Orzeczenie · 2025-07-17

I FSK 1913/22

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-07-17
NSApodatkoweWysokansa
VATpodatek od towarów i usługprzedawnieniekorekta deklaracjiodliczenie VATinterpretacja podatkowaOrdynacja podatkowasąd administracyjnyskarga kasacyjna

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną spółki Z. sp. z o.o. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, który oddalił skargę spółki na interpretację indywidualną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej. Sprawa dotyczyła możliwości odliczenia podatku VAT naliczonego z faktury otrzymanej w sierpniu 2015 r., w kontekście przedawnienia zobowiązania podatkowego za ten okres. Skarżąca podnosiła zarzuty naruszenia przepisów Ordynacji podatkowej (art. 70 § 6 pkt 3, art. 71 pkt 1, art. 199a § 3) oraz Konstytucji RP (art. 32 ust. 1), argumentując m.in., że wytoczenie powództwa cywilnego przez jej kontrahenta powinno skutkować zawieszeniem biegu terminu przedawnienia. NSA oddalił skargę kasacyjną, uznając, że zarzuty nie zasługują na uwzględnienie. Sąd wyjaśnił, że przepisy dotyczące przedawnienia (art. 70 O.p.) stosuje się bezpośrednio do rozliczeń podatnika, a nie na mocy odesłania z art. 71 pkt 1 O.p., gdyż sprawa dotyczyła podatnika, a nie płatnika czy inkasenta. Ponadto, NSA potwierdził utrwalony pogląd orzecznictwa, że zawieszenie biegu terminu przedawnienia na podstawie art. 70 § 6 pkt 3 O.p. następuje wyłącznie w sytuacji, gdy organ podatkowy sam wystąpi do sądu powszechnego z wnioskiem o ustalenie istnienia stosunku prawnego lub prawa, a nie gdy takie powództwo wytoczy podmiot trzeci. Sąd podkreślił, że orzeczenia sądów cywilnych nie mają charakteru prejudycjalnego dla postępowania podatkowego, a organy podatkowe mają obowiązek samodzielnego ustalania faktów. Zarzut naruszenia art. 199a § 3 O.p. został uznany za niezasadny, gdyż przepis ten nie był podstawą rozstrzygnięcia, a jedynie elementem wykładni. Zarzut naruszenia art. 32 Konstytucji RP również nie znalazł potwierdzenia. Ostatecznie, NSA oddalił skargę kasacyjną i zasądził od spółki koszty postępowania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów Ordynacji podatkowej dotyczących przedawnienia zobowiązań podatkowych, w szczególności warunków zawieszenia biegu terminu przedawnienia na podstawie art. 70 § 6 pkt 3 O.p. oraz stosowania art. 71 pkt 1 O.p.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji, w której to organ podatkowy musi zainicjować postępowanie cywilne dla zawieszenia biegu przedawnienia, a nie podmiot trzeci. Dotyczy również rozliczeń podatnika, a nie płatnika/inkasenta.

Zagadnienia prawne (4)

Czy wytoczenie powództwa cywilnego przez kontrahenta podatnika o ustalenie istnienia stosunku prawnego, który stanowił podstawę wystawienia faktury, skutkuje zawieszeniem biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego na podstawie art. 70 § 6 pkt 3 Ordynacji podatkowej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zawieszenie biegu terminu przedawnienia na podstawie art. 70 § 6 pkt 3 O.p. następuje wyłącznie w sytuacji, gdy organ prowadzący postępowanie podatkowe sam zwróci się do właściwego sądu powszechnego o ustalenie istnienia stosunku prawnego lub prawa.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że przepis art. 70 § 6 pkt 3 O.p. ma zastosowanie tylko wtedy, gdy organ podatkowy inicjuje postępowanie cywilne w celu ustalenia stosunku prawnego. Wytoczenie powództwa przez podmiot trzeci nie wywołuje takiego skutku prawnego dla postępowania podatkowego.

Czy przepis art. 71 pkt 1 Ordynacji podatkowej, który stanowi o odpowiednim stosowaniu przepisów o przedawnieniu do należności płatników lub inkasentów, ma zastosowanie do rozliczeń podatnika w zakresie podatku od towarów i usług?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, przepis art. 71 pkt 1 O.p. nie ma zastosowania w sytuacji, gdy sprawa dotyczy rozliczenia dokonanego przez podatnika jako podatnika w rozumieniu art. 7 § 1 O.p., a nie jego należności jako płatnika lub inkasenta.

Uzasadnienie

Sąd wyjaśnił, że sprawa dotyczyła rozliczenia podatku VAT przez spółkę jako podatnika, a nie jej roli jako płatnika czy inkasenta. W związku z tym przepisy dotyczące przedawnienia zobowiązań podatkowych (art. 70 O.p.) należało stosować bezpośrednio, a nie na mocy odesłania z art. 71 pkt 1 O.p.

Czy skorygowana deklaracja VAT może wywołać skutek prawny po upływie terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, skorygowana deklaracja może wywołać skutek prawny jedynie wówczas, gdy zobowiązanie podatkowe nie uległo przedawnieniu. Po upływie terminu przedawnienia weryfikacja prawidłowości takiej deklaracji jest niedopuszczalna.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na ogólne normy prawne dotyczące przedawnienia zobowiązań podatkowych, wskazując, że nawet brak ograniczeń czasowych w składaniu korekt deklaracji nie pozwala na skuteczne wywołanie skutków prawnych po przedawnieniu zobowiązania.

Czy naruszenie art. 32 ust. 1 Konstytucji RP (zasada równości wobec prawa) nastąpiło poprzez zróżnicowanie sytuacji organu podatkowego i podmiotu trzeciego w kontekście zawieszenia biegu terminu przedawnienia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, skarżąca nie wykazała, by doszło do naruszenia zasady równości wobec prawa.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że zróżnicowanie sytuacji, w których z powództwem o ustalenie występuje organ podatkowy (art. 199a § 3 O.p.) i w których powództwo takie wytacza podmiot trzeci, jest uzasadnione ze względu na odmienny wpływ tych działań na postępowanie podatkowe.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną spółki Z. sp. z o.o.

Przepisy (11)

Główne

O.p. art. 70 § 1

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 70 § 6

Ordynacja podatkowa

Zawieszenie biegu terminu przedawnienia następuje tylko w przypadku wystąpienia organu podatkowego do sądu powszechnego o ustalenie istnienia stosunku prawnego lub prawa.

Pomocnicze

O.p. art. 71 § 1

Ordynacja podatkowa

Przepis ten stosuje się odpowiednio do należności płatników lub inkasentów, ale nie dotyczy rozliczeń podatnika jako podatnika.

O.p. art. 199a § 3

Ordynacja podatkowa

Określa obowiązek wystąpienia organu do sądu powszechnego, gdy zgromadzony materiał dowodowy pozostawia wątpliwości co do istnienia stosunku prawnego lub prawa.

Konstytucja RP art. 32 § 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

P.p.s.a. art. 151

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 184

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 204 § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 205 § 2

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.p.t.u. art. 21 § 1

Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług

Argumenty

Skuteczne argumenty

Argument NSA, że zawieszenie biegu terminu przedawnienia na podstawie art. 70 § 6 pkt 3 O.p. następuje tylko w przypadku inicjatywy organu podatkowego, a nie podmiotu trzeciego.

Odrzucone argumenty

Argument skarżącej, że wytoczenie powództwa cywilnego przez kontrahenta powinno skutkować zawieszeniem biegu terminu przedawnienia. • Argument skarżącej o błędnej wykładni art. 70 § 6 pkt 3 i art. 71 pkt 1 O.p. • Argument skarżącej o naruszeniu art. 199a § 3 O.p. • Argument skarżącej o naruszeniu art. 32 ust. 1 Konstytucji RP (nierówne traktowanie). • Argument skarżącej o naruszeniu art. 151 P.p.s.a. poprzez oddalenie skargi w całości.

Godne uwagi sformułowania

Skarga kasacyjna nie została oparta na usprawiedliwionych podstawach. • Istota problemu w niniejszej sprawie [...] sprowadzała się do ustalenia, czy skarżąca mogła dokonać skutecznej korekty deklaracji [...] z uwagi na przedawnienie zobowiązania podatkowego za ten okres, stosownie do art. 70 § 1 O.p. • Jak już wskazano, Sąd pierwszej instancji zasadnie stwierdził, że wystąpienie przez kontrahenta skarżącej [...] z pozwem o zapłatę nie skutkowało zawieszeniem biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego skarżącej [...] na podstawie art. 70 § 6 pkt 3 O.p. • Nie jest więc możliwe skuteczne podważenie wyroku sądu pierwszej instancji wyłącznie w oparciu o zarzut naruszenia normy o charakterze wynikowym.

Skład orzekający

Małgorzata Niezgódka-Medek

przewodniczący sprawozdawca

Marek Olejnik

członek

Elżbieta Olechniewicz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Ordynacji podatkowej dotyczących przedawnienia zobowiązań podatkowych, w szczególności warunków zawieszenia biegu terminu przedawnienia na podstawie art. 70 § 6 pkt 3 O.p. oraz stosowania art. 71 pkt 1 O.p."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji, w której to organ podatkowy musi zainicjować postępowanie cywilne dla zawieszenia biegu przedawnienia, a nie podmiot trzeci. Dotyczy również rozliczeń podatnika, a nie płatnika/inkasenta.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy kluczowego zagadnienia przedawnienia podatkowego i jego zawieszenia, co jest istotne dla wielu podatników. Wyjaśnia istotne niuanse interpretacyjne przepisów Ordynacji podatkowej.

Czy pozew kontrahenta zawiesza przedawnienie VAT? NSA wyjaśnia kluczowe warunki!

Sektor

finanse

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst