III SA/Gl 74/14
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę podatnika w sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług, uznając, że nie udowodnił on rzeczywistego charakteru transakcji i należytej staranności w kontekście oszustwa karuzelowego.
Skarżący H. M. kwestionował decyzję Dyrektora Izby Skarbowej utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego określającą zobowiązanie w VAT za luty 2010 r. Spór dotyczył prawa do odliczenia podatku naliczonego z faktur od firmy "B" Sp. z o.o. oraz prawa do zastosowania stawki 0% dla wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów do firmy "C". Sąd uznał, że podatnik nie udowodnił rzeczywistego charakteru transakcji ani należytej staranności, uczestnicząc w oszustwie karuzelowym.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę podatnika H. M. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, która utrzymała w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego określającą zobowiązanie w podatku od towarów i usług za luty 2010 r. Sprawa dotyczyła zakwestionowania prawa do odliczenia podatku naliczonego z faktur wystawionych przez "B" Sp. z o.o. oraz prawa do zastosowania stawki 0% dla wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów do firmy "C". Organy podatkowe ustaliły, że skarżący uczestniczył w oszustwie karuzelowym, a faktury dokumentujące nabycie żelazostopów od "B" Sp. z o.o. nie odzwierciedlały rzeczywistych transakcji. Ponadto, nie potwierdzono rzeczywistej wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów do firmy "C". Sąd podzielił ustalenia organów, wskazując na brak należytej staranności ze strony skarżącego w weryfikacji kontrahentów i transakcji, co wykluczyło możliwość skorzystania z prawa do odliczenia podatku naliczonego oraz zastosowania stawki 0% dla WDT. Sąd analizował obszerny materiał dowodowy, w tym zeznania licznych świadków i dokumenty, które wskazywały na fikcyjny charakter obrotu żelazostopami. Podkreślono, że podatnik, jako profesjonalny uczestnik obrotu gospodarczego, miał obowiązek zachowania szczególnej staranności, której w tym przypadku nie wykazał, co doprowadziło do jego udziału w oszustwie podatkowym.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, podatnikowi nie przysługuje prawo do odliczenia podatku naliczonego z faktur, które nie dokumentują rzeczywistych transakcji, zwłaszcza gdy można wykazać jego udział w oszustwie karuzelowym.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że brak rzeczywistego charakteru transakcji i brak należytej staranności podatnika wykluczają prawo do odliczenia podatku naliczonego, zgodnie z przepisami ustawy o VAT i orzecznictwem.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (7)
Główne
ustawa VAT art. 86 § 1 i 2 pkt 1 lit. a
Ustawa o podatku od towarów i usług
Prawo do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony przysługuje, gdy towary i usługi są wykorzystywane do czynności opodatkowanych, a faktura dokumentuje rzeczywiste nabycie.
ustawa VAT art. 88 § 3a pkt 4 lit. a
Ustawa o podatku od towarów i usług
Faktury stwierdzające czynności, które nie zostały dokonane, nie stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego.
ustawa VAT art. 13 § 1
Ustawa o podatku od towarów i usług
Wewnątrzwspólnotowa dostawa towarów podlega opodatkowaniu stawką 0% pod warunkiem wywozu towaru z kraju i dostarczenia go nabywcy w innym państwie członkowskim, przy posiadaniu odpowiednich dokumentów.
Pomocnicze
ustawa VAT art. 42 § 1
Ustawa o podatku od towarów i usług
Warunki formalne dla zastosowania stawki 0% dla WDT, w tym posiadanie numeru VAT UE nabywcy i dowodów wywozu towaru.
O. p. art. 233 § 1 pkt 1
Ordynacja podatkowa
Utrzymanie w mocy decyzji organu pierwszej instancji przez organ odwoławczy.
O. p. art. 13 § 1 pkt 2 lit. a
Ordynacja podatkowa
Zakres działania organów podatkowych.
ustawa VAT art. 108 § 1
Ustawa o podatku od towarów i usług
Obowiązek zapłaty podatku VAT w przypadkach wystawienia faktur stwierdzających czynności, które nie zostały dokonane.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Faktury nie dokumentowały rzeczywistych transakcji. Podatnik nie dochował należytej staranności. Podatnik uczestniczył w oszustwie karuzelowym. Nie doszło do rzeczywistej wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów.
Odrzucone argumenty
Podatnik działał w dobrej wierze i nie miał świadomości oszustwa. Organy podatkowe nie przeprowadziły wystarczającego postępowania dowodowego. Decyzja została wydana w oparciu o dowody z postępowań, w których skarżący nie uczestniczył. Naruszenie zasad neutralności i proporcjonalności.
Godne uwagi sformułowania
uczestniczył w oszustwie karuzelowym nie dokumentowały rzeczywistych transakcji nie podążał towar nie dochował należytej staranności znikający podatnik
Skład orzekający
Magdalena Jankiewicz
przewodniczący sprawozdawca
Małgorzata Herman
sędzia
Iwona Wiesner
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie, że brak należytej staranności i udział w oszustwie karuzelowym wykluczają prawo do odliczenia VAT i zastosowania stawki 0% dla WDT, nawet przy formalnie poprawnych dokumentach."
Ograniczenia: Konkretne ustalenia faktyczne dotyczące braku staranności i udziału w oszustwie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 8/10
Sprawa dotyczy złożonego oszustwa karuzelowego VAT, które jest powszechnym problemem w obrocie gospodarczym. Szczegółowe omówienie mechanizmu oszustwa i analizy dowodowej przez sąd jest bardzo pouczające dla prawników i przedsiębiorców.
“Jak oszustwo karuzelowe VAT zrujnowało firmę? Sąd ujawnia mechanizm i brak staranności podatnika.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyIII SA/Gl 74/14 - Wyrok WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2014-05-13
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2014-01-20
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Iwona Wiesner
Magdalena Jankiewicz /przewodniczący sprawozdawca/
Małgorzata Herman
Symbol z opisem
6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne
Podatek od towarów i usług
Sygn. powiązane
I FSK 1650/14 - Wyrok NSA z 2015-11-30
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2011 nr 177 poz 1054
art. 86 ust. 1 i 2 pkt 1 lit. a, art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług - tekst jednolity
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Jankiewicz (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Herman, Sędzia WSA Iwona Wiesner, Protokolant Specjalista Anna Charchuła, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 maja 2014 r. przy udziale – sprawy ze skargi H. M. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług oddala skargę.
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z [...] r. znak: [...] Dyrektor Izby Skarbowej w K. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w C. z [...] r . nr [...] określającą skarżącemu H. M. prowadzącemu działalność jako "A" za luty 2010 r. zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług w wysokości [...] zł.
W podstawie prawnej powołał się na art. 233 § 1 pkt 1 w związku z art. 13 § 1 pkt 2 lit. a ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2012 r. poz. 749 ze zm. – dalej "O. p.") oraz wskazane w uzasadnieniu prawnym przepisy ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2011 r. nr 177, poz. 1054 ze zm. – dalej "ustawa VAT").
W uzasadnieniu przedstawił stan faktyczny sprawy i wskazał, że w złożonej [...]r . deklaracji dla podatku od towarów i usług VAT-7 za luty 2010r. H. M. wykazał kwotę podatku podlegającą wpłacie do Urzędu Skarbowego w wysokości [...] zł.
W wyniku przeprowadzonego postępowania podatkowego, wszczętego postanowieniem Naczelnika Urzędu Skarbowego w C. wydana została decyzja z [...] r. znak: [...] określająca za luty 2010r. zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług w wysokości [...] zł.
Powyższe było efektem zakwestionowania, w oparciu o art. 86 ust. 1 i 2 pkt 1 lit. a oraz art. 88 ust. 3 a pkt 4 lit. a ustawy z 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług, prawa do obniżenia podatku należnego za luty 2010r. o podatek naliczony w łącznej kwocie [...] zł zawarty w fakturach VAT otrzymanych od "B" Sp. z o.o. Zdaniem organu pierwszej instancji H. M. faktycznie nie nabył towarów (żelazostopów) wskazanych w spornych fakturach, jak również nie miała miejsca dalsza odsprzedaż tych towarów w ramach wykazanego WDT do firmy "C" , , B. ,.
W toku przeprowadzonego postępowania podatkowego stwierdzono, iż "A" H. M. uczestniczył w oszustwie karuzelowym. Ujawniony proceder karuzeli polegał - w ocenie organu - na tym, że poszczególne podmioty uczestniczące w ustalonym łańcuchu firm wystawiały faktury VAT w oparciu o przekazywane informacje telefonicznie, faksem lub za pośrednictwem poczty elektronicznej. Należności wynikające z wystawianych faktur były regulowane w systemie przedpłat. W momencie kiedy na konto firmy sprzedającej wpłynęły pieniądze od przyszłego nabywcy, sprzedający towar wystawiał fakturę VAT, a następnie składał zamówienie do podmiotu, od którego kupował towar i przelewał na jego konto środki pieniężne. Działalność poszczególnych firm w tym zakresie ograniczała się do wystawiania różnych dokumentów - faktur VAT, dowodów WZ, wypełniania listów przewozowych CMR, prowadzenia rozmów, w tym także telefonicznych oraz do prowadzenia korespondencji głównie za pośrednictwem poczty elektronicznej, a czasem do wyjazdów do swoich kontrahentów. Dokumenty te były sporządzane (po rozmowie telefonicznej lub otrzymaniu drogą elektroniczną poczty) bez wcześniejszego naocznego sprawdzenia czy istotnie nastąpiła transakcja - nikt nie widział towaru, nikt go nie ważył, nie sprawdzał, nie ładował. Tak wystawione dokumenty nie odzwierciedlały rzeczywistych transakcji, miały one w połączeniu z przepływem środków finansowych stworzyć pozory rzeczywistego przyjęcia towaru i w ocenie organu uwiarygodnić fikcyjną działalność całego łańcuszka firm. Ujawniony łańcuch firm stworzony został wyłącznie w celu pozyskania korzyści majątkowych, w tym w oparciu o mechanizm "znikającego podatnika" i niezasadny zwrot podatku VAT z budżetu państwa.
Przebieg postępowania dowodowego, ustalone okoliczności wskazujące w ocenie organu pierwszej instancji na fikcyjny charakter prowadzonej działalności w zakresie handlu żelazostopami przez poszczególne podmioty gospodarcze w łańcuchu następujących po sobie firm, w tym przez "A" H. M. oraz przemawiające za tezą, że w ślad za fakturami nie podążał towar, jak też uzasadnienie zajętego w sprawie stanowiska co do zastosowania art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a ustawy o podatku od towarów i usług zaprezentowane zostały w treści decyzji z [...]r . nr [...] , które to ustalenia podzielił następnie organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji .
Wskazano w niej, że zgodnie z umową sprzedaży z [...] r. zawartą pomiędzy "B" sp. z o. o. a H. M. działającym pod firmą "A" postanowiono, że :
§1. 1. Sprzedający zobowiązuje się sprzedać a Kupujący zobowiązuje się kupić na warunkach określonych w niniejszej umowie żelazo-stopy znajdujące się w ofercie handlowej Sprzedawcy zwane dalej "produktem".
2. Kupujący nabywa produkt celem jego dalszej sprzedaży.
3. Sprzedaż następowała będzie na podstawie zamówień Kupującego - według uzgodnionych obopólnie cen.
§2. 1. Za datę wykonania sprzedaży uważa się datę dostarczenia przez Sprzedawcę produktu transportem samochodowym do miejsca określonego w zamówieniu o którym mowa w §1 pkt 1 umowy.
2. Koszty przewozu, ubezpieczenia na czas przewozu i wydania towaru ponosi Sprzedawca.
§ 3. 1. Sprzedawca oświadcza, że wymieniony w §1 produkt będzie wolny od wad fizycznych i prawnych.
2. Ewentualne reklamacje ilościowe lub jakościowe składane będą przez odbiorcę końcowego bezpośrednio Sprzedawcy. Koszty postępowania reklamacyjnego nie obciążają Kupującego i będą regulowane bezpośrednio pomiędzy Sprzedawcą a odbiorcą końcowym.
§4. 1. Kupujący zobowiązuje się zapłacić za dostarczony towar uzgodnioną cenę bezzwłocznie po odbiorze i uregulowaniu na jego rzecz należności za zakupiony towar przez odbiorcę końcowego.
2. Sprzedawcy przysługuje od Kupującego wynagrodzenie za dostarczony towar w kwocie wynikającej z zapłaty dokonanej przez odbiorcę końcowego pomniejszonej o 3% (vide: aneksy z dnia [...] -.).
3. Zapłata nastąpi na podstawie wystawionej przez Sprzedawcę faktury VAT przelewem na konto Sprzedawcy (...) w dniu dostarczenia towaru do klienta, zapłata nastąpi nie wcześniej niż po otrzymaniu przez Kupującego zapłaty od odbiorcy końcowego.
4. Sprzedawcy służy prawo wstrzymania dostaw w przypadku, gdy Kupujący zalega ponad 14 dni (licząc od daty doręczenia mu faktury) za wcześniej dostarczone produkty.
Wg okazanych potwierdzeń odbioru "A" H. M. przekazało przedstawicielowi "B" sp. z o. o. W. B. [...] r. 15 szt druków CMR (od nr 001 do nr 015) na potrzeby przewozu FeSiMn, natomiast [...] r. 17 szt. druków CMR (od nr [...] do [...]) na potrzeby przewozu FeMnHc. Zgodnie z wyjaśnieniami M. R. - pracownika "A" - przekazane CMR zostały częściowo wypełnione poprzez wpisanie w poz. 1 nabywca - "C" , nr porządkowy druku CMR (w prawym górnym rogu), poz. 2 odbiorca - "C" , poz. 3 miejsce przeznaczenia, poz. 22 podpis i stempel nadawcy - pieczęć "A" .
Z przedstawionej przez stronę korespondencji e-mailowej prowadzonej pomiędzy niemiecką firmą "C" , a M. R. wynika, iż firma "C" w lutym 2010r. przesłała zamówienia na zakup żelazostopów, w których określiła szczegóły zamawianego towaru:
- [...]r . - FeSiMn 343 tony w cenie [...] zł za tonę oraz FeMo75, 7 ton w cenie [...] zł,
- [...]r ., FeMnHc 575 ton w cenie [...] zł za tonę.
W dniu [...] r. firma "C" przesłała do "A" e-mail wskazując przewoźnika tj. "D" , [...].
Powyższe M. R. przesyłał niezwłocznie również drogą e-mailową do "B" Sp. z o. o.
W styczniu i lutym 2010r. "B" sp. z o. o. wystawiła dla "A" H. M. faktury VAT dokumentujące sprzedaż żelazostopów, które przyjęte zostały przez nabywcę do rozliczenia w lutym a częściowo w marcu. W toku przeprowadzonej kontroli podatkowej H. M. okazał kontrolującym faktury VAT dotyczące sprzedaży produktów oznaczonych na fakturach jako żelazostopy różnego rodzaju, oznaczone na fakturach symbolami FeMnHc, FeSiMo, FeSiMn dla firmy "C" , [...] , które zostały ujęte w rozliczeniu za luty 2010r. jako wewnątrzwspólnotowa dostawa towarów ze stawką VAT 0%.
Na okazanych ww. dokumentach przewozowych CMR w poz. 1 i 22 dotyczącej nadawcy - widnieje pieczęć "A" , poz. 2 odbiorca - "C" , poz. 3 miejsce przeznaczenia: [...] , poz. 16 i 23 dotycząca przewoźnika - "D" , [...] , poz. 24 przesyłkę otrzymano: pieczęć "C" , [...] .
Na okoliczność zawarcia ww. transakcji zakupu i sprzedaży żelazostopów przesłuchany został w toku postępowania podatkowego H. M. . Wyjaśnił on m.in.: "(...) Podjąłem się współpracy z firmą "A" sp. z o. o. oraz "C" w oparciu o rekomendacje A. Z. , z którym od dawna współpracowałem i znałem się od kilkunastu lat - nie pamiętam jednak czy prowadziłem z nim bezpośrednio współpracę handlową. Nigdy nie miałem wątpliwości co do rzetelności jego działań.
Drugi argument - dokonałem weryfikacji stron transakcji, która potwierdziła, że są to czynni podatnicy VAT: "A" Sp. z o. o. w kraju a "C" w obrocie zagranicznym.
Przebieg transakcji w trakcie jej prowadzenia nie budził wątpliwości w świetle panujących na rynku reguł. Cały biznes został przedstawiony w następujący sposób przez T. W. : Firma "A" sp. z o. o. ma dostęp do stałych dostaw żelazostopów w akceptowalnej rynkowo cenie i jednocześnie posiada odbiorcę tego towaru - "C" i "E" . Z uwagi na ograniczone możliwości finansowe wynikające z terminu oczekiwania na zwrot podatku VAT z US chciała podjąć współpracę z partnerem, który posiada zdolność finansową dla bieżącej obsługi i rozwoju kontraktu. Ponadto stronę zapewniono o zdolnościach finansowych firm niemieckich tj. rzetelności co do zapłaty za dostarczony towar. Współpraca miała mieć charakter cykliczny, przejściowy – jeśli "A" Sp. z o.o. będzie posiadała własne środki finansowe, to będzie sama obsługiwała kontrakt. Istotne jest, że firma "A" płaciła firmie "A" wartość brutto za sprzedane towary angażując w to własne środki finansowe. (...)."
I dalej pytanie 33 ww. protokołu: przesłuchujący: "z Pana wypowiedzi wynika, że najpierw firma "A" otrzymała przelew z firmy "C" a potem z tych otrzymanych pieniędzy dokonywał Pan przelewu na konto "A" — czyli faktycznie z otrzymanych od "C" pieniędzy finansował Pan zakupy od "A" ?"
Odpowiedź: "Tak, ale w części - od "C" otrzymywałem kwotę wynikającą z faktury wg stawki VAT 0% zaś do "A" płaciłem pomniejszoną o 3% marży + podatek VAT wynikający z faktury (...)".
Przesłuchani zostali także pracownicy "A" : M. R. , dyrektor K. B. oraz główna księgowa H. C. . Do akt sprawy włączone zostały ponadto protokoły przesłuchań H. M. w charakterze świadka przeprowadzone [...]r. w Urzędzie Kontroli Skarbowej w K. oraz na potrzeby postępowania prowadzonego przez KWP w K..
W dniu [...] r. strona złożyła do akt sprawy m. in. kopię pisma z [...] r. stanowiącego oświadczenie "C" , [...] , iż wszystkie transakcje zawarte w okresie od [...] r. do [...] r. z firmą PW "A" H. M. , w tym zgodnie z wykazem faktur od [...] do [...] , zostały prawidłowo zaewidencjonowane i wykazane w deklaracjach podatkowych jako transakcje wewnątrzwspólnotowe.
Do pisma pełnomocnika strony z [...] r. załączone zostało natomiast oświadczenie "B" Sp. z o. o. z [...] r., iż wszystkie dostawy na rzecz "A" w okresie od [...] r. do [...] r. zostały ujęte w ewidencji VAT oraz wykazane w deklaracjach podatkowych, podatek od nich został rozliczony we właściwym Urzędzie Skarbowym, a "A" uzyskało prawo do dysponowania jak właściciel towarem wykazanym w fakturach stwierdzających dostawy w oparciu o umowę z 1.10.2009r. Oświadczono ponadto, iż wszystkie transakcje miały charakter rzeczywisty.
W toku prowadzonego przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w C. postępowania podatkowego ustalono, iż pismem z [...] r. skierowanym do Prokuratury Rejonowej w P. H. M. złożył zawiadomienie o podejrzeniu popełnienia przestępstwa oszustwa oraz fałszerstwa dokumentów na szkodę "A" przez T. W. reprezentującego "B" sp. z o. o.
W przedmiotowym zawiadomieniu podniesiono, iż (...) "materiał dowodowy zgromadzony w Urzędzie Skarbowym w C. , kontrola skarbowa wszczęta przez Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w K. , utrata kontaktu z przedstawicielami "C" wzbudziły wątpliwości co do tego czy reprezentowana przez T. W. spółka "B" rzeczywiście realizowała obowiązki wynikające z umowy z [...] r. w zakresie załadunku, organizacji transportu, ubezpieczenia oraz właściwego dokumentowania dostaw wewnątrzwspólnotowych. "A" utraciło również kontakt z doradcą podatkowym "C" ."
H. M. powołał się przy tym na informację uzyskaną od "D" , , iż nie wykonywała ona w okresie od grudnia 2009r. do kwietnia 2010r. transportów na trasie M. – B. . Załączono także kopię pisma otrzymanego od ww. niemieckiej firmy transportowej z [...] r. wraz z jego prywatnym tłumaczeniem.
Niezależnie od powyższego w toku śledztwa prowadzonego przez Komendę Wojewódzką Policji w K. zwrócono się o wyjaśnienie rzeczywistego adresu "D" z siedzibą wg [...] .
W odpowiedzi ww. spółka poinformowała w piśmie z [...]r ., że siedziba "D" znajduje się od września 2005r. pod następującym adresem: "D" podała, iż z wymienionymi firmami: "A" PPHU, "A" , "C" nie pozostawała w stosunkach handlowych.
W dniu [...] r. niemiecka administracja podatkowa udzieliła odpowiedzi na skierowany przez Urząd Skarbowy w C. wniosek SCAC 383 w sprawie wymiany informacji, dotyczący transakcji z "C" .
W treści powyższego podano, że "C" , [...] to znikający podatnik "[...] " w karuzeli w zakresie podatku VAT firmy "A" (...)", jako datę wyrejestrowania wskazano: "1.01.2011r." - powód: "zaszeregowanie jako znikający podatnik "[...] " i przedsiębiorca pozorny". Ponadto z udzielonej przez niemiecką administrację podatkową odpowiedzi wynika, że "istnieją faktury i zapłaty bankowe ("F" ) firmy "A" za [...] r; nie ma żadnych dokumentów przewozowych albo CMR; Firma "D" złożyła doniesienie o przestępstwie z powodu fałszowania dokumentów (...); CMR są sfałszowane; "D" nie była nigdy przewoźnikiem dla "A" albo "C" ; Żadnej aktywności magazynowej; Obrót płatniczy był załatwiany poprzez "F" ; "C" zafakturowała towary na rzecz R.G.S., ul. [...] , Polska; (...); w 2009 i 2010 nie zadeklarowano żadnych wewnątrzwspólnotowych nabyć".
Urząd Kontroli Skarbowej w K. przeprowadził czynności sprawdzające w "B" sp. z o. o.
Kontrolującym okazane zostały faktury VAT wystawione dla "A" H. M. dokumentujące sprzedaż żelazostopów FeMnHc, FeSiMo, FeSiMn. Ustalono, iż powyższe faktury ujęte zostały w rejestrach sprzedaży i rozliczone w deklaracjach VAT - 7. Płatności za ww. faktury "B" Sp. z o. o. otrzymała przelewami bankowymi na rachunek w "F" S.A.
W oświadczeniu z [...] r., v-ce prezes zarządu "A" sp. z o. o. podał, iż w zakresie transakcji z "A" "transport był po stronie nabywcy, nie orientujemy się czy korzystał on z własnych środków transportu czy podwykonawcy; załadunki odbywały się sporadycznie na terenie firmy "A" , reszta załadunków odbywała się w D. u naszego dostawcy "G" M. R. (..)."
Załącznik do ww. oświadczenia z [...] r. stanowią ponadto "potwierdzenia przejęcia przez nabywcę towaru na terytorium państwa członkowskiego UE innego niż terytorium Polski", dot. żelazostopów różnego rodzaju w łącznej ilości ok. 500 ton.
Na ww. potwierdzeniach jako "Sprzedawca" widnieje: "B" Sp. z o. o., "Nadawca" - "C" (przy dacie odbioru pieczęć "C" ), przy dacie sprzedaży podane jest: D. , warunki dostawy: transport własny nabywcy, wymienione są także nr rejestracyjne środka transportu, miejsce dostawy: [...] .
Pismem z [...]r . nr [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego w Z. poinformował o wyniku kontroli przeprowadzonej w zakresie transakcji zawartych pomiędzy M.R. a "B" Sp. z o. o. w okresie od 1.11.2009r. do 28.02.2010r. dotyczących sprzedaży towaru handlowego, głównie żelazomanganu, żelazokrzemomanganu, żelazokrzemu, itp.
W toku ww. czynności kontrolnych okazane zostały faktury VAT wystawione przez "G" M. R. dokumentujące dostawę do "B" Sp. z o. o. m. in. żelazomanganu FeMnHc. Jako rachunek właściwy do dokonania przelewów wskazano rachunek bankowy w "F" S.A. I O/Z..
Naczelnik Urzędu Skarbowego w Z. ustalił ponadto, iż towar:
a) FeMnHc sprzedawany do "B" sp. z o. o. został zakupiony:
- w styczniu i w lutym 2010r. od "H" , Z. ul. [...] ,
b) FeSiMn sprzedawany do "B" Sp. z o. o. został zakupiony:
- w styczniu 2010r. i w lutym również od "H" ,
- w lutym 2010r. od "I" ., Z. ul. [...] ,
c) FeSiMo sprzedawany do "B" Sp. z o. o. został zakupiony:
- w styczniu 2010r. także od "H" także N.G..
W dniu [...] r. M. R. oświadczył: "w okresie objętym kontrolą nie posiadałem żadnych pomieszczeń magazynowych, składowych, placu przeładunkowego, sprzętu technicznego umożliwiającego załadunek i rozładunek towaru. Przeładunki odbywały się na terenie firmy "A" w M. Firma moja brała czynny udział w handlu towarami. Firma moja nie dokonywała przeładunku towaru i nie organizowała transportu towaru."
Zgodnie ze znajdującym się w aktach sprawy protokołem z przesłuchania [...] r. w Komendzie Wojewódzkiej Policji w K. w charakterze świadka M. R., przesłuchiwany zeznał: "(...) W chwili obecnej, tzn. od listopada lub grudnia 2009r. Wtedy to znajoma mi wcześniej tj. od ok. 5-6 lat właścicielka firmy "H" zgłosiła się do mnie z informacją, że będzie miała do sprzedania żelazostopy (...) Ja powiedziałem jej, że poszukam odbiorcy takiego towaru i odezwę się do niej jeśli znajdę takiego odbiorcę. Ja pytałem kilku osób znajomych (...) w tym pytałem znanego mi osobiście T. W. , który prowadził działalność gospodarczą pod firmą - nie pamiętam nazwy jego firmy, wiem że to sp. z o. o. On powiedział mi, że może kupować ode mnie te żelazostopy. Na pytanie prowadzącego: ja w ramach prowadzenia działalności gospodarczej nie posiadam żadnych samochodów ciężarowych (...) Ja T. owi W. podałem swoją cenę, za jaką mogę te żelazostopy mu sprzedać, doliczając do ceny, którą podała mi N. moją marżę w kwocie [...] zł za transport samochodowy w ilości 25 ton towaru. Po kilku dniach T. W. odezwał się do mnie i powiedział, że znalazł odbiorcę na towar i możemy nawiązać współpracę. Wtedy ja także powiedziałem N. G. , że możemy rozpocząć współpracę. Ja nie wiedziałem skąd N. G. ten towar miała posiadać. (...) rozmawiając o cenie, za jaka N. G. ten towar miała mi sprzedawać, to już była to cena z transportem. Jak rozmawiałem z T. W. o nawiązaniu współpracy to on wskazał, że na terenie placu, który ja dzierżawię w ramach prowadzenia działalności swojej firmy w D. przy ul. [...] ma być dokonywany przeładunek towaru z transportu dostawcy na transport odbiorcy, który będzie tam kierowany przez niego w ramach zakupu przez jego firmę tych żelazostopów. T. W. znał klienta, który odbierał ten towar własnym transportem i właśnie do D. przyjeżdżał len transport odbiorcy w ramach ceny sprzedaży, która podałem T. W. i on się na nią zgodził. N. G. w momencie złożenia mi propozycji sprzedaży tego towaru powiedziała mi, że będzie on przyjeżdżał transportem dostawcy, ale nie wskazała jakiego dostawcy. Mnie transport w tym momencie nie interesował, gdyż ustalona cena zawierała koszty transportu i po prostu ja tylko wskazałem N. G. , że transport ma zostać skierowany na plac wykorzystywany m. in. przez moją firmę w D. przy ul. [...] . T. W. składał zamówienia do mojej firmy na te żelazostopy, na piśmie drogą meilową lub też przywoził mi osobiście zamówienia do siedziby mojej firmy, najpierw do Z. a potem do Dąbrowy. Ja obiekty w D. przy ul. [...] wynajmuję od kwietnia 2010r. a wcześniej jak zacząłem współpracę z firma "H" N.G. to towar był od razu kierowany do D. , gdyż to miejsce wskazał mi T. W. , ja wcześniej tego miejsca nie znałem. N. G. składając mi propozycję sprzedaży towaru najwyraźniej miała świadomość, że dostawca posiada transport i jest on wkalkulowany w cenę sprzedaży; którą mi podała. Stąd ja wiedziałem, że nie muszę odbierać tego towaru osobiście od niej. (...). "
Dalej wypowiadając się w kwestii płatności za towar M. R. zeznał: "N. G. składając mi propozycję sprzedaży tego towaru oświadczyła mi, że płatność za towar musi nastąpić w dniu dostawy. Sposobem płatności był przelew. (...) Co do płatności do firmy N. G. ja od początku działalności firmy posiadałem rachunek firmowy w banku "J" S.A. Natomiast w listopadzie 2009 założyłem jeszcze rachunki w bankach "F" i "J" B.P. jednocześnie. (...) N. G. powiedziała mi, że dostawca ma rachunki bankowe w bankach "J" B.P. i "F" i że ja mam też otworzyć rachunek w tych bankach, aby było możliwe płacenie za towar w dniu jego dostawy przelewem. Ja nawiązując współpracę z T. W. także przekazałem mu tę informację i on także otwarł lub miał już rachunki w tych bankach (...) wyraził zgodę na obsługę z tych banków i potem ja dostawałem od niego płatności z tych właśnie banków (...) Z tego co mówił T. to wiem, że on dostawał przedpłatę na ten towar (...)."
Wypowiadając się co do przebiegu transakcji, organizacji transportu towaru, jego załadunku przesłuchiwany podał co następuje: "(...) jak ja dostawałem zamówienie od T. W. to ja je przesyłałem do N. G. . Ona informowała mnie, że transport wyjechał i ile ciężarówek z towarem dojedzie do D. Z reguły było tak, że towar był odbierany w tym samym dniu, w którym dotarł do D. j. Nie zawsze był przeładowywany, czasem był rozładowywany z samochodów dostawców. (...) W początkowym okresie ja czasami przyjeżdżałem do D. i kontrolowałem te rozładunki bądź przeładunki. Potem jak wynająłem tam biura to byłem obecny praktycznie za każdym razem jak przyjeżdżały transporty od N. G. . T. W. też czasami przyjeżdżał nadzorować przeładunki towarów. Po stronie odbiorcy T. W. po ten towar przyjeżdżały samochody na niemieckich numerach rejestracyjnych. Za każdym razem jak przyjeżdżał transport po odbiór towaru po stronie T. W. to na miejsce też przyjeżdżał jego pracownik, który na miejscu w D. wypisywał dokumenty CMR, które przekazywał kierowcom. Ja widziałem, że ten pracownik ma dokumenty CMR ze sobą, ale nie byłem świadkiem ich wypisywania, więc nie wiem czy one były już wypisane, czy też on wystawiał je na miejscu. Jak towar został przeładowany na samochody odbiorcy T. W. to jechały gdzieś na wagę. Tam w D. na tym terenie wagi towarowej nie ma. Samochody jechały w mnie nie znane miejsce, gdzie dokonywano ważenia. Jeśli waga się zgadzała to T. W. dokonywał przelewu pieniędzy na mój rachunek za zakupiony towar. Z tego co mówił T. to wiem, że on dostawał przedpłatę na ten towar. Te żelazostopy były zapakowane w tzw. big bagach, które były otwarte i widać było co znajduje się w środku. (...) Nigdy od początku odbiorów towaru nie było żadnych reklamacji co do jego jakości po stronie odbiorcy. Dziennie przyjeżdżało od 2 do 4 ciężarówek z tym towarem i faktury były wystawiane za każdą ciężarówkę, która mieściła 25 ton. (...) Ja wystawiałem fakturę w momencie jak przyjeżdżały samochody po odbiór towaru po stronie firmy T. W. i przesyłałem mu fakturę drogą meilową. On wtedy dokonywał przelewu pieniędzy. (...) płatności się zgadzały, a jak pracownik zgłosił mi, że wpłynął przelew od W. a, to ja wtedy zlecałem dokonanie przelewu pracownikowi, który dokonywał go przez Internet, a czasami jechał do banku (...) Ja mu telefonicznie zlecałem wykonywanie przelewów i upoważniłem go do obsługi rachunku bankowego mojej firmy. N. G. wiedziała, że samochód z transportem jedzie do mojej firmy i wtedy wystawiała fakturę. Dostarczała ją do mojego biura w Z. . (...). Ona czasem przyjeżdżała ze swym narzeczonym A. B. . Ja wiedziałem, że ten jej narzeczony posiada swą firmę i że oni razem współpracują, ale nie zagłębiałem się w szczegóły. Nigdy też się nie dowiedziałem skąd towar pochodził. (...) ".
W dalszej części zeznań świadek wypowiadał się w sprawie współpracy z P. W. "A" H. M. zeznając: "(...) chyba w kwietniu 2010r mój znajomy A. Z. z B. przyjechał do mnie do biura z H. M. , gdyż A. wiedział o tym, że ja handluję tymi żelazostopami. H. M. był zainteresowany zakupem takich żelazostopów i rozmawialiśmy na temat realizacji dostaw żelazostopów do jego firmy. Tak więc była to inicjatywa H. M. . Moja sprzedaż do firmy "A" T. W. zakończyła się jakoś pod koniec marca 2010r. H. M. zaproponował, że będzie ode mnie kupował te żelazostopy. H. M. w trakcie rozmów oświadczył mi, że ma klienta na te żelazostopy i że ten jego odbiorca będzie ode mnie odbierał je własnym transportem. (...) zostało ustalone, że przeładunek będzie odbywał się w D. . Nawiązaliśmy współpracę na zasadzie przedpłat z firmy "A" . H. M. sam zaproponował do rozliczeń bank "F" (...)."
M. R. wyjaśniał ponadto: "Jak chodzi o firmę "I" to znam go osobiście. Z jego firmą "I" współpracowałem w ten sposób, że on świadczył usługi budowlane dla firmy A. M. jako mój wykonawca. (...). Nie przypominam sobie abym coś sprzedawał łub kupował od firmy "I" oprócz usług i materiałów budowlanych. (...)". Przesłuchiwany zeznał także: "ja znam S. G. . , poznałem go kilka lat temu, ale nie pamiętam okoliczności. S . G. . czasem odwiedzał mnie towarzysko w mojej firmie w Z. . . (...).Ja nie wiem skąd w dokumentacji mojej firmy znalazły się rejestry VAT firmy G. . . "
Natomiast przesłuchiwany [...]r. w Komendzie Wojewódzkiej Policji w K. w charakterze świadka A. Z. poinformował, że "Pana H. M. - właściciela firmy ""A" " poznałem w latach 90 - tych ubiegłego wieku. Było to związane z tym, że obaj prowadziliśmy działalność w zakresie obrotu węglem. (...) Od maja 2006r. prowadzę własną działalność gospodarczą pod nazwą "K" A. Z. . Przedmiotem działalności tej firmy jest przede wszystkim nawiązywanie kontaktów pomiędzy firmami, handel węglem i zarządzanie jakimiś segmentami firm. W roku 2009 lub 2010, nie pamiętani dokładnie, zadzwonił do mnie (...), syn mojego kolegi, a prowadzący firmę (...). Rozmawialiśmy o różnych sprawach. Między innymi napomknął mi, czy nie znam jakichś firm, które mogłyby uczestniczyć w obrocie wyrobami hutniczymi i dla hutnictwa w ramach obrotu wewnątrzwspólnotowego. Chodziło mu o to, że szukał firmy, która mogłaby poczekać na zwrot podatku VAT, gdyż ta firma, która w tym czasie eksportowała te towary, czeka na zwrot podatku VAT bardzo długo, traci płynność finansową, a ma kontrakty do zrealizowania w Niemczech. Wspomniał, że chodzi o firmę T. W. , nie pamiętam nazwy tej firmy. W tym czasie ta firma W. miała eksportować towary do Niemiec. Kojarzę, że były to pręty stalowe i żelazostopy. W związku z tą sprawą ja wykonałem telefony do różnych firm z zapytaniem dotyczącym tej sprawy. Między innymi zatelefonowałem do H. M. . Pan H. M. wyraził wstępne zainteresowanie. Zaprosił mnie do siebie na rozmowę. Spotkaliśmy się, ustaliliśmy następne spotkanie z udziałem pana W. . Następnie spotkaliśmy się wspólnie z T. W. i H. M. w firmie pana M. w B. . (...) W czasie tego spotkania pan T. W. i H. M. omówili warunki współpracy. Po niedługim czasie ja zadzwoniłem do H. M. z informacją, że wysyłam mu mailowy projekt umowy dotyczący skojarzenia firm. Do dnia dzisiejszego pan M. nie odesłał mi podpisanej umowy ani nie zapłacił mi żadnej prowizji za skojarzenie firm i nawiązanie współpracy pomiędzy firmami H. M. i T. W. , (...) Pamiętam, że zadzwonił do mnie pan M. , mówił, że są jakieś problemy z tymi ludźmi, z którymi go poznałem. Pamiętam, że w tej sprawie spotkaliśmy się w D. , niedaleko "L" , w siedzibie firmy pana R. Rozmowa była między M. R. , a ja właściwie tylko się przysłuchiwałem. Rozmowa dotyczyła głównie kwestii technicznych, jak i gdzie ładowane są samochody przewożące towar, mówili o przyspieszeniu płatności, bo były jakieś zaległości. Ja specjalnie się tym nie interesowałem. (...) Zeznaję, że ja nie wiem do jakich niemieckich firm sprzedawany był towar przez te firmy, o których wspomniałem.(...) Przypomina mi się nazwa firmy, którą reprezentował pan W. . To firma o nazwie ""A" ".
Przesłuchiwana [...] r. w Komendzie Wojewódzkiej Policji w K. w charakterze świadka N. G. zeznała: "Od roku 2009 prowadzę prywatną działalność gospodarczą pod firmą "H" z siedzibą w Z. . ul. [...] . W ramach działalności od jej początku zajmuję się prowadzeniem solarium. (...) Jest to podstawowy profil działalności, od tego zaczęłam. Potem w roku 2009 w grudniu rozszerzyłam profil działalności o handel żelazostopami. W listopadzie lub grudniu 2009r będąc razem z chłopakiem A. B. na bazie u jego ojca w G. spotkaliśmy się ze znajomym R. M. . On powiedział nam, że ma dostęp do towaru w postaci żelazostopów i że potrzebuje to sprzedać. Zaproponował abyśmy znaleźli odbiorcę i podjęli handel takim towarem, zaproponował A. żeby został pośrednikiem w tym handlu pomiędzy nim a znalezionym odbiorcą. Ponieważ ja wiedziałam, że mój znajomy M. R. zajmuje się handlem i prowadzi własną działalność handlową to pomyślałam, że zapytam go czy jest zainteresowany kupnem takiego towaru. Ponieważ my utrzymujemy kontakty koleżeńskie z M. R. to przy okazji spotkania ja zapytałam się go czy on nie jest zainteresowany kupowaniem ode mnie tych żelazostopów. (...) M. R. po jakimś czasie odpowiedział mi, że będzie kupował ode mnie te żelazostopy. Na pytanie prowadzącego: ja nie wiem skąd R.M. brał towar, wiem jedynie, że kwestia transportu była załatwiona przez M. R. . Ja rozmawiając z nim o transportowaniu tego towaru przez jego transport ustaliłam z nim cenę za jaką on może kupować ode mnie ten towar już z uwzględnieniem jego transportu. Ja nie podawałam mu ceny za jaką kupuję towar. Powiedziałam mu, za ile mogę ten towar mu sprzedać i on zgodził się na moją cenę, tak że ja osiągałam na tej transakcji zysk w kwocie od ok. [...] do [...] zł w zależności od kursu euro. (...) W początkowym okresie firma A. była na innym rozliczeniu więc on robił to poprzez firmę ojca - "M" E. B. . Początkowo zatem wyglądało to tak, że: firma "G" tj. M. R. przekazywał mi zamówienie na piśmie na określoną ilość towaru w postaci żelazostopów. Jak dostawałam zamówienie od R. ego to ja wystawiałam swoje zamówienie na firmę "M" a potem na firmę "N" . Wtedy A. przekazywał mi faktury zakupowe na moją firmę, wystawione przez "M" , a potem "N" . Ja albo A. jeździliśmy do D. , gdzie była siedziba firmy "G" i tam sprawdzaliśmy czy ten towar dotarł i czy wszystko z nim jest w porządku. Tam w tej D. jest jakiś plac gdzie ten towar był składowany w dużych torbach, tzw. big bagach. (...) Ja jak dostałam od A. fakturę to za nią płaciłam przelewem bankowym po tym, jak uprzednio wystawiałam fakturę i otrzymywałam także pieniądze od R.. (...) najpierw dostawałam pieniądze przelewem od R. na rachunek mojej firmy w banku "F" , po tym jak wystawiłam i przekazałam fakturę sprzedaży żelazostopów do jego firmy. Ja wystawiałam faktury na jeden transport jednej ciężarówki towaru, na której z reguły mieściło się 25 ton towaru, ale zdarzało się, że było go mniej. Ja wystawiałam faktury codziennie jak były realizowane transporty. Ja dostawałam zamówienie na większą ilość, np. od 300 do 500 ton i to zamówienie było realizowane przez jakiś czas, przy czym dziennie było realizowane ok. Od 1 do 4 transportów ciężarówek i ja wtedy wystawiałam tyle faktur, ile ciężarówek dotarło do R.. Zależało to od tego, ile R. wysłał ciężarówek po towar. A. powiedział mi, że mam przekazać R. informację, aby wysyłał swoje ciężarówki po towar na teren składu "O" w G. , gdzie miał ten towar odbierać od [...] .
A. B. podczas przesłuchania [...] r. podał, że na terenie bazy "O" w G. garażował swoją koparkę, tam też doszło do jego spotkania z R. M. podczas którego ten zaproponował mu handel żelazostopami.
Dalej N. G. zeznała: (...) ja nie wiem na jakiej zasadzie kierowcy R. odbierali towar, nie wiem jakie mieli dokumenty, które uprawniały ich do odbioru towaru. Ja nie wystawiałam, ze swej strony nigdy żadnych zleceń na odbiór towaru (...) Nie wiem zatem jak i na podstawie czego towar był odbierany. Ja nie wiem w ogóle nic na temat samego załadunku towaru na terenie składu "O" . Ja dostawałam informację z biura firmy "G" , czasem rozmawiałam telefonicznie z pracownikiem biura o imieniu M. , ja nie wiem na jakim stanowisku on tam pracował. Ja wystawiałam fakturę sprzedaży towaru do firmy "G" gdy towar do tej firmy dotarł, a wiedziałam o tym, bo albo ja tam byłam w D. , albo A. tam był. (...) Faktury wystawiałam w biurze swojej firmy w Z. . ul. [...] za pomocą posiadanego laptopa (...).
W dalszej części zeznań N. G. opisywała jak dopuszczono do współpracy handlem żelazostopami kolejną osobę – J. P.. Przesłuchiwana podała: " (...) w pewnym momencie R. M. poprosił mnie i A. abyśmy podzielili się naszym zyskiem ze sprzedaży żelazostopów z J. P. , gdyż on miał ciężką sytuację materialną i nie miał żadnych dochodów. Ponieważ było się czym dzielić, to podzieliliśmy się z nim i wyglądało to tak, że ja kupowałam towar od firmy "P" . De facto towar pochodził od R.M. , ale firma J. P. była kolejnym pośrednikiem. Sprowadzało się to do tego, że ja kupowałam od niego towar i dostawałam od niego faktury. On przekazywał mi je osobiście (...) dokonywałam przelewów na rachunek bankowy firmy "P" w "F" (...) ja i A. B. chcieliśmy mu pomóc aby sobie też zarobił, zgodziliśmy się dobrowolnie oddać mu część naszych zysków z uwagi na jego ciężką sytuację materialną. (...) " W końcowej części swoich zeznań N. G. wypowiadając się na temat towaru i jego transportu podała: ja jeździłam do D. , gdzie na terenie firmy "G" widziałam załadowane towarami samochody ciężarowe z naczepami otwartymi, ale ja nigdy osobiście nie byłam świadkiem rozładowania albo przeładowania towaru (...). "
W aktach znajdują się także protokoły przesłuchań E. B. a oraz A. B. , których zeznania pokrywają się z zeznaniami N. G. .
W Komendzie Wojewódzkiej Policji w K. przesłuchany został [...] r. J. P. , który wyjaśniał: " (...) W roku 2010 w lutym spotkałem się z moim znajomym R. M. , którego znam od ponad roku. Ja poznałem go przez przypadek przy okazji jakiejś roboty remontowo — budowlanej, ale nie pamiętam gdzie. R. M. zaproponował mi udział w obrocie żelazostopami w charakterze pośrednictwa. Pośrednictwo to jak powiedział R. M. miało polegać na tym, że ja miałem kupować te żelazostopy od jakiejś firmy i sprzedawać je dalej. Dostawców i odbiorców żelazostopów wskazał mi od razu R. M. . Moja rola w tym interesie miała polegać na tym, że ja otrzymywałem zamówienie od firmy "H" i wtedy sporządzałem takie samo zamówienie i je wysyłałem e-mailem do firmy, od której kupowałem te żelazostopy - "N" A. B. . Potem te sprawy załatwiliśmy już na telefon lub przekazywaliśmy sobie zamówienia przy okazji spotkań osobistych. Ja znam A. B. i N. G. także. Ja wiem, gdyż powiedział mi o tym R. M. , że jakieś magazyny i przeładunki odbywać się miały w D. koło "L" . (...) My rozmawialiśmy ze sobą o tym, jak będą przebiegać te transakcje i ustaliliśmy, że N. G. będzie przelewała pieniądze na rachunek mojej firmy "P" , a ja będę przelewał pieniądze na rachunek firmy A. B. . Przelewy miały być dokonywane jako przedpłata, a zatem N. G. przelewała pieniądze na mój rachunek, a ja na rachunek A. B. zanim towar był zwalniany przez sprzedającego. Ja byłem osobiście kilka razy na tym magazynie w D. , wskazał mi go R. M. , ja widziałem te żelazostopy, one były załadowane w big bagach na samochodzie ciężarowym na naczepie. Nie zwracałem uwagi na numery rejestracyjne, ale widziałem że czasem były przeładowywane z samochodu na samochód, a czasem były ładowane z placu na samochód. (...) Jak zaczynałem tę działalność to A. B. powiedział mi, że on i N. G. mają rachunki bankowe w bankach "F" i że ja mam także otworzyć rachunek w tym banku, żeby pieniądze szybko przechodziły z konta na konto. (...) Jeśli chodzi o koszty transportu to ja miałem informację chyba od A. B. że odbiera sobie to kupujący własnym transportem, ja nie wiem czy chodziło o N. G. czy też o jakiegoś finalnego odbiorcę, ale ja nie interesowałem się w ogóle kosztami transportu. Jak chodzi o moją "prowizję " to ja ustalałem to wstępnie z R. M. , a potem ustalałem to każdorazowo przy zamianie ceny z A. B. i N. G. . (...) Jak potem ustalałem to z A. B. i N. G. to w rozmowie telefonicznej przeważnie z A. B. ustalałem, ile pieniędzy jako moją prowizję mam zostawić na swoim rachunku i jaką kwotę mam przelać dalej na rachunek A. B. . (...) Ja na sprzedany do N. G. towar wystawiałem jej faktury VAT, które wystawiałem po otrzymaniu faktury od A. B. . Potem wystawiałem faktury po telefonicznej informacji od A. B. o ilości załadowanego towaru i o jego cenie. Ja wystawiałem fakturę na firmę N. G. na taką kwotę, na jaką ona zrobiła mi przelew po potrąceniu swojej prowizji. Resztę pieniędzy przelewałem na rachunek firmy A. B. . Od niego też otrzymywałem potem fakturę. Ja nigdy potem przy sprzedaży nie widziałem towaru, otrzymywałem przelewy i wystawiałem tylko faktury jako pośrednik Ja nie wiem skąd pochodził ten towar ani tez gdzie on finalnie trafiał. R. M. mi o tym nie mówił. (...)".
Przesłuchiwany [...] r. w charakterze świadka w Urzędzie Kontroli Skarbowej w K. R. M. zeznał: "(...) wykonywałem jedynie przelewy bankowe z rachunku firmy PHU "I" na prośbę S. G. . , właściciela firmy "R" , na rzecz niemieckiej firmy "C" . Firma "R" kupowała od "C" żelazostopy. Z tego co pamiętam były one oznaczone skrótami FeSiMn i FeSi. S . G. . nie mógł korzystać z rachunku bankowego firmy "R" i dlatego poprosił mnie o to, żebym to ja płacił za żelazostopy dostarczane przez "C" do firmy "R" . Firma PHU "I" kupowała żelazostopy od firmy "R" . Następnie sprzedawała je firmie "N" A. B. z G. S . G. . zapytał mnie, czy nie znam jeszcze kogoś, kto chciałby sprzedawać żelazostopy. Powiedziałem, że się zorientuję. Powiedziałem o propozycji S. G. . moim znajomym - A. B. oraz N. G. . Wyżej wymienieni zgodzili się. Późną jesienią 2009 r. S . G. . , N. G. , A. B. i ja spotkaliśmy się w G. na terenie firmy "N" , należącej do A. B. . S . G. . przedstawił nam to, co mielibyśmy robić i ile możemy na tym zarobić. Mieliśmy zarabiać na pośrednictwie w sprzedaży żelazostopami. Miał to być niewielki procent. Zależało to od ceny towaru. Po spotkaniu N. G. spotkała się z M. R. - właścicielem firmy "G" i zaproponowała mu współpracę przy sprzedaży żelazostopów. R. się zgodził. Moja współpraca z S . G. polegała na tym, że wystawiałem faktury za sprzedaż żelazostopów, podpisywałem je i zawoziłem do Gliwic do firmy "N" i przekazywałem A. B. . Transport żelazostopów za granicę zorganizowany był prawdopodobnie przez M. R.. Towar wychodził z bazy znajdującej się w D. , w której był oddział firmy "G" ".
Podczas przesłuchania [...] r. w Komendzie Wojewódzkiej Policji w K. R. M. wyjaśniał także: "(...) Jestem właścicielem dwóch firm: P.H.U. "I" R. M. z siedzibą w Z. . przy ul. [...] oraz "S" sp. z o. o. również z siedzibą w Z. . przy ul. [...]. (...) Firma "S" sp. z o. o. została założona przeze mnie w czerwcu 2010 roku prostuję w maju 2010 roku, firma zajmuje się pośrednictwem w handlu wyrobami stalowymi m. in. prętami stalowymi, stopami metali. (...) Do kontrahentów spółki "S" należała firma "R" S . G. . , wykonywałem to niejako w zastępstwie S. G. . wykonywałem w ramach swojej firmy "S" dyspozycje S. G. . , w zakresie zarówno zakupu jak i sprzedaży. Fizycznie wyglądało to tak, że S . G. . miał kontrahentów, których mi wskazywał. Kupowałem asortyment od jednej firmy wskazanej mi przez S. G. . , była to zawsze firma niemiecka o nazwie "C" i pieniądze na ten przelew za towar miałem od S. G. . . Dawał mi je na spotkaniu raz w miesiącu albo on osobiście, a po jego aresztowaniu osoba z jego firmy nie znam jej, w formie gotówki, którą ja wpłacałem na firmowe konto i przelewałem na konto niemieckiej firmy "C" . (...) Konta firmy "S" służyły do wykonywania przelewów za transakcje wskazane przez S. G. . . Z firmami "C" (...) nie kontaktowałem się osobiście miałem tylko dane firmy i nr konta do przelewu. Faktury z tych firm otrzymywałem od S. G. . w trakcie tych spotkań co miesiąc. Od firmy "C" (...) nabywałem stopy FeSi /żelazokrzem/. Odbiorcą byłą jedna firma o nazwie "N" A. B. z G.. A. B. znam osobiście. Jeden raz byłem w D. w firmie "G" gdzie na placu rozładowywano właśnie samochód ciężarowy z worków do przewozu stopów, a następnie ładowano na drugi samochód. Samochód, z którego rozładowywano towar był na nr rej. niemieckich, a ten który był ładowany był na nr rej. czeskich. Widziałem osobiście tylko jedną dostawę, pozostałych nie widziałem. Jeżeli chodzi o transport to ja się tym nie zajmowałem, nie wiem kto zabezpieczał transport i koszty z nim związane. Pieniądze, które wpływały jako zapłata za towar z firmy "N" na konto firmy "S" wypłacałem w gotówce i przekazywałem S . G. . pomniejszone o moją prowizję, a faktura była wystawiona na firmę "N" , ja ją dostarczałem A. B. . (...) Oprócz tych opisanych wcześniej transakcji zakupu i sprzedaży firma "S" nie prowadziła żadnej innej działalności gospodarczej. Firmę tę założyłem z myślą o tych transakcjach. Wcześniej, przed założeniem firmy S . G. . zaproponował mi bycie pośrednikiem w tych transakcjach. (...)."
Do akt przedmiotowej sprawy włączone zostały ponadto decyzje wydane [...]r . przez Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w K. dla "R" S . G. . :
- nr [...]określająca zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za listopad 2009r. w wysokości 0 zł,
- nr [...] , w której przy zastosowaniu przepisów art. 108 ust. 1 ustawy z 11.03.2004r. o podatku od towarów i usług określone zostało zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług z tytułu wystawionych faktur VAT za okres od listopada 2009r. do marca 2010r.
W ich uzasadnieniu organ kontroli skarbowej podał, iż materiał dowodowy wskazuje jednoznacznie, że wystawione przez "R" S . G. . w badanym okresie faktury VAT m. in. dla PPHU "I" R. M. dotyczące sprzedaży FeMnHc nie potwierdzają rzeczywistych zdarzeń gospodarczych.
Ponadto, w toku prowadzonego postępowania do organu pierwszej instancji zostały przekazane uwierzytelnione kserokopie wydanych przez Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w K. decyzji:
- z [...] r. nr [...] dla R. a M. P.H.U. "I" oraz
- z [.. .]r . nr [...] dla M. R. "G" ,
- z [...] r. nr [...] dotycząca ""S" " Sp. z o.o. (R. M. ),
- które zostały ze względu na ważny interes publiczny wyłączone z akt postępowania. Jednakże na uwagę zasługuje fakt, iż w uzasadnieniach ww. decyzji podano m.in. że ww. firmy wystawiały faktury, które nie dokumentowały rzeczywistych zdarzeń gospodarczych tzw. "puste faktury VAT", w tym dotyczące obrotu żelazostopami.
Nie zgadzając się z ww. rozstrzygnięciem Naczelnika Urzędu Skarbowego w C. Strona wniosła odwołanie.
Zarzuciła decyzji organu I instancji, że narusza ona:
I.Art.122, 123, 191, 187 § 1, 188 i 210 § 4 O.p. poprzez:
1. Nieprzeprowadzenie dowodów mających istotne znaczenie dla sprawy oraz niepodjęcie kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego w sytuacji istnienia wątpliwości co do przeniesienia własności towarów pomiędzy "A" – skarżącym – "C" ,
1. Wydanie decyzji w oparciu o zeznania świadków złożone na Policji bez udziału skarżącego, przez co pozbawiono go prawa do udziału w tych czynnościach,
2. Niewyczerpujące i wybiórcze rozpatrzenie materiału dowodowego i dowolną ocenę dowodów,
II. Naruszenie art. 210 § 1 pkt 6 w zw. z art. 210 § 4 i art. 124 O.p. poprzez zaniechanie sporządzenia odpowiedniego uzasadnienia decyzji.
III. Naruszenie prawa materialnego poprzez błędne zastosowanie art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a ustawy o VAT w miejsce art. 86 ust.1 w zw. z ust. 2 pkt 1 lit. a tej ustawy prowadzące do pozbawienia odwołującego prawa do odliczenia podatku naliczonego z faktur wystawionych przez Spółkę "A" , w sytuacji, gdy odwołujący się nie wiedział o rzekomym uczestnictwie w transakcjach służących oszustwom.
IV. Naruszenie prawa materialnego poprzez niezastosowanie art. 13 ust.1 w zw. z art. 5 ust 1 pkt 5, art. 7, art. 86 ust.1 poprzez odmowę uznania transakcji dokonanych z "C" za wewnątrzwspólnotową dostawę towarów, podczas gdy odwołującemu się przysługiwało prawo do odliczenia podatku naliczonego wynikającego z faktur wystawionych przez "A" Sp. z o.o.
V. Naruszenie zasad neutralności i proporcjonalności wynikających z Dyrektywy 2006/112/WE poprzez zastosowanie rozwiązań krajowych sprzecznych z istotą tego podatku i obciążenie skarżącego ciężarem ekonomicznym tego podatku niezależnie od świadomości skarżącego co do uczestnictwa w rzekomych nadużyciach podatkowych.
VI. Art. 199 a poprzez wydanie decyzji bez rozstrzygnięcia sądu powszechnego pomimo istnienia wątpliwości co do istnienia stosunków prawnych pomiędzy "A" Sp. z o.o., skarżącym a "C" .
VII. Art. 193 § 1 O. p. poprzez nieuwzględnienie zapisów zawartych w księgach podatkowych w części dotyczącej zakupów żelazostopów od "A" Sp. z o.o. i ich wewnątrzwspólnotowej dostawy dla "C" podczas gdy nie stwierdzono ich nierzetelności, wskutek czego stanowią one dowód tego, co zostało w nich zawarte.
Na tej podstawie strona wniosła o uchylenie decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w C. i umorzenie postępowania ewentualnie przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia.
W uzasadnieniu odwołania strona zarzuciła wadliwość przeprowadzonego postępowania dowodowego, które – jej zdaniem – jest niepełne, a ocena zebranych dowodów dowolna. Podniosła, że nabycie towaru, a następnie jego dalsza odsprzedaż następowała w bardzo krótkich odstępach czasu, głównie z ostrożności i w celu maksymalnego zabezpieczenia zapłaty, a jednodniowe terminy płatności były gwarancją powyższego.
Odwołujący nie dokonywał odbioru żelazostopów zakupionych od "B" Sp. z o. o, gdyż towary te zgodnie z umową miał odbierać bezpośrednio jego niemiecki kontrahent. Nie dokonywał również ważenia, składowania, magazynowania, czy przeładunku tego towaru, gdyż zgodnie z zawartą umową do wszystkich tych czynności zobowiązany był "B" Sp. z o. o. Nieuczestniczenie w powyższych czynnościach nie może zatem stanowić zarzutu stawianego wobec odwołującego. (...).
(...) Uzyskane przed nawiązaniem współpracy dokumenty ustrojowe, rejestracyjne, zaświadczenia o niezaleganiu z podatkami - kontrahenta "B" Sp. z o. o., aktualność numeru NIP dla transakcji wewnątrzwspólnotowych spółki "C" , jak również okoliczności występujące w trakcie przeprowadzanych transakcji handlowych z "B" Sp. z o. o. oraz "C" , w szczególności: sposób prowadzenia transakcji, terminowość dostarczania dokumentów, zabezpieczenie formy płatności, realizacja płatności, wydawanie towaru po uzyskaniu stosownej zapłaty, brak reklamacji, nie dały żadnych podstaw do powzięcia wątpliwości co do rzetelności i prawdziwości niniejszych transakcji.
Jest zaś normalną praktyką gospodarczą w przypadku towarów oznaczonych jedynie co do gatunku, również stosowaną przez odwołującego, iż kontrahenci przenoszą na nabywców prawo do dysponowania towarem jak właściciel, zaś towar do odbiorcy końcowego dostarcza w oparciu o stosowne dokumenty - przewoźnik, w tym przypadku "D. Tym samym towar nie trafia do nabywcy, ale do miejsca przez niego wskazanego, czy też wskazanego przez jego odbiorców." Podkreślił, iż nie miał świadomości uczestnictwa w oszustwie, a gdy powziął co do tego wątpliwości na skutek działań organu podatkowego i kontroli skarbowej, złożył do Prokuratury zawiadomienie o podejrzeniu popełnienia przestępstwa. Brak takiej świadomości uniemożliwia zaś pozbawienie podatnika prawa do odliczenia podatku naliczonego.
Dyrektor Izby Skarbowej w K. decyzją z [...]r . znak: [...] utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w C. z [...] r. nr [...] określającą za luty 2010r. zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług w wysokości [...] zł podzielając ustalenia faktyczne organu I instancji i jego stanowisko w przedmiocie ich oceny prawnej.
Wskazał, że skarżący brał udział w "karuzeli podatkowej" oraz przedstawił szczegółowo ustalenia poczynione w sprawie, w tym zeznania świadków, potwierdzające brak staranności skarżącego w zakresie realizacji transakcji związanych zarówno z zakupem, jak i sprzedażą żelazostopów. W ocenie Dyrektora Izby Skarbowej w K. w trakcie trwającego postępowania zostały ustalone wszystkie istotne, mające znaczenie prawne dla sprawy, okoliczności faktyczne, a dowody zebrane przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w C. dają podstawę do uznania tych okoliczności za udowodnione. Zgromadzone dowody tworzą logiczną całość ciągu pewnych wydarzeń i okoliczności towarzyszących procederowi wystawiania fikcyjnych/pustych faktur. Zebrany w sprawie materiał dowodowy jednoznacznie potwierdza fikcyjny charakter prowadzonej działalności w zakresie handlu żelazostopami przez poszczególne podmioty gospodarcze w łańcuchu następujących po sobie firm, w tym przez "A" H. M. oraz przemawia za tezą, że w ślad za fakturami VAT nie podążał towar. Podkreślił, iż w toku postępowania podatkowego organ "odtworzył" łańcuch transakcji związanych ze sprzedażą żelazostopów.
W konsekwencji stwierdził, że H. M. nie był uprawniony do odliczenia podatku naliczonego ze spornych faktur VAT dotyczących nabycia żelazostopów, bowiem z dokonanych ustaleń wynika, iż zawarte w dokumentacji skarżącego faktury, na których jako sprzedawca widnieje "B" Sp. z o. o. nie dokumentują rzeczywistych transakcji. Zaś faktury dokumentujące transakcje, które nie zostały dokonane nie mogą być uwzględnione w prowadzonej przez nabywcę ewidencji dla celów podatku od towarów i usług, gdyż nie odpowiadają treści art. 86 ust. 1 i 2 ustawy VAT oraz jako wymienione w art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a tej ustawy nie mogły stanowić podstawy do obniżenia podatku należnego.
Ponadto, organ odwoławczy stwierdził, że wbrew deklaracjom strony odwołującej się, z dokonanych ustaleń wynika, iż nie nastąpiła dalsza wewnątrzwspólnotowa dostawa ww. towarów do "C" w rozumieniu art. 13 ust. 1 ustawy VAT.
Organ odwoławczy uznał za nieuzasadniony zarzut naruszenia art. 210 § 1 pkt 6 w związku z art. 210 § 4 i art. 124 O.p., bowiem decyzja organu pierwszej instancji zawiera rzetelne przedstawienie stanu faktycznego sprawy. Ponadto w decyzji tej wskazano podstawy prawne rozstrzygnięcia i wyjaśniono przyczyny, dla których powołane przepisy znalazły zastosowanie w sprawie.
Odnosząc się natomiast do argumentów pełnomocnika strony, iż H. M. nie wiedział i przy dochowaniu należytej staranności, którą w ocenie odwołującego się wykazał, nie mógł mieć świadomości o rzekomych nieprawidłowościach występujących u jego kontrahentów, jak również nie miał świadomości oraz nie mógł mieć świadomości o oszukańczym procederze, w którym podmioty te rzekomo brały udział organ zauważył, że podatnik prowadząc działalność powinien zachować pewne, adekwatne standardy bezpieczeństwa przy podejmowaniu decyzji o wchodzeniu w relacje handlowe. Okoliczności sprawy wskazują na świadome uczestnictwo H. M. w oszukańczej karuzeli podatkowej, w pojęciu zakreślonym przez orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości UE. Natomiast skarżący winien tak ułożyć swoje relacje z kontrahentami (dostawcami, odbiorcami, przewoźnikami) aby uzyskiwać rzetelne informacje, mające oparcie w stanie faktycznym.
Mając na uwadze przedstawioną argumentację organ odwoławczy uznał, iż skarżący niesłusznie wskazał na naruszenie zasad neutralności i potrącalności podatku VAT wyrażonych w Dyrektywie 2006/112/WE.
Ponadto zdaniem organu odwoławczego zgromadzony w sprawie materiał dowodowy i oceny wyprowadzone na jego podstawie w sposób należyty wypełniają obowiązki płynące z zasady prawdy obiektywnej wyrażonej w dyspozycji art. 122, art. 187 § 1 O.p., jak też z zasady swobodnej oceny dowodów unormowanej w art. 191 ww. ustawy.
Wreszcie odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 193 § 6 O.p. organ zauważył, że w toku kontroli podatkowej nie sporządzono protokołu z badania ksiąg, gdyż w tym czasie nie istniały jeszcze przesłanki wskazujące na fakt fikcyjności przeprowadzanych transakcji. Okoliczności te zostały ujawnione i udowodnione w toku prowadzonego postępowania podatkowego. W tym czasie dokumentacja podatkowa "A" H. M. została zabezpieczona przez Urząd Kontroli Skarbowej w K. w związku z wydanym 22.07.2010r. postanowieniem Prokuratora Rejonowego w Pszczynie. W ocenie organu odwoławczego w toku postępowania wykazano, że ujęte w księgach podatkowych (ewidencjach VAT) faktury dokumentujące zakup żelazostopów od "B" sp. z o. o., jak też faktury dotyczące ich sprzedaży w ramach WDT do "C" , [...], nie odzwierciedlają zdarzeń rzeczywistych. Podkreślił przy tym, że strona miała możliwość wypowiedzenia się co do przeprowadzonych dowodów.
Dalej organ odwoławczy uznał za bezzasadny zarzut naruszenie art. 199a § 1 O.p. z uwagi na wydanie zaskarżonej decyzji bez rozstrzygnięcia sądu powszechnego pomimo istotnych wątpliwości co do istnienia bądź nieistnienia stosunków prawnych pomiędzy H. M. a firmami "B" Sp. z o. o. oraz "C" GmbH, bowiem w rozpatrywanej sprawie ocena skutków podatkowych transakcji udokumentowanych spornymi fakturami pozostaje w zakresie kompetencji organów podatkowych.
W ocenie Dyrektora Izby Skarbowej w K. podstawy do zakwestionowania prawa do odliczenia podatku naliczonego z wymienionych faktur VAT wystawionych przez "B" sp. z o. o. rzeczywiście istniały.
H. M. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach domagając się:
1) uwzględnienia skargi i uchylenia w całości zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w K. oraz poprzedzającej ją decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w C. z [...] r. nr [...] .
2) zasądzenia na rzecz skarżącego od strony przeciwnej kosztów postępowania wg norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa oraz opłaty od pełnomocnictwa.
W złożonej skardze podniesiono niżej wymienione zarzuty:
I. naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 122, art. 123, art. 191, art. 187 § 1, art. 188 oraz art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej poprzez:
1. nieprzeprowadzenie dowodów mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy oraz niepodjęcie wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy, w okolicznościach istnienia wątpliwości w zakresie przeniesienia własności towarów w transakcjach przeprowadzanych pomiędzy "B" Sp. z o. o. a skarżącym, a następnie skarżącym a niemieckim kontrahentem "C" oraz istnienia tych towarów, a więc faktów potwierdzonych innymi dowodami zgromadzonymi w sprawie, gdy wątpliwości te powinny zostać usunięte poprzez:
a) przeprowadzenie dowodów z przesłuchania w charakterze świadków: T. W. (Prezesa Zarządu "B" Sp. z o.o.) oraz pracowników zatrudnionych w "B" Sp. z o. o. w lutym 2010r., w tym W. B. , na okoliczność ustalenia czynności wykonywanych w imieniu skarżącego w ramach zawartej umowy z [...]r ., w szczególności czynności związanych z organizowaniem transportu, przekazywania towarów w imieniu skarżącego osobom reprezentującym niemieckiego kontrahenta "C" , wypełniania dokumentów CMR, potwierdzenia istnienia towarów będących przedmiotem transakcji, potwierdzenia rzeczywistej działalności "B" Sp. z o.o., ustalenia miejsca dostarczenia towarów nabytych od skarżącego, potwierdzenia personaliów osób działających w imieniu i na rzecz "B" Sp. z o.o.,
b) przeprowadzenie w toku prowadzonego postępowania dowodu z przesłuchania w charakterze świadka A. Z. na okoliczność ustalenia powodów, dla których zainicjował współpracę pomiędzy skarżącym, a "B" Sp. z o.o., ustalonych zasad współpracy pomiędzy podmiotami oraz rodzaju towaru będącego przedmiotem obrotu,
c) przeprowadzenie dowodu z przesłuchania w charakterze świadka K. B. na okoliczność ustalenia przebiegu rozmów z A. Z. związanych z nawiązaniem współpracy z "B" Sp. z o.o., w tym w zakresie umowy pośrednictwa, ustalenia podmiotu wypłacającego prowizję A. Z., potwierdzenia comiesięcznych kontaktów A. Z. z przedsiębiorstwem skarżącego celem pozyskania informacji o ilości towaru nabytego do "B" Sp. z o.o.,
d) przeprowadzenie dowodu z przesłuchania w charakterze świadków przedstawicieli "C" , na okoliczność rzeczywistej działalności tej firmy, współpracy handlowej ze skarżącym, ustalenia warunków i zasad współpracy obowiązujących podczas transakcji przeprowadzonych ze skarżącym, potwierdzenia istnienia towarów, ustalenia miejsca dostarczenia towarów nabytych od skarżącego,
e) przeprowadzenie dowodu z przesłuchania w charakterze świadka S. G. . - rzekomo wprowadzającego na rynek krajowy żelazostopy w drodze nabycia wewnątrzwspólnotowego od firmy "C" , celem potwierdzenia tej okoliczności, jak również ustalenia podmiotów, którym towary te były sprzedawane na rynku krajowym oraz potwierdzenie istnienia towaru,
f) wystąpienia do właściwych niemieckich organów ewidencji pojazdów w celu potwierdzenia, czy w ich rejestrach ujęto pojazdy o numerach rejestracyjnych, na które w lutym 2010r. zostały załadowane żelazostopy zgodnie z treścią dokumentów CMR oraz dokumentów WZ oraz ustalenie rodzajów i mA. pojazdów zarejestrowanych pod przedmiotowymi numerami rejestracyjnymi oraz dane i adresy ich właścicieli, a następnie przesłuchanie w charakterze świadków wszystkich właścicieli przedmiotowych pojazdów na okoliczność ustalenia czy i na jakich zasadach w lutym 2010r. świadczyli oni usługi przewozu żelazostopów na rzecz "C" ,
2. Wydanie zaskarżonej decyzji w oparciu o dowody z przesłuchań świadków przeprowadzone przed funkcjonariuszami Policji, co stanowiło naruszenie art. 123 w zw. z art. 190 § 1 i § 2 Ordynacji podatkowej, poprzez niepowiadomienie skarżącego o terminie i miejscu przeprowadzenia dowodów z zeznań poszczególnych świadków, pozbawienie skarżącego prawa do udziału w przeprowadzeniu tychże dowodów oraz zadawania pytań poszczególnym świadkom, w tym A. Z. czy M.R.,
3.Niewyczerpujące rozpatrzenie oraz wybiórcze traktowanie materiału dowodowego zgromadzonego w niniejszej sprawie oraz dowolną, a nie swobodną ocenę dowodów wyrażającą się w:
a) uznaniu na podstawie zeznań osób nieznanych skarżącemu tj. R. M. , E. B. , A. a B. , N. G. , J. P. , M. R. oraz ustalonych zasad postępowania tych podmiotów w zakresie obrotu żelazostopami, przy jednoczesnym zaniechaniu przeprowadzenia dowodów określonych powyżej w pkt 1 oraz zaniechaniu przesłuchań przedstawicieli "C" i S. G. . oraz nie uwzględnieniu wyjaśnień skarżącego, zeznań świadków K. B. M. R. i H. C. , iż skarżący jest jednym z uczestników oszustwa karuzelowego opartego na wystawianiu fikcyjnych faktur VAT stwierdzających czynności, które rzekomo nie miały miejsca,
b) bezzasadnym uznaniu - wyłącznie na podstawie przyjętych domniemań nie mogących stanowić metody dowodzenia, pozostających w sprzeczności z twierdzeniami skarżącego i nie znajdujących potwierdzenia w zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym - iż skarżący jako profesjonalny uczestnik rynku wiedział lub mógł wiedzieć o tym, że bierze udział w rzekomym oszustwie podatkowym,
c) uznaniu, na podstawie "D" wskazanego w treści pisma niemieckiej administracji podatkowej oraz okoliczności, w której skarżący nie brał bezpośredniego udziału w czynnościach załadunkowych towaru, iż nie było innego przewoźnika dokonującego transportu żelazostopów, podczas gdy nie zweryfikowano czy pojazdy o numerach rejestracyjnych wskazanych w dokumentach WZ oraz dokumentach CMR w ogóle istnieją, jak również nie zweryfikowano czy właściciele tych pojazdów w lutym 2010r. świadczyli usługę przewozu żelazostopów na rzecz niemieckiego kontrahenta skarżącego,
d) uznaniu na podstawie okoliczności nieuregulowania przez niemieckiego kontrahenta zobowiązań publicznoprawnych oraz nie odnotowania przez właściwe niemieckie organy podatkowe wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów, iż nie doszło do wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów na rzecz "C" [...].
e) sprzeczności ustaleń faktycznych ze zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym poprzez przyjęcie, iż żadna z osób handlująca żelazostopami nie widziała towaru, podczas gdy jak wynika z zeznań świadka M. R., R. M. oraz J.P. ten istniał i był przedmiotem załadunku,
f) sprzeczności ustaleń faktycznych ze zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym poprzez przyjęcie, iż skarżący powinien mieć świadomość uczestnictwa w zorganizowanym procederze wystawiania faktur niepotwierdzających faktycznych zdarzeń gospodarczych;
II. naruszenie art. 210 § 1 pkt 6 w zw. z art. 210 § 4 i art. 124 Ordynacji podatkowej poprzez zaniechanie sporządzenia odpowiedniego uzasadnienia faktycznego zaskarżonej decyzji, w szczególności poprzez zaniechanie wskazania dowodów, którym organ drugiej instancji dał wiarę lub odmówił wiary podczas ustalania stanu faktycznego, czyli dowodów na których organ oparł swoje rozstrzygnięcie, jak również nie wskazanie przyczyn zaniechania wskazania dowodów, którym organ drugiej instancji dał wiarę lub odmówił wiary podczas ustalania stanu faktycznego, przez co skarżący został pozbawiony w tym zakresie możliwości weryfikacji poprawności przedstawionego uzasadnienia prawnego, a następnie sformułowania wszystkich możliwych zarzutów skargi.
Naruszenia wskazane w zarzucie I doprowadziły w konsekwencji, w ocenie strony skarżącej, do błędu w ustaleniach faktycznych mających istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia i znalazły wyraz w błędnym uzasadnieniu oraz w błędnym zastosowaniu lub też niezastosowaniu prawa materialnego określonego w zarzutach III-V:
III. naruszenie prawa materialnego poprzez błędne zastosowanie art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a ustawy z 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług, w miejsce art. 86 ust. 1 w zw. z ust. 2 pkt 1 lit. a, prowadzące do odmowy odwołującemu prawa do odliczenia podatku naliczonego wynikającego z faktur VAT wystawionych przez "B" Sp. z o. o. w okolicznościach, w których skarżący nie posiadał i - z uwagi na okoliczności towarzyszące wszystkim transakcjom oraz działania podejmowane przez dostawcę zmierzające do zatajenia źródła pochodzenia towarów - nie mógł posiadać wiedzy w zakresie rzekomego uczestnictwa w transakcjach służących nadużyciom podatkowym (oszustwom),
IV. naruszenie prawa materialnego poprzez niezastosowanie art. 13 ust. 1 w zw. z art. 5 ust. 1 pkt 5, art. 7 oraz art. 86 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług prowadzące do odmowy uznania transakcji przeprowadzonych pomiędzy skarżącym, a "C" za wewnątrzwspólnotową dostawę towarów i przyjęcie braku prawa do odliczenia podatku naliczonego od podatku należnego w zakresie powyższych transakcji, podczas gdy odwołującemu przysługiwało prawo do odliczenia podatku naliczonego wynikającego z faktur VAT wystawionych przez "B" Sp. z o. o.,
V. naruszenie zasad neutralności i proporcjonalności wyrażonych w Dyrektywie 2006/112/WE poprzez zastosowanie rozwiązań prawa krajowego sprzecznych z istotą podatku od wartości dodanej (art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a ustawy o podatku od towarów i usług) i obciążenie skarżącego ciężarem ekonomicznym tego podatku w przypadku otrzymania faktur VAT wystawionych przez podmiot dopuszczający się oszustw podatkowych, niezależnie od świadomości odwołującego co do uczestniczenia w rzekomych transakcjach służących nadużyciom podatkowym,
VI. naruszenie art. 199a § 1 Ordynacji podatkowej z uwagi na wydanie zaskarżonej decyzji bez rozstrzygnięcia sądu powszechnego, pomimo istotnych wątpliwości co do istnienia bądź nieistnienia stosunku prawnego pomiędzy skarżącym, a firmami "B" Sp. z o. o. oraz "C" [...] ,
VII. naruszenie art. 193 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez nieuwzględnienie przy wydaniu zaskarżonej decyzji zapisów zawartych w księgach podatkowych w części dotyczącej zakupów żelazostopów udokumentowanych fakturami VAT wystawionymi przez "B" Sp. z o.o. oraz w części wewnątrzwspólnotowej dostawy żelazostopów do "C" [...] , podczas gdy nie stwierdzono nierzetelności i nieprawidłowości w prowadzeniu tych ksiąg, wskutek czego zapisy w nich zawarte stanowią dowód tego co zostało w nich zapisane.
W odpowiedzi na zarzuty zawarte w skardze Dyrektor Izby Skarbowej w . podtrzymał stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji, iż H. M. nie był uprawniony do odliczenia podatku naliczonego ze spornych faktur VAT dotyczących nabycia żelazostopów, bowiem z dokonanych ustaleń wynika, że zawarte w dokumentacji skarżącego faktury, na których jako sprzedawca widnieje "B" Sp. z o. o. nie dokumentują rzeczywistych transakcji.
Natomiast faktury dokumentujące transakcje, które nie zostały dokonane nie mogą być uwzględnione w prowadzonej przez nabywcę ewidencji dla celów podatku od towarów i usług, gdyż nie odpowiadają treści art. 86 ust. 1 i 2 ustawy z 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług oraz jako wymienione w art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a tej ustawy nie mogą stanowić podstawy do obniżenia podatku należnego.
Ponadto, wbrew deklaracjom strony skarżącej, z dokonanych ustaleń wynika, że nie nastąpiła dalsza wewnątrzwspólnotowa dostawa ww. towarów do "C" [...] umieniu art. 13 ust. 1 ustawy z 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług, gdyż towar wynikający z faktur nie istniał i nie było żadnych dostaw do niemieckiego kontrahenta.
Z uwagi na powyższe, Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o oddalenie skargi.
W piśmie procesowym z 22.04.br. pełnomocnik skarżącego podtrzymał zarzuty odnośnie przeprowadzenia postępowania dowodowego. Zarzucił, że nie przesłuchano przedstawicieli "C" oraz "A" , w tym pracownika W. B. a, uczestniczącego w kontaktach z pracownikami skarżącego, którzy stale telefonicznie dokonywali monitorowania załadunku towaru. Wskazał, że niemiecki urząd podatkowy potwierdził, że w okresie współpracy handlowej ze skarżącym firma "C" była czynnym podatnikiem, zarejestrowanym dla celów transakcji wewnątrzwspólnotowych. Powołał się na orzecznictwo TSUE odnoszące się do omawianej kwestii (Optigen Ltd i Mahageben).
W odpowiedzi z 6.05.br. organ podtrzymał dotychczasowe stanowisko. Podkreślił, że okoliczności współpracy skarżącego z "A" Sp. z o.o. i "C" , analizowane we wzajemnej łączności wskazują, że strona nie dochowała należytej staranności w wyborze kontrahentów i świadomie uczestniczyła w oszustwie karuzelowym. Nie podjął on bowiem wystarczających działań w celu dokonania weryfikacji przewoźnika i sprawdzenia, czy towar rzeczywiście został wywieziony do Niemiec.
Na rozprawie 13.05.br. skarżący złożył do protokołu rozprawy oświadczenie, w którym po raz kolejny podnosi, że cała jego działalność w spornym okresie prowadzona była z zachowaniem wszelkich warunków wynikających z przepisów prawa.
Wojewódzki Sąd Administracyjny Gliwicach zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ust. 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Konsekwencją tak określonego w przepisie ustrojowym zakresu kontroli sądowej nad działalnością administracji publicznej jest brzmienie art. 145 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012, poz. 270 ze zm., w skrócie p.p.s.a.). Zgodnie z tym przepisem sąd administracyjny uwzględniając skargę na decyzję uchyla ją, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Oceniając pod tym kątem zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w . Sąd stwierdza, że nie została ona wydana z naruszeniem prawa, a zarzuty skargi okazały się niezasadne.
Przechodząc do analizy sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wskazuje, że za podstawę wyroku przyjął prawidłowe ustalenia stanu faktycznego dokonane w zaskarżonym tutaj rozstrzygnięciu Dyrektora Izby Skarbowej w K. (zob.: uchwała NSA z 15 lutego 2010 r., sygn. akt II FPS 8/09). Podziela także oceny dotyczące analogicznej sprawy skarżącego, zawarte w wyroku WSA w Gliwicach w sprawie III SA/Gl 1236/13.
W sprawie określenia H. M. za luty 2010 r. zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług istota sporu sprowadza się do oceny trzech kwestii:
1. prawidłowości zakwestionowania prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwoty podatku naliczonego z tytułu nabycia żelazostopów wykazanych w fakturach wystawionych przez "B" Sp. z o.o. w M. na rzecz skarżącego wskutek uznania, iż nie dokumentowały one rzeczywistych transakcji,
2. zakwestionowania spełnienia przez skarżącego warunków uprawniających do skorzystania z preferencyjnej stawki podatku VAT przewidzianej przez ustawodawcę dla dostaw wewnatrzwspólnotowych na rzecz "C" w B. ,
a także do
3. dochowania przez skarżącego należytej staranności.
Zdaniem organu transakcje nie miały charakteru rzeczywistego a podatnik w sposób nieuprawniony w rozliczeniu podatkowym za luty 2010r. skorzystał ze stawki podatku VAT 0 %, gdyż nie spełnił warunków zakreślonych ustawą (art. 13 ust. 1 ustawy VAT). Nie wykazał jednoznacznie faktu dokonania takiej dostawy, a w szczególności wywiezienia towaru z kraju i wydania go nabywcy widniejącemu na fakturze. Nie dochował także należytej staranności.
Zdaniem podatnika, jest on ofiarą nieuczciwych i nierzetelnych kontrahentów. Skarżący podkreślał, że dochował należytej staranności przy weryfikacji wiarygodności zarówno kontrahenta krajowego jak i unijnego, jak i przy realizacji transakcji.
Rozpatrzenie zarzutów skargi należy rozpocząć od kwestii procesowych, albowiem tylko prawidłowo ustalony stan faktyczny, w oparciu o prawidłowo przeprowadzone i rozpatrzone dowody, a także w zgodzie z wymogami formalnymi, daje dopiero podstawy do rozpatrzenia prawidłowości zastosowania przepisów prawa materialnego.
Zgodnie z przepisami zawartymi w dziale IV O.p., organy podatkowe podejmują wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy (art.122 O.p.).
W ramach realizacji tego obowiązku organy podatkowe są zobowiązane, na podstawie art.187 §1 O.p., w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy, a następnie, zgodnie z art. 191 O.p., dokonać oceny, na podstawie całego zebranego materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Organ jako dowód może dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy i nie jest sprzeczne z prawem (art.180 §1 O.p.).
Odnosząc się do zarzutów wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem przepisów prawa procesowego i materialnego należy pierwszej kolejności ustosunkować się do stawianych przez skarżącego zarzutów naruszenia przepisów postępowania art. 122, art. 123, art. 191, art. 187 § 1, art. 188 oraz art. 210 § 4 O.p. stawianych w kontekście nieprzeprowadzenia dowodów mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy oraz niepodjęcie wszelkich kroków niezbędnych dla dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy, a także niewyczerpującego rozpatrzenia oraz wybiórczego traktowania materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie oraz dowolnej, a nie swobodnej oceny dowodów oraz powiązanych z tymi zasadami przepisów art. 187 § 1, art. 190, art. 191, art. 193, art. 210 § 4 O.p. i wskazać, że skład orzekający w sprawie nie podziela ich zasadności.
W ocenie Sądu, nie budzi wątpliwości, że prowadzone postępowanie nie narusza przyjętych w procedurze podatkowej standardów postępowania i wbrew zarzutom skargi - nieuprawnione jest twierdzenie, że organy podatkowe naruszyły zasady wynikające z powołanych w skardze przepisów O.p. W rozpatrywanej sprawie Sąd nie dopatrzył się zarzucanego w skardze naruszenia przepisów postępowania, tj. art. 123 § 1 O.p., art. 191 O.p. oraz art. 187 § 1 O.p., art. 188 O.p. - z powodu odmowy przeprowadzenia dowodów z zeznań świadków T. W. , A. Z. , S. G. . oraz odmowy wystąpienia do właściwych niemieckich organów ewidencji pojazdów celu potwierdzenia czy w ich rejestrach ujęto pojazdy, na które w styczniu 2010 r. zostały załadowane żelazostopy, bowiem ze zgromadzonego materiału dowodowego jednoznacznie wynika, że H. M. faktycznie nie nabył towarów (żelazostopów FeMnHc) wskazanych w spornych fakturach, jak również nie miała miejsca dalsza odsprzedaż tych towarów w ramach wykazanego WDT do firmy "C" . Bezprzedmiotowe byłoby zatem ustalanie, jaka firma transportowała towar, który nie istniał. Z tych też względów Sąd uznał za niezasadne zarzuty zawarte w punkcie 1.1. skargi.
Zgodnie z art. 188 O.p. żądanie strony dotyczące przeprowadzenia dowodu należy uwzględnić, jeżeli przedmiotem dowodu są okoliczności mające znaczenie dla sprawy, chyba że okoliczności te stwierdzone są wystarczająco innym dowodem.
Odmowa przeprowadzenia dowodu wnioskowanego przez stronę będzie dopuszczalna wówczas, gdy brak jest jakiejkolwiek możliwości przyczynienia się danej czynności dowodowej do wyjaśnienia sprawy, albo też dana okoliczność w sposób niebudzący żadnych wątpliwości została już udowodniona. Zdaniem Sądu, w rozstrzygnięciach organy szczegółowo wyjaśniły, jakim dowodom odmówiono wiarygodności, a także wskazano na dowody, którym dano wiarę, wraz z uzasadnieniem.
Organ zasadnie uznał, że dowody w postaci:
- pisma H. M. do Prokuratury Rejonowej w P. z [...] r. i załączonego do niego pisma firmy transportowej "D" , z którego wynikało, iż nie wykonywała ona w okresie "od grudnia do kwietnia 2010 r." transportu na trasie M. ,
- pism niemieckiej administracji podatkowej, w których w szczególności nie potwierdzono transakcji WDT, stwierdzono, że towar nie dotarł do Niemiec oraz, że firma "C" to tzw. znikający podatnik.
- zeznań R. M. , E. B. , A. B. , N. G. , J. P., M.R. – właścicieli różnych podmiotów gospodarczych, na podstawie których ustalono zasady postępowania podmiotów w zakresie obrotu żelazostopami oraz stwierdzono są to uczestnicy oszustwa karuzelowego opartego na wystawianiu fikcyjnych faktur VAT stwierdzających czynności, które nie miały miejsca,
- informacji z Urzędu Kontroli Skarbowej w K. , z których wynikało, że 21 listopada wydano decyzje dla firmy "R" S . G. . , nr [...] , w której organ określił podatnikowi zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za listopad 2009 r. w wysokości 0,00 zł oraz nr [...] , w której przy zastosowaniu art. 108 ust.1 ustawy VAT określono podatnikowi zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług z tytułu wystawionych faktur VAT za miesiące od listopada 2009 do marca 2010 r.,
za jednoznaczne.
Organ ustalił i szczegółowo przeanalizował sposób działania poszczególnych podmiotów uczestniczących w "oszustwie karuzelowym".
W tej sytuacji należy uznać, że odmowa przeprowadzenia wnioskowanych przez stronę dowodów nie narusza zasady zupełności postępowania podatkowego (art. 187 O.p.), gdyż organ zgromadził wystarczającą ilość dowodów, aby dokonać szczegółowej oceny zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów (art. 191 O.p.), co w rezultacie doprowadziło do prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy. Organ również w sposób szczegółowo wyjaśnił i uzasadnił w decyzjach zajęte przez siebie stanowisko.
Również zarzut wydania decyzji w oparciu o dowody zgromadzone w trakcie przesłuchań przez funkcjonariuszy Policji, w których skarżący nie uczestniczył nie są uzasadnione, bo sama O.p. przewiduje możliwość uznania za dowód danych zgromadzonych w toku innych postępowań. Zasada racjonalności ustawodawcy i wewnętrznej niesprzeczności prawa nakazuje zaś uznać, że skoro dane działanie ustawodawca uznał za dopuszczalne, tym samym nie może ono tego prawa naruszać. Tym samym także zarzut zawarty w punkcie 1.2 skargi nie jest zasadny.
Nie zasługują na uwzględnienie zarzuty naruszenia sporną decyzją naruszenia art. 210 § 4 i 210 § 1 pkt 6 O.p. gdyż została ona sporządzona z zachowaniem warunków w tych przepisach podanych. W szczególności w obszernym, liczącym 37 stron uzasadnieniu organ wskazał, jak – w jego ocenie – przedstawiał się i jak był zorganizowany proceder papierowego obiegu żelazostopów. Powołał się przy tym na cały szereg dowodów: zeznania świadków, zeznania samej strony, dokumenty(umowa z "A" ), w tym księgowe (zestawienie faktur otrzymanych przez skarżącego od "A" ), pisma administracji niemieckiej, ustalenia innych organów podatkowych (Urząd Skarbowy w Z. . ), decyzje organów kontroli skarbowej (dot. firmy "R" S. G. . ), z których łącznie wyłania się spójny obraz działalności firm uczestniczących w łańcuszku transakcji, po pozwala przyjąć, że – z jednej strony – materiał dowodowy jest kompletny i nie wymaga dalszego uzupełniania, z drugiej – czyni wnioski wyciągnięte z nich przez organ uzasadnionymi. Skoro zaś te dowody powołał organ oznacza to, że te właśnie dowody uznał za wiarygodne, a przeciwnym odmówił wiarygodności. Trudno zaś byłoby zarzucić organom, że wniosek o fikcyjności transakcji jest nieuprawniony, skoro uczestniczące w nich osoby same powołują cały szereg okoliczności wskazujących na ich fikcyjny charakter. Wskazuje to na bezzasadność zarzutu wyrażonego w punkcie II. skargi.
I tak z zeznań świadków wnika, że:
- w dokumentacji firmy M.R. znalazły się rejestry VAT S. G. . , choć nie wiadomo skąd.
Wydaje się to okolicznością dziwną i nietypową w sytuacji, gdyby jego kontakty z S . G. . były jedynie towarzyskie (tak w zeznaniu świadka R. z [...] r.).
Ponadto [...] r. M. R. oświadczył, że w okresie objętym kontrolą nie posiadał żadnych pomieszczeń magazynowych, składowych, placu przeładunkowego, sprzętu umożliwiającego załadunek czy przeładunek towaru, który odbywał się na terenie "A" . Nie organizował on także transportu towaru.
- N. G. zajmowała się prowadzeniem solarium, a dopiero potem "rozszerzyła działalność" na handel żelazostopami (zeznania z [...] r.).
- Ponadto w łańcuszku transakcji uczestniczyły tylko osoby zaufane, znajomi, którzy wzajemnie rekomendowali kolejnego uczestnika przystępującego do obrotu żelazostopami a podmioty uczestniczące w obrocie żelazostopami nie miały żadnego doświadczenia i przygotowania zawodowego do tego typu działalności. Handlem żelazostopami "na prośbę znajomego" zajęli się między innymi: przedsiębiorca prowadzący działalność w zakresie usług koparko - ładowarką ("N" A. B. ), przedsiębiorca prowadzący usługi transportowe w zakresie przewozu ziemi, piasku, gruzu, świadczący usługi koparką ("M" E. B. ), wspomniana N. G. – "H" - solarium); także H. M. ze swoimi bezpośrednimi kontrahentami "B" sp. z o. o. (po stronie zakupów) oraz "C" (po stronie sprzedaży) nawiązał współpracę za pośrednictwem znajomego A. Z. .
- N. G. i A. B. zostali poproszeni o dopuszczenie J. P. do handlu żelazostopami i podzielenie się z nim płynącymi z tego zyskami, bo miał trudną sytuację materialną, a "było się czym dzielić", co jest niewątpliwie gestem altruistycznym, ale nie przystaje do realiów rynkowych i zasad prowadzenia rzetelnej działalności gospodarczej.
- Z zeznań R. M. [...]r . wynika, że S . G. . był właścicielem firmy "R" , a jednocześnie mimo tego rzekomo nie mógł korzystać z rachunku bankowego firmy "R" i dlatego poprosił go o to, aby to R. M. płacił za żelazostopy dostarczone przez "C" do "R" . Wydaje się wręcz niewiarygodne, że prośba ta nie zastanowiła świadka.
- Jak wynika z zeznań i pism procesowych strony, powodem włączenia się skarżącego w proceder handlu żelazostopami był fakt, że poszukiwana była firma z kapitałem, która mogłaby poczekać na zwrot VAT, gdyż Spółka "A" długo czeka na zwrot VAT, traci płynność finansową a ma do zrealizowania kontrakty w Niemczech.
Wyjaśnienie to budzi wątpliwości co do jego wiarygodności jeśli wziąć pod uwagę, że – jak wynika z zeznań strony z [...] r. - "C" dokonywało przedpłat na zamawiany rzekomo towar na konto skarżącego, który potrącał z tego 3% tytułem marży oraz podatek VAT wynikający z faktury. Jakie więc – z punktu widzenia "A" – było uzasadnienie wprowadzania w handlu z "C" pośrednika w postaci skarżącego, który naliczał swoją marżę w sytuacji, gdy firma niemiecka była już znana "A" , i zgodziła się dokonywać przedpłat na towar? Trudno bowiem logicznie założyć, że odmówiłaby tego systemu finansowania, gdyby nabywała towar bezpośrednio od "A" Sp. z o.o. Po wtóre taki system finansowania stoi w sprzeczności z twierdzeniami strony, jakoby angażowała w handel własny kapitał, bo po prostu nie było takiej potrzeby.
- Jak wynika z tabeli zawartej w decyzji organu II instancji, skarżący ujął w rozliczeniu za luty faktury wystawione dla niego przez "A" (tabela b) o kolejnych numerach od [...] do [...] (z wyjątkiem faktur [...] ), co oznacza, że – mimo dużego zapotrzebowania na stal, co podnosił skarżący – to skarżący był głównym (jeśli nie jedynym) kontrahentem "A" . Ponadto to ta firma ponosiła całe ryzyko dotyczące nabywanego towaru.
Nie jest to oczywiście niezgodne z prawem, ale w sytuacji znanych nieprawidłowości w branży handlu stalą wydaje się, że winno zastanowić skarżącego i przeczy tezie o zachowaniu przez niego należytej staranności w kontaktach handlowych.
- Z materiałów postępowania wynika także, że rzeczywista firma "D" posiada siedzibę pod innym adresem niż znany stronie. Mimo, iż to skarżący dokonywał dostawy wewnątrzwspólnotowej, której najistotniejszym elementem jest, aby towar opuścił granice kraju i mimo wspomnianych już wyżej znanych oszustw w handlu stalą skarżący nie dokonał w czasie współpracy z "C" weryfikacji, czy takie transporty były przez tę firmę dokonywane. Natomiast firma ta bez problemu udzieliła skarżącemu w sierpniu 2010r. odpowiedzi na pismo w tym przedmiocie. Gdyby takie kroki zostały przez skarżącego podjęte wcześniej, nie stałby się on uczestnikiem procederu karuzelowego, co również świadczy o braku staranności po jego stronie. Kontrola taka była zasadna tym bardziej, że sposób odbioru towaru i przewoźnik był wskazany przez odbiorcę niemieckiego. Dodatkowo wątpliwość musiał budzić fakt, że towar był załadowywany w firmie "A" i skarżący go nie widział. Ponadto w zawiadomieniu o przestępstwie skarżący wskazał, że powziął wątpliwości, czy ""B" rzeczywiście realizowała obowiązki wynikające z umowy z 1.10.2009r. w zakresie załadunku, organizacji transportu, ubezpieczenia oraz właściwego dokumentowania dostaw wewnątrzwspólnotowych", których wszak nota bene nie ona dokonywała, lecz skarżący. Z treści tego pisma wynika, że skarżący zupełnie wyzbył się nadzoru nad prowadzoną działalnością powierzając go innej firmie.
- W zeznaniach poszczególnych osób nie tylko brak wiarygodnych i spójnych informacji dotyczących formy, środków i sposobu transportu towaru, jego miejsca załadunku, magazynowania, ale też żadna z firm kupujących żelazostopy nie dokonywała ich rozliczenia ilościowego, ważenia czy sprawdzania. Niektórzy zeznając podawali, że widzieli "jakieś" samochody, "coś" w big bagach, ale zawsze w swych wyjaśnieniach podawali, że to inny uczestnik transakcji był odpowiedzialny za załadunek, przeładunek i za transport w ogóle, przerzucając tym samym odpowiedzialność na inny podmiot gospodarczy.
Wszystkie wyżej przytoczone okoliczności faktyczne, szczegółowo i bardzo obszernie powołane w decyzji organu II instancji uzasadniają i potwierdzają tezę organu o oszustwie karuzelowym, dokonywanym przez wskazane w decyzji firmy, ale także wskazują na okoliczność, że skarżący – przy zachowaniu należytej staranności – mógł zauważyć nierzetelność transakcji wcześniej niż 1.09.2010r. (data zawiadomienia Prokuratury o podejrzeniu popełnienia przestępstwa) zwłaszcza, że 14.04.2010r. w firmie skarżącego rozpoczęto kontrolę podatkową w zakresie zasadności zwrotu podatku VAT za styczeń 2010r. Okoliczności te wskazują także na bezzasadność zarzutu zawartego w punkcie I.3. skargi oraz pełną i prawidłową ocenę materiału dowodowego.
Przenosząc te ustalenia faktyczne na uregulowania ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm. – dalej "ustawa VAT"), należy wskazać, że zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 5 tej ustawy opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlega wewnątrzwspólnotowa dostawa towarów (WDT). Przez WDT, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 5, rozumie się wywóz towarów z terytorium kraju w wykonaniu czynności określonych w art. 7 na terytorium państwa członkowskiego inne niż terytorium kraju (...) - art. 13 ust. 1 ustawy VAT. Przepis ten stosuje się pod warunkiem, że nabywca towarów jest m.in.: podatnikiem podatku od wartości dodanej zidentyfikowanym na potrzeby transakcji wewnątrzwspólnotowych na terytorium państwa członkowskiego innym niż terytorium kraju. WDT występuje - zgodnie z art. 13 ust. 6 ustawy VAT - jeżeli dokonującym dostawy jest podatnik, o którym mowa w art. 15, który zgłosił zamiar dokonywania WDT i został zarejestrowany jako podatnik VAT UE zgodnie z art. 97 ustawy o VAT. Stosownie do art. 42 ust. 1 tej ustawy, WDT podlega opodatkowaniu według stawki podatku 0 %, pod warunkiem że: podatnik dokonał dostawy na rzecz nabywcy posiadającego właściwy i ważny numer identyfikacyjny dla transakcji wewnątrzwspólnotowych, nadany przez państwo członkowskie właściwe dla nabywcy, zawierający dwuliterowy kod stosowany dla podatku od wartości dodanej, i podał ten numer oraz swój numer, o którym mowa w art. 97 ust. 10, na fakturze stwierdzającej dostawę towarów; podatnik przed złożeniem deklaracji podatkowej za dany okres rozliczeniowy, o którym mowa w art. 99, posiada w swojej dokumentacji dowody, że towary będące przedmiotem wewnątrzwspólnotowej dostawy zostały wywiezione z terytorium kraju i dostarczone do nabywcy na terytorium państwa członkowskiego inne niż terytorium kraju.
Z przywołanej regulacji wynika, że WDT jest przede wszystkim jedną z czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług, o czym stanowi art. 5 ust. 1 pkt 5 ustawy VAT. Pierwszym elementem, który powinien wystąpić, aby uznać daną czynność za WDT, jest wywóz towaru z terytorium kraju na terytorium innego państwa członkowskiego. Przez wywóz należy rozumieć faktyczne przemieszczenie towarów na terytorium innego państwa członkowskiego, w określonych w ustawie warunkach. WDT, przy spełnieniu określonych w ustawie przesłanek, podlega opodatkowaniu według stawki 0%, co z jednej strony powoduje, że transakcja wywozu towaru z Polski do innego kraju członkowskiego nie jest obciążona podatkiem, a jednocześnie dostawcy pozwala na odzyskanie podatku uiszczonego przy nabyciu tego towaru, co zapewnienia realizację zasady neutralności podatku od towarów i usług.
Zdaniem Sądu zasadne jest przyjęcie, że do WDT w istocie nie dochodziło. Świadczy o tym nie tyko fakt, że – jak wynika z pisma administracji niemieckiej - nabywca nie zadeklarował tych dostaw (bo rację ma skarżący, że mógł tak postąpić nawet w sytuacji, dyby dostawa miała miejsce), ale też dlatego, że okazał się "znikającym podatnikiem". Najbardziej zaś za tą tezą przemawiają przytoczone wyżej okoliczności sprawy, z których wynika, że w istocie dostawy towaru nie miały miejsca, bo towar ten nie istniał w ilościach, które rzekomo zostały wewnątrzwspólnotowo dostarczone.
Natomiast w kwestii podnoszonej przez skarżącego dobrej wiary podatnika i świadomości jego udziału w oszustwach lub w "karuzeli podatkowej, wielokrotnie wypowiadał się Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE), stojąc na stanowisku, że art. 28c część A lit. a akapit pierwszy VI Dyrektywy należy interpretować w ten sposób, że stoi on na przeszkodzie temu, aby właściwe organy państwa członkowskiego dostawy zobowiązywały dostawcę, który działał dobrej wierze i przedstawił dowody wskazujące na przysługiwanie mu prawa do zwolnienia od podatku wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów, do późniejszego rozliczenia VAT od tych towarów, o ile dostawca ten przedsięwziął wszelkie racjonalne środki, jakie pozostawały w jego mocy w celu zagwarantowania, by dokonywana przez niego czynność nie prowadziła do udziału w tego rodzaju oszustwie (vide: wyrok z 6 lipca 2006 r. w sprawach połączonych Axel Kittel v. Państwo Belgijskie C-439/04 i C-440/04, pkt 51). Także w wyroku z 9 września 2012 r. w sprawie C-273/11 Mecsek-Gabona Kft v. Nemzeti Adó- és Vámhivatal Dél-dunántúli Regionális Adó Főigazgatósága (orzeczenie wstępne), uznano, że: "Art. 138 ust. 1 Dyrektywy 2006/112, zmienionej Dyrektywą 2010/88 należy interpretować w ten sposób, że nie zabrania on, by w okolicznościach takich jak w sprawie przed sądem krajowym odmówiono sprzedawcy możliwości skorzystania z prawa do odliczenia w odniesieniu do dostawy wewnątrzwspólnotowej, o ile zostanie wykazane, że w świetle obiektywnych danych sprzedawca ten nie spełnił obowiązków, jakie ciążą na nim w zakresie dowodowym, albo że wiedział lub powinien był wiedzieć, iż dokonywana przezeń czynność stanowi część składową oszustwa popełnianego przez kupującego, i nie podjął wszelkich racjonalnych środków znajdujących się w jego mocy w celu uniknięcia swego udziału w tym oszustwie.".
Z tych orzeczeń TSUE wynikają wskazówki dotyczące oceny dobrej wiary podatnika, zgodnie z którymi w sprawach dostaw wewnątrzwspólnotowych, w których pojawia się "karuzela podatkowa" lub oszustwa podatkowe, od podatnika (dostawcy wewnątrzwspólnotowego) należy wymagać by dostawca działał w dobrej wierze, by podjął wszelkie dostępne (rozsądne) środki zapewniające, że operacja w której uczestniczy nie prowadzi do oszustwa podatkowego. Natomiast, do sądu krajowego należy dokonanie oceny, czy podatnik spełnił obowiązki ciążące na nim w dziedzinie dowodów i należytej staranności, przy czym oceny tej należy dokonać w świetle warunków przewidzianych przez prawo krajowe oraz przez zwyczajową praktykę przyjętą dla podobnych czynności.
Odnosząc się do zarzutu skarżącego, iż organy nie rozważyły należycie okoliczności działania skarżącego w dobrej wierze z brakiem świadomości, iż dokonując transakcji nie miał możliwości ustalenia, na dzień dokonywania transakcji, ani także po jej wykonaniu w lutym 2010 r., że towar ten rzeczywiście nie był dostarczany do Niemiec, należało zarzut ten uznać za chybiony.
Jak już wyżej podniesiono, ze stanu faktycznego sprawy wynika, że skarżący całkowicie zaniechał faktycznego nadzoru transportu. Nie dołożył należytej staranności w przygotowaniach przed podjęciem współpracy oraz w pierwszym okresie trwania współpracy, bowiem mimo, że transport był zlecony przez nabywcę faktycznie nie nadzorował załadunku (jedynie monitorował telefonicznie mimo, że nie odbywał się on w jego firmie) ani nie wyjaśnił różnic w adresie przewoźnika. Był praktycznie jedynym kontrahentem "A" , w dodatku pozyskanym w celu finansowania przedsięwzięcia, które w istocie finansowało się samo, tj. w drodze przedpłat od ostatecznego nabywcy. Nawiązał współpracę z "A" przez swego znajomego A. Zawadę, którego uważał za wiarygodnego mimo, iż przedmiotem jego działalności jest – jak wskazał sam A. Z. - nawiązywanie kontaktów między firmami, handel węglem (skądinąd również dotknięty nieprawidłowościami) oraz zarządzanie "jakimiś segmentami" firm?
Sąd zauważa, że z przepisów prawa materialnego, w tym z przepisów wspólnotowych dotyczących podatków od wartości dodanej i z zasady proporcjonalności z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP nie da się wyczytać zasady, z której wynikałoby prawo podatnika do skorzystania z uprzywilejowania w postaci zerowej stawki VAT od dostawy wewnątrzwspólnotowej na podstawie samej tylko dobrej wiary co do wydania kontrahentowi towaru z zamiarem wykonania takiej dostawy.
W kwestii obejmującej transakcje krajowe nabycia towarów, na wstępie należy wskazać, że - zgodnie z przepisami art. 86 ust. 1 i ust. 2 ustawy VAT - w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i ust. 19 oraz art. 124. Kwotę podatku naliczonego stanowi, z zastrzeżeniem ust. 3-7 suma kwot podatku określonych w fakturach otrzymanych przez podatnika z tytułu nabycia towarów i usług. Stosownie zaś do art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a ustawy VAT, nie stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego oraz zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego faktury (faktury korygujące i dokumenty celne) w przypadku, gdy wystawione faktury stwierdzają czynności, które nie zostały dokonane - w części dotyczącej tych czynności.
Z powyższych regulacji wynika uprawnienie podatnika do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, jednakże z zastrzeżeniem, iż wystawiona faktura dokumentuje zdarzenie gospodarcze, które faktycznie wystąpiło. Przepisy art. 86 ust. 1 i ust. 2 ustawy VAT, określając kwotę podatku naliczonego, odnoszą się do faktury stanowiąc, że kwota podatku naliczonego to suma kwot określonych w fakturach stwierdzających nabycie towarów i usług. Prawo do odliczenia podatku naliczonego nie wynika zatem z samego faktu posiadania faktury, lecz z faktu nabycia towaru lub usługi. Faktura, na podstawie której podatnik dokonał odliczenia podatku naliczonego, powinna być poprawna nie tylko pod względem formalnym, ale także zgodna z rzeczywistym przebiegiem zdarzeń gospodarczych. Nie można uznać za prawidłową fakturę, w której wykazano zdarzenie gospodarcze, które nie wystąpiło, bądź zaistniało w innych rozmiarach, albo między innymi podmiotami.
Realizację uprawnienia określonego w art. 86 ust. 1 i ust. 2 ustawy VAT konkretyzuje przepis art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a ustawy VAT , który wyłącza możliwość obniżenia podatku należnego oraz zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego, w sytuacji gdy wystawiono faktury stwierdzające czynności, które nie zostały dokonane. Zatem, uznać należy, że tzw. "puste faktury" nie stanowią podstawy do odliczenia podatku. Oznacza to, że organy podatkowe mają obowiązek badać, czy faktycznie doszło do nabycia towarów i usług związanych ze sprzedażą opodatkowaną pomiędzy podmiotami widniejącymi na fakturach. Tak też było w rozpatrywanej sprawie, a konkluzja organu, że do transakcji takich nie dochodziło, jest w ocenie Sądu prawidłowa.
Nadto, należy wskazać, że kwestię pozbawienia podatnika prawa do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony wynikający z faktur niedokumentujących rzeczywistych transakcji regulują, m.in. przepisy art. 167 i 168 Dyrektywy 2006/112/WE Rady z 28 listopada 2006r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. U. UE L 347.1 i L 384.92) oraz odnosi się do niej bogate orzecznictwo TSUE, w tym przede wszystkim najnowsze jego tezy wynikające z wyroków w sprawach C-642/11 i C-643/11 oraz w sprawach połączonych C-80/11 i C-142/11.
W wyrokach z dnia 31 stycznia 2013r. Stroj trans EOOD, C-642/11 i C-643/11 orzeczono, m.in., że: "Prawo Unii należy interpretować w ten sposób, że art. 167 i art. 168 lit. a Dyrektywy 2006/112, a także zasady neutralności podatkowej, pewności prawa i równego traktowania nie stoją na przeszkodzie temu, aby odbiorcy faktury odmówiono prawa do odliczenia naliczonego podatku od wartości dodanej ze względu na brak faktycznej czynności podlegającej opodatkowaniu, mimo że w rektyfikacji decyzji podatkowej skierowanej do wystawcy tej faktury zadeklarowany przez tego ostatniego podatek od wartości dodanej nie został skorygowany. Jeżeli jednak, wziąwszy pod uwagę oszustwa podatkowe lub nieprawidłowości popełnione przez wskazanego wystawcę lub na etapie obrotu poprzedzającym czynność służącą jako podstawa do odliczenia, czynność ta zostanie uznana za faktycznie niezrealizowaną, należy ustalić, w świetle obiektywnych danych i nie wymagając przy tym od odbiorcy faktury przeprowadzania weryfikacji nienależących do jego obowiązków, że ów odbiorca wiedział lub powinien był wiedzieć o tym, iż dana czynność wiąże się z oszustwem podatkowym w zakresie podatku od wartości dodanej, zaś sprawdzenie tego jest zadaniem sądu odsyłającego."
W drugim natomiast z orzeczeń (w sprawach połączonych Mahagében kft v. Nemzeti Adó- és Vámhivatal Dél-dunántúli Regionális Adó Főigazgatósága i Péter Dávid v. Nemzeti Adó- és Vámhivatal Észak-alföldi Regionális Adó Főigazgatósága C-80/11 i C-142/11) Trybunał orzekł, że: "1) Artykuł 167, art. 168 lit. a), art. 178 lit. a), art. 220 pkt 1 i art. 226 dyrektywy Rady 2006/112/WE z 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej należy interpretować w ten sposób, że stoją one na przeszkodzie praktyce krajowej, w ramach której organ podatkowy odmawia podatnikowi prawa do odliczenia od kwoty należnego podatku od wartości dodanej kwoty tego podatku należnego lub zapłaconego z tytułu świadczonych mu usług z tego powodu, iż wystawca faktur dotyczących owych usług lub jeden z jego usługodawców dopuścił się nieprawidłowości, bez udowodnienia przez organ podatkowy na podstawie obiektywnych przesłanek, iż podatnik wiedział lub powinien był wiedzieć, że transakcja mająca stanowić podstawę prawa do odliczenia wiązała z przestępstwem popełnionym przez wystawcę faktury lub inny podmiot działający na wcześniejszym etapie obrotu.
2) Artykuł 167, art. 168 lit. a), art. 178 lit. a) i art. 273 dyrektywy 2006/112 należy interpretować w ten sposób, że stoją one na przeszkodzie praktyce krajowej, w ramach której organ podatkowy odmawia prawa do odliczenia z tego powodu, iż podatnik nie upewnił się, że wystawca faktury za towary, których prawo do odliczenia ma dotyczyć jest podatnikiem, że dysponował on tymi towarami i był w stanie je dostarczyć oraz że wywiązał się z obowiązku złożenia deklaracji i zapłaty podatku od wartości dodanej, albo z tego powodu, że podatnik nie posiada, poza fakturą, innych dokumentów potwierdzających spełnienie powyższych warunków, mimo że spełnione były warunki materialne i formalne powstania prawa do odliczenia określone w dyrektywie 2006/112, a podatnik nie miał przesłanek podejrzewać, że wystawca faktury dopuścił się nieprawidłowości lub przestępstwa.
Zatem, w wyroku TSUE z 21 czerwca 2012 r. wskazano, że prawo podatnika do odliczenia od podatku VAT, który jest zobowiązany zapłacić, podatku VAT należnego lub zapłaconego z tytułu towarów i usług otrzymanych przez niego, stanowi zasadę podstawową wspólnego systemu podatku VAT ustanowionego przez ustawodawcę Unii Europejskiej (teza 37). Ponieważ odmowa prawa do odliczenia stanowi wyjątek od zasady podstawowej, jaką jest istnienie takiego prawa, organ podatkowy zobowiązany jest wykazać w sposób prawnie wymagany istnienie obiektywnych przesłanek prowadzących do wniosku, że podatnik wiedział lub powinien był wiedzieć, iż transakcja, mająca stanowić podstawę prawa do odliczenia, wiązała się z przestępstwem popełnionym przez dostawcę lub inny podmiot działający na wcześniejszym etapie obrotu (teza 49). Jeżeli natomiast istnieją przesłanki, aby podejrzewać nieprawidłowości lub naruszenie prawa, przezorny przedsiębiorca powinien, zależnie od okoliczności konkretnego przypadku, zasięgnąć informacji na temat podmiotu, u którego zamierza nabyć towary lub usługi, w celu upewnienia się co do jego wiarygodności (teza 60). Jednakże organy podatkowe nie mogą w sposób generalny wymagać, by podatnik zamierzający skorzystać z prawa do odliczenia podatku VAT badał, czy wystawca faktury za towary lub usługi, których odliczenie ma dotyczyć, jest podatnikiem, czy dysponuje towarami będącymi przedmiotem transakcji i jest w stanie je dostarczyć oraz, czy wywiązuje się z obowiązku złożenia deklaracji i zapłaty podatku VAT, w celu upewnienia się, że podmioty działające na wcześniejszych etapach obrotu nie dopuszczają się nieprawidłowości lub przestępstwa, albo żeby podatnik ten posiadał potwierdzające to dokumenty (teza 61). Co do zasady bowiem to do organów podatkowych należy dokonywanie niezbędnych kontroli podatników w celu wykrycia nieprawidłowości i naruszeń przepisów prawa w zakresie podatku VAT oraz karanie podatników winnych takich nieprawidłowości lub naruszeń (teza 62).
Zatem, od organów podatkowych należy wymagać, aby wykazały w sprawie w sposób niebudzący wątpliwości, że podatnik będący odbiorcą towaru i spornych faktur i dokonujący odliczenia podatku wynikającego z tych faktur, działał ze świadomością, że dokumentują one oszukańcze (przestępcze) działania ich wystawcy lub, że nie dochował należytej staranności kupieckiej wymaganej w obrocie gospodarczym przy tych transakcjach.
W literaturze wskazuje się również, że "chcąc uniknąć kłopotów związanych z nieprawidłowym rozliczeniem podatku od towarów i usług warto jeszcze przed wykonaniem pierwszej umowy z zagranicznym kontrahentem zorientować się czy nie chodzi o transakcję łańcuchową i ustalić prawidłowy sposób postępowania w takich przypadkach" (T. Beger, P. Powierza "Rozplątujemy transakcje łańcuchowe - Kto i w jaki sposób rozlicza podatek?, Monitor Podatkowy nr 6/2005).
Mając także na uwadze przywołane regulacje krajowe i unijne oraz orzecznictwo uznać należy, że uprawnione jest twierdzenie organów podatkowych, iż w sprawie w dostatecznym stopniu wykazano, że strona skarżąca co najmniej mogła mieć świadomość oszukańczego charakteru transakcji i że dopuściła się zaniechań wskazujących na brak z jej strony należytej staranności przy zakwestionowanych transakcjach.
W oświadczeniu z 22 grudnia 2010 r., stanowiącym załącznik nr 5 do protokołu z czynności sprawdzających v-ce prezes zarządu "A" sp. z o. o. - będącej wg dokumentów dostawcą żelazostopów FeMnHc dla H. M. - podał, iż w zakresie transakcji z "A" "transport był po stronie nabywcy, nie orientujemy się czy korzystał on z własnych środków transportu czy podwykonawcy; załadunki odbywały się sporadycznie na terenie firmy "A" . reszta załadunków odbywała się w D. u naszego dostawcy "G" M. R. . Natomiast według dokumentów CMR miejscem załadunku w zakresie spornych transakcji miały być Mysłowice, ale już na "potwierdzeniach przyjęcia przez nabywcę towaru na terytorium państwa członkowskiego UE innego niż terytorium Polski" załączonych do ww. protokołu z czynności sprawdzających w "B" Sp. z o. o. przy dacie sprzedaży podane jest Dąbrowa Górnicza. Organy podatkowe ustaliły firmy uczestniczące w rzekomym obrocie żelazostopami, przeanalizowały przebieg transakcji odnosząc się również do zeznań między innymi: M. R. złożonych 28 kwietnia 2011 r. i 31 sierpnia 2010 r., N. G. z 30 sierpnia 2010 r., E. B. a z 26 sierpnia 2010 r., R. M. . Organ podkreślił, iż z zeznań wynikało, że rola poszczególnych osób sprowadzała się jedynie do wystawiania i przyjmowania faktur oraz dokonywania przelewów za faktury. Nadto na każdym z etapów obrotu żelazostopami nie było jakiegokolwiek nadzoru nad przebiegiem załadunku i transportu towarów.
W konsekwencji powyższego, przy poczynieniu przez organy podatkowe stosownych ustaleń w powyżej wskazanym zakresie należytej staranności strony skarżącej, za nieuprawniony należy również uznać zarzut naruszenia prawa materialnego, art. 13 ust. 1 ustawy VAT oraz art. 86 ust. 1 ustawy VAT, przez niewłaściwe zastosowanie, polegające na uznaniu, że strona nie może realizować prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług w odniesieniu do spornych faktur, gdyż zaistniały podstawy pozwalające na pozbawienie skarżącego możliwości realizacji tego prawa.
Zatem zarzut zawarty w punkcie III i IV skargi nie jest uzasadniony.
Podnoszony przez skarżącego zarzut nierespektowania zasady neutralności podatku VAT oraz orzecznictwa TSUE także nie zasługuje na uwzględnienie. Zasada ta znajduje zastosowanie, gdy transakcje faktycznie miały miejsce, jednak nie dochowano warunków formalnych, np. rejestracji dla celów VAT. W niniejszej sprawie stan faktyczny jest dokładnie odwrotny – istnieją dokumenty wskazujące, że dostawa miała miejsce, tylko w istocie dokumentują czynność niedokonaną. Czyni to niezasadnym zarzut V skargi.
Organ podatkowy wykazał zebranym materiałem dowodowym, że dostawy towaru w postaci żelazostopów wynikające z zakwestionowanych faktur wystawionych przez "B" nie zostały dostarczone na rzecz niemieckiego kontrahenta "C" . Należy też podkreślić, że ocena materiału dowodowego przedstawiona przez organ jest logiczna i pełna. Organy w sposób jednoznaczny podważyły rzetelność udokumentowania przez podatnika przyjętych w rozliczeniu preferencyjnym (stawka 0%) dostaw. Wskazały na postawie jakich dowodów uznały, iż dostawa wewnątrzwpólnotowa na rzecz "C" nie miała miejsca. Pełnomocnik natomiast kwestionując zasadność pozbawienia podatnika tego prawa opiera swą skargę w zasadzie na spełnieniu przez spółkę formalnych wymogów posiadania dokumentów mających potwierdzać wywóz towaru za granicę, dokładaniu starań przez skarżącego co do sprawdzania wiarygodności kontrahentów krajowego i zagranicznego, prawidłowości formalnej udokumentowania transakcji wewnątrzwspólnotowych i na podważaniu dowodów, w oparciu o które wydano sporną decyzję oraz wskazywaniu na konieczność uzupełnienia materiału dowodowego.
W świetle zebranego materiału dowodowego podnoszone w skardze negowanie ustaleń dowodowych nie mogło spełnić oczekiwanych przez skarżącego skutków. Skoncentrował się on na obowiązku ustawowego posiadania wymaganych ustawą dokumentów, bez odwoływania się do ich rzetelności, nadając znacznie mniejsze znaczenie obowiązkowi należytej staranności w zakresie weryfikacji wiarygodności kontrahentów. Słusznie również w ocenie Sądu organy wskazywały na brak kontroli nad załadunkiem żelazostopów. Transakcje z nieuczciwymi kontrahentami wpisują się w ryzyko prowadzenia działalności gospodarczej, ryzyko tym większe im mniejsza ostrożność w kontaktach z przypadkowymi klientami. W świetle powyższego nieuzasadnione w rozpatrywanej sprawie jest twierdzenie, że skarżący przedsięwziął wszelkie racjonalne środki, jakie pozostawały w jego mocy w celu zagwarantowania, by dokonywana czynność nie prowadziła do udziału w oszustwie. Dobra wiara nie zwalnia z ograniczonego zaufania do nowych kontrahentów i zachowania staranności w ich doborze czy wzajemnych relacjach. Dobrą wiarę nabywcy wyłącza nie tylko świadomość, że zbywca nie jest upoważniony do rozporządzenia rzeczą, ale także sytuacja, w której brak tej świadomości jest następstwem niedbalstwa, względnie niezachowania przez niego przyjętej w danych warunkach staranności (patrz uzasadnienie wyroku SN z 21.10.1987 r., OSPiKA 88, poz. 141). W ocenie Sądu strona w sprawie nie przedsięwzięła wszystkich działań jakich można od niej racjonalnie oczekiwać, w celu upewnienia się, że dokonywane przez nią transakcje nie prowadziły do udziału w przestępstwie podatkowym. Zgromadzone dowody zostały ocenione przez te organy zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów (art. 191 O.p.), z uwzględnieniem zasad logiki i doświadczenia życiowego. Całokształt zebranego materiału dowodowego i jego ocena pozwalały organom podatkowym na stwierdzenie, że zakwestionowane faktury nie potwierdzały rzeczywistych zdarzeń gospodarczych, co w efekcie rodziło określone konsekwencje w zakresie prawa podatkowego.
Sąd uznał za bezzasadny zawarty w pkt VI skargi zarzut naruszenia art. 199a § 1 O.p. z uwagi na wydanie zaskarżonej decyzji bez rozstrzygnięcia sądu powszechnego, pomimo istotnych – zdaniem skarżącego - wątpliwości co do istnienia bądź nieistnienia stosunku prawnego pomiędzy skarżącym, a firmami "B" Sp. z o.o. oraz "C" GmbH. Organy podatkowe w toku postępowania podatkowego mogą występować do sądu powszechnego o ustalenie istnienia stosunku prawnego na podstawie art. 199a § 3 O.p. Jednak w tej sprawie nie było ku temu podstaw, bowiem organy słusznie nie miały wątpliwości co do istnienia umowy pomiędzy wskazanymi podmiotami, a zakwestionowały jej faktyczną realizację.
Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 193 § 1 O.p. (zarzut VII) poprzez nieuwzględnienie przy wydaniu zaskarżonej decyzji zapisów zawartych w księgach podatkowych w części dotyczącej zakupów żelazostopów, udokumentowanych fakturami VAT wystawionymi przez "B" Sp. z o.o. oraz w części wewnątrzwspólnotowej dostawy żelazostopów do "C" GmbH należy zauważyć, że w toku postępowania wykazano, że ujęte w ewidencjach VAT faktury dokumentujące zakup żelazostopów od "B" sp. z o. o., jak też faktury dotyczące ich sprzedaży w ramach WDT do "C" , [...] nie odzwierciedlają zdarzeń rzeczywistych. Rzetelne księgi podatkowe zaś powinny zawierać obraz wszystkich zdarzeń gospodarczych mogących mieć wpływ na wysokość podatku, a decydujące znaczenie dla oceny rzetelności ksiąg ma to, czy zapisy w niej dokonane odzwierciedlają stan faktyczny, czy w oparciu o dokonane zapisy można ustalić prawidłowo podstawę opodatkowania. Tak nie było w rozpatrywanej sprawie. Sąd podziela pogląd Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie wyrażony w wyroku z 27 lutego 2013 r., sygn. akt I FSK 608/12 :"Aby uchylić decyzję z powodu braku formalnego protokołu badania ksiąg, należy wykazać, że naruszenie to miało istotny wpływ na wynik sprawy. Istotny - to znaczy mający przełożenie na treść rozstrzygnięcia. Brak formalnego stwierdzenia przez organ nierzetelności czy wadliwości prowadzenia ksiąg zgodnie z art. 193 § 6 o.p. nie może mieć zwłaszcza wpływu na wynik prowadzonego postępowania w przypadku, gdy z protokołu kontroli skarbowej wynikały okoliczności kwestionowane przez organ, a strona nie została pozbawiona możliwości ustosunkowania się do tych ustaleń."(baza LEX nr 1312191) i również uznaje ten zarzut za chybiony.
W tym stanie rzeczy Sąd uznał, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa i działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI