Orzeczenie · 2025-06-17

I FSK 1896/22

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-06-17
NSApodatkoweWysokansa
VATkaruzela podatkowaoszustwo podatkoweprawo do odliczeniawewnątrzwspólnotowa dostawa towarówWDTfakturynależyta starannośćświadomy udziałNSA

Sprawa dotyczy skargi kasacyjnej spółki G. sp. z o.o. sp. k. od wyroku WSA w Poznaniu, który oddalił jej skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Poznaniu. Spór dotyczył podatku od towarów i usług za sierpień 2015 r., a konkretnie odmowy prawa do odliczenia podatku naliczonego oraz zastosowania stawki 0% dla wewnątrzwspólnotowych dostaw towarów (WDT). Organy podatkowe ustaliły, że spółka brała udział w tzw. karuzeli podatkowej, rozliczając faktury od podmiotów H. Sp. z o.o. i H. Sp. z o.o. Sp. k., które nie odzwierciedlały rzeczywistych transakcji gospodarczych, oraz dokonując WDT na rzecz czeskich spółek. WSA w Poznaniu oddalił skargę spółki, uznając jej świadomy udział w oszustwie podatkowym. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną, również oddalił ją, podzielając ustalenia faktyczne i prawne sądów niższych instancji. NSA stwierdził, że spółka świadomie uczestniczyła w oszustwie podatkowym, a transakcje, mimo że dotyczyły faktycznego towaru, były pozbawione celu gospodarczego i miały na celu wyłudzenie podatku. Sąd podkreślił, że prawo do odliczenia VAT nie jest bezwarunkowe i nie można go stosować w przypadku oszustwa lub nadużycia, a podatnik, który wiedział lub powinien był wiedzieć o udziale w oszustwie, jest uznawany za jego współsprawcę.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Potwierdzenie stanowiska NSA w sprawach dotyczących świadomego udziału w karuzelach podatkowych i odmowy prawa do odliczenia VAT.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznych okoliczności faktycznych związanych z karuzelą podatkową i powiązaniami między podmiotami.

Zagadnienia prawne (3)

Czy spółka świadomie uczestniczyła w oszustwie podatkowym typu karuzelowego, co uzasadnia odmowę prawa do odliczenia podatku naliczonego i zastosowania stawki 0% dla WDT?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, spółka świadomie uczestniczyła w oszustwie podatkowym typu karuzelowego.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że spółka, poprzez swoje powiązania z kontrahentami i nietypowe zachowania w obrocie gospodarczym, musiała wiedzieć o udziale w oszustwie podatkowym, mimo że transakcje dotyczyły faktycznego towaru. Odmowa prawa do odliczenia VAT jest uzasadniona w przypadku świadomego udziału w oszustwie.

Czy fakt fizycznego przemieszczania towaru i wystawiania faktur, przy braku rzeczywistego celu gospodarczego transakcji, może stanowić podstawę do odliczenia podatku naliczonego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, sam fakt fizycznego przemieszczania towaru i wystawiania faktur, przy braku rzeczywistego celu gospodarczego transakcji, nie stanowi podstawy do odliczenia podatku naliczonego.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że prawo do odliczenia VAT jest realizowane w oparciu o faktury dokumentujące transakcje wiarygodne formalnie i materialnie. Transakcje pozbawione celu gospodarczego, służące jedynie wyłudzeniu podatku, nie mogą być uznane za dokonane w ramach działalności gospodarczej i nie dają prawa do odliczenia VAT.

Czy naruszenie przepisów proceduralnych przez organy podatkowe (np. art. 210 § 4 O.p.) miało istotny wpływ na wynik sprawy?

Odpowiedź sądu

Nie, naruszenia te nie miały istotnego wpływu na wynik sprawy, ponieważ organy przedstawiły również argumentację o świadomym udziale spółki w oszustwie podatkowym.

Uzasadnienie

WSA stwierdził naruszenia przepisów O.p. przez organy, ale uznał, że nie miały one istotnego wpływu na wynik sprawy, gdyż istniała również prawidłowa argumentacja o świadomym udziale spółki w oszustwie podatkowym.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odrzucono skargę
Oddalono skargę kasacyjną.

Przepisy (27)

Główne

u.p.t.u. art. 86 § ust. 1

Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług

u.p.t.u. art. 86 § ust. 2 pkt 1 lit. a

Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług

u.p.t.u. art. 88 § ust. 3a pkt 4 lit. a

Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług

u.p.t.u. art. 7 § ust. 1

Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług

u.p.t.u. art. 42 § ust. 1

Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług

u.p.t.u. art. 41 § ust. 3

Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług

Pomocnicze

P.p.s.a. art. 141 § § 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 133 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądem administracyjnym

P.p.s.a. art. 209

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 204 § pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 205 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 207 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

O.p. art. 122

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

O.p. art. 191

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

O.p. art. 180 § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

O.p. art. 187

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

O.p. art. 121 § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

O.p. art. 210 § § 4

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

O.p. art. 210 § § 1 pkt 6

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

O.p. art. 124

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Konstytucja RP art. 84

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 10

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 184

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Argumenty

Skuteczne argumenty

Świadomy udział spółki w oszustwie podatkowym typu karuzelowego. • Transakcje pozbawione celu gospodarczego, służące jedynie wyłudzeniu podatku. • Brak prawa do odliczenia VAT w przypadku świadomego udziału w oszustwie.

Odrzucone argumenty

Naruszenie przepisów proceduralnych przez organy podatkowe (art. 210 § 4 O.p.) miało istotny wpływ na wynik sprawy. • Błędne ustalenie stanu faktycznego sprawy przez WSA. • Oparcie wyroku na nieokreślonych pojęciach jak 'doświadczenie życiowe' czy 'normalny obrót'. • Naruszenie art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a u.p.t.u. poprzez błędną wykładnię. • Odmowa zastosowania stawki 0% do transakcji WDT mimo spełnienia przesłanek.

Godne uwagi sformułowania

Spółka brała udział w 'karuzeli podatkowej' rozumianej jako oszustwo polegające na celowym zorganizowaniu okrężnego ruchu towarowego. • Faktury te nie odzwierciedlały rzeczywistych transakcji gospodarczych. • Spółka świadomie pełniła rolę brokera i odniosła korzyści z tym związane. • Podatnik, który wiedział lub powinien był wiedzieć o tym, że nabywając towar lub usługę, uczestniczył w transakcji wykorzystanej do popełnienia oszustwa w VAT, dla celów dyrektywy VAT powinien zostać uznany za osobę biorącą udział w tym oszustwie. • Fizyczne przewożenie towaru, wystawianie faktur i dokonywanie płatności stanowiło jedynie iluzję obrotu gospodarczego, którego w spornym zakresie faktycznie nie było.

Skład orzekający

Izabela Najda-Ossowska

przewodniczący

Włodzimierz Gurba

sprawozdawca

Artur Mudrecki

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Potwierdzenie stanowiska NSA w sprawach dotyczących świadomego udziału w karuzelach podatkowych i odmowy prawa do odliczenia VAT."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznych okoliczności faktycznych związanych z karuzelą podatkową i powiązaniami między podmiotami.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu oszustw podatkowych VAT i karuzel podatkowych, a wyrok NSA jasno określa kryteria świadomego udziału podatnika w takim procederze.

NSA: Świadomy udział w karuzeli VAT to koniec z odliczeniem podatku.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst