I FSK 1821/24

Naczelny Sąd Administracyjny2024-11-22
NSApodatkoweWysokansa
wstrzymanie wykonaniadecyzja podatkowauchybienie terminuodwołanieskarga kasacyjnasądy administracyjneochrona tymczasowaNSAVAT

NSA odmówił wstrzymania wykonania decyzji podatkowej, uznając, że w przypadku skargi na postanowienie o uchybieniu terminu do odwołania, wstrzymanie wykonania decyzji organu pierwszej instancji jest niedopuszczalne.

Skarżąca złożyła skargę kasacyjną od wyroku WSA oddalającego jej skargę na postanowienie o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania od decyzji podatkowej. Wraz ze skargą kasacyjną wniosła o wstrzymanie wykonania decyzji organu pierwszej instancji. NSA odmówił wstrzymania, powołując się na uchwałę siedmiu sędziów NSA (II GPS 2/22), zgodnie z którą w takiej sytuacji wstrzymanie wykonania decyzji organu pierwszej instancji jest niedopuszczalne.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji podatkowej, złożony w związku ze skargą kasacyjną od wyroku WSA w Lublinie. Wyrok WSA oddalił skargę skarżącej na postanowienie Naczelnika Lubelskiego Urzędu Celno-Skarbowego, które stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji określającej zobowiązanie w podatku od towarów i usług za 2019 r. Skarżąca wniosła o wstrzymanie wykonania decyzji organu pierwszej instancji. NSA uznał, że wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd podkreślił, że instytucja wstrzymania wykonania jest wyjątkiem od zasady wykonalności aktów. Zgodnie z uchwałą siedmiu sędziów NSA (II GPS 2/22), w postępowaniu zainicjowanym skargą na postanowienie stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania, nie jest dopuszczalne wstrzymanie wykonania decyzji organu pierwszej instancji. W związku z tym, NSA, związany tą uchwałą, uznał niedopuszczalność zastosowania ochrony tymczasowej i odmówił wstrzymania wykonania decyzji, uznając tym samym wniosek za bezprzedmiotowy.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, wstrzymanie wykonania decyzji organu pierwszej instancji jest niedopuszczalne w sytuacji, gdy skarga została wniesiona na postanowienie w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na uchwałę siedmiu sędziów NSA (II GPS 2/22), która jednoznacznie przesądza o niedopuszczalności wstrzymania wykonania decyzji organu pierwszej instancji w takich okolicznościach.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

inne

Przepisy (4)

Główne

P.p.s.a. art. 61 § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.

Pomocnicze

P.p.s.a. art. 61 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wyraża zasadę wykonalności aktu lub czynności.

P.p.s.a. art. 269 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Moc ogólnie wiążąca uchwał NSA.

P.p.s.a. art. 193

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niedopuszczalność wstrzymania wykonania decyzji organu pierwszej instancji w sytuacji, gdy skarga dotyczy postanowienia o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania, zgodnie z uchwałą NSA II GPS 2/22.

Godne uwagi sformułowania

Instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności przez sąd, będąca formą tymczasowej ochrony sądowej udzielanej stronie postępowania, stanowi wyjątek od zasady wykonalności takiego aktu lub czynności w postępowaniu sądowoadministracyjnym zainicjowanym skargą na postanowienie: a) stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania; b) o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania; c) stwierdzające niedopuszczalność odwołania - nie jest dopuszczalne, na podstawie art. 61 § 3 P.p.s.a., wstrzymanie wykonania decyzji wydanej przez organ pierwszej instancji.

Skład orzekający

Izabela Najda-Ossowska

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Potwierdzenie niedopuszczalności wstrzymania wykonania decyzji organu pierwszej instancji w sprawach dotyczących uchybienia terminu do wniesienia odwołania."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie sytuacji, gdy przedmiotem skargi jest postanowienie o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania, a wniosek dotyczy wstrzymania wykonania decyzji organu pierwszej instancji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa ilustruje ważną proceduralną barierę w uzyskaniu ochrony tymczasowej w specyficznych sytuacjach podatkowych, co jest kluczowe dla praktyków.

Kiedy nie można wstrzymać wykonania decyzji podatkowej? NSA wyjaśnia kluczową barierę proceduralną.

Sektor

finanse

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I FSK 1821/24 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2024-11-22
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-10-10
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Izabela Najda-Ossowska /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne
Wstrzymanie wykonania aktu
Sygn. powiązane
I SA/Lu 45/24 - Wyrok WSA w Lublinie z 2024-05-10
Skarżony organ
Naczelnik Urzędu Celno-Skarbowego
Treść wyniku
Oddalono wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 61 par. 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Izabela Najda-Ossowska, po rozpoznaniu w dniu 22 listopada 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi kasacyjnej B. spółki komandytowej–akcyjnej z siedzibą w K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 10 maja 2024 r., sygn. akt I SA/Lu 45/24 w sprawie ze skargi B. spółki komandytowej–akcyjnej z siedzibą w K. na decyzję Naczelnika Lubelskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Białej-Podlaskiej z dnia 27 października 2023 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania postanawia: odmówić wstrzymania wykonania decyzji.
Uzasadnienie
Wyrokiem z 10 maja 2024 r., sygn. akt I SA/Lu 45/24 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę B. s.k.a. z siedzibą w K. (dalej: Spółka/Skarżąca) na postanowienie Naczelnika Lubelskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Białej Podlaskiej (dalej: Organ) z 27 października 2023 r. w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji określającej zobowiązanie w podatku od towarów i usług 2019 r.
Skarżąca złożyła skargę kasacyjną od powyższego wyroku wraz z wnioskiem o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie.
Instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności przez sąd, będąca formą tymczasowej ochrony sądowej udzielanej stronie postępowania, stanowi wyjątek od zasady wykonalności takiego aktu lub czynności, wyrażonej w art. 61 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634, dalej: P.p.s.a.). W myśl art. 61 § 3 zd. 1 P.p.s.a., po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania.
Podkreślenia na wstępie wymaga, że wniosek Skarżącej dotyczy wstrzymania wykonania decyzji wydanej przez organ pierwszej instancji, tj. decyzji Naczelnika Lubelskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Białej Podlaskiej z 30 maja 2023 r. określającej zobowiązanie w podatku od towarów i usług za 2019 r., natomiast skargę złożono na postanowienie organu odwoławczego w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania od tej decyzji.
Wobec powyższego należy wskazać, że zgodnie z uchwałą siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z 13 listopada 2023 r., sygn. akt II GPS 2/22, w postępowaniu sądowoadministracyjnym zainicjowanym skargą na postanowienie: a) stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania; b) o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania; c) stwierdzające niedopuszczalność odwołania - nie jest dopuszczalne, na podstawie art. 61 § 3 P.p.s.a., wstrzymanie wykonania decyzji wydanej przez organ pierwszej instancji.
Z treści przepisu art. 269 § 1 P.p.s.a. wynika moc ogólnie wiążąca zarówno uchwał abstrakcyjnych (art. 15 § 1 pkt 2 P.p.s.a.), jak i uchwał konkretnych (art. 15 § 1 pkt 3 P.p.s.a.). Istota mocy ogólnie wiążącej uchwał sprowadza się do tego, że stanowisko zajęte w uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego wiąże wszystkie składy orzekające sądów administracyjnych. Dopóki więc nie nastąpi zmiana tego stanowiska poprzez podjęcie kolejnej uchwały przez NSA, dopóty sądy administracyjne powinny je respektować (zob. Prawo o postępowaniu administracyjnym. Komentarz, B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Lex a Wolters Kluwer business, Warszawa 2013, str. 833).
Wobec powyższego Naczelny Sąd Administracyjny orzekając w niniejszej sprawie, będąc związany wskazaną powyżej uchwałą NSA, uznał, że niedopuszczalne jest zastosowanie ochrony tymczasowej w odniesieniu do decyzji organu pierwszej instancji w sytuacji, gdy skarga wniesiona została na postanowienie w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania. Tym samym bezprzedmiotowa stała się merytoryczna ocena przesłanek z art. 61 § 3 P.p.s.a., a mianowicie dotycząca tego, czy wykonanie decyzji objętej wnioskiem wywoła niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 61 § 3 w zw. z art. 193 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI