Orzeczenie · 2017-05-11

I FSK 1649/15Zwolnienie VAT usługi konserwatorskie dzieła sztuki 2

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2017-05-11
NSAPodatkoweWysokansa
VATzwolnienieusługi konserwatorskieusługi restauratorskiedzieła sztukizabytkiprawo autorskietwórcaartysta wykonawcahonorarium

Sprawa rozpatrywana przez Naczelny Sąd Administracyjny dotyczyła skargi kasacyjnej J. B.-F. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, który oddalił skargę podatniczki na interpretację indywidualną Ministra Finansów. Przedmiotem sporu było zastosowanie zwolnienia z podatku od towarów i usług (VAT) do usług konserwatorsko-restauratorskich dzieł sztuki świadczonych przez J. B.-F., która posiadała status indywidualnego twórcy i artysty wykonawcy. Podatniczka argumentowała, że jej prace, polegające na konserwacji i restauracji zabytków ruchomych, stanowią przejaw działalności twórczej o indywidualnym charakterze, co powinno uzasadniać zwolnienie z VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 33b ustawy o VAT. Minister Finansów oraz Sąd I instancji uznali jednak, że prace te mają charakter odtwórczy i techniczny, a nie twórczy, w związku z czym nie kwalifikują się do zwolnienia. Naczelny Sąd Administracyjny, analizując przepisy ustawy o VAT oraz ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych, uznał skargę kasacyjną za zasadną. Sąd stwierdził, że prace konserwatorskie i restauratorskie przy zabytkach ruchomych, jeśli mają charakter twórczy, indywidualny i są wynagradzane w formie honorarium za przeniesienie praw autorskich, mogą korzystać ze zwolnienia z VAT. Sąd podkreślił, że definicje prac konserwatorskich i restauratorskich w ustawie o ochronie zabytków określają cel tych prac, a nie ich charakter jako techniczny. W konsekwencji, NSA uchylił zaskarżony wyrok WSA oraz interpretację indywidualną Ministra Finansów, zasądzając jednocześnie zwrot kosztów postępowania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Kwalifikacja usług konserwatorsko-restauratorskich jako działalności twórczej podlegającej zwolnieniu z VAT.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy indywidualnych twórców i artystów wykonawców, którzy wykonują prace przy zabytkach ruchomych, a nie przy obiektach budowlanych, i są wynagradzani w formie honorarium za przeniesienie praw autorskich.

Zagadnienia prawne (2)

Czy usługi konserwatorsko-restauratorskie przy zabytkach ruchomych, świadczone przez indywidualnego twórcę i artystę wykonawcę, podlegają zwolnieniu z podatku VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 33b ustawy o VAT?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, usługi konserwatorsko-restauratorskie przy zabytkach ruchomych, świadczone przez indywidualnego twórcę i artystę wykonawcę, które mają charakter twórczy i indywidualny, wynagradzane w formie honorarium za przeniesienie praw autorskich, korzystają ze zwolnienia z VAT.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że prace konserwatorskie i restauratorskie przy zabytkach ruchomych mogą być uznane za działalność twórczą w rozumieniu przepisów o prawie autorskim, jeśli charakteryzują się indywidualnością i kreatywnością, a nie tylko technicznym odtworzeniem. Kluczowe jest wynagrodzenie w formie honorarium i przeniesienie praw autorskich.

Czy prace konserwatorskie i restauratorskie przy zabytkach ruchomych można uznać za czynności o charakterze technicznym, a nie twórczym?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, prace konserwatorskie i restauratorskie przy zabytkach ruchomych mogą mieć charakter twórczy, jeśli przejawiają się w indywidualnym stylu artysty i tworzeniu nowych elementów, a nie tylko w odtworzeniu stanu pierwotnego.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że definicje prac konserwatorskich i restauratorskich w ustawie o ochronie zabytków określają cel tych prac, a nie ich charakter jako techniczny. Wnioskodawczyni, jako artysta plastyk, stosuje zdolności twórcze i umiejętności artystyczne, tworząc dzieło o indywidualnym charakterze.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono zaskarżony wyrok w całości oraz uchylono zaskarżoną interpretację indywidualną Ministra Finansów.

Przepisy (6)

Główne

ustawa o VAT art. 43 § 1 pkt 33 lit. b

Ustawa o podatku od towarów i usług

Zwolnienie z VAT dotyczy indywidualnych twórców i artystów wykonawców w rozumieniu przepisów o prawie autorskim i prawach pokrewnych, wynagradzanych w formie honorariów, w tym za przekazanie lub udzielenie licencji do praw autorskich lub praw do artystycznego wykonania utworów. Prace konserwatorskie i restauratorskie przy zabytkach ruchomych mogą być uznane za działalność twórczą.

Pomocnicze

Ustawa o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami art. 3 § pkt 6 i 7

Definiują prace konserwatorskie i restauratorskie, określając ich cel, a nie charakter jako techniczny.

Ustawa o prawie autorskim i prawach pokrewnych art. 1 § ust. 1

Określa, co jest utworem i kto jest twórcą, co ma znaczenie dla kwalifikacji usług jako twórczych.

Ustawa o prawie autorskim i prawach pokrewnych art. 8 § ust. 2

Domniemywa autorstwo osoby, której nazwisko uwidoczniono na egzemplarzach utworu lub której autorstwo podano do publicznej wiadomości.

Rozporządzenie Ministra Finansów w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług art. 43

Przepisy obowiązujące w 2011 r. nie mogą negatywnie wpływać na wykładnię art. 43 ust. 1 pkt 33b ustawy o VAT w okresie od 1 stycznia 2012 r.

Rozporządzenie Ministra Finansów w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług art. 46

Przepisy obowiązujące w 2011 r. nie mogą negatywnie wpływać na wykładnię art. 43 ust. 1 pkt 33b ustawy o VAT w okresie od 1 stycznia 2012 r.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Prace konserwatorskie i restauratorskie przy zabytkach ruchomych stanowią przejaw działalności twórczej o indywidualnym charakterze. • Efekt finalny prac konserwatorskich zależy od indywidualnego stylu artysty i jest niepowtarzalny. • Wykonywane dzieła i opracowania opatrzone są nazwiskiem Skarżącej, co zgodnie z art. 8 ust. 2 ustawy o prawie autorskim domniemywa autorstwo. • Stan faktyczny wyczerpuje dyspozycję art. 43 ust. 1 pkt 33b ustawy o VAT, a klasyfikacja dzieła konserwatora jako utworu nie powinna budzić wątpliwości.

Odrzucone argumenty

Prace konserwatorskie i restauratorskie mają charakter odtworzeniowy, pozbawione są indywidualnego, kreatywnego działania. • Są to prace naprawcze, które nie przyczyniają się do powstania czegoś twórczego, a jedynie uzupełniają lub odtwarzają stan pierwotny. • Wnioskodawca nie może być uznany za twórcę w rozumieniu przepisów ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych, gdyż przejawem działalności nie jest powstanie utworu, lecz jego konserwacja i restauracja związana z wykonaniem określonych czynności o charakterze technicznym.

Godne uwagi sformułowania

prace konserwatorskie i restauratorskie przy zabytkach ruchomych stanowią przejaw działalności twórczej o indywidualnym charakterze • nie jest powstanie utworu, lecz jego konserwacja i restauracja związana z wykonaniem określonych czynności o charakterze technicznym • Sąd w obecnym składzie nie znajduje podstaw do odstąpienia od poglądu wyrażonego już wcześniej • nie wyklucza, by sam w sobie "odtworzeniowy" charakter prac konserwatorskich i restauratorskich takich cech nie posiadał i nie mógł stanowić podstawy do zastosowania zwolnienia

Skład orzekający

Arkadiusz Cudak

przewodniczący

Roman Wiatrowski

sędzia

Mirella Łent

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Kwalifikacja usług konserwatorsko-restauratorskich jako działalności twórczej podlegającej zwolnieniu z VAT."

Ograniczenia: Dotyczy indywidualnych twórców i artystów wykonawców, którzy wykonują prace przy zabytkach ruchomych, a nie przy obiektach budowlanych, i są wynagradzani w formie honorarium za przeniesienie praw autorskich.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii podatkowej dla artystów i konserwatorów dzieł sztuki, wyjaśniając, kiedy ich praca może być uznana za twórczą i zwolniona z VAT.

“Czy praca konserwatora dzieł sztuki to twórczość? NSA wyjaśnia, kiedy zwolnienie z VAT jest możliwe.”

Sektor

kultura

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst