I FSK 1857/18
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA uchylił wyrok WSA i interpretację indywidualną dotyczącą opodatkowania VAT dotacji celowej na budowę przydomowych oczyszczalni ścieków, uznając, że dotacja ta ma charakter zakupowy, a nie cenotwórczy.
Gmina R. zaskarżyła interpretację indywidualną Dyrektora KIS oraz wyrok WSA w Bydgoszczy, który oddalił jej skargę. Spór dotyczył opodatkowania VAT dotacji celowej z PROW na budowę przydomowych oczyszczalni ścieków. Gmina twierdziła, że opłaty mieszkańców powinny być traktowane jako kwota brutto, a dotacja nie stanowi podstawy opodatkowania. WSA i Dyrektor KIS uznali, że dotacja ma bezpośredni wpływ na cenę usługi i powinna być wliczona do podstawy opodatkowania. NSA uchylił zaskarżony wyrok i interpretację, stwierdzając, że dotacja z PROW na realizację projektu ma charakter zakupowy, a nie cenotwórczy, co oznacza, że nie zwiększa podstawy opodatkowania VAT.
Sprawa dotyczyła opodatkowania podatkiem od towarów i usług dotacji celowej otrzymanej przez Gminę R. ze środków PROW na budowę przydomowych oczyszczalni ścieków (POŚ). Gmina, realizując zadanie własne, zlecała budowę POŚ zewnętrznym podmiotom, a następnie obciążała mieszkańców opłatą określoną w umowie. Gmina stała na stanowisku, że opłata ta stanowi kwotę brutto, a dotacja z PROW nie jest bezpośrednio związana z ceną świadczonej usługi, lecz stanowi dofinansowanie całego projektu. Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej oraz Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy uznali, że dotacja ma bezpośredni wpływ na cenę usługi i powinna być wliczona do podstawy opodatkowania VAT zgodnie z art. 29a ust. 1 ustawy o VAT. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną Gminy, uchylił zaskarżony wyrok i interpretację. Sąd uznał, że kluczowe dla rozstrzygnięcia jest ustalenie, czy dotacja ma bezpośredni wpływ na cenę świadczonej usługi. Analizując warunki przyznania dotacji z PROW, NSA stwierdził, że ma ona charakter celowy i jest przeznaczona na pokrycie kosztów związanych z realizacją projektu, a nie stanowi dopłaty do ceny oferowanych przez Gminę usług. W związku z tym, dotacja ta nie zwiększa podstawy opodatkowania VAT, ponieważ nie ma bezpośredniego związku z ceną świadczonej usługi. Sąd powołał się na orzecznictwo TSUE, które podkreśla, że dotacja musi być dokonywana w celu sfinansowania konkretnej czynności opodatkowanej i odpowiadać całości lub części wynagrodzenia, aby zwiększać podstawę opodatkowania.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, dotacja celowa otrzymana przez gminę na realizację projektu budowy przydomowych oczyszczalni ścieków, która ma charakter zakupowy i jest przeznaczona na pokrycie kosztów projektu, a nie stanowi dopłaty do ceny świadczonej przez gminę usługi na rzecz mieszkańców, nie stanowi elementu podstawy opodatkowania VAT.
Uzasadnienie
Dotacja stanowi element podstawy opodatkowania VAT tylko wtedy, gdy ma bezpośredni wpływ na cenę świadczonej usługi lub dostawy towaru. Dotacja z PROW na budowę POŚ ma charakter zakupowy, finansuje realizację projektu, a nie cenę usługi świadczonej mieszkańcom, dlatego nie zwiększa podstawy opodatkowania VAT.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (15)
Główne
u.p.t.u. art. 29a § 1
Ustawa o podatku od towarów i usług
Podstawą opodatkowania jest wszystko, co stanowi zapłatę, którą otrzymano lub ma się otrzymać z tytułu sprzedaży od nabywcy, usługobiorcy lub osoby trzeciej, włącznie z otrzymanymi dotacjami, subwencjami i innymi dopłatami o podobnym charakterze mającymi bezpośredni wpływ na cenę towarów dostarczanych lub usług świadczonych przez podatnika. Dotacja podlega opodatkowaniu tylko jako składnik ceny czynności, z którą jest związana, i tylko jeśli bezpośrednio wpływa na cenę.
Pomocnicze
u.p.t.u. art. 5 § 1
Ustawa o podatku od towarów i usług
p.p.s.a. art. 174
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 146 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 188
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 200
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 203 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 205 § 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
o.p. art. 14b § 3
Ustawa Ordynacja podatkowa
o.p. art. 14c § 1
Ustawa Ordynacja podatkowa
o.p. art. 14c § 2
Ustawa Ordynacja podatkowa
o.p. art. 120
Ustawa Ordynacja podatkowa
o.p. art. 121 § 1
Ustawa Ordynacja podatkowa
Ustawa o informowaniu o cenach towarów i usług
Argumenty
Skuteczne argumenty
Dotacja z PROW na budowę przydomowych oczyszczalni ścieków ma charakter zakupowy, a nie cenotwórczy. Dotacja nie stanowi dopłaty do ceny usługi świadczonej przez gminę na rzecz mieszkańców. Brak bezpośredniego związku między dotacją a ceną jednostkową usługi.
Odrzucone argumenty
Dotacja ma bezpośredni wpływ na cenę usługi i powinna być wliczona do podstawy opodatkowania VAT (stanowisko WSA i organu interpretacyjnego).
Godne uwagi sformułowania
dotacja ma charakter zakupowy, a nie cenotwórczy nie stanowi dopłaty do ceny nie ma bezpośredniego związku pomiędzy tym dofinansowaniem a ceną świadczonych przez nią usług
Skład orzekający
Ryszard Pęk
przewodniczący
Marek Kołaczek
sprawozdawca
Bartosz Wojciechowski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących opodatkowania VAT dotacji celowych, w szczególności w kontekście projektów finansowanych ze środków unijnych i krajowych programów wsparcia, gdzie kluczowe jest rozróżnienie między dotacją o charakterze zakupowym a dotacją wpływającą na cenę usługi."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego związanego z budową przydomowych oczyszczalni ścieków w ramach programu PROW, jednak przedstawiona wykładnia art. 29a ust. 1 u.p.t.u. ma szersze zastosowanie do innych dotacji celowych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu opodatkowania dotacji, co jest istotne dla wielu samorządów i przedsiębiorców. Wyjaśnia kluczowe rozróżnienie między dotacją zakupową a cenotwórczą.
“Czy unijna dotacja na oczyszczalnię ścieków zwiększa VAT? NSA wyjaśnia.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI FSK 1857/18 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2023-10-11 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2018-09-18 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Bartosz Wojciechowski Marek Kołaczek /sprawozdawca/ Ryszard Pęk /przewodniczący/ Symbol z opisem 6110 Podatek od towarów i usług 6560 Hasła tematyczne Podatek od towarów i usług Interpretacje podatkowe Sygn. powiązane I SA/Bd 279/18 - Wyrok WSA w Bydgoszczy z 2018-05-29 Skarżony organ Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej Treść wyniku uchylono zaskarżony wyrok i interpretację indywidualną Powołane przepisy Dz.U. 2018 poz 2174 art. 29a ust. 1, art. 8 Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług - tekst jedn. Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Ryszard Pęk, Sędzia NSA Marek Kołaczek (sprawozdawca), Sędzia NSA Bartosz Wojciechowski, , po rozpoznaniu w dniu 11 października 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej Gminy R. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 29 maja 2018 r. sygn. akt I SA/Bd 279/18 w sprawie ze skargi Gminy R. na interpretację indywidualną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 8 lutego 2018 r. nr 0115-KDIT1-2.4012.38.2018.1.AJ w przedmiocie podatku od towarów i usług 1) uchyla zaskarżony wyrok w całości, 2) uchyla zaskarżoną interpretację indywidualną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 8 lutego 2018 r. nr 0115-KDIT1-2.4012.38.2018.1.AJ, 3) zasądza od Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej na rzecz Gminy R. kwotę 1120 (jeden tysiąc sto dwadzieścia) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania za obie instancje. Uzasadnienie 1. Wyrok Sądu pierwszej instancji. 1.1. Zaskarżonym wyrokiem z 29 maja 2018 r., sygn. akt I SA/Bd 279/18 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy oddalił skargę Gminy R. (dalej jako: Gmina lub Skarżąca) na interpretację indywidualną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej (dalej jako: Organ Interpretacyjny lub Dyrektor KIS) z 8 lutego 2018 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług. 1.2. Sąd pierwszej instancji przedstawił następujący stan faktyczny sprawy. W złożonym wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku od towarów i usług Gmina podała, że w ramach realizacji zadania własnego sukcesywnie rozbudowuje infrastrukturę wodociągową i kanalizacyjną. W tym zakresie realizowała/będzie realizować zadania inwestycyjne polegające na budowie przydomowych oczyszczalni ścieków (dalej: "POŚ"). Na realizację tego typu projektów Gmina w przeszłości uzyskała, a w przyszłości będzie starać się o dofinansowanie ze środków PROW. Ponadto inwestycja była/będzie finansowana ze środków Gminy i wpłat właścicieli lub posiadaczy terenów, na których zostanie zbudowana i uruchomiona POŚ. Realizacja przedmiotowych inwestycji odbywa się w następujący sposób: Mieszkańcy Gminy (dalej: "Usługobiorcy" lub "Mieszkańcy") składają wnioski o wybudowanie POŚ na ich posesji. Po uzyskaniu dofinansowania z PROW oraz uwzględnieniu swoich możliwości finansowych, Gmina podpisuje stosowne umowy z Mieszkańcami (dalej: "Umowy"), które określają m. in. stopień partycypacji Usługobiorcy w kosztach budowy POŚ - wysokość jednolitej opłaty, podział kosztów na raty, harmonogram ich wpłat (dalej: "Opłata"). Z racji tego, że Gmina nie dysponuje odpowiednimi zasobami ludzkimi i technicznymi, w ramach realizacji Inwestycji zleca opracowanie projektów budowlanych i - osobno - budowę POŚ zewnętrznym podmiotom (dalej odpowiednio: "Projektant" i "Wykonawca"). Wyłonieni w drodze przetargu Projektant i Wykonawca mają co do zasady status czynnych podatników VAT. Projektant opracowuje projekty budowlano-wykonawcze dla POŚ, a Wykonawca świadczy usługi budowlane polegające na budowie POŚ na posesjach Mieszkańców. W związku z wykonywaniem ww. prac Projektant i Wykonawca wystawiają na Gminę faktury VAT. W konsekwencji Gmina nie wykonuje de facto prac projektowych ani robót budowlanych. Niemniej, na gruncie ekonomicznym, Gmina niejako odsprzedaje Mieszkańcom nabyte usługi od Projektanta i Wykonawcy. Mieszkańcy są zatem bezpośrednimi beneficjentami (odbiorcami) POŚ. Zgodnie ze stanowiskiem Gminy, usługi wykonywane przez nią powinny mieścić się w grupowaniu 37.00.11.0 Usługi związane z odprowadzaniem i oczyszczaniem ścieków (PKWiU 2008). W związku z powyższym opisem Gmina zadała pytanie, czy podstawą opodatkowania dla świadczonej przez nią usługi jest/będzie wyłącznie kwota wynagrodzenia ustalona w Umowie, pomniejszona o kwotę podatku należnego? Zdaniem Gminy, podstawą opodatkowania dla świadczonej przez nią usługi jest/będzie wyłącznie kwota wynagrodzenia ustalona w Umowie, pomniejszona o kwotę podatku należnego. Gmina w tym zakresie wskazała, że Umowy z Usługobiorcami przewidują, iż w zamian za zobowiązanie do wybudowania POŚ na posesjach Właścicieli nieruchomości, Usługobiorcy są zobowiązani do uiszczenia na rzecz Gminy opłaty, której ostateczna wysokość co do zasady uzależniona jest od wartości danej inwestycji. Jednocześnie Umowa nie określa wprost, czy opłata ma charakter kwoty netto czy brutto. W takiej sytuacji, zgodnie z ustawą z dnia 9 maja 2014r. o informowaniu o cenach towarów i usług (Dz. U. z 2017r. poz. 1830), należy przyjąć, że ustalona cena ma charakter brutto. W świetle powyższego, zdaniem Gminy, za podstawę opodatkowania dla świadczonej przez nią kompleksowej usługi polegającej na zapewnieniu oczyszczania ścieków należy przyjąć wyłącznie przewidzianą w Umowie kwotę wynagrodzenia pomniejszoną o należny podatek VAT. Tym samym Gmina powinna wyliczyć wartość należnego VAT tzw. metodą "w stu", traktując podaną w Umowie kwotę wynagrodzenia jako sumę wartości netto (podstawy opodatkowania) oraz należnego podatku VAT. 1.3. Zaskarżoną interpretacją indywidualną Dyrektor KIS stwierdził, że stanowisko wyrażone we wniosku jest nieprawidłowe. Organ wskazał, że analiza przedstawionego stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego prowadzi do wniosku, że w przedmiotowej sprawie występują/będą występowały skonkretyzowane świadczenia, które są/będą wykonane między dwiema stronami umowy, tj. między Gminą, która zobowiązała się do wykonania usług, o których mowa we wniosku, a właścicielami nieruchomości, którzy zobowiązali się do wniesienia wkładu własnego do przedmiotowego projektu. Wobec powyższego wystąpi/będzie występował bezpośredni związek (ekwiwalentność) pomiędzy świadczeniem Gminy, a płatnościami wnoszonymi przez ww. właścicieli. Z uwagi na zaistnienie bezpośredniego związku pomiędzy otrzymanymi wpłatami, a zindywidualizowanymi świadczeniami na rzecz właścicieli nieruchomości organ stwierdził, że usługi, które wykona Gmina w zamian za otrzymane wpłaty od mieszkańców, stanowią/będą stanowiły czynności podlegające opodatkowaniu, na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 u.p.t.u.. Tym samym przekazane dla Gminy środki finansowe na realizację ww. projektu należy uznać/będzie należało uznać za środki otrzymane od osoby trzeciej (dotacje, subwencje, lub dopłaty o podobnym charakterze), które mają/będą miały bezpośredni wpływ na cenę świadczonych usług. Organ zauważył, że okoliczności sprawy nie potwierdzają, iż otrzymane przez Gminę środki zostaną przeznaczone/będą przeznaczone na ogólną działalność, lecz mogą/będą mogły zostać wykorzystane tylko i wyłącznie na określone działanie, tj. na wykonanie konkretnej usługi, tj. budowy przydomowych oczyszczalni ścieków, które to usługi - jak sama Gmina sklasyfikowała - mieszczą się w PKWiU 37.00.11.0. Kwota obowiązkowej wpłaty ostatecznego odbiorcy świadczenia (mieszkańca) z tytułu realizacji tych usług z uwagi na przyznane dofinansowanie, jest/będzie niższa od kwoty, jaką Gmina musiałby żądać od niego, gdyby przedmiotowego dofinansowania nie było. Tym samym uwzględniając w rozpatrywanej sprawie treść art. 29a ust. 1 u.p.t.u., organ stwierdził, że podstawą opodatkowania z tytułu świadczonych przez Gminę usług, o których mowa we wniosku, jest/będzie nie tylko kwota należna, w postaci wpłaty, którą uiszcza/będzie uiszczać mieszkaniec biorący udział w projekcie, zgodnie z zawartą umową, ale także środki otrzymane przez Gminę od podmiotu trzeciego na realizację ww. projektu w części w jakiej dofinansowują one cenę świadczonych na rzecz mieszkańców usług, pomniejszone o kwotę podatku należnego. 1.4. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w zaskarżonym wyroku przychylił się do stanowiska Organu Interpretacyjnego. Zdaniem WSA sporna dotacja ma bezpośredni wpływ na cenę usługi. W sprawie bezspornie chodzi o usługę adresowaną do konkretnego nabywcy – właściciela nieruchomości. Co więcej tylko osoby zainteresowanej nabyciem konkretnej usługi, dotyczącej li tylko jego nieruchomości. Wskazać należy, że właściciele posesji, na których wybudowane zostaną przydomowe oczyszczalnie ścieków, pokrywają koszty budowy, a umowa określa "stopień partycypacji usługobiorcy" w kosztach inwestycji. Określenie wartości wpłaty jak "stopień partycypacji" przy braku wykazywania przez Gminę, by kalkulacja ceny zapłaconej przez nabywcę usługi była niezmienna tak przy dotacji jak i bez niej, (z treści wniosku wprost wynika, że wysokość dopłat mieszkańców będzie określona po uzyskaniu dofinansowania oraz uwzględnieniu swoich możliwości finansowych) wystarczy do tego, by uznać stan faktyczny przedstawiony we wniosku za wystarczający do tego, by odmówić racji skarżącej. Można przy tym wskazać, że sekwencja zdarzeń tak przedstawiona we wniosku jak i nie korygowana później, wskazuje, że zawarcie umów cywilnoprawnych i wpłatę udziału własnego zainteresowanych poprzedziło uzyskanie dotacji. Niewątpliwie część kosztów jest pokrywana z dotacji uzyskanej z Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich. Zatem wpłaty mieszkańców ustalone zostały relatywnie do wartości całego przedsięwzięcia, z uwzględnieniem innego źródła dofinansowania. Wynika z tego, że właściciel nieruchomości ponosi częściową odpłatność z tytułu świadczonej usługi w wysokości określonej w umowie. Właściciel płaci zatem nie całą cenę, bowiem część ceny tej usługi finansowana jest z dotacji. Z drugiej strony oznacza to, że dotacja pozwoliła Gminie sprzedać usługę taniej niż gdyby chciała zbyć ją bez dotacji. Jak już wcześniej wskazano, Gmina nie przedstawiła kalkulacji, z której wynikałoby coś przeciwnego, a przy wydawaniu interpretacji indywidualnych nie jest rzeczą organu ustalanie stanu faktycznego. Dotacja ma więc charakter cenotwórczy. Poprzez sfinansowanie części kosztów usługi właściciel nie ponosi pełnej odpłatności. Otrzymywana dotacja jest w sposób zindywidualizowany i policzalny związana z ceną danego świadczenia. Dofinansowanie przy tym ma na celu pokrycie kosztów ściśle określonych usług świadczonych przez Gminę na rzecz zindywidualizowanych usługobiorców. W sytuacji jednak, gdy mieszkaniec nie wyrazi zgody na pokrycie części kosztów usługi, Gmina nie pokryje za niego tych kosztów, i na jego nieruchomości nie zostanie wybudowana przydomowa oczyszczalnia ścieków. W rezultacie otrzymana dotacja nie jest przeznaczona na dofinansowanie ogólnych kosztów działalności Gminy w zakresie usuwania i oczyszczania ścieków komunalnych. Dotacja nie ma charakteru "zakupowego". 2. Skarga kasacyjna. 2.1. Od powyższego wyroku skargę kasacyjną wywiodła Gmina, zarzucając zaskarżonemu rozstrzygnięciu: 1. na podst. art. 174 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm., dalej jako: p.p.s.a.) naruszenie prawa materialnego poprzez jego błędną wykładnię: art. 29a ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. z 2018 r., poz. 2174 ze zm., dalej jako: u.p.t.u.) poprzez jego błędną interpretację prowadzącą do wniosku, że otrzymana przez Gminę na pokrycie kosztów projektu dotacja stanowi jednocześnie zapłatę za usługę oraz ma ona bezwzględny i bezpośredni wpływ na cenę świadczonych przez Gminę usług, a tym samym podlega opodatkowaniu VAT, podczas gdy nie ma ona bezpośredniego wpływu na cenę usług świadczonych przez Skarżącą. 2. na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania, które to uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: 1) naruszenie art. 146 § 1 p.p.s.a. poprzez jego niezastosowanie i nieuwzględnienie skargi w okolicznościach wskazujących na konieczność jego zastosowania, a w konsekwencji nieuchylenie zaskarżonej Interpretacji, podczas gdy została ona wydana z naruszeniem przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 14b § 3, art. 14c § 1 i § 2 oraz art. 120 i 121 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa ( Dz. U. z 2018 r. poz. 800 ze zm., dalej jako: o.p.), 2) naruszenie art. 151 p.p.s.a. poprzez jego zastosowanie i oddalenie skargi Skarżącej w okolicznościach, w których uzasadnionym było jej uwzględnienie i uchylenie zaskarżonej Interpretacji z uwagi na naruszenie przez organy podatkowe przepisów postępowania, tj. art. 14b § 3, art. 14c § 1 i § 2 oraz art. 120 i 121 § 1 o.p., w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy co powinno skutkować uchyleniem Interpretacji na podstawie art. 146 § 1 p.p.s.a. 2.2. W konsekwencji w skardze kasacyjnej wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu, względnie o jego uchylenie w całości i rozpoznanie skargi, a także zasądzenie kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. 2.3. Dyrektor KIS w odpowiedzi na skargę kasacyjną wniósł o jej oddalenie oraz o zasądzenie na rzecz Organu Interpretacyjnego zwrot kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego. 3. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: 3.1. Skarga kasacyjna jest uzasadniona z uwagi na słuszny zarzut naruszenia art. 29a ust. 1 u.p.t.u. 3.2. Zgodnie z art. 29a ust. 1 u.p.t.u., podstawą opodatkowania, z zastrzeżeniem ust. 2- 5, art. 30a-30c, art. 32, art. 119 oraz art. 120 ust. 4 i 5 jest wszystko co stanowi zapłatę, którą dokonujący dostawy towarów lub usługodawca otrzymał lub ma otrzymać z tytułu sprzedaży od nabywcy, usługobiorcy lub osoby trzeciej, włącznie z otrzymanymi dotacjami, subwencjami i innymi dopłatami o podobnym charakterze mającymi bezpośredni wpływ na cenę towarów dostarczanych lub usług świadczonych przez podatnika. Nie ulega zatem wątpliwości to, że za zapłatę za dostawę lub wykonanie usługi uznaje się także otrzymane przez podatnika dotacje, subwencje i inne dopłaty o podobnym charakterze, mające bezpośredni wpływ na cenę (kwotę należną) towarów dostarczanych lub usług świadczonych przez podatnika. Należy jednak podkreślić, że otrzymanie dotacji nie jest odrębną czynnością opodatkowaną. Dotacja podlega opodatkowaniu jako składnik ceny czynności, z którą dotacja jest związana. Nie można zatem przyjąć, na podstawie art. 29a ust. 1 u.p.t.u., że sama dotacja jako czynność jest opodatkowana. Dotacja podlega więc opodatkowaniu jedynie jako składnik ceny czynności, z którą dotacja jest związana (dostawa, usługa) i jedynie wówczas jeśli bezpośrednio wpływa z ceną dostawy lub usługi. Oznacza to, że dotacja jeśli bezpośrednio wpływa na cenę określonej usługi lub określonej dostawy to opodatkowana jest według zasad jakie przewidziano dla opodatkowania dostawy lub usługi, z którą jest związana. Natomiast a contario dotacja nie dająca się powiązać z konkretnymi czynnościami podlegającymi opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług nie stanowi obrotu w rozumieniu przepisu art. 29a ust. 1 u.p.t.u., czyli nie zwiększa podstawy opodatkowania tym podatkiem. Doprecyzowania pojęcia "bezpośredniego wpływu na cenę" w powyższym kontekście można poszukiwać ponadto w orzecznictwie Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej. I tak w wyroku z 22 listopada 2001 r. w sprawie C-184/00 TSUE stwierdził, że sam tylko fakt, iż dotacja (czy inny sposób dofinansowania) wpływa na ostateczną cenę świadczenia (co niemal zawsze ma miejsce), nie może być decydujący dla uznania, że dotacja ta powinna zwiększać podstawę opodatkowania. Konieczne jest stwierdzenie, że dotacja jest dokonywana w celu sfinansowania konkretnej czynności opodatkowanej (dostawy towarów lub świadczenia usług). Dla oceny, czy dotacja jest elementem istotnym wpływającym na włączenie jej do podstawy opodatkowania, kluczowe jest stwierdzenie, czy dotacje są przekazywane w celu sfinansowania dostawy konkretnych towarów lub świadczenia konkretnych usług. Tylko bowiem w takiej sytuacji można uznać, że stanowią one element wynagrodzenia. Podobne stanowisko zostało wyrażone przez TSUE w wyroku z 13 czerwca 2002 r. w sprawie C-353/00, z którego wynika, że dla uznania dotacji za zwiększającą podstawę opodatkowania koniecznym jest stwierdzenie, że jest ona dokonywana w celu sfinansowania konkretnej czynności opodatkowanej, odpowiada całości lub części wynagrodzenia z tytułu tej czynności, czyli jest związana z konkretną oznaczoną dostawą lub usługą. 3.3. Co do zasady Sąd pierwszej instancji prawidłowo zinterpretował omawianą regulację, lecz błędnie ocenił jego zastosowanie w przedstawionym we wniosku stanie faktycznym. 3.4. Rację ma autor skargi kasacyjnej, że analizując zagadnienie wpływu otrzymania dotacji unijnych na podstawę opodatkowania w zakresie podatku od towarów i usług istotne dla określenia, czy dane dotacje są czy też nie są opodatkowane, będą więc miały szczegółowe warunki ich przyznania. Warto przy tym zaznaczyć, iż większość dotacji unijnych ma charakter celowy: są przeznaczone na sfinansowanie lub dofinansowanie określonych inwestycji lub pokrycie określonych kosztów. Nie mają zatem bezpośredniego wpływu na cenę dostarczanych przez podatnika towarów lub świadczonych przez niego usług . 3.5. Z umowy zawartej z Samorządem Województwa Kujawsko-Pomorskiego nie wynika, że jest to dopłata do ceny oferowanych przez Gminę usług, tylko dofinansowanie ogólne przeznaczone na pokrycie kosztów związanych z realizacją projektu polegającego na zakupie i montażu POŚ, w ramach którego mieszczą się także koszty ogólne projektu. Dotacja udzielona ze środków PROW nie stanowi dopłaty do ceny, po jakiej mieszkańcy nabędą usługę, ale stanowi dofinansowanie do zrealizowania całego projektu przez Gminę. Dofinansowanie udzielane było po to, aby Gmina wykonała instalacje POŚ na rzecz mieszkańców w ogóle. W tym zakresie jest to decyzja Gminy w żaden sposób niezwiązana z otrzymanymi środkami Unii Europejskiej. Dofinansowanie unijne nie ma charakteru dopłaty do ceny - finansuje bowiem projekt, a nie usługę przekazania POŚ na rzecz Mieszkańców - oraz nie ma charakteru bezpośredniego - finansuje bowiem nabycie POŚ przez Gminę a nie przekazanie POŚ na rzecz Mieszkańców. Rację ma także autor skargi kasacyjnej, że warunki rozliczenia dotacji oraz wartość dofinansowania w żaden sposób nie są uzależnione od sposobu finansowania wkładu własnego jak i od tego, jaki będzie stan prawny POŚ po okresie trwałości projektu. Przedmiotowa dotacja nie była (nie jest) uzależniona od przekazania POŚ na rzecz Mieszkańca po okresie trwałości, ceny - odpłatności mogłoby nie być, albo odpłatność mogliby ponieść jedynie niektórzy mieszkańcy, w różnych wysokościach. Dlatego też dotacja otrzymana przez Gminę nie będzie stanowiła elementu podstawy opodatkowania podatkiem VAT w rozumieniu art. 29a ust. 1 u.p.t.u. 3.6. W konsekwencji, w zaistniałej sytuacji Gmina nie otrzymuje dotacji do ceny świadczonej przez nią usługi oczyszczania ścieków i choć uzyskała dofinansowanie do realizowanych przez nią zakupów, to nie występuje związek bezpośredni pomiędzy tym dofinansowaniem a ceną świadczonych przez nią usług. 3.7. Odnotować w tym miejscu również należy wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 24 czerwca 2020 r. sygn. I FSK 74/18, w którym w analogicznym jak w niniejszej sprawie stanie faktycznym wskazano, że jeżeli warunki przyznania dotacji wskazują, że otrzymane dofinansowanie, pokrywające określoną część kosztów poniesionych w związku z realizacją Projektu, nie jest przyznawane jako dopłata do ceny usługi, a przeznaczone jest na pokrycie poniesionych kosztów kwalifikowanych w ramach realizowanego Projektu, oznacza to, że występuje dofinansowanie (dotacja) o charakterze zakupowym, a nie dofinansowanie (dotacja), mające na celu sfinansowanie ceny sprzedaż, podlegające opodatkowaniu VAT. W tymże wyroku odnotowano również, że z tamtejszego wniosku o interpretację (opisu stanu faktycznego) nie wynika, aby sporne dofinansowanie stanowiło element bezwzględnego i bezpośredniego związku dotacji z ceną jednostkową usługi. Nawet w sytuacji wykazania, że kalkulacja ceny jednostkowej towaru lub usługi związana jest pośrednio (w sensie ekonomicznym) z otrzymaną dotacją, dofinansowanie takie nie podlega opodatkowaniu. Podobnie w tej kwestii wyraża się wniesiony w przedmiotowej sprawie wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej. Jeżeli zatem, z przedstawionych we wniosku okoliczności wynika jedynie, że pozyskana dotacja przeznaczona jest na pokrycie kosztów zakupu i montażu POŚ na rzecz Gminy, to oznacza, że w opisanej sytuacji występuje dotacja o charakterze zakupowym, a nie dotacja, mająca na celu sfinansowanie ceny sprzedaży usług realizowanych następnie przez Gminę na rzecz mieszkańców. 3.8. Z tych względów skarga kasacyjna Gminy, z uwagi na trafność zarzutu naruszenia art. 29a ust.1 u.p.t.u. rozpatrywanie pozostałych zarzutów kasacyjnych jest bezprzedmiotowe. 3.9. W sytuacji stwierdzenia w niniejszej sprawie, że wyrokiem Sądu pierwszej instancji zaakceptowano naruszenie w postępowaniu podatkowym prawa materialnego, Naczelny Sąd Administracyjny – na podstawie art. 188 p.p.s.a. – uchylił zaskarżony wyrok i – rozpoznając skargę – na podstawie art. 146 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. uchylił zaskarżoną interpretację indywidualną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej , jako naruszającą art. 29a ust. 1 u.p.t.u., poprzez jego błędną wykładnię. 3.10. Ponownie wydając interpretację organ uwzględni powyżej zaprezentowaną wykładnię prawa materialnego. 3.11. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200, art. 203 pkt 1 i art. 205 § 2 p.p.s.a., zasądzając na rzecz Skarżącego zwrot kosztów postępowania za obie instancje. Bartosz Wojciechowski Ryszard Pęk Marek Kołaczek sędzia NSA sędzia NSA sędzia NSA
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI