I FSK 1904/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA uchylił wyrok WSA i decyzję organu podatkowego dotyczącą VAT za grudzień 2015 r. z powodu błędów proceduralnych w poprzedniej decyzji za kwiecień 2015 r., która wpłynęła na kolejne rozliczenia.
Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego oraz decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej dotyczącą określenia nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia za grudzień 2015 r. Powodem było stwierdzenie uchybień proceduralnych w postępowaniu podatkowym dotyczącym kwietnia 2015 r., które miały wpływ na kolejne okresy rozliczeniowe. Sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania organowi, który będzie musiał wydać nowe rozstrzygnięcie uwzględniające wskazania sądu.
Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) w wyroku z dnia 24 stycznia 2025 r. uchylił zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu (sygn. akt I SA/Op 111/21) oraz decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Opolu z dnia 22 grudnia 2020 r. Dotyczyła ona określenia w podatku od towarów i usług za grudzień 2015 r. nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia. NSA uznał, że zaskarżony wyrok WSA, który oddalił skargę podatnika, opierał się na błędnych założeniach. Przyczyną uchylenia były uchybienia popełnione podczas postępowania podatkowego dotyczącego kwietnia 2015 r., które miały istotny wpływ na rozliczenia podatkowe w kolejnych okresach, w tym w grudniu 2015 r. NSA powołał się na swoje wcześniejsze orzeczenie w sprawie I FSK 2040/21, które uchyliło decyzję podatkową za kwiecień 2015 r. z powodu błędów w gromadzeniu materiału dowodowego. W związku z tym, konieczne stało się uchylenie zarówno wyroku WSA, jak i decyzji organu odwoławczego. Sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania, a organ podatkowy został zobowiązany do wydania nowego rozstrzygnięcia, uwzględniającego wskazania NSA.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, utrzymanie w mocy decyzji opartej na błędnych rozliczeniach z poprzednich okresów, wynikających z uchybień proceduralnych, stanowi naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego.
Uzasadnienie
NSA uchylił decyzję organu odwoławczego i wyrok WSA, ponieważ poprzedzająca decyzja podatkowa za kwiecień 2015 r. została wyeliminowana z obrotu prawnego przez NSA z powodu błędów proceduralnych. Ta wadliwa decyzja wpływała na rozliczenia w kolejnych okresach, w tym za grudzień 2015 r., co skutkowało bezzasadnym odmówieniem podatnikowi prawa do odliczenia podatku naliczonego.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (8)
Główne
P.p.s.a. art. 188
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do uchylenia zaskarżonego wyroku i rozpoznania skargi.
P.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt. 1 lit. a) i c)
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do uchylenia zaskarżonego wyroku i decyzji organu odwoławczego z powodu naruszenia przepisów postępowania lub prawa materialnego.
P.p.s.a. art. 203 § pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do orzeczenia o kosztach postępowania.
P.p.s.a. art. 205 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do zasądzenia zwrotu kosztów postępowania.
Pomocnicze
P.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Naruszenie art. 151 P.p.s.a. poprzez oddalenie skargi na decyzję organu odwoławczego, gdy decyzja ta utrzymywała w mocy decyzję organu I instancji wydaną z naruszeniem przepisów.
O.p. art. 210 § 1 pkt 4 i 5
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Naruszenie art. 210 § 1 pkt 4 i 5 O.p. w zw. z art. 207 O.p. w zw. z art 120 O.p., art. 121 § 1 O.p., art 122 O.p. poprzez wydanie decyzji bez wskazania pełnej podstawy prawnej, z błędnym rozstrzygnięciem oraz bez właściwego uzasadnienia faktycznego i prawnego.
u.p.t.u. art. 86 § ust. 1
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
Bezzasadne odmówienie podatnikowi prawa do odliczenia podatku naliczonego w sytuacji, gdy decyzja organu II instancji utrzymywała w mocy decyzję organu I instancji opartą na nieprawidłowych rozliczeniach z poprzednich okresów.
u.p.t.u. art. 99 § ust. 12
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
Naruszenie art. 99 ust. 12 u.p.t.u. poprzez przyjęcie ustaleń podatkowych z nieprawidłowych rozstrzygnięć dla poprzednich okresów, w tym w zakresie przeniesienia nadwyżki podatku naliczonego nad należnym.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 151 P.p.s.a. w zw. z art. 210 § 1 pkt 4 i 5 O.p. i innymi, poprzez oddalenie skargi na decyzję organu odwoławczego, która utrzymywała w mocy decyzję organu I instancji wydaną bez pełnej podstawy prawnej i właściwego uzasadnienia. Naruszenie przepisów prawa materialnego, w tym art. 151 P.p.s.a. w zw. z art. 99 ust. 12 i art. 86 ust. 1 u.p.t.u., poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji, która opierała się na nieprawidłowych rozliczeniach z poprzednich okresów i bezzasadnie odmówiła prawa do odliczenia podatku naliczonego.
Godne uwagi sformułowania
uchyla zaskarżony wyrok w całości uchyla zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Opolu zasądza od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Opolu na rzecz R.R. kwotę 2159 (...) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania za obie instancje istota sprawy została dostatecznie wyjaśniona uchybienia popełnione podczas postępowania podatkowego niemożliwe do usunięcia przez Sąd I instancji konsekwencją jego wyeliminowania z obrotu prawnego
Skład orzekający
Adam Nita
sprawozdawca
Małgorzata Niezgódka - Medek
przewodniczący
Roman Wiatrowski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wpływu błędów proceduralnych w jednym okresie rozliczeniowym na rozliczenia w kolejnych okresach, a także znaczenie prawidłowości postępowania dowodowego dla ważności decyzji podatkowych."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji, w której wadliwa decyzja podatkowa z jednego okresu wpływa na rozliczenia w kolejnych okresach. Konieczne jest każdorazowe badanie związku przyczynowego i wpływu błędów na wynik sprawy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak błędy proceduralne w jednym postępowaniu podatkowym mogą mieć kaskadowy wpływ na kolejne rozliczenia i decyzje, prowadząc do uchylenia orzeczeń przez NSA. Jest to ważna lekcja dla podatników i organów podatkowych.
“Błąd w VAT za kwiecień zrujnował rozliczenie za grudzień? NSA wyjaśnia, jak uchybienia proceduralne wpływają na kolejne okresy.”
Sektor
finanse
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI FSK 1904/21 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2025-01-24 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2021-09-21 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Adam Nita /sprawozdawca/ Małgorzata Niezgódka - Medek /przewodniczący/ Roman Wiatrowski Symbol z opisem 6110 Podatek od towarów i usług Hasła tematyczne Podatek od towarów i usług Sygn. powiązane I SA/Op 111/21 - Wyrok WSA w Opolu z 2021-05-20 Skarżony organ Dyrektor Izby Administracji Skarbowej Treść wyniku Uchylono zaskarżony wyrok i decyzję II instancji Powołane przepisy Dz.U. 2019 poz 2325 art. 151 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j. Dz.U. 2020 poz 1325 art. 120, art. 121 par. 1, art. 122, art. 207, art. 210 par. 1 pkt 4 i 5 Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - t.j. Dz.U. 2011 nr 177 poz 1054 art. 86 ust. 1, art. 99 ust. 12 Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług - tekst jednolity Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący - Sędzia NSA Małgorzata Niezgódka - Medek, Sędzia NSA Roman Wiatrowski, Sędzia WSA del. Adam Nita (sprawozdawca), Protokolant Nikola Szymonik, po rozpoznaniu w dniu 24 stycznia 2025 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej R.R. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 20 maja 2021 r. sygn. akt I SA/Op 111/21 w sprawie ze skargi R.R. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Opolu z dnia 22 grudnia 2020 r. nr [...] w przedmiocie określenia w podatku od towarów i usług za grudzień 2015 r. nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia 1) uchyla zaskarżony wyrok w całości, 2) uchyla zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Opolu z dnia 22 grudnia 2020 r. nr [...], 3) zasądza od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Opolu na rzecz R.R. kwotę 2159 (dwa tysiące sto pięćdziesiąt dziewięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania za obie instancje. Uzasadnienie Zaskarżonym wyrokiem z 20 maja 2021 r., sygn. akt I SA/Op 111/21 Wojewódzki Sad Administracyjny w Opolu (zwany dalej Sądem I instancji) oddalił skargę R.R. (w dalszej części uzasadnienia określanego mianem Podatnika, Strony lub Skarżącego) na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Opolu (zwanego dalej Organem odwoławczym lub Organem II instancji) z 22 grudnia 2020 r. w przedmiocie określenia w podatku od towarów i usług za grudzień 2015 r. nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia. Deklaratoryjna decyzja podatkowa Naczelnika Urzędu Skarbowego w Krapkowicach (określanego dalej jako Organ I instancji lub NUS) była spowodowana dwojakiego rodzaju okolicznościami: 1) błędami w deklaracji podatkowej Podatnika, związanymi z nieprawidłowym przenoszeniem danych z rejestrów podatku od towarów i usług (zarówno w zakresie podatku należnego, jak i naliczonego); 2) zmianą rozliczenia za listopad 2015 r., dokonaną w decyzji wymiarowej, która ze względu na charakter podatku od towarów i usług wpłynęła na rozliczenie podatkowe za grudzień 2015 r. (w decyzji za listopad 2015 r. określono nadwyżką podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy). 3) wskazane rozstrzygnięcia Organu podatkowego były konsekwencją określającej decyzji podatkowej skierowanej do Podatnika, a obejmującej jego podatek od towarów i usług za kwiecień 2015 r. W tym akcie administracyjnym zanegowano odliczenie podatku od towarów i usług, dokonane w oparciu o jedną fakturą wystawioną przez krajowego kontrahenta Strony. Obejmowała ona dostawę towaru (kawy), które następnie była przedmiotem wewnątrzwspólnotowej dostawy do odbiorcy w Republice Czeskiej. To zaś wpłynęło na rozliczenia podatkowe Strony z tytułu podatku od towarów i usług w kolejnych miesiącach. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy, natomiast Wojewódzki Sąd Administracyjny podzielił to zapatrywanie i oddalił skargę. W skardze kasacyjnej na ten judykat wniesiono o: 1) uchylenie zaskarżonego orzeczenia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji; 2) zasądzenie od Organu odwoławczego na rzecz Skarżącego kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych; 3) rozpoznanie skargi na rozprawie. Jednocześnie Strona zarzuciła zaskarżonemu wyrokowi Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego: 1) naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 - zwanej dalej P.p.s.a.) w zw. z art. 210 § 1 pkt 4 i 5 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2020 r., poz. 1325 – dalej określanej jako O.p.) w zw. z art. 207 O.p. w zw. z art 120 O.p., art. 121 § 1 O.p., art 122 O.p. W ocenie Skarżącego doszło do tego poprzez oddalenie skargi na decyzję Organu odwoławczego. Nastąpiło to w sytuacji gdy w orzeczeniu tym utrzymano w mocy decyzję NUS, którą z kolei wydano bez wskazania pełnej podstawy prawnej w zakresie przepisów prawa materialnego, z błędnym rozstrzygnięciem oraz bez właściwego uzasadnienia faktycznego i prawnego; 2) naruszenie przepisów prawa materialnego, mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 151 P.p.s.a. w zw. z art. 99 ust. 12 w zw. z art. 86 ust 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 roku o podatku od towarów i usług (t.j. Dz.U. z 2011 r., nr 177, poz. 1054 - zwanej dalej u.p.t.u.). Zdaniem Strony doszło do tego poprzez oddalenie skargi na decyzję Organu II instancji w sytuacji, gdy w orzeczeniu tym utrzymano w mocy decyzję NUS. Ta zaś w swojej treści przyjęła ustalenia podatkowe z nieprawidłowych rozstrzygnięć wydanych dla Podatnika za kwiecień, maj, czerwiec, lipiec, sierpień, wrzesień, październik i listopad 2015 roku, w części dotyczącej przeniesienia do przedmiotowej decyzji ustaleń podatkowych w zakresie określenia wysokości nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy. Tym samym, bezzasadnie odmówiono Podatnikowi prawa do odliczenia podatku naliczonego. W reakcji na przedstawione zarzuty i argumentację Dyrektor Izby Administracji Skarbowej wniósł o: 1) oddalenie skargi kasacyjnej, 2) zasądzenie od Strony na rzecz Organu odwoławczego zwrotu kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga kasacyjna ma usprawiedliwione podstawy i dlatego zaskarżony wyrok został uchylony. Ponieważ zaś istota sprawy została dostatecznie wyjaśniona, Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę i w konsekwencji tego uchylił także decyzję Organu odwoławczego. Przyczyną tego rozstrzygnięcia są uchybienia popełnione podczas postępowania podatkowego, prowadzonego w sprawie wymiaru podatku za kwiecień 2015 r. W przedmiocie legalności deklaratoryjnej decyzji podatkowej za ten okres Naczelny Sąd Administracyjny orzekł w wyroku o sygn. I FSK 2040/21. Skutkowało to uchyleniem w całości wyroku Wojewódzkiego Sądy Administracyjnego w Opolu (sygn. akt I SA/Op 103/21), a także poprzedzającej go decyzji ostatecznej Dyrektora Izby Administracji Skarbowej. Stało się to z uwagi na uchybienia popełnione podczas gromadzenia materiału dowodowego, niemożliwe do usunięcia przez Sąd I instancji. Przedmiotem ostatecznej decyzji podatkowej za kwiecień 2015 r., co do której Naczelny Sąd Administracyjny wypowiedział się w wyroku wydanym w sprawie I FSK 2040/21 było określenie w podatku od towarów i usług nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia. Wskazane orzeczenie organu podatkowego oddziaływało zatem na wymiar podatku od towarów i usług za kolejne okresy rozliczeniowe. W konsekwencji jego wyeliminowania z obrotu prawnego przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku o sygn. I FSK 2040/21 konieczne stało się więc także uchylenie zaskarżonego w przedmiotowym postępowaniu sądowoadministracyjnym wyroku Sądu I instancji (sygn. akt I SA/Op 111/21) oraz poprzedzającej go, ostatecznej decyzji podatkowej. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny orzekł, jak w sentencji wyroku. Zastosowanie się przez Dyrektora Izby Administracji Skarbowej do wskazań poczynionych w uzasadnieniu wyroku o sygn. I FSK 2040/21 pozwoli mu sformułować nowe rozstrzygnięcie w przedmiocie wymiaru podatku od towarów i usług za kwiecień 2015 r. W zależności od treści tego orzeczenia możliwe stanie się także wydanie decyzji obejmujących kolejne okresy rozliczeniowe, w tym grudzień 2015 r. Normatywną podstawą wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego był art. 188 w zw. z art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a) i c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2024 r., poz. 935 – zwanej dalej P.p.s.a.). O kosztach postępowania za obie instancje orzeczono natomiast w oparciu o art. 203 pkt 1 i art. 205 § 2 i § P.p.s.a. Złożyły się na nie: wpis od skargi wniesionej do Sądu I instancji (159 zł), wynagrodzenie należne za działanie pełnomocnika Strony przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym (900 zł), opłata od wniosku za sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku Sądu I instancji (100 zł), wpis od skargi kasacyjnej (100 zł) oraz wynagrodzenie należne za działanie pełnomocnika Skarżącego przed Naczelnym Sądem Administracyjnym (900 zł). O wysokości wynagrodzenia pełnomocnika procesowego Strony, należnego za reprezentację przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym orzeczono w oparciu o § 2 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 16 sierpnia 2018 r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r., poz. 1687 – zwanego dalej rozporządzeniem). Z kolei wynagrodzenie doradcy podatkowego, działającego w imieniu Podatnika w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym określono na podstawie § 2 ust. 2 pkt 1 w zw. z § 2 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia. Adam Nita Małgorzata Niezgódka – Medek Roman Wiatrowski
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI