I FSK 1779/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA oddalił skargę kasacyjną w sprawie wyłudzenia VAT, potwierdzając prawidłowość ustaleń organów podatkowych i sądu pierwszej instancji dotyczących braku rzeczywistych transakcji i świadomości skarżącej o udziale w oszustwie.
Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej A. O. od wyroku WSA w Białymstoku, który oddalił jej skargę na decyzję Dyrektora IAS w Białymstoku w przedmiocie podatku VAT za czerwiec i wrzesień 2015 r. Skarżąca zarzucała naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym błędne uznanie, że bieg terminu przedawnienia został zawieszony. NSA uznał zarzuty za bezzasadne, podkreślając, że organy prawidłowo korzystały z dowodów zebranych w innych postępowaniach i że skarżąca uczestniczyła w łańcuchu fikcyjnych transakcji VAT.
Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną A. O. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, który utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej odmawiającą skarżącej prawa do odliczenia podatku naliczonego VAT za czerwiec i wrzesień 2015 r. Sąd pierwszej instancji ustalił, że skarżąca nie prowadziła rzeczywistej działalności gospodarczej w zakresie handlu telefonami i dyskami, lecz była ogniwem w łańcuchu oszustw podatkowych mających na celu wyłudzenie VAT. Zarzuty skargi kasacyjnej dotyczyły naruszenia przepisów postępowania (pominięcie dowodów, brak przesłuchania stron) oraz prawa materialnego (błędna wykładnia art. 70 § 1 i § 6 pkt 4 Ordynacji podatkowej w zakresie zawieszenia biegu terminu przedawnienia). Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając zarzuty za bezzasadne. Sąd podkreślił, że organy podatkowe miały prawo korzystać z dowodów zebranych w innych postępowaniach, a skarżąca świadomie uczestniczyła w fikcyjnych transakcjach. Podobnie jak w poprzedniej sprawie dotyczącej innych okresów rozliczeniowych, NSA potwierdził prawidłowość ustaleń faktycznych i prawnych sądu pierwszej instancji, wskazując na powtarzalność zarzutów i ich wcześniejsze oddalenie.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, doręczenie zarządzeń zabezpieczenia wydanych w związku z decyzją orzekającą o zabezpieczeniu przybliżonych kwot zobowiązań podatkowych stanowi podstawę do zawieszenia biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego na podstawie art. 70 § 6 pkt 4 Ordynacji podatkowej.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że bieg terminu przedawnienia został prawidłowo zawieszony na podstawie art. 70 § 6 pkt 4 Ordynacji podatkowej, ponieważ skarżącej doręczono zarządzenia zabezpieczenia wydane w związku z decyzją o zabezpieczeniu kwot zobowiązań podatkowych. Argumentacja o instrumentalnym wykorzystaniu instytucji zawieszenia biegu terminu przedawnienia została odrzucona.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (16)
Główne
o.p. art. 70 § § 1
Ordynacja podatkowa
o.p. art. 70 § § 6 pkt 4
Ordynacja podatkowa
Pomocnicze
o.p. art. 121 § § 1
Ordynacja podatkowa
o.p. art. 122
Ordynacja podatkowa
o.p. art. 181
Ordynacja podatkowa
o.p. art. 187 § § 1
Ordynacja podatkowa
o.p. art. 191
Ordynacja podatkowa
u.VAT art. 86 § ust. 1
Ustawa o podatku od towarów i usług
u.VAT art. 88 § ust. 3a pkt 4 lit. a
Ustawa o podatku od towarów i usług
p.p.s.a. art. 3 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 174
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 174
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 184
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 204 § pkt 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organy podatkowe prawidłowo korzystały z dowodów zebranych w innych postępowaniach. Bieg terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego został prawidłowo zawieszony na podstawie art. 70 § 6 pkt 4 Ordynacji podatkowej. Skarżąca uczestniczyła w łańcuchu fikcyjnych transakcji VAT i nie dochowała należytej staranności.
Odrzucone argumenty
Naruszenie przepisów postępowania poprzez pominięcie dowodów i brak przesłuchania stron. Naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię przepisów o zawieszeniu biegu terminu przedawnienia.
Godne uwagi sformułowania
skarżąca nie prowadziła rzeczywistej działalności gospodarczej w zakresie handlu telefonami i dyskami twardymi, lecz była jednym z ogniw łańcuchów podmiotów, których celem było dokonywanie oszustw podatkowych zmierzających do wyłudzenia podatku VAT zarzut przedawnienia był – jak zaznaczył – niezrozumiały organy podatkowe mają prawo korzystać z dowodów zgromadzonych w innym postępowaniu i nie są zobowiązane do powtarzania tychże dowodów dokonano w niej wybiórczej (wyłącznie korzystnej dla skarżącej) prezentacji poszczególnych fragmentów zdarzeń, pomijając te elementy, które były dla niej niekorzystne
Skład orzekający
Ryszard Pęk
przewodniczący sprawozdawca
Izabela Najda-Ossowska
członek
Dominik Mączyński
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Potwierdzenie możliwości korzystania przez organy podatkowe z dowodów z innych postępowań, interpretacja przepisów o zawieszeniu biegu terminu przedawnienia w kontekście zabezpieczenia zobowiązań podatkowych oraz ocena należytej staranności w transakcjach VAT w kontekście oszustw podatkowych."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego związanego z wyłudzeniem VAT i łańcuchami dostaw. Interpretacja przepisów o przedawnieniu może być stosowana w podobnych przypadkach zawieszenia biegu terminu.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu wyłudzeń VAT i interpretacji przepisów dotyczących przedawnienia zobowiązań podatkowych, co jest istotne dla wielu podatników i profesjonalistów. Powtarzalność zarzutów i odniesienie do wcześniejszych orzeczeń pokazują utrwaloną linię orzeczniczą.
“Wyłudzenie VAT: Czy zabezpieczenie zobowiązania podatkowego zawiesza bieg przedawnienia?”
Sektor
podatki
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI FSK 1779/21 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2025-02-20 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2021-09-07 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Dominik Mączyński Izabela Najda-Ossowska Ryszard Pęk /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6110 Podatek od towarów i usług Hasła tematyczne Podatek od towarów i usług Sygn. powiązane I SA/Bk 208/21 - Wyrok WSA w Białymstoku z 2021-06-23 Skarżony organ Dyrektor Izby Administracji Skarbowej Treść wyniku Oddalono skargę kasacyjną Powołane przepisy Dz.U. 2020 poz 1325 art. 70 § 1, art. 70 § 6 pkt 4, art. 121 § 1, art. 122, art. 181, art. 187, art. 191 Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - t.j. Dz.U. 2019 poz 2325 art. 3 § 1, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j. Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący - Sędzia NSA Ryszard Pęk (sprawozdawca), Sędzia NSA Izabela Najda-Ossowska, Sędzia WSA del. Dominik Mączyński, Protokolant Jan Żołądź, po rozpoznaniu w dniu 20 lutego 2025 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej A. O. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 23 czerwca 2021 r. sygn. akt I SA/Bk 208/21 w sprawie ze skargi A. O. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Białymstoku z dnia 22 lutego 2021 r. nr 2001-IOV.4103.88.2020 w przedmiocie podatku od towarów i usług za czerwiec i wrzesień 2015 r. 1) oddala skargę kasacyjną, 2) zasądza od A. O. na rzecz Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Białymstoku kwotę 10.800 (słownie: dziesięć tysięcy osiemset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Uzasadnienie 1. Wyrok sądu pierwszej instancji 1.1. Wyrokiem z 23 czerwca 2021 r. sygn. akt I SA/Bk 208/21 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku oddalił skargę A. O. (dalej skarżąca) na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Białymstoku z 22 lutego 2021 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług za czerwiec i wrzesień 2015 r. 2. Uzasadnienie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku. 2.1. Sąd pierwszej instancji w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku ustalił, że decyzją z 22 lutego 2021 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Białymstoku (dalej: organ odwoławczy) utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w [...] (dalej: organ pierwszej instancji) z 3 listopada 2020 r. przedmiocie podatku od towarów i usług za czerwiec i wrzesień 2015 r. Z przyjętych ustaleń wynikało, że skarżąca nie prowadziła rzeczywistej działalności gospodarczej w zakresie handlu telefonami i dyskami twardymi, lecz była jednym z ogniw łańcuchów podmiotów, których celem było dokonywanie oszustw podatkowych zmierzających do wyłudzenia podatku VAT. Ustalono, że w okresach objętych decyzją skarżąca wykazała opiewające na znaczne kwoty transakcje z trzema podmiotami: [...], jako dostawcą (w obu miesiącach) oraz po stronie sprzedaży – [...] z siedzibą na [...] (w czerwcu) oraz [...] z [...] (we wrześniu). Na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego ustalono, że faktury wystawiane przez [...] nie dokumentowały rzeczywistych transakcji, zaś skarżąca świadomie uczestniczyła w łańcuchu podmiotów, których celem było dokonanie oszustwa w podatku VAT. Powołując się na art. 86 ust. 1 i art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a ustawy o VAT odmówiono skarżącej prawa do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony w wysokości [...] zł w czerwcu 2015 r. oraz w wysokości [...] zł we wrześniu 2015 r. 2.2. Sąd pierwszej instancji oddalając skargę wniesioną przez skarżącą w pierwszej kolejności odniósł się w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku do najdalej idącego zarzutu dotyczącego wydania decyzji po upływie terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego. Zarzut przedawnienia był – jak zaznaczył – niezrozumiały. Bieg terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego uległ bowiem zawieszeniu na podstawie art. 70 § 6 pkt 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2020 r. poz. 1325, ze zm., dalej: Ordynacja podatkowa), bowiem w 10 lipca 2020 r. doręczono skarżącej zarządzenia zabezpieczenia z 26 czerwca 2020 r., które zostały wydane w związku z decyzją organu pierwszej instancji z 3 czerwca 2020 r. orzekającą o zabezpieczeniu przybliżonych kwot zobowiązań podatkowych z tytułu nienależnie otrzymanych zwrotów VAT za czerwiec i wrzesień 2015 r. Termin przedawnienia zobowiązania podatkowego skarżącej za te miesiące 2015 r. uległ wydłużeniu, a zaskarżona decyzja wydana została w trakcie jego biegu. 2.3. W dalszej części uzasadnienia wyroku Sąd pierwszej instancji stwierdził, że w rozpatrywanej sprawie organy podatkowe nie uchybiły zasadom postępowania podatkowego, a zebrany w sprawie materiał dowodowy był kompletny, podjęto wszelkie działania zmierzające do ustalenia stanu faktycznego sprawy. W oparciu o zebrane dowody przekonująco i rzetelnie wykazano, że kwestionowane faktury wystawione na rzecz skarżącej przez [...] nie dokumentowały rzeczywistych transakcji zakupu telefonów oraz dysków twardych. Przekonująco zakwestionowano także prezentowane przez skarżącą stanowisko dotyczące zachowania przez nią należytej staranności kupieckiej w kontaktach z kontrahentami. Sąd pierwszej instancji podkreślił, że wnioski zaprezentowane w motywach rozstrzygnięcia znajdowały oparcie przede wszystkim w ustaleniach zawartych we włączonych do akt niniejszego postępowania protokołach kontroli i decyzjach wydanych wobec podmiotów poprzedzających firmę skarżącej w łańcuchach transakcji, protokołach zeznań skarżącej złożonych w charakterze strony i zeznań męża skarżącej, przesłuchanego w charakterze świadka a także w dokumentach księgowych, ewidencjach podatkowych i dokumentach bankowych. 2.4. Sąd pierwszej instancji zwrócił uwagę na to, że w innym postępowaniu, dotyczącym późniejszych okresów rozliczeniowych, również zakwestionowano prawo skarżącej do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony, wynikający z wystawionych przez [...] faktur VAT dokumentujących zakup dysków twardych w październiku i listopadzie 2015 r., z uwagi na to, że faktury te nie odzwierciedlały rzeczywistych zdarzeń gospodarczych. W postępowaniu tym oceniono także kwestię świadomości skarżącej o uczestnictwie w procederze wyłudzenia podatku VAT. Prawidłowość wydanych przez organy obu instancji rozstrzygnięć potwierdził Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku, który wyrokiem z 16 lipca 2018 r. sygn. ISA/Bk 223/18 oddalił skargę skarżącej na decyzję z 30 stycznia 2018 r. Z kolei Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 18 stycznia 2019 r. sygn. I FSK 2236/18, oddalił skargę kasacyjną skarżącej od powyższego wyroku. 3. Skarga kasacyjna. 3.1. Od powyższego wyroku skarżąca złożyła skargę kasacyjną, wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji, a także o zasądzenie kosztów postępowania wg norm przepisanych oraz o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie. 3.2. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono na podstawie art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm., dalej: ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi) naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: 3.2.1. art. 3 § 1 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z art. 122 oraz art. 181 i art. 187 w związku z art. 191 Ordynacji podatkowej, przez pominięcie przez Sąd faktu, że nie przeprowadzono postępowania dowodowego, a jedynie posłużono się niekompletnym materiałem dowodowym zebranym w toku wcześniej prowadzonego postępowania, co skutkowało bezzasadnym przyjęciem uzasadnienia organu opartego głównie o materiał dowodowy świadczący na niekorzyść skarżącej. 3.3. Ponadto zaskarżonemu wyrokowi zarzucono na podstawie art. 174 pkt 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.: 3.3.1. art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej w związku z art. 70 § 6 pkt 4 i art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej, przez błędną wykładnię skutkującą uznaniem, że doręczenie skarżącej decyzji o zabezpieczeniu przybliżonych kwot zobowiązań podatkowych na kilka miesięcy przed upływem terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego stanowi przesłankę zawieszenia biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego, podczas gdy stanowiło to instrumentalne wykorzystanie instytucji zawieszenia biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego, które godzi w zasadę zaufania do obywateli i jako takie nie wywołało skutku w postaci zawieszenia biegu terminu przedawnienia. 3.4. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Białymstoku w odpowiedzi na skargę kasacyjną wniósł o jej oddalenie oraz o zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania kasacyjnego wraz z kosztami zastępstwa procesowego wg norm przepisanych. 4. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. 4.1. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznając sprawę w granicach wyznaczonych zarzutami skargi kasacyjnej (art. 183 § 1 w związku z art. 174 pkt 1 i 2 oraz art. 176 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi) stwierdził, że są one pozbawione uzasadnionych podstaw, gdyż przyjęta przez Sąd pierwszej instancji ocena zgodności z prawem zaskarżonej decyzji nie budziła żadnych zastrzeżeń. 4.2. Naczelny Sąd Administracyjny, poddając w pierwszej kolejności ocenie podniesiony w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia przepisów postępowania, zauważa, że jego przedmiotem była przyjęta przez Sąd pierwszej instancji ocena prawidłowości przeprowadzonego postępowania podatkowego oraz ustaleń faktycznych, które skutkowały pozbawieniem skarżącej prawa do odliczenia podatku naliczonego w fakturach wystawionych na rzecz skarżącej przez [...]. Jednakże – co należy podkreślić – w uzasadnieniu skargi kasacyjnej w żaden sposób nie podważono przyjętej przez Sąd pierwszej instancji oceny dotyczącej ustaleń, z których wynikało, że [...] nie nabyła prawa do rozporządzania jak właściciel telefonami marki Apple iPhone w łącznej liczbie 400 sztuk oraz 2400 dyskami marki Samsung, a co za tym idzie, prawa tego nie mogła przenieść na skarżącą. W szczególności nie zakwestionowano przyjętych ustaleń, z których wynikało, że [...] uczestniczyła w łańcuchu fikcyjnych dostaw i otrzymywała od tzw. znikających podatników nierzetelne faktury VAT, po czym – wystawiając kolejne nierzetelne faktury – umożliwiała skarżącej odliczenie wykazanego w nich podatku naliczonego. W ramach przedstawionych w uzasadnieniu decyzji łańcuchów dostaw, wymienione w nim podmioty pozorowały jedynie transakcje handlowe; ich faktycznym celem było oszustwo podatkowe polegające na wyłudzeniu podatku VAT, przy czym ostatnim ogniwem tego łańcucha była firma skarżącej. 4.3. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej – nawiązując do zarzutów przedstawionych w odwołaniu od decyzji wydanej przez organ pierwszej instancji oraz w skardze wniesionej do Sądu pierwszej instancji – ograniczono się do stwierdzenia, że "(...) Sąd pominął okoliczność, iż organ nie przeprowadził postępowania dowodowego, a posłużył się jednie zeznaniami Skarżącej i jej męża złożonymi w toku innego postępowania" i że z uwagi "(...) na rozbieżności w zeznaniach składanych przez Skarżąca i nierozwikłane wątpliwości co do współpracy handlowej, zgodnie z dyspozycją przepisu art. 187 § 1 oraz art. 191 o.p. organ powinien uzupełnić materiał dowodowy o przesłuchanie strony". Podniesiono, że "(...) nieprzeprowadzenie postępowania dowodowego, a w szczególności nieprzesłuchanie stron postępowania oraz świadków i posłużenie się materiałem dowodowym zebranym w toku wcześniej prowadzonych postępowań godzi w zasadę bezpośredniości postępowania". Końcowo zarzucono, że "(...) naruszenie zasady swobodnej oceny oraz przyjęcie wszelkich wątpliwości na niekorzyść strony, poskutkowało błędnym ustaleniem stanu faktycznego, polegającym na nie zebraniu całości materiału dowodowego, poskutkowało uznaniem, że skarżąca nie dochowała należytej staranności kupieckiej w opisanych kontaktach handlowych oraz uczestniczyła w oszustwie podatkowym" i że "(...) skarżąca nawet przy dochowaniu zasad należytej staranności nie wiedziała i nie mogła wiedzieć, że uczestniczy w oszustwie podatkowym oraz nie miała na to żadnego wpływu". 4.4. Jak wynika z przytoczonego wyżej uzasadnienia skargi kasacyjnej, zarzut naruszenia przepisów postępowania opierał się przede wszystkim na tym, że w toku postępowania nie przesłuchano skarżącej oraz jej małżonka a także, że zaskarżoną decyzję oparto na materiale dowodowym zebranym w toku wcześniej prowadzonych postępowań podatkowych. Stawiając te zarzuty pominięto, że w aktach sprawy znajdowały się protokoły przesłuchań skarżącej i jej męża. Wprawdzie skarżąca i jej małżonek zostali przesłuchani w postępowaniu podatkowym, którego przedmiotem było rozliczenie podatku od towarów i usług za październik i listopad 2015 r., jednakże – co pominięto w uzasadnieniu skargi kasacyjnej – sprawa ta dotyczyła analogicznych jak rozpoznawanej obecnie sprawie – "relacji handlowych" z [...]., która uczestniczyła w łańcuchu fikcyjnych dostaw telefonów komórkowych i dysków twardych. Oceniając powyższy zarzut należy podkreślić, że organy podatkowe mają prawo korzystać z dowodów zgromadzonych w innym postępowaniu i nie są zobowiązane do powtarzania tychże dowodów w postępowaniu prowadzonym w danej sprawie. Ordynacja podatkowa przewiduje bowiem wyjątki od zasady bezpośredniości postępowania dowodowego. Odstępstwo takie wprowadza treść art. 181 Ordynacji podatkowej, który dopuszcza, aby w postępowaniu podatkowym były wykorzystane dowody i materiały zgromadzone w innych postępowaniach podatkowych i karnych. Korzystanie przez organy z dowodów zgromadzonych w innych postępowaniach nie narusza zasady czynnego udziału strony w postępowaniu podatkowym. W takim bowiem przypadku zasada ta realizowana jest poprzez zapoznanie strony z tymi dowodami i umożliwienie wypowiedzenia się w ich zakresie, a także zgłaszanie wniosków dowodowych na tezy przeciwne do wynikających z dowodów już znajdujących się w aktach sprawy. Biorąc pod uwagę zasadę otwartego systemu dowodów oraz równej mocy środków dowodowych, stwierdzić trzeba, że dowody przeprowadzone bezpośrednio przez organ w postępowaniu podatkowym mają taką samą moc dowodową, jak dowody zgromadzone w innych postępowaniach i podlegają swobodnej ocenie organu. Powyższe stanowisko jest powszechnie akceptowane w orzecznictwie sądów administracyjnych (zob. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z: 18 lipca 2017r., sygn. akt I FSK 2166/15; z 28 kwietnia 2017 r., sygn. akt I FSK 1629/15; z 15 marca 2017 r., sygn. akt I FSK 1295/15; z 31 stycznia 2019 r., sygn. akt II FSK 1756/17; dostępne w internetowej bazie orzeczeń sądów administracyjnych: orzeczenia.nsa.gov.pl – dalej CBOSA). 4.5. Naczelny Sąd Administracyjny zauważa w tym miejscu, że analogiczne zarzuty były już przedmiotem oceny w postępowaniu sądowoadministracyjnym. O ich bezzasadności przesądzono w wyroku z 18 stycznia 2019 r., sygn. akt I FSK 2236/18 (dostępny w CBOSA), którym oddalono wniesioną przez skarżącą od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z 16 lipca 2018 r. sygn. akt I SA/Bk 223/18 skargę kasacyjną, w sprawie z jej skargi na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Białymstoku z 30 stycznia 2018 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług za październik i listopad 2015 r. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził w uzasadnieniu wyroku z 18 stycznia 2019 r., że zarzuty naruszenia przepisów postępowania były bezzasadne, gdyż "WSA w Białymstoku w toku sprawowanej kontroli zasadnie uznał, że organy podatkowe zebrały i w sposób wyczerpujący rozpatrzyły cały materiał dowodowy (art. 187 § 1 O.p.). W sprawie podjęto zarazem wszystkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego (art. 191 O.p.). Nie można również uznać, aby decyzja nie odpowiadała wymogom wskazanym w art. 210 O.p.". 4.6. Ocenę powyższą podziela także Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznający skargę kasacyjną wniesioną w obecnie rozpoznawanej sprawie, w której określono skarżącej podatek od towarów i usług za czerwiec i wrzesień 2015 r. i – aby uniknąć powtórzeń – odsyła do ocen przedstawionych w uzasadnieniu wyroku z 18 stycznia 2019 r., sygn. akt I FSK 2236/18. Ocena ta – co należy podkreślić – dotyczyła tożsamych ustaleń faktycznych dotyczących oszustwa podatkowego i faktur wystawionych przez [...], które nie odzwierciedlały rzeczywistych zdarzeń gospodarczych oraz ustaleń, w których przyjęto, że skarżąca wiedziała lub przy należytej staranności powinna była wiedzieć, że transakcje zakupu i sprzedaży były przeprowadzone w ramach zorganizowanego łańcucha transakcji tworzących oszustwo podatkowe. Zarzuty naruszenia przepisów postępowania podniesione w obecnie rozpoznawanej skardze kasacyjnej miały charakter ogólny i poza polemiką nie podważono oceny, którą przedstawił Sąd pierwszej instancji w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku. Odnosząc się do argumentacji przedstawionej w uzasadnieniu skargi kasacyjnej nie sposób w tym miejscu pominąć, że dokonano w niej wybiórczej (wyłącznie korzystnej dla skarżącej) prezentacji poszczególnych fragmentów zdarzeń, pomijając te elementy, które były dla niej niekorzystne. Taka selektywna prezentacja stanu faktycznego, bez uwzględnienia całokształtu wszystkich okoliczności faktycznych sprawy z całą pewnością nie mogła doprowadzić do uchylenia zaskarżonego wyroku w oparciu o zarzut naruszenia art. 191 Ordynacji podatkowej. 4.7. Bezzasadny był podniesiony w pkt 3.3.1. skargi kasacyjnej zarzut naruszenia art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej w związku z art. 70 § 6 pkt 4 i art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono, że "(...) Sąd błędnie uznał, iż to przepis art. 70 § 6 pkt 4 stanowi podstawę zawieszenia biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego, ponieważ Naczelnik Urzędu Skarbowego w [...] zawiadomieniem z dnia 10 grudnia 2020 r. poinformował Skarżącą o zawieszeniu biegu terminu przedawnienia z dniem 20 maja 2020 r." i że "(...) w zawiadomieniu organ wskazał, iż podstawą zawieszenie jest przepis art. 70 § 6 pkt 1 i zawieszenie nastąpiło z uwagi na fakt, iż w dniu 20 maja 2020 r. Prokuratura Okręgowa w [...] wszczęła postępowanie przygotowawcze w sprawie nierzetelnego wystawiania faktur przez [...], która to spółka wystawiła faktury na rzecz Skarżącej". Powyższa argumentacja powtarzała podniesiony w skardze wniesionej do Sądu pierwszej instancji zarzut naruszenia "art. 70 § 1 w zw. z art. 70 § 6 pkt 1 w zw. z art. 70c w zw. z art. 121 §1 o.p." i – jak trafnie zauważono w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku – była "niezrozumiała", gdyż w niniejszej sprawie przepisy te nie były stosowane. Bieg terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego uległ bowiem zawieszeniu na podstawie art. 70 § 6 pkt 4 Ordynacji podatkowej, bowiem 10 lipca 2020 r. doręczono skarżącej zarządzenia zabezpieczenia z 26 czerwca 2020 r., które zostały wydane w związku z decyzją Naczelnika Urzędu Skarbowego w [...] z 3 czerwca 2020 r. orzekającą o zabezpieczeniu przybliżonych kwot zobowiązań podatkowych z tytułu nienależnie otrzymanych zwrotów VAT za czerwiec i wrzesień 2015 r. 4.8. Całkowicie pozbawione podstaw było także odwołanie się w uzasadnieniu skargi kasacyjnej do "instrumentalnego" wydania 18 czerwca 2020 r. decyzji o zabezpieczeniu przybliżonych kwot zobowiązań podatkowych oraz doręczenia zarządzenia zabezpieczenia w trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, gdyż – jak argumentowano – "(...) zabezpieczenie zostało dokonane na kilka miesięcy przed upływem terminu przedawnienia" i "działanie organu było stricte ukierunkowane na zawieszenie biegu terminu przedawnienia" bowiem "(...) nie ulegało wątpliwości, iż organ mógł znacznie wcześniej wydać zarządzenia o zabezpieczeniu kwot zobowiązań podatkowych". Jak trafnie podniesiono w odpowiedzi na skargę kasacyjną, postępowanie kontrolne wszczęto na podstawie upoważnienia do kontroli z 7 lutego 2020 r., przy czym protokół kontroli doręczono skarżącej 7 lipca 2020 r. Jest oczywistym, że w decyzji "zabezpieczającej" musi zostać podana przybliżona kwota zobowiązania podatkowego, co następuje w trakcie prowadzonego postępowania kontrolnego i że wydanie takiej decyzji nie następuje bezpośrednio, po wszczęciu postępowania kontrolnego. O "instrumentalnym" wydaniu decyzji zabezpieczającej oraz zarządzenia zabezpieczenia w trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie mogło być mowy. 4.9. Z podanych wyżej powodów, ponieważ zarzutu skargi kasacyjnej okazały się nieusprawiedliwione, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku. Orzeczenie o kosztach postępowania kasacyjnego opiera się na przepisie art. 204 pkt 1 powołanej wyżej ustawy. Dominik Mączyński Ryszard Pęk Izabela Najda-Ossowska sędzia WSA del. sędzia NSA sędzia NSA ----------------------- 9
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI