I FSK 1898/21

Naczelny Sąd Administracyjny2025-01-24
NSApodatkoweWysokansa
VATpodatek naliczonypodatek należnyprzeniesienie nadwyżkipostępowanie podatkoweuchylenie decyzjibłędy proceduralneNSA

NSA uchylił wyrok WSA i decyzję organu odwoławczego w sprawie VAT za czerwiec 2015 r. z powodu błędów proceduralnych w postępowaniu dotyczącym kwietnia 2015 r.

Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego oraz decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej dotyczącą podatku VAT za czerwiec 2015 r. Rozstrzygnięcie to było konsekwencją wcześniejszego wyroku NSA (sygn. I FSK 2040/21), który uchylił decyzję podatkową za kwiecień 2015 r. z powodu uchybień proceduralnych. Błędy w postępowaniu dotyczącym kwietnia miały wpływ na rozliczenia w kolejnych okresach, w tym w czerwcu 2015 r., co uzasadniało uchylenie zaskarżonych orzeczeń.

Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) w wyroku z dnia 24 stycznia 2025 r. uchylił w całości zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu (sygn. akt I SA/Op 105/21) oraz utrzymaną nim w mocy decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Opolu z dnia 22 grudnia 2020 r. Dotyczyła ona określenia nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia w podatku od towarów i usług za czerwiec 2015 r. Przyczyną uchylenia były uchybienia popełnione w postępowaniu podatkowym dotyczącym kwietnia 2015 r., które miały istotny wpływ na rozliczenia w kolejnych okresach. NSA powołał się na własny wcześniejszy wyrok (sygn. I FSK 2040/21), który uchylił decyzję podatkową za kwiecień 2015 r. z powodu błędów w gromadzeniu materiału dowodowego. Ponieważ decyzja za kwiecień wpływała na rozliczenia za kolejne miesiące, jej wyeliminowanie z obrotu prawnego wymusiło uchylenie również orzeczeń dotyczących czerwca 2015 r. Sąd zasądził od organu odwoławczego na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania za obie instancje.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, błędy proceduralne w postępowaniu dotyczącym kwietnia 2015 r., które miały wpływ na rozliczenia w kolejnych okresach, uzasadniają uchylenie decyzji dotyczącej czerwca 2015 r.

Uzasadnienie

NSA uchylił decyzję dotyczącą czerwca 2015 r. z powodu uchybień proceduralnych w postępowaniu dotyczącym kwietnia 2015 r., które miały wpływ na rozliczenia w kolejnych okresach. Wyeliminowanie decyzji za kwiecień z obrotu prawnego wymusiło uchylenie orzeczeń dotyczących czerwca.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (12)

Główne

P.p.s.a. art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a) i c)

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 188

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 203 § pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 205 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

P.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

O.p. art. 210 § § 1 pkt 4 i 5

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 207

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 120

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 121 § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 122

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

u.p.t.u. art. 99 § ust. 12

Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług

u.p.t.u. art. 86 § ust. 1

Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie przepisów postępowania (art. 151 P.p.s.a. w zw. z art. 210 § 1 pkt 4 i 5 O.p. itd.) poprzez oddalenie skargi na decyzję organu odwoławczego, który utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji wydaną bez pełnej podstawy prawnej, z błędnym rozstrzygnięciem i bez właściwego uzasadnienia. Naruszenie przepisów prawa materialnego (art. 151 P.p.s.a. w zw. z art. 99 ust. 12 i art. 86 ust. 1 u.p.t.u.) poprzez oddalenie skargi na decyzję organu II instancji, która utrzymała w mocy decyzję organu I instancji opartą na nieprawidłowych rozstrzygnięciach z poprzednich okresów, co skutkowało bezzasadną odmową prawa do odliczenia podatku naliczonego.

Godne uwagi sformułowania

uchyla zaskarżony wyrok w całości uchyla zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Opolu zasądza od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Opolu na rzecz R.R. kwotę 630 (sześćset trzydzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania za obie instancje Skarga kasacyjna ma usprawiedliwione podstawy i dlatego zaskarżony wyrok został uchylony. Ponieważ zaś istota sprawy została dostatecznie wyjaśniona, Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę i w konsekwencji tego uchylił także decyzję Organu odwoławczego.

Skład orzekający

Małgorzata Niezgódka - Medek

przewodniczący

Roman Wiatrowski

sprawozdawca

Adam Nita

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Wskazuje na konieczność badania powiązań między rozliczeniami podatkowymi za różne okresy i konsekwencji błędów proceduralnych w jednym okresie dla kolejnych rozliczeń. Podkreśla znaczenie prawidłowego uzasadnienia decyzji podatkowych i podstawy prawnej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji powiązania rozliczeń VAT między miesiącami oraz wpływu błędów proceduralnych w jednym okresie na inne. Konieczność analizy konkretnych przepisów Ordynacji podatkowej i P.p.s.a.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak błędy popełnione na wczesnym etapie postępowania podatkowego mogą mieć kaskadowy wpływ na kolejne rozliczenia i decyzje, prowadząc do uchylenia orzeczeń przez NSA. Jest to przykład ważnej lekcji proceduralnej dla podatników i organów.

Błąd w VAT za kwiecień kosztował uchylenie decyzji za czerwiec – NSA wyjaśnia, jak powiązane rozliczenia wpływają na sprawiedliwość podatkową.

Sektor

finanse

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I FSK 1898/21 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2025-01-24
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-09-21
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Adam Nita
Małgorzata Niezgódka - Medek /przewodniczący/
Roman Wiatrowski /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Sygn. powiązane
I SA/Op 105/21 - Wyrok WSA w Opolu z 2021-05-20
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Uchylono zaskarżony wyrok i decyzję II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2019 poz 2325
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Dz.U. 2020 poz 1325
art. 210 par. 1 pkt 4 i 5, art. 207, art. 120, art. 121 par. 1, art. 122
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - t.j.
Dz.U. 2011 nr 177 poz 1054
art. 99 ust. 12, art. 86 ust. 1
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług - tekst jednolity
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący - Sędzia NSA Małgorzata Niezgódka - Medek, Sędzia NSA Roman Wiatrowski (sprawozdawca), Sędzia WSA del. Adam Nita, Protokolant Nikola Szymonik, po rozpoznaniu w dniu 24 stycznia 2025 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej R.R. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 20 maja 2021 r. sygn. akt I SA/Op 105/21 w sprawie ze skargi R.R. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Opolu z dnia 22 grudnia 2020 r. nr [...] w przedmiocie określenia w podatku od towarów i usług za czerwiec 2015 r. nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia 1) uchyla zaskarżony wyrok w całości, 2) uchyla zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Opolu z dnia 22 grudnia 2020 r. nr [...], 3) zasądza od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Opolu na rzecz R.R. kwotę 630 (sześćset trzydzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania za obie instancje.
Uzasadnienie
Zaskarżonym wyrokiem z 20 maja 2021 r., sygn. akt I SA/Op 105/21 Wojewódzki Sad Administracyjny w Opolu (zwany dalej Sądem I instancji) oddalił skargę R.R. (w dalszej części uzasadnienia określanego mianem Podatnika, Strony lub Skarżącego) na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Opolu (zwanego dalej Organem odwoławczym lub Organem II instancji) z 22 grudnia 2020 r. w przedmiocie określenia w podatku od towarów i usług za czerwiec 2015 r. nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia.
Deklaratoryjna decyzja podatkowa Naczelnika Urzędu Skarbowego w K. (określanego dalej jako Organ I instancji lub NUS) była spowodowana dwojakiego rodzaju okolicznościami:
1) błędami w deklaracji podatkowej Podatnika, związanymi z nieprawidłowym przenoszeniem danych z rejestrów podatku od towarów i usług (zarówno w zakresie podatku należnego, jak i naliczonego);
2) zmianą rozliczenia za maj 2015 r., dokonaną w decyzji wymiarowej, która ze względu na charakter podatku od towarów i usług wpłynęła na rozliczenie podatkowe za czerwiec 2015 r. (w decyzji za maj 2015 r. określono nadwyżką podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy);
3) wskazane rozstrzygnięcia Organu podatkowego były konsekwencją określającej decyzji podatkowej skierowanej do Podatnika, a obejmującej jego podatek od towarów i usług za kwiecień 2015 r. W tym akcie administracyjnym zanegowano odliczenie podatku od towarów i usług, dokonane w oparciu o jedną fakturą wystawioną przez krajowego kontrahenta Strony. Obejmowała ona dostawę towaru (kawy), które następnie była przedmiotem wewnątrzwspólnotowej dostawy do odbiorcy w Republice Czeskiej. To zaś wpłynęło na rozliczenia podatkowe Strony z tytułu podatku od towarów i usług w kolejnych miesiącach.
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy, natomiast Wojewódzki Sąd Administracyjny podzielił to zapatrywanie i oddalił skargę.
W skardze kasacyjnej na ten judykat wniesiono o:
1) uchylenie zaskarżonego orzeczenia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji;
2) zasądzenie od Organu odwoławczego na rzecz Skarżącego kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych;
3) rozpoznanie skargi na rozprawie.
Jednocześnie Strona zarzuciła zaskarżonemu wyrokowi Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego:
1) naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 - zwanej dalej P.p.s.a.) w zw. z art. 210 § 1 pkt 4 i 5 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2020 r., poz. 1325 – dalej określanej jako O.p.) w zw. z art. 207 O.p. w zw. z art 120 O.p., art. 121 § 1 O.p., art 122 O.p. W ocenie Skarżącego doszło do tego poprzez oddalenie skargi na decyzję Organu odwoławczego. Nastąpiło to w sytuacji gdy w orzeczeniu tym utrzymano w mocy decyzję NUS, którą z kolei wydano bez wskazania pełnej podstawy prawnej w zakresie przepisów prawa materialnego, z błędnym rozstrzygnięciem oraz bez właściwego uzasadnienia faktycznego i prawnego;
2) naruszenie przepisów prawa materialnego, mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 151 P.p.s.a. w zw. z art. 99 ust. 12 w zw. z art. 86 ust 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 roku o podatku od towarów i usług (t.j. Dz.U. z 2011 r., nr 177, poz. 1054 - zwanej dalej u.p.t.u.). Zdaniem Strony doszło do tego poprzez oddalenie skargi na decyzję Organu II instancji w sytuacji, gdy w orzeczeniu tym utrzymano w mocy decyzję NUS. Ta zaś w swojej treści przyjęła ustalenia podatkowe z nieprawidłowych rozstrzygnięć wydanych dla Podatnika za kwiecień, maj, czerwiec, lipiec, sierpień, wrzesień, październik i listopad 2015 roku, w części dotyczącej przeniesienia do przedmiotowej decyzji ustaleń podatkowych w zakresie określenia wysokości nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy. Tym samym, bezzasadnie odmówiono Podatnikowi prawa do odliczenia podatku naliczonego.
W reakcji na przedstawione zarzuty i argumentację Dyrektor Izby Administracji Skarbowej wniósł o:
1) oddalenie skargi kasacyjnej,
2) zasądzenie od Strony na rzecz Organu odwoławczego zwrotu kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga kasacyjna ma usprawiedliwione podstawy i dlatego zaskarżony wyrok został uchylony. Ponieważ zaś istota sprawy została dostatecznie wyjaśniona, Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę i w konsekwencji tego uchylił także decyzję Organu odwoławczego. Przyczyną tego rozstrzygnięcia są uchybienia popełnione podczas postępowania podatkowego, prowadzonego w sprawie wymiaru podatku za kwiecień 2015 r. W przedmiocie legalności deklaratoryjnej decyzji podatkowej za ten okres Naczelny Sąd Administracyjny orzekł w wyroku o sygn. I FSK 2040/21. Skutkowało to uchyleniem w całości wyroku Wojewódzkiego Sądy Administracyjnego w Opolu (sygn. akt I SA/Op 103/21), a także poprzedzającej go decyzji ostatecznej Dyrektora Izby Administracji Skarbowej. Stało się to z uwagi na uchybienia popełnione podczas gromadzenia materiału dowodowego, niemożliwe do usunięcia przez Sąd I instancji.
Przedmiotem ostatecznej decyzji podatkowej za kwiecień 2015 r., co do której Naczelny Sąd Administracyjny wypowiedział się w wyroku wydanym w sprawie I FSK 2040/21 było określenie w podatku od towarów i usług nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia. Wskazane orzeczenie organu podatkowego oddziaływało zatem na wymiar podatku od towarów i usług za kolejne okresy rozliczeniowe. W konsekwencji jego wyeliminowania z obrotu prawnego przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku o sygn. I FSK 2040/21 konieczne stało się więc także uchylenie zaskarżonego w przedmiotowym postępowaniu sądowoadministracyjnym wyroku Sądu I instancji (sygn. akt I SA/Op 105/21) oraz poprzedzającej go, ostatecznej decyzji podatkowej.
W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny orzekł, jak w sentencji wyroku. Zastosowanie się przez Dyrektora Izby Administracji Skarbowej do wskazań poczynionych w uzasadnieniu wyroku o sygn. I FSK 2040/21 pozwoli mu sformułować nowe rozstrzygnięcie w przedmiocie wymiaru podatku od towarów i usług za kwiecień 2015 r. W zależności od treści tego orzeczenia możliwe stanie się także wydanie decyzji obejmujących kolejne okresy rozliczeniowe, w tym czerwiec 2015 r.
Normatywną podstawą wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego był art. 188 w zw. z art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a) i c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2024 r., poz. 935 – zwanej dalej P.p.s.a.). O kosztach postępowania za obie instancje orzeczono natomiast w oparciu o art. 203 pkt 1 i art. 205 § 2 P.p.s.a. Złożyły się na nie: wpis od skargi wniesionej do Sądu I instancji (100 zł), wynagrodzenie należne za działanie pełnomocnika Strony przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym (90 zł), opłata od wniosku za sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku Sądu I instancji (100 zł), wpis od skargi kasacyjnej (100 zł) oraz wynagrodzenie należne za działanie pełnomocnika Skarżącego przed Naczelnym Sądem Administracyjnym (240 zł).
O wysokości wynagrodzenia pełnomocnika procesowego Strony, należnego za reprezentację przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym orzeczono w oparciu o § 2 pkt 1) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawę opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. z 2023 r. poz. 1935). Z kolei wynagrodzenie doradcy podatkowego, działającego w imieniu Podatnika w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym określono na podstawie § 2 ust. 2 pkt 1 w zw. z § 2 ust. 1 pkt 1 lit. a) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 16 sierpnia 2018 r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r. poz. 1687).
Adam Nita Małgorzata Niezgódka – Medek Roman Wiatrowski

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI