r. sygn. akt I SA/Kr 726/08 w sprawie ze skargi "W." D. G., W. K. Spółka jawna w Z. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia 18 marca 2008 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług za grudzień 2004 r. postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie.
Uzasadnienie
Dyrektor Izby Skarbowej w K. wydał 12 odrębnych decyzji z dnia 18 marca 2008 r. za poszczególne miesiące 2004 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług. Na ww. decyzje skarżąca spółka wniosła 12 odrębnych skarg do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie.
Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 19 maja 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny wezwał pełnomocnika strony skarżącej do uiszczenia wpisu od poszczególnych skarg, w kwotach określonych w poszczególnych wezwaniach, w terminie 7 dni od daty doręczenia odpisu zarządzenia pod rygorem odrzucenia skargi.
Jak wynika z treści polecenia przelewu dokonanego na rachunek Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, do spraw o sygn. akt: I SA/Kr 715/08, I SA/Kr 716/08, I SA/Kr 717/08, I SA/Kr 718/08, I SA/Kr 719/08, I SA/Kr 720/08, I SA/Kr 721/08, I SA/Kr 722/08, I SA/Kr 723/08, I SA/Kr 724/08, I SA/Kr 725/08 i I SA/Kr 726/08 została wpłacona kwota w łącznej wysokości 12.126,00 zł, gdy tymczasem po dodaniu kwot wpisów z wszystkich spraw (od sygn. akt: I SA/Kr 715/08 do I SA/Kr 726/08) kwota ta powinna wynosić łącznie 12.135,00 zł.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uznał, że skoro z operacji sumowania kwot wynika, że wysokość uiszczonego wpisu jest mniejsza o 9 zł od wymaganej, należy uznać, że nie jest uiszczony w wysokości określonej w zarządzeniach Przewodniczącego Wydziału. Stwierdzając, że pismo procesowe nieopłacone w całości należy traktować tak, jak pismo w ogóle nieopłacone, WSA w Krakowie odrzucił wszystkie 12 wymienionych skarg na decyzje Dyrektora Izby Skarbowej poszczególnymi postanowieniami z 28 lipca 2008 r., sygn. akt od I SA/Kr 715/08 do I SA/Kr 726/08.
Pismami z dnia 3 września 2008 r. skarżąca spółka wniosła skargi kasacyjne na powyższe postanowienia sądu I instancji, w których zarzuciła naruszenie art. 220 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej - P.p.s.a.) poprzez uznanie, że od poszczególnych skarg nie został uiszczony należny wpis.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna zasługuje na uwzględnienie.
Należy uznać, że jeżeli wniesiono środek odwoławczy w dwunastu sprawach, a pełnomocnik nie uiścił opłaty w wysokości odpowiadającej wszystkim skargom, to tylko ta skarga podlega odrzuceniu, w odniesieniu do której Strona nie wywiązała się z obowiązku terminowego uiszczenia wpisu sądowego. W każdej z ww. spraw Strona została wezwana do uiszczenia wpisu w wysokości przekraczającej 9 zł. Skoro zatem kwota uiszczonego wpisu różni się od sumy poszczególnych wymaganych wpisów o 9 zł, to należy uznać, że tylko jedna z wniesionych skarg nie została opłacona. Nie można natomiast zakładać, że w odniesieniu do wszystkich wniesionych skarg wpis nie został uiszczony w należnej wysokości. Takie działanie nie tylko ograniczałoby zaufanie obywateli do organów państwa, ale i stanowiłoby drastyczne naruszenie zasady nieograniczania prawa do sądu w nieuzasadnionych przypadkach.
Kwestią otwartą natomiast pozostaje to, w odniesieniu do której z wymienionych w poleceniu przelewu spraw nie doszło do uiszczenia wpisu sądowego w wymaganej wysokości. Naczelny Sąd Administracyjny podziela w tym zakresie pogląd wyrażony w postanowieniu NSA z dnia 16 maja 2007 r., sygn. akt II FZ 183/07, w którym sąd wskazał, że w takiej sytuacji Sąd I instancji powinien poinformować stronę o zaistnieniu okoliczności wskazanych w art. 220 § 3 P.p.s.a. i wezwać ją do określenia, w której ze spraw podtrzymuje żądania i zarzuty wniesionego środka zaskarżenia, a następnie (po uzyskaniu odpowiedzi) odrzucić tylko tę skargę, w odniesieniu do której nie uiszczono wpisu. Takiemu postępowaniu nie sprzeciwia się żaden przepis ustawy procesowej, natomiast sprzeczne z szeregiem przepisów (por. art. 7, art. 45 i art. 184 Konstytucji RP, a także art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych - Dz. U. nr 153 poz. 1269 oraz art. 3 § 2 pkt 1 P.p.s.a.) byłoby odmawianie stronie prawa do obrony jej praw w jedenastu z objętych postępowaniem sądowym spraw, z uwagi na uchybienia formalne wykluczające rozpoznanie tylko jednej z nich.
Zaistniała konieczność uchylenia wszystkich dwunastu postanowień o odrzuceniu skargi, w tym i zaskarżonego w niniejszej sprawie, bowiem Strona powinna się wypowiedzieć, w odniesieniu do której sprawy wpis nie został uiszczony w pełnej wymaganej wysokości.
W tym stanie rzeczy, uznając zarzut naruszenia art. 220 § 3 P.p.s.a. za zasadny, sąd II instancji -na podstawie art. 185 § 1 - orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI