I FSK 1901/21

I FSK 1901/21 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2025-01-24
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-09-21
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Adam Nita
Małgorzata Niezgódka - Medek /przewodniczący sprawozdawca/
Roman Wiatrowski
Symbol z opisem
6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne
Podatek od towarów i usług
Sygn. powiązane
I SA/Op 108/21 - Wyrok WSA w Opolu z 2021-05-20
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Uchylono zaskarżony wyrok i decyzję II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2019 poz 2325
188
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący - Sędzia NSA Małgorzata Niezgódka - Medek (sprawozdawca), Sędzia NSA Roman Wiatrowski, Sędzia WSA del. Adam Nita, Protokolant Nikola Szymonik, po rozpoznaniu w dniu 24 stycznia 2025 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej R. R. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 20 maja 2021 r. sygn. akt I SA/Op 108/21 w sprawie ze skargi R. R. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Opolu z dnia 22 grudnia 2020 r. nr [...] w przedmiocie określenia w podatku od towarów i usług za wrzesień 2015 r. nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia 1) uchyla zaskarżony wyrok w całości, 2) uchyla zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Opolu z dnia 22 grudnia 2020 r. nr [...], 3) zasądza od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Opolu na rzecz R. R. kwotę 840 (osiemset czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania za obie instancje.
Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 20 maja 2021 r. o sygn. akt I SA/Op 108/21 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.), powoływanej dalej jako "P.p.s.a.", oddalił skargę R. R., powoływanego dalej jako "skarżący", "strona", na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Opolu z dnia 22 grudnia 2020 r. w przedmiocie określenia w podatku od towarów i usług za wrzesień 2015 r. nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia (wyrok ten oraz orzeczenia powołane w uzasadnieniu dostępne są w internetowej bazie orzeczeń: orzeczenia.nsa.gov.pl).
Jak wynika z uzasadnienia ww. wyroku Naczelnik Urzędu Skarbowego w K. decyzją z dnia 31 marca 2020 r. określił skarżącemu w podatku od towarów i usług za wrzesień 2015 r. nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy w wysokości 300.128 złotych, w miejsce zadeklarowanej nadwyżki do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy w wysokości 418.796 złotych. Przy wydaniu tej decyzji organ pierwszej instancji wziął pod uwagę, że w następstwie przeprowadzonej u skarżącego kontroli podatkowej oraz wszczętego następnie postępowania podatkowego w zakresie rozliczenia podatku od towarów i usług za wrzesień 2015 r., stwierdzono nieprawidłowości w deklaracji VAT-7 za ten miesiąc. W wyniku porównania danych zawartych w rejestrze sprzedaży i zakupu z danymi wykazanymi w złożonej deklaracji podatkowej, stwierdzono rozbieżności wskazujące na: zaniżenie podatku należnego o kwotę 33 złote, zaniżenie podatku naliczonego o kwotę 768 złotych. Ponadto w rezultacie wydania przez organ podatkowy pierwszej instancji w dniu 31 marca 2020 r. decyzji w przedmiocie podatku od towarów i usług za sierpień 2015 r., którą organ ten określił nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy w wysokości 348.586 złotych, w miejsce zadeklarowanej przez skarżącego nadwyżki w wysokości 468.989 złotych, zmianie uległa kwota podatku naliczonego do rozliczenia we wrześniu 2015 r.
W wyniku rozpatrzenia odwołania Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Opolu utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
W skardze, skierowanej do sądu pierwszej instancji, skarżący wniósł o uchylenie ww. decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Opolu z dnia 22 grudnia 2020 r., jak również decyzji organu pierwszej instancji, połączenie do wspólnego rozpoznania spraw ze skarg na decyzje Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Opolu wydane w przedmiocie podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące od kwietnia do grudnia 2015 r. oraz o zasądzenie kosztów postępowania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu oddalił skargę, wskazując, że z uwagi na "kaskadowy" charakter rozliczeń w podatku od towarów i usług, organy podatkowe obu instancji zakwestionowały prawidłowość rozliczenia podatku od towarów i usług w zakresie wynikającym z konieczności uwzględnienia zweryfikowanego rozliczenia tego podatku za poprzednie okresy rozliczeniowe, a mianowicie od kwietnia do sierpnia 2015 r. Sąd podzielił pogląd, wyrażony w licznych wyrokach sądów administracyjnych, że jeśli organ podatkowy kontroluje prawidłowość rozliczenia podatku od towarów i usług za więcej niż jeden z okresów rozliczeniowych, to w decyzji za okres późniejszy powinien uwzględnić ustalenia z postępowania odnoszącego się do okresu poprzedniego. Sąd podkreślił, że w rozpoznawanej sprawie stan faktyczny był w tym zakresie bezsporny. Z zaskarżonej decyzji wynikało bowiem, że w rozliczeniu za wrzesień 2015 r. przyjęto kwotę nadwyżki podatku naliczonego nad należnym z przeniesienia za sierpień 2015 r. w wysokości określonej decyzją dotyczącą rozliczenia w przedmiocie podatku od towarów i usług za sierpień 2015 r.
Z wyrokiem sądu pierwszej instancji nie zgodził się skarżący, który złożył skargę kasacyjną skierowaną przeciwko całości wyroku. W oparciu o podstawy określone w art. 174 pkt 1 i 2 P.p.s.a. skarżący podniósł następujące naruszenia prawa przez sąd pierwszej instancji:
1) naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 151 P.p.s.a. w zw. z art. 210 § 1 pkt 4 i 5 w zw. z art. 207 w zw. z art. 120, art. 121 § 1, art. 122 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2020 r. poz. 1325 ze zm.), powoływanej dalej jako "O.p.", poprzez oddalenie skargi na decyzję organu, w sytuacji gdy decyzja ta utrzymywała w mocy decyzję organu pierwszej instancji, którą z kolei wydano bez podania pełnej podstawy prawnej w zakresie przepisów prawa materialnego, z błędnym rozstrzygnięciem oraz bez właściwego ustalenia stanu faktycznego i prawnego;
2) naruszenie prawa materialnego, tj. art. 151 P.p.s.a. w zw. z art. 99 ust. 12 w zw. z art. 86 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. z 2011 r. Nr 177, poz. 1054 ze zm.), powoływanej dalej jako "u.p.t.u.", poprzez oddalenie skargi na decyzję organu, w sytuacji gdy decyzja ta utrzymywała w mocy decyzję organu pierwszej instancji, która w swej treści przyjęła ustalenia podatkowe z nieprawidłowych decyzji wydanych dla skarżącego za kwiecień, maj, czerwiec, lipiec i sierpień 2015 r. w części dotyczącej przeniesienia do przedmiotowej decyzji ustaleń podatkowych w zakresie określenia wysokości nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy, a tym samym, którymi bezzasadnie odmówiono skarżącemu prawa do odliczenia podatku naliczonego.
Mając na względzie powyższe skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania sądowi pierwszej instancji, o zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych, a także o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną organ wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej oraz o zasądzenie od skarżącego na rzecz organu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna ma usprawiedliwione podstawy i dlatego zaskarżony wyrok został uchylony. Ponieważ zaś istota sprawy została dostatecznie wyjaśniona, Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę i w konsekwencji tego uchylił także decyzję organu odwoławczego. Przyczyną tego rozstrzygnięcia są uchybienia popełnione podczas postępowania podatkowego, prowadzonego w sprawie wymiaru podatku za kwiecień 2015 r. W przedmiocie legalności deklaratoryjnej decyzji podatkowej za ten okres Naczelny Sąd Administracyjny orzekł w wyroku o sygn. akt I FSK 2040/21. Skutkowało to uchyleniem w całości wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu (sygn. akt I SA/Op 103/21), a także poprzedzającej go decyzji ostatecznej Dyrektora Izby Administracji Skarbowej. Stało się to z uwagi na uchybienia popełnione podczas gromadzenia materiału dowodowego, niemożliwe do usunięcia przez sąd pierwszej instancji.
Przedmiotem ostatecznej decyzji podatkowej za kwiecień 2015 r., co do której Naczelny Sąd Administracyjny wypowiedział się w wyroku wydanym w sprawie I FSK 2040/21, było określenie w podatku od towarów i usług nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia. Wskazane orzeczenie organu podatkowego oddziaływało zatem na wymiar podatku od towarów i usług za kolejne okresy rozliczeniowe. W konsekwencji jego wyeliminowania z obrotu prawnego przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku o sygn. akt I FSK 2040/21 konieczne stało się więc także uchylenie zaskarżonego w przedmiotowym postępowaniu sądowoadministracyjnym wyroku sądu pierwszej instancji (sygn. akt I SA/Op 108/21) oraz poprzedzającej go, ostatecznej decyzji podatkowej.
W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny orzekł, jak w sentencji wyroku. Zastosowanie się przez Dyrektora Izby Administracji Skarbowej do wskazań poczynionych w uzasadnieniu wyroku o sygn. akt I FSK 2040/21 pozwoli mu sformułować nowe rozstrzygnięcie w przedmiocie wymiaru podatku od towarów i usług za kwiecień 2015 r. W zależności od treści tego orzeczenia możliwe stanie się także wydanie decyzji obejmujących kolejne okresy rozliczeniowe, w tym wrzesień 2015 r.
Normatywną podstawą wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego był art. 188 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) P.p.s.a. O kosztach postępowania za obie instancje orzeczono natomiast w oparciu o art. 200, art. 203 pkt 1 i art. 205 § 2 P.p.s.a. Złożyły się na nie: wpis od skargi wniesionej do sądu pierwszej instancji (100 złotych), wynagrodzenie należne za działanie pełnomocnika strony przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym (270 złotych), opłata od wniosku za sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku sądu pierwszej instancji (100 złotych), wpis od skargi kasacyjnej (100 złotych) oraz wynagrodzenie należne za działanie pełnomocnika skarżącego przed Naczelnym Sądem Administracyjnym (270 złotych).
O wysokości wynagrodzenia pełnomocnika procesowego strony - radcy prawnego, reprezentującego skarżącego przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym, orzeczono w oparciu o § 2 pkt 2 w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. z 2018 r. poz. 265 ze zm.). Z kolei wynagrodzenie doradcy podatkowego, działającego w imieniu podatnika w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, określono na podstawie § 2 ust. 2 pkt 1 w zw. z § 2 ust. 1 pkt 1 lit. b) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 16 sierpnia 2018 r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r. poz. 1687).
Adam Nita Małgorzata Niezgódka-Medek Roman Wiatrowski