Orzeczenie · 2025-02-25

I FSK 1908/21

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-02-25
NSApodatkoweWysokansa
VATstawka podatkowausługi gastronomicznedostawa towarówfast foodinterpretacja indywidualnaochrona prawnazasada zaufaniaPKWiU

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną M.R. od wyroku WSA w Łodzi, który oddalił skargę podatnika na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi dotyczącą podatku od towarów i usług za 2015 rok. Spór dotyczył prawidłowości zastosowania stawki VAT 5% lub 8% do sprzedaży posiłków i dań gotowych w dwóch lokalach gastronomicznych podatnika. Organy podatkowe i WSA uznały, że sprzedaż 'na miejscu' powinna być opodatkowana stawką 8% (usługi gastronomiczne), a sprzedaż 'na wynos' stawką 5% (dostawa towarów). Podatnik powoływał się na interpretację indywidualną z 2015 roku, która miała potwierdzać możliwość stosowania stawki 5% do obu rodzajów sprzedaży. NSA uchylił zaskarżony wyrok i decyzje organów, stwierdzając, że choć sprzedaż 'na miejscu' w lokalu typu fast food powinna być opodatkowana stawką 8%, to podatnikowi przysługuje ochrona wynikająca z interpretacji indywidualnej. W zakresie sprzedaży 'na wynos', NSA uznał, że stawka 5% była prawidłowa. Sąd podkreślił, że organy podatkowe nie wykazały niezgodności stanu faktycznego z wniosku o interpretację z rzeczywistością, a podatnik działał w zaufaniu do organów państwa.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalenie zasad stosowania stawek VAT dla sprzedaży w lokalach gastronomicznych typu fast food, zwłaszcza w kontekście rozróżnienia sprzedaży na miejscu i na wynos, a także zakresu ochrony prawnej wynikającej z interpretacji indywidualnych.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy stanu prawnego sprzed 24 czerwca 2016 r. w zakresie uchwały NSA I FPS 1/24, ale ogólne zasady dotyczące rozróżnienia sprzedaży i ochrony interpretacyjnej pozostają aktualne. Konkretne ustalenia faktyczne dotyczące charakteru lokalu są specyficzne dla danej sprawy.

Zagadnienia prawne (3)

Czy sprzedaż posiłków i dań gotowych w lokalu typu fast food, z możliwością konsumpcji na miejscu, powinna być opodatkowana stawką VAT 8% (usługi gastronomiczne) czy 5% (dostawa towarów)?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Sprzedaż 'na miejscu' w lokalu typu fast food, który udostępnia infrastrukturę umożliwiającą konsumpcję, stanowi usługę gastronomiczną opodatkowaną stawką 8%. Sprzedaż 'na wynos' stanowi dostawę towarów opodatkowaną stawką 5%.

Uzasadnienie

NSA, opierając się na orzecznictwie TSUE i własnej praktyce, rozróżnił sprzedaż na miejscu (usługa gastronomiczna, stawka 8%) od sprzedaży na wynos (dostawa towarów, stawka 5%) w lokalach typu fast food. Kluczowe jest kryterium udostępniania infrastruktury do konsumpcji na miejscu.

Czy podatnikowi przysługuje ochrona prawna z tytułu zastosowania się do interpretacji indywidualnej, jeśli organy podatkowe i WSA uznały, że stan faktyczny opisany we wniosku o interpretację był nieprawidłowy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, podatnikowi przysługuje ochrona prawna z tytułu zastosowania się do interpretacji indywidualnej, nawet jeśli organ interpretacyjny nieprawidłowo zakwalifikował stan faktyczny (np. grupowanie PKWiU), o ile podatnik wyczerpująco opisał stan faktyczny, a organ wydał interpretację, do której podatnik się zastosował, ponosząc negatywne skutki finansowe.

Uzasadnienie

NSA uznał, że organy podatkowe nie wykazały niezgodności stanu faktycznego z wniosku o interpretację z rzeczywistością. Podkreślono, że organ interpretacyjny powinien sam ocenić prawidłowość klasyfikacji statystycznej. Podatnik działał w zaufaniu do organów państwa, a zmiana wykładni nie powinna obciążać podatnika.

Czy w przypadku niejednoznaczności przepisów prawa podatkowego lub praktyki interpretacyjnej, należy stosować zasadę rozstrzygania wątpliwości na korzyść podatnika (art. 2a O.p.)?

Odpowiedź sądu

Nie, zasada rozstrzygania wątpliwości na korzyść podatnika (art. 2a O.p.) ma zastosowanie tylko do niedających się usunąć wątpliwości co do treści przepisów prawa podatkowego, a nie wątpliwości wynikających z praktyki interpretacyjnej organów. Wątpliwości dotyczące stawki VAT dla sprzedaży posiłków zostały wyjaśnione przez TSUE.

Uzasadnienie

NSA stwierdził, że wątpliwości w sprawie zostały wyjaśnione przez orzecznictwo TSUE, co wyklucza zastosowanie art. 2a O.p. Zasada ta dotyczy wyłącznie wątpliwości co do samej treści przepisów, a nie ich stosowania czy interpretacji.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Zaskarżony wyrok WSA oraz decyzje organów obu instancji zostały uchylone. W ponownym postępowaniu organy mają uwzględnić, że sprzedaż 'na wynos' podlega stawce 5%, a sprzedaż 'na miejscu' stawce 8%, przy czym w tym drugim przypadku podatnikowi przysługuje ochrona interpretacyjna.

Przepisy (18)

Główne

u.p.t.u. art. 41 § ust. 2a

Ustawa o podatku od towarów i usług

Dotyczy zastosowania obniżonej stawki VAT 5% do dostawy towarów wymienionych w poz. 28 załącznika nr 10. W sporze dotyczył kwalifikacji sprzedaży posiłków jako dostawy towarów.

Dyrektywa Rady 2006/112/WE art. 98 § ust. 2

Dotyczy możliwości stosowania obniżonych stawek VAT. Wskazuje na załącznik III, który zawiera m.in. pozycję 12a dotyczącą usług restauracyjnych i cateringowych.

O.p. art. 14b § § 3

Ordynacja podatkowa

Określa obowiązek wyczerpującego przedstawienia stanu faktycznego we wniosku o interpretację.

O.p. art. 14k

Ordynacja podatkowa

Dotyczy ochrony podatnika stosującego się do interpretacji indywidualnej.

O.p. art. 14l

Ordynacja podatkowa

Określa zasady zwolnienia z obowiązku zapłaty podatku w przypadku zastosowania się do interpretacji.

O.p. art. 14m

Ordynacja podatkowa

Reguluje zakres ochrony podatnika stosującego się do interpretacji indywidualnej.

Pomocnicze

u.p.t.u. art. 41 § ust. 1

Ustawa o podatku od towarów i usług

Dotyczy podstawowej stawki VAT 23%.

Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 4 kwietnia 2011 r. art. 7 § ust. 1

Określa wykaz towarów i usług, do których stosuje się obniżone stawki podatku VAT.

Rozporządzenie wykonawcze Rady (UE) nr 282/2011 art. 6

Definiuje pojęcie usług restauracyjnych i cateringowych.

P.p.s.a. art. 134

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa zakres rozpoznania sprawy przez NSA.

P.p.s.a. art. 141 § § 4

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa wymogi dotyczące uzasadnienia wyroku sądu administracyjnego.

P.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Dotyczy uchylenia decyzji lub postanowienia z powodu naruszenia przepisów postępowania.

O.p. art. 2a

Ordynacja podatkowa

Zasada rozstrzygania wątpliwości na korzyść podatnika.

O.p. art. 120

Ordynacja podatkowa

Zasada działania organów podatkowych na podstawie i w granicach prawa.

O.p. art. 121 § § 1

Ordynacja podatkowa

Zasada prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych.

O.p. art. 122

Ordynacja podatkowa

Zasada prawdy obiektywnej.

O.p. art. 191

Ordynacja podatkowa

Zasada swobodnej oceny dowodów.

O.p. art. 210 § § 4

Ordynacja podatkowa

Wymogi dotyczące uzasadnienia decyzji.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Podatnikowi przysługuje ochrona prawna z tytułu zastosowania się do interpretacji indywidualnej, mimo błędnego wskazania grupowania PKWiU. • Sprzedaż 'na wynos' powinna być opodatkowana stawką 5% jako dostawa towarów. • Organy podatkowe i WSA naruszyły zasady postępowania podatkowego i zasady ochrony prawnej.

Odrzucone argumenty

Sprzedaż 'na miejscu' w lokalu typu fast food powinna być opodatkowana stawką 8% jako usługa gastronomiczna (argumentacja organów i WSA, która została częściowo uwzględniona przez NSA, ale zniwelowana przez ochronę interpretacyjną). • Nie można stosować zasady rozstrzygania wątpliwości na korzyść podatnika (art. 2a O.p.), gdyż wątpliwości zostały wyjaśnione przez TSUE.

Godne uwagi sformułowania

zasadniczej odmienności między lokalami nie dostrzegł też Sąd pierwszej instancji powielając narrację organów • nie można przenosić winy za błędnie wydaną interpretację na Podatnika i w konsekwencji pozbawiać go prawa ochronnego • zasada zaufania obywatela do państwa i stanowionego przez nie prawa opiera się na pewności prawa

Skład orzekający

Zbigniew Łoboda

przewodniczący

Włodzimierz Gurba

sprawozdawca

Mariusz Golecki

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie zasad stosowania stawek VAT dla sprzedaży w lokalach gastronomicznych typu fast food, zwłaszcza w kontekście rozróżnienia sprzedaży na miejscu i na wynos, a także zakresu ochrony prawnej wynikającej z interpretacji indywidualnych."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy stanu prawnego sprzed 24 czerwca 2016 r. w zakresie uchwały NSA I FPS 1/24, ale ogólne zasady dotyczące rozróżnienia sprzedaży i ochrony interpretacyjnej pozostają aktualne. Konkretne ustalenia faktyczne dotyczące charakteru lokalu są specyficzne dla danej sprawy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 8/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu rozróżnienia stawek VAT w gastronomii i pokazuje, jak ważna jest ochrona podatnika wynikająca z interpretacji indywidualnych, nawet w obliczu błędów organów. Jest to przykład złożonej batalii podatnika z administracją.

Fast food a VAT: Czy interpretacja indywidualna chroni podatnika przed błędami urzędników?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst