I FSK 190/07

Naczelny Sąd Administracyjny2008-02-13
NSApodatkoweWysokansa
VATpodatek naliczonykorekta deklaracjinadpłatatermin odliczeniainwestycjeprzeznaczenie towarów i usług

Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną dotyczącą prawa do odliczenia podatku VAT naliczonego przy nabyciu towarów i usług, które ostatecznie zostały przeznaczone na działalność opodatkowaną, ze względu na niezachowanie rocznego terminu do dokonania korekty deklaracji.

Sprawa dotyczyła prawa podatnika M.J. do stwierdzenia nadpłaty w podatku VAT za czerwiec 2001 r. Podatnik pierwotnie planował wynajem części budynku, nabywając towary i usługi na tę część, a następnie zmienił przeznaczenie całości budynku na działalność hotelarską. Wniosek o stwierdzenie nadpłaty wynikał z chęci odliczenia podatku naliczonego związanego z tą częścią budynku. Organy podatkowe i sądy administracyjne uznały, że podatnik nie zachował rocznego terminu do dokonania korekty deklaracji VAT, co skutkowało oddaleniem skargi kasacyjnej.

Sprawa rozpatrywana przez Naczelny Sąd Administracyjny dotyczyła skargi kasacyjnej M.J. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, który oddalił skargę podatnika na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w P. odmawiającą stwierdzenia nadpłaty w podatku od towarów i usług za czerwiec 2001 r. Podatnik prowadzący działalność gastronomiczną i hotelarską rozpoczął budowę budynku, w którym część pomieszczeń miała być przeznaczona na wynajem, a część na potrzeby firmy. Nabywał towary i usługi dokumentowane fakturami na siebie lub małżonków, korzystając z ulgi budowlanej w podatku dochodowym. Następnie, w 2003 r., podjął decyzję o przeznaczeniu całego budynku na działalność hotelarską. W związku z tym złożył korektę deklaracji VAT za czerwiec 2001 r., zwiększając podatek naliczony. Naczelnik Urzędu Skarbowego zakwestionował prawo do wystawienia not korygujących i odmówił stwierdzenia nadpłaty, argumentując, że nabywcą towarów i usług byli małżonkowie, a nie firma. Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał tę decyzję w mocy. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, wskazując na naruszenie przez podatnika rocznego terminu do dokonania korekty deklaracji VAT, zgodnie z art. 19 ust. 3b ustawy o VAT. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, podzielając stanowisko WSA. Sąd uznał, że przepis art. 19 ust. 3b ustawy o VAT, wprowadzający roczny termin do korekty, ma charakter szczególny i pierwszeństwo przed przepisami Ordynacji podatkowej, a podatnik nie dochował tego terminu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, podatnikowi nie przysługuje prawo do stwierdzenia nadpłaty w takiej sytuacji, ponieważ nie dochował rocznego terminu do dokonania korekty deklaracji VAT, o którym mowa w art. 19 ust. 3b ustawy o VAT.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że przepis art. 19 ust. 3b ustawy o VAT, wprowadzający roczny termin do korekty deklaracji w zakresie odliczenia podatku naliczonego, ma charakter przepisu szczególnego i pierwszeństwo przed przepisami Ordynacji podatkowej. Podatnik nie dochował tego terminu, co skutkowało utratą prawa do odliczenia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (14)

Główne

u.p.t.u. art. 19 § ust. 3 b

Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym

Przepis ten wprowadza roczny termin do dokonania korekty deklaracji VAT w celu obniżenia podatku należnego o podatek naliczony, licząc od pierwszego dnia następującego po miesiącu, w którym podatnik nabył prawo do obniżenia podatku należnego. Niezachowanie tego terminu skutkuje utratą prawa do odliczenia.

u.p.t.u. art. 19 § ust. 3b

Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym

W brzmieniu obowiązującym od 26 marca 2002 r. (nowelizacja z 15 lutego 2002 r.) przewiduje roczny termin do korekty deklaracji VAT.

u.p.t.u. art. 19 § ust. 3b

Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym

W brzmieniu obowiązującym w dniu 31 października 2003 r. (po nowelizacji z 15 lutego 2002 r.)

Pomocnicze

u.p.t.u. art. 19 § ust. 3

Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym

u.p.t.u. art. 19 § ust. 3c

Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym

u.p.p.s.a. art. 141 § § 4

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zarzut naruszenia przepisu poprzez brak precyzyjnego wskazania daty brzmienia przepisu art. 19 ust. 3b ustawy o VAT został uznany za niezasadny, gdyż WSA wskazał brzmienie przepisu.

u.p.p.s.a. art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

o.p. art. 81a § § 1 pkt 2

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 75 § § 3

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 75 § § 2 pkt 1 lit. b

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 79 § § 2a

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 79 § § 2 pkt 1 lit. b

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 72 § § 1 pkt 1

Ordynacja podatkowa

Argumenty

Odrzucone argumenty

Naruszenie prawa materialnego przez niewłaściwe zastosowanie art. 19 ust. 3b ustawy o VAT poprzez błędne uznanie, że przepis ten ma zastosowanie w sprawie i skutkuje utratą prawa do korekty z uwagi na upływ terminu. Naruszenie przepisów postępowania (art. 141 § 4 u.p.p.s.a.) poprzez brak precyzyjnego wskazania daty brzmienia art. 19 ust. 3b ustawy o VAT. Naruszenie przepisów postępowania (art. 151 u.p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c u.p.p.s.a.) i przepisów Ordynacji podatkowej (art. 81a § 1 pkt 2, art. 75 § 3, art. 75 § 2 pkt 1 lit. b o.p.) poprzez błędne oddalenie skargi. Naruszenie prawa materialnego (art. 79 § 2a o.p. w zw. z art. 79 § 2 pkt 1 lit. b o.p.) poprzez pominięcie przepisu uzasadniającego prawo do korekty. Naruszenie prawa materialnego (art. 72 § 1 pkt 1 o.p.) poprzez pominięcie przepisu definiującego nadpłatę.

Godne uwagi sformułowania

przepis art. 19 ust. 3b ustawy o VAT ma charakter normy prawnej szczególnej w stosunku do przepisów Ordynacji podatkowej zgodnie z zasadą lex specialis derogat legi generali ustawodawca w sposób jednoznaczny zawęził prawo podatnika do złożenia korekty deklaracji w ciągu roku

Skład orzekający

Artur Mudrecki

przewodniczący sprawozdawca

Jerzy Płusa

członek

Maria Dożynkiewicz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ugruntowana interpretacja przepisów dotyczących terminu korekty podatku naliczonego w VAT oraz zasady lex specialis derogat legi generali w prawie podatkowym."

Ograniczenia: Dotyczy stanu prawnego obowiązującego w okresie objętym sprawą oraz specyfiki nabycia towarów i usług z zamiarem późniejszej zmiany ich przeznaczenia.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu odliczania VAT i terminów, co jest istotne dla wielu przedsiębiorców. Pokazuje, jak kluczowe jest przestrzeganie formalnych wymogów proceduralnych.

Utracony VAT: Czy roczny termin na korektę deklaracji to pułapka dla przedsiębiorców?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I FSK 190/07 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2008-02-13
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2007-02-08
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Artur Mudrecki /przewodniczący sprawozdawca/
Jerzy Płusa
Maria Dożynkiewicz
Symbol z opisem
6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne
Podatek od towarów i usług
Sygn. powiązane
I SA/Po 1212/05 - Wyrok WSA w Poznaniu z 2006-08-31
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 1993 nr 11 poz 50
art. 19 ust. 3 b
Ustawa z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Artur Mudrecki (sprawozdawca), Sędzia NSA Maria Dożynkiewicz, Sędzia del. WSA Jerzy Płusa, Protokolant Iwona Wtulich, po rozpoznaniu w dniu 13 lutego 2008 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej M.J. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 31 sierpnia 2006 r. sygn. akt I SA/Po 1212/05 w sprawie ze skargi M.J. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w P. z dnia 25 lipca 2005 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku od towarów i usług za czerwiec 2001 r. 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od M.J. na rzecz Dyrektora Izby Skarbowej w P. kwotę 135 zł /słownie: sto trzydzieści pięć złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 31 sierpnia 2006 r., sygn. akt I SA/Po 1212/05, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę M. J. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w P. z dnia 25 lipca 2005 r., nr [...], w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku od towarów i usług za czerwiec 2001 r.
Jak wynika z treści uzasadnienia zaskarżonego orzeczenia, skarżący M. J. prowadził działalność gospodarczą pod nazwą P. w zakresie działalności gastronomicznej i turystycznej świadcząc między innymi usługi hotelarskie. W 1999r. rozpoczął budowę budynku, w którym według pierwotnych zamierzeń oprócz pomieszczeń użytkowych na potrzeby firmy, znajdować się miały również mieszkania przeznaczone na wynajem. W odniesieniu do tej części budynku, w której miały znajdować się pomieszczenia mieszkalne, M. J. korzystał wraz z żoną z ulgi budowlanej przysługującej w ramach podatku dochodowego od osób fizycznych. Nabywane z tego tytułu towary i usługi dokumentowane były fakturami wystawianymi na oboje małżonków lub jedynie na M. J. W związku z faktem, że przewidywania co do opłacalności inwestycji polegającej na budowie mieszkań pod wynajem okazały się – zdaniem podatnika – nietrafne, w październiku 2003r. podjął decyzję, że całość budynku wykorzystywana będzie przez firmę P. na potrzeby prowadzonej działalności hotelarskiej. Zmiana pierwotnego przeznaczenia budynku po 4 latach stała się przyczyną złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty w podatku VAT za czerwiec 2001 r. Do wniosku została dołączona korekta deklaracji VAT-7 za ten miesiąc, w której zwiększono podatek naliczony.
Decyzją z dnia 15 lutego 2005r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w S. zakwestionował prawo do wystawienia not korygujących, stwierdzając, że uprawnienie to przysługuje wyłącznie rzeczywistemu nabywcy towaru lub usługi, tj. jako małżonkom państwu J. Okoliczność, że w październiku 2003r. całość powstającego budynku została ostatecznie wprowadzona w zakres działalności firmy P. M. J. skutkuje jedynie wprowadzeniem tej części majątku wspólnego małżonków Jankowskich jako tzw. inwestycji w toku. Wobec powyższego nie uwzględniono wniosku o stwierdzenie nadpłaty.
Od powyższego rozstrzygnięcia strona złożyła odwołanie w którym zarzuciła naruszenie przepisów dotyczących nadpłaty, a także błędne przyjęcie, że stronie nie przysługiwało prawo do obniżenia podatku naliczonego.
Decyzją z dnia 25 lipca 2005 r. Dyrektor izby Skarbowej w P. utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji wraz z poprzedzającą ją decyzją organu pierwszej instancji zarzucając organom skupienie się na kwestii związanej z samym wystawieniem not korygujących, co dowodzi o całkowitym niezrozumieniu zagadnienia prawnego, które było przedmiotem rozpatrywanej sprawy. Nabywca faktur dokumentujących nabycie usług związanych z częścią budynku, która pierwotnie miała składać się z pomieszczeń mieszkalnych nie był określony omyłkowo. Nie wpisywano na nich jako nabywcy P. M. J. po to by zapewnić prawidłowe rozliczenie kwot podatku naliczonego związanego ze sprzedażą opodatkowaną dokonywaną w ramach prowadzonej działalności gospodarczej a z drugiej strony zapewnić prawidłowe określenie kwot wydatków związanych z ulgą w podatku dochodowym od osób fizycznych.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że skarga nie jest zasadna. Sąd I instancji w szczególności wskazał na przepisy, tj. art. 19 ust. 1, ust. 3 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz.U. Nr 11, poz. 50 ze zm.) (dalej: ustawa o VAT) podkreślając, że wyrażona w tym pierwszym przepisie fundamentalna zasada potrącalności podatku naliczonego powinna być pojmowana możliwie jak najszerzej i znajdować zastosowanie także w odniesieniu do podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług nawet, gdy te towary i usługi nie były nabywane bezpośrednio dla celów związanych ze sprzedażą opodatkowaną podatkiem od towarów i usług ale w konsekwencji zostały przeznaczone na działalność z taką sprzedażą związaną i to również wówczas, jeżeli decyzja o takim przeznaczeniu, została podjęta już po otrzymaniu faktur.
W ocenie WSA podatnik w chwili nabycia towarów i usług jak też w chwili ich przeznaczenia na działalność opodatkowaną podatkiem VAT, wypełniał wszystkie atrybuty podatnika tego podatku. Jednak podatnik nie zachował przewidzianego w art. 19 ust. 3 lit. b ustawy o VAT, rocznego terminu do dokonania korekty deklaracji podatku VAT. Wskazano, że w piśmiennictwie podatkowym wyjaśniano, iż wydłużenie okresu obniżenia podatku należnego o podatek naliczony musi być dokonane w terminie rocznym. Po tym okresie podatnik traci możliwość odliczenia podatku naliczonego z tych dokumentów (por. np. J. Zubrzycki, Leksykon VAT 2003, Wrocław 2003 s. 521-522.
Sąd I instancji stwierdził, że nowelizacja ustawy o VAT przedłużająca aż do roku okres obniżania podatku należnego o podatek naliczony w formie korekt deklaracji VAT dokonana ustawą z dnia 15 lutego 2002 r., od dnia 28 marca 2002 r. - została dokonana niewątpliwie w interesie podatników i z powodu braku przepisów intertemporalnych w tej kwestii należało tutaj stosować wyrażaną już w orzecznictwie NSA zasadę prawną lex benignior, przyjmować ustawę względniejszą dla skarżącego (por. np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego, Ośrodek Zamiejscowy w Poznaniu z dnia 9 marca 1995 r., sygn. akt SA/Po 3015/94, ONSA 1996, nr 2, poz. 72). Nie było zatem przeszkód prawnych, by przepisy art. 19 ust. 3b i ust. 3c w brzmieniu obowiązującym od dnia 26 marca 2002 r., stosować jako podstawę prawną korekt deklaracji za okresy rozliczeniowe sprzed wejścia w życie tej ustawy pod warunkiem wszakże zachowania okresu rocznego przewidzianego w nowym art. 19 ust. 3b.
W skardze kasacyjnej zaskarżono powyższy wyrok w całości wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania ewentualnie o uchylenie i rozpoznanie w tym zakresie skargi. Ponadto o zasądzenie na rzecz skarżącego zwrotu niezbędnych kosztów postępowania kasacyjnego (łącznie z kosztami zastępstwa prawnego) odpowiednio ewentualnie: zwrotu całości niezbędnych kosztów postępowania sądowoadministracyjnego. Przy czym zaznaczono, że z uwagi na zawiły charakter kwestii prawnych, których dotyczą zarzuty niniejszej skargi kasacyjnej (nie będących w ogóle przedmiotem sporu w trakcie postępowania przed organami podatkowymi), oraz podwyższony w związku z tym nakład pracy pełnomocnika Skarżącego przy sporządzeniu tej skargi i jego wkład w przyczynienie się do rozstrzygnięcia niniejszej sprawy – wniesiono o zasądzenie wynagrodzenia radcy prawnego z tytułu zastępstwa w postępowaniu kasacyjnym w wysokości nie niższej niż trzykrotność stawki minimalnej, o której mowa § 14 ust. 2 pkt 2 lit. a) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu.
Skarga kasacyjna została oparta na - mającym istotny wpływ na wynik sprawy - naruszeniu:
1. prawa materialnego, przez niewłaściwe zastosowanie: art. 19 ust. 3b ustawy o VAT (w brzmieniu obowiązującym w dniu 31 października 2003 r.) poprzez błędne uznanie, że przepis ten ma zastosowanie w bezspornym stanie faktycznym sprawy, skutkujące błędnym przyjęciem, że w dacie złożenia korekty deklaracji VAT za okres rozliczeniowy, którego dotyczy niniejsza sprawa (tj. w dniu 31 października 2003 r.) polegającej na uwzględnieniu w deklaracji (rozliczeniu) za ten okres podatku naliczonego w rozumieniu ustawy o VAT, o który wcześniej nie został pomniejszonych podatek należny w rozumieniu ustawy o VAT, Skarżącemu nie przysługiwało prawo do dokonania tej korekty z uwagi na upływ określonego w tym przepisie terminu do dokonania takiej korekty, podczas gdy w rzeczywistości przepis ten nie ma zastosowania w bezspornym stanie faktycznym niniejszej sprawy;
2. naruszenie przepisów postępowania: art. 141 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2002 r. nr 153, poz. 1270 ze zm.) (dalej; u.p.p.s.a.) poprzez brak precyzyjnego wskazania, z jakiej konkretnie daty WSA przyjął brzmienie art. 19 ust. 3b ustawy o VAT, jako przepisu stanowiącego materialnoprawną podstawę oddalenia skargi,
3. naruszenie przepisów postępowania: art. 151 u.p.p.s.a. w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) u.p.p.s.a. w związku z art. 81a § 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (DZ. U. z 2005 , nr 8, poz. 60 z późn. zm.) (dalej: o.p.) oraz art. 75 § 3 o.p. w związku z art. 75 § 2 pkt 1 lit. b) o.p. - wszystkie (przepisy o.p.) w brzmieniu obowiązującym w dniu 31 października 2003 r.)
ewentualnie;
- naruszenie art. 151 u.p.p.s.a. w związku z art. 145 § 1 pkt 1) lit. c) u.p.p.s.a. (w związku z art. 81a § 1 pkt 2 o.p. oraz art. 75 § 3 o.p. w związku z art. 75 § 2 pkt 1 lit. b) o.p. - wszystkie (przepisy o.p.) w brzmieniu obowiązującym w dniu 25 lipca 2005 r.) poprzez błędne oddalenie skargi na decyzję II-instancyjną, podczas gdy WSA powinien był skargę uwzględnić, ponieważ Dyrektor Izby Skarbowej w P. - poprzez uznanie, że Skarżącemu nie przysługiwało prawo dokonania korekty deklaracji VAT za okres rozliczeniowy, którego dotyczy niniejsza sprawa - naruszył również przepisy art. 81a § 1 pkt 2 o.p. oraz art. 75 § 3 o.p. w związku z art. 75 § 2 pkt 1 lit. b) o.p. (wszystkie w brzmieniu obowiązującym w dniu 31 października 2003 r. ewentualnie w brzmieniu obowiązującym w dniu 25 lipca 2005 r.), z których to przepisów wprost wynikało prawo dokonania tej korekty, co uzasadniało uwzględnienie skargi i uchylenie decyzji II instancyjnej również na podstawie art. 145 § 1 pkt 1) lit. c) u.p.p.s.a., jako, że naruszenie przez Dyrektora Izby Skarbowej w P. wskazanych przepisów o.p. stanowiło mające istotny wpływ na wynik sprawy naruszenie przepisów postępowania inne niż dające podstawę do wznowienia postępowania podatkowego.
4. ewentualnie do zarzutu nr 3 — naruszenie prawa materialnego przez niewłaściwe zastosowanie w postaci naruszenia art. 79 § 2a o.p. w związku z art. 79 § 2 pkt 1 lit. b) o.p., obydwa w brzmieniu obowiązującym w dniu 30 czerwca 2001 r. poprzez błędne pominięcie tego przepisu w bezspornym stanie faktycznym niniejszej sprawy, skutkujące brakiem uznania, że w dacie złożenia korekty deklaracji VAT za okres rozliczeniowy, którego dotyczy niniejsza sprawa (tj. w dniu 31 października 2003 r.), polegającej na uwzględnieniu w deklaracji (rozliczeniu) za ten okres podatku naliczonego w rozumieniu ustawy o VAT o który wcześniej nie został pomniejszony podatek należny w rozumieniu ustawy o VAT, Skarżącemu przysługiwało - na podstawie tego przepisu - prawo do dokonania tej korekty,
5. naruszenie prawa materialnego przez niewłaściwe zastosowanie w postaci naruszenia art. 72 § 1 pkt 1 o.p. w brzmieniu obowiązującym w dniu 31 października 2003 r. poprzez błędne pominięcie tego przepisu w bezspornym stanie faktycznym sprawy, skutkujące brakiem uznania, że w niniejszej sprawie istnieje nadpłata w rozumieniu tego przepisu, podczas gdy w rzeczywistości przepis ten ma zastosowanie w bezspornym stanie faktycznym niniejszej sprawy i zgodnie z tym przepisem po stronie Skarżącego wystąpiła nadpłata w jego rozumieniu.
W obszernym uzasadnieniu skargi kasacyjnej autor jej wskazał na stan faktyczny sprawy, przebieg postępowania przed organami podatkowymi, przebieg postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym oraz ponownie przytoczył zarzuty zawarte w petitum tego środka zaskarżenia szczegółowo je uzasadniając.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.
Brak jest natomiast podstaw do uznania, że skarga kasacyjna z uwagi na sposób alternatywny sformułowanych w niej zarzutów zasługuje na odrzucenie. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego użycie przez autora skargi kasacyjnej po pierwszym zarzucie słowa "ewentualnie" oznacza wolę autora aby NSA rozpatrywał zarzuty według wskazanej kolejności i żadnym wypadku nie można było uznać na podstawie art. 178 i art. 180 u.p.p.s.a. w związku z art. 174 u.p.ps.a., że skarga kasacyjna nie spełnia wymogów formalnych co sformułowania zarzutów. Lektura skargi kasacyjnej składnia do odmiennych wniosków, a mianowicie skarga pod względem formalnym została sporządzona poprawnie, jej autor starannie formułuje zarzuty dzieląc je na związane z naruszeniem przepisów prawa materialnego i procesowego oraz obszernie uzasadnia wskazane zarzuty.
Podstawy skargi kasacyjnej zostały określone w art. 174 u.p.p.s.a. Przepis ten stanowi, że skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach:
1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie;
2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
W rozpatrywanej sprawie autor skargi kasacyjnej zarzucił Wojewódzkiemu Sądu Administracyjnemu w Poznaniu zarówno naruszenie przepisów prawa materialnego jak przepisów postępowania. W pierwszej kolejności, zgodnie z wolą autora skargi kasacyjnej, należy rozpatrzyć naruszenie przepisów prawa materialnego, a w szczególności art. 19 ust. 3b ustawy o VAT (w brzmieniu obowiązującym w dniu 31 października 2003 r.) przez niewłaściwe zastosowanie poprzez błędne uznanie, że przepis ten ma zastosowanie w bezspornym stanie faktycznym sprawy, skutkujące błędnym przyjęciem, że w dacie złożenia korekty deklaracji VAT za okres rozliczeniowy, którego dotyczy niniejsza sprawa (tj. w dniu 31 października 2003 r.) polegającej na uwzględnieniu w deklaracji (rozliczeniu) za ten okres podatku naliczonego w rozumieniu ustawy o VAT, o który wcześniej nie został pomniejszonych podatek należny w rozumieniu ustawy o VAT, Skarżącemu nie przysługiwało prawo do dokonania tej korekty z uwagi na upływ określonego w tym przepisie terminu do dokonania takiej korekty, podczas gdy w rzeczywistości przepis ten nie ma zastosowania w bezspornym stanie faktycznym niniejszej sprawy. W okresie od 1 stycznia 2000 r. do 26 marca 2002 r. przepis art. 19 ust. 3b przewidywał utratę przez podatnika prawa do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony w razie uchybienia terminowi odliczenia określonemu w przepisie art. 19 ust. 3 ustawy o VAT. Ustawą nowelizującą z dnia 15 lutego 2002 r. o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 19, poz. 185) z mocą obowiązującą z dniem 26 marca 2002 r. nadano art. 19 ust. 3b nowe brzmienie. Unormowanie to stanowiło, że jeżeli podatnik nie dokonał obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego w terminach, o których mowa w ust. 3, może obniżyć kwotę podatku należnego przez dokonanie korekty deklaracji dla podatku od towarów i usług za okresy wskazane w ust. 3, jednak nie później niż w ciągu roku, licząc od pierwszego dnia następującego po miesiącu, w którym podatnik nabył prawo do obniżenia podatku należnego.
Ustawodawca wprowadzając nową normę prawa podatkowego w art. 2 ustawy z dnia 15 lutego 2002 r. o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 19, poz. 185) nie określił w sposób szczególny zasad obowiązywania przepisów art. 19 ust. 3b i 3c w nowym brzmieniu. W związku z tym nie ma przeszkód, aby przepisy te obecnie stosować za okresy rozliczeniowe sprzed wejścia w życie tej ustawy. J. Zubrzycki podkreśla, że oczywiście musi być zachowany roczny okres przewidziany w art. 19 ust. 3b i przy spełnieniu warunków z art. 19 ust. 3c ustawy o VAT. Jeżeli podatnik stosownych korekt podatku naliczonego w powyżej określonym terminie to traci możliwość odliczenia podatku naliczonego z tych dokumentów (J. Zubrzycki, Leksykon VAT 2003, Oficyna Wydawnicza "UNIMEX", Wrocław 2003, s. 522). Również wykładnia językowa i celowościowa jednoznacznie wskazuje, że ustawodawca w sposób jednoznaczny zawęził prawo podatnika do złożenia korekty deklaracji w ciągu roku licząc od pierwszego dnia następującego po miesiącu, w którym podatnik nabył prawo do obniżenia podatku należnego. A zatem podstawowy zarzut skargi kasacyjnej dotyczący naruszenia art. 19 ust. 3b ustawy o VAT nie zasługuje na uwzględnienie.
Również nie zasługuje na uwzględnienie zarzut dotyczący naruszenie art. 141 § 4 u.p.p.s.a. poprzez brak precyzyjnego wskazania, z jakiej konkretnie daty WSA przyjął brzmienie art. 19 ust. 3b ustawy o VAT, jako przepisu stanowiącego materialnoprawną podstawę oddalenia skargi. Wbrew twierdzeniom autora skargi Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w uzasadnieniu wyroku zacytował przepis art. 19 ust. 3b ustawy o VAT w brzmieniu obowiązującym od 1 października 2002 r. i rozważania Sądu pierwszej instancji dotyczą tego właśnie przepisu. Nowelizacja tego przepisu nastąpiła na podstawie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) i miała ona jedynie charakter techniczny, bo dostosowywała ten przepis do nowych jednostek redakcyjnych art. 19 ustawy o VAT, a nie dotyczyła ograniczenia do roku prawa podatnika do złożenia deklaracji. W związku z tym tak sformułowany zarzut nie zasługuje na uwzględnienie.
Także kolejne zarzuty skargi kasacyjnej dotyczące naruszenia przepisów dotyczące korekty deklaracji i nadpłaty zawarte w Ordynacji podatkowej nie zasługują na uwzględnienie. Należy z całą stanowczością podkreślić, że przepis art. 19 ust. 3b ustawy z 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowym ma charakter normy prawnej szczególnej w stosunku do przepisów Ordynacji podatkowej w zakresie, w jakim wprowadza szczególny termin do dokonania korekty deklaracji w podatku od towarów i usług, w sytuacji gdy korekta ta jest spowodowana nieodliczeniem podatku naliczonego. Z tego względu przepis ten zgodnie z zasadą lex specialis derogat legi generali w zakresie ustalenia terminu do dokonania korekty deklaracji w podatku od towarów i usług, ma pierwszeństwo w stosowaniu przed przepisami ogólnymi Ordynacji podatkowej, które nie przewidują w ogóle terminu do dokonania korekty deklaracji podatkowej (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 29 listopada 2004 r., sygn. akt III SA/Wa 274/04, opubl. w: Bazie Komputerowej Wydawnictwa LEX nr 176984). W związku z tym, że prawo do złożenia korekty deklaracji zostało ograniczone poprzez przepis szczególny w art. 19 ust. 3b ustawy o VAT nie mogą mieć w tej sprawie zastosowanie przepisy dotyczące prawa do złożenia korekty deklaracji na podstawie Ordynacji podatkowej. Ordynacja podatkowa jako ogólna regulacja w zakresie prawa podatkowego ma zastosowanie jedynie w sytuacji, gdy przepis szczególny nie zawiera odmiennej regulacji. Podobne uwagi należy odnieść do przepisów dotyczących nadpłaty w podatku. Nie ma zatem podstaw do przyjęcia, że w rozpatrywanej sprawie nastąpiła nadpłata. Reasumując dotychczasowe wywody zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania, a zwłaszcza art. 151 u.p.p.s.a. i art. 145 § 1 pkt 1 lit c u.p.p.s.a. nie mogą zostać uwzględnione.
Z tych względów skargę kasacyjną na podstawie art. 184 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało oddalić. Orzeczenie o kosztach uzasadnia treść art. 204 pkt 1 u.p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI