I FSK 1648/22

Naczelny Sąd Administracyjny2025-07-24
NSApodatkoweWysokansa
VATinformacja geologicznaczynność publicznoprawnaorgan władzy publicznejinterpretacja podatkowaprawo geologiczne i górniczeumowa administracyjna

NSA orzekł, że udostępnianie informacji geologicznej przez samorząd za wynagrodzeniem nie podlega VAT, ponieważ jest to czynność publicznoprawna, a nie cywilnoprawna działalność gospodarcza.

Sprawa dotyczyła opodatkowania VAT wynagrodzenia za udostępnianie informacji geologicznej przez Województwo. Województwo argumentowało, że jest to czynność publicznoprawna, a nie działalność gospodarcza, co wyłącza ją z opodatkowania VAT na mocy art. 15 ust. 6 ustawy o VAT. Dyrektor KIS uważał inaczej, twierdząc, że umowa cywilnoprawna o udostępnienie informacji podlega VAT. Sąd pierwszej instancji uchylił interpretację organu, a NSA w wyroku kasacyjnym oddalił skargę kasacyjną organu, podzielając stanowisko Województwa.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpatrzył skargę kasacyjną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej od wyroku WSA w Łodzi, który uchylił interpretację indywidualną dotyczącą opodatkowania podatkiem od towarów i usług wynagrodzenia za udostępnianie informacji geologicznej przez Województwo. Spór dotyczył tego, czy czynność ta, wykonywana na podstawie umowy, stanowi działalność gospodarczą podlegającą VAT, czy też jest to czynność publicznoprawna wyłączona z opodatkowania na mocy art. 15 ust. 6 ustawy o VAT. Województwo argumentowało, że umowa ta ma charakter administracyjnoprawny, a nie cywilnoprawny, ponieważ strony nie mają swobody w kształtowaniu jej warunków, a organ działa w ramach obowiązków nałożonych przepisami prawa. NSA w pełni podzielił stanowisko WSA, uznając, że Marszałek Województwa, wykonując zadania Skarbu Państwa w zakresie udostępniania informacji geologicznej, działa jako organ władzy publicznej. Umowa zawarta w tej sprawie nie jest umową cywilnoprawną, a wynagrodzenie z niej uzyskane nie podlega przepisom ustawy o VAT. Sąd podkreślił, że wyłączenie organów władzy publicznej z kategorii podatników VAT w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa jest zgodne z prawem unijnym i nie prowadzi do zakłóceń konkurencji, gdyż czynności te są zarezerwowane wyłącznie dla organów władzy publicznej. W konsekwencji, NSA oddalił skargę kasacyjną organu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, wynagrodzenie za udostępnianie informacji geologicznej przez Województwo nie podlega opodatkowaniu podatkiem VAT, ponieważ jest to czynność wykonywana przez organ władzy publicznej w ramach zadań nałożonych przepisami prawa, a nie działalność gospodarcza.

Uzasadnienie

Umowa o udostępnianie informacji geologicznej ma charakter publicznoprawny, a nie cywilnoprawny. Strony nie mają swobody w kształtowaniu jej warunków, a organ działa w ramach obowiązków ustawowych. Czynność ta jest zarezerwowana dla organów władzy publicznej i nie prowadzi do zakłóceń konkurencji, co uzasadnia wyłączenie z opodatkowania VAT na mocy art. 15 ust. 6 ustawy o VAT.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (3)

Główne

u.p.t.u. art. 15 § ust. 1, 2, 6

Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług

Nie uznaje się za podatnika organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji których zostały one powołane, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych.

p.g.g. art. 100 § ust. 1, 2, 4, 6, 8, 9

Ustawa z dnia 9 czerwca 2011 r. Prawo geologiczne i górnicze

Reguluje zasady wykonywania zadań Skarbu Państwa w zakresie udzielania informacji geologicznej za wynagrodzeniem w drodze umowy, określając warunki i sposób postępowania.

Pomocnicze

Dyrektywa VAT art. 13

Dyrektywa Rady z dnia 28 listopada 2006 r. Nr 2006/112/WE w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej

Stanowi podstawę prawną dla wyłączenia organów władzy publicznej z kategorii podatników VAT w odniesieniu do czynności wykonywanych jako organy władzy publicznej.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Umowa o udostępnianie informacji geologicznej ma charakter publicznoprawny, a nie cywilnoprawny. Województwo, wykonując czynności związane z udostępnianiem informacji geologicznej, działa jako organ władzy publicznej, a nie jako podatnik VAT. Czynności te są wyłączone z opodatkowania VAT na mocy art. 15 ust. 6 ustawy o VAT.

Odrzucone argumenty

Stanowisko Dyrektora KIS, że udostępnianie informacji geologicznej za wynagrodzeniem na podstawie umowy cywilnoprawnej podlega opodatkowaniu VAT.

Godne uwagi sformułowania

nie każda czynność stanowiąca dostawę towarów lub świadczenie usług w rozumieniu ustawy o VAT, podlega opodatkowaniu podatkiem towarów i usług. nie można uznać go za podatnika VAT. nie prowadzi do zakłóceń konkurencji, bowiem ww. czynności są zastrzeżone wyłącznie do kompetencji ściśle wskazanych w ustawie upgig organów władzy publicznej.

Skład orzekający

Bartosz Wojciechowski

sprawozdawca

Maja Chodacka

członek

Sylwester Golec

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Potwierdzenie, że czynności wykonywane przez organy władzy publicznej w ramach ich ustawowych kompetencji, nawet jeśli są odpłatne i oparte na umowie, nie podlegają opodatkowaniu VAT, jeśli nie mają charakteru cywilnoprawnego i nie prowadzą do zakłóceń konkurencji."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji udostępniania informacji geologicznej przez samorząd, ale zasada wyłączenia organów władzy publicznej ma szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii granicy między działalnością publiczną a gospodarczą w kontekście VAT, co jest istotne dla wielu instytucji publicznych i ich kontrahentów.

Czy samorząd zarabiający na danych geologicznych musi płacić VAT? NSA odpowiada.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I FSK 1648/22 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2025-07-24
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-10-12
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Bartosz Wojciechowski /sprawozdawca/
Maja Chodacka
Sylwester Golec /przewodniczący/
Symbol z opisem
6110 Podatek od towarów i usług
6560
Hasła tematyczne
Interpretacje podatkowe
Podatek od towarów i usług
Sygn. powiązane
I SA/Łd 334/22 - Wyrok WSA w Łodzi z 2022-08-04
Skarżony organ
Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Zasądzono zwrot kosztów postępowania
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 1420
art. 100
Ustawa z dnia 9 czerwca 2011 r. Prawo geologiczne i górnicze - t.j.
Dz.U. 2020 poz 106
art. 15 ust. 1, 2, 6
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług - t.j.
Dz.U.UE.L 2006 nr 347 poz 1 art. 13
Dyrektywa Rady z dnia  28 listopada 2006 r. Nr 2006/112/WE w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący - Sędzia NSA Sylwester Golec, Sędzia NSA Bartosz Wojciechowski (sprawozdawca), Sędzia WSA del. Maja Chodacka, Protokolant Natalia Grzelak, po rozpoznaniu w dniu 24 lipca 2025 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 4 sierpnia 2022 r., sygn. akt I SA/Łd 334/22 w sprawie ze skargi Województwa Ł. na interpretację indywidualną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 4 marca 2022 r., nr 0113-KDIPT1-1.4012.113.2021.9.MH w przedmiocie podatku od towarów i usług 1) oddala skargę kasacyjną, 2) zasądza od Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej na rzecz Województwa Ł. kwotę 360 (słownie: trzysta sześćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Uzasadnienie
1. Wyrok Sądu I instancji i przedstawiony przez ten Sąd tok postępowania przed organami podatkowymi
1.1. Wyrokiem z dnia 4 sierpnia 2022 r., sygn. akt I SA/Łd 334/22 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, rozpoznając sprawę ze skargi Województwa Ł. (dalej: Województwo, strona, wnioskodawca) na interpretację indywidulaną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 4 marca 2022 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług: uchylił zaskarżoną interpretację i orzekł o kosztach postępowania.
1.2. We wniosku o wydanie interpretacji przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe: Marszałek Województwa, działając na podstawie art. 100 ust. 8 ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. - Prawo geologiczne i górnicze (Dz. U. z 2021 r. poz. 1420, z późn. zm.) – dalej: upgig, wykonuje zadania Skarbu Państwa w zakresie udzielania informacji geologicznej, w jakim wymagane jest uzyskanie pozwolenia wodnoprawnego, a zatem w drodze umowy za wynagrodzeniem. Udzielenie informacji za wynagrodzeniem odbywa się na podstawie złożonego wniosku oraz umowy zawartej między wnioskodawcą a marszałkiem województwa, w imieniu którego działa geolog wojewódzki.
Przytoczono stosowne przepisy, w tym art. 100 ust. 4 i 10 upgig, rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 20 grudnia 2011 r. w sprawie korzystania z informacji geologicznej za wynagrodzeniem (Dz. U. z 2011 r., Nr 292, poz. 1724), art. 156 ust. 3 upgig, art. 255 ust. 1 ustawy o finansach publicznych (Dz. U. z 2019 r., poz. 869 z późn. zm.), art. 6 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 13 listopada 2003 r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego (Dz. U. z 2021 r., poz. 38), art. 15 ust. 6 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2020 r., poz. 106 z późn. zm.) – dalej: ustawa o VAT.
Strona zadała pytanie:
Czy w świetle stanu faktycznego zawartego we wniosku, biorąc pod uwagę treść art. 15 ust. 6 ustawy o VAT, od wynagrodzenia za czynności związane z rozporządzaniem prawem do przysługującej Skarbowi Państwa informacji geologicznej (udostępnienie informacji geologicznej w drodze umowy) powinien być naliczany podatek VAT?
Zdaniem wnioskodawcy, Województwo, w tym przypadku marszałek województwa, wykonując zadania z zakresu administracji rządowej, nie jest podatnikiem podatku od towarów i usług, w związku z realizacją tych zadań, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie umów cywilnoprawnych.
W ocenie strony, zawarcie umowy o korzystaniu za wynagrodzeniem z informacji geologicznej, stanowi konsekwencję wniosku złożonego do marszałka województwa, który działając jako organ administracji geologicznej nie podejmuje żadnych czynności mających na celu osiągnięcie zysku, czynność ta nie nosi znamion działalności gospodarczej. Organ administracji geologicznej wypełnia jedynie obowiązki nałożone na niego przepisami ustawy Prawo geologiczne i górnicze. Ponadto Województwo nie ma możliwości odmówić zawarcia takiej umowy, jak również nie może w sposób dowolny ustalić wysokości wynagrodzenia, działa bowiem w granicach obowiązujących przepisów prawa.
1.3. Dyrektor KIS wydając interpretację indywidualną z dnia 19 kwietnia 2021 r. stwierdził, że stanowisko wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego jest nieprawidłowe.
1.4. Pełnomocnik wnioskodawcy na powyższą interpretację wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, który uchylił zaskarżoną interpretację wyrokiem z 22 września 2021 r., sygn. akt I SA/Łd 516/21. WSA stwierdził, że podniesiony w skardze zarzut naruszenia art. 14c § 2 O.p., poprzez sformułowanie wadliwego uzasadnienia prawnego zaskarżonej interpretacji indywidualnej, sprowadzające się do powielenia interpretacji wydanej w innej sprawie, dotyczącej innej rodzajowo sytuacji oraz brak uzasadnienia dla zagadnienia przedstawionego we wniosku o wydanie interpretacji, łącznie z błędnym przywołaniem podstaw prawnych czynności dokonywanych przez wnioskującego oraz pomyleniem dwóch rodzajowo odmiennych umów, uregulowanych odrębnymi przepisami upgig, okazał się zasadny.
W ocenie Sądu, organ wydając zaskarżoną interpretację indywidualną całkowicie pominął analizę zgodności postanowień art. 100 upgig z przepisami ustawy o VAT. Dokonał wprawdzie takiej oceny w odpowiedzi na skargę, niemniej jednak odpowiedź na skargę nie stanowi uzupełnienia interpretacji indywidualnej, stanowi jedynie wypowiedzenie się co do zarzutów skargi. WSA zgodził się też z zarzutem skargi, że Dyrektor KIS nie rozróżnia dwóch rodzajowo odmiennych umów zawieranych na podstawie prawa geologicznego i górniczego, myląc również przepisy regulujące ustanawianie użytkowania górniczego oraz korzystanie z informacji geologicznej. Uzasadnienie zaskarżonej interpretacji w znacznej większości sprowadza się do przytoczenia treści przepisów prawa, których interpretacja nie budzi wątpliwości strony i pozostaje irrelewantna dla oceny przedstawionego zdarzenia przyszłego. Jednocześnie stanowisko Dyrektora KIS, co do zadanego przez wnioskodawcę pytania można sprowadzić do jednego zdania: "Wobec powyższego, udostępnianie informacji geologicznej za wynagrodzeniem, dokonane na podstawie umowy cywilnoprawnej, przez podatnika VAT, za które zgodnie z art. 13 ust. 3 ustawy Prawo geologiczne i górnicze, przysługuje wynagrodzenie, jako świadczenie usług, o którym mowa w art. 8 ust. 1 ustawy, będzie podlegało opodatkowaniu podatkiem VAT, na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy". Powyższe zdanie, stanowiące jeden z niewielu fragmentów merytorycznego odniesienia się do przedstawionego przez stronę zagadnienia, zdaniem Sądu, jest całkowicie błędne, ponieważ zgodnie z art. 13 ust. 3 upgig: "W umowie, o której mowa w ust. 1, określa się wynagrodzenie z tytułu ustanowienia użytkowania górniczego i sposób jego zapłaty." W ocenie WSA, oznacza to, że przywołana przez Dyrektora KIS regulacja dotyczy wyłącznie ustanowienia użytkowania górniczego, a nie informacji geologicznej, której wykorzystanie za wynagrodzeniem i sposób jego wyliczenia określa art. 100 upgig.
1.5. Po ponownym rozpatrzeniu wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej Dyrektor KIS w dniu 4 marca 2022 r. wydał przywołaną na wstępie interpretację i stwierdził, że stanowisko wnioskodawcy przedstawione we wniosku jest nieprawidłowe.
Dyrektor KIS podniósł, że biorąc pod uwagę przedstawione zdarzenie przyszłe oraz obowiązujący w tym zakresie stan prawny należy stwierdzić, iż udostępnienie informacji geologicznej przez wnioskodawcę, należy do kategorii spraw cywilnoprawnych.
Zdaniem organu, skoro korzystanie z informacji geologicznej następuje w drodze umowy, to do wnioskodawcy nie będzie miał zastosowania art. 15 ust. 6 ustawy o VAT i z tytułu wykonania tych czynności za wynagrodzeniem wnioskodawca będzie podatnikiem VAT wykonującym działalność gospodarczą w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy. Skoro udostępnienie informacji geologicznej następuje za wynagrodzeniem, na podstawie umowy cywilnoprawnej, to wpisuje się w zakres czynności opodatkowanych podatkiem VAT, jako odpłatne świadczenie usług w rozumieniu art. 8 ust. 1 ustawy. Tym samym w zakresie tych czynności wnioskodawca będzie działał w charakterze podatnika podatku od towarów i usług.
Następnie Dyrektor KIS wskazał, że przepisy ustawy o podatku od towarów i usług nie przewidują zwolnienia dla czynności udostępniania informacji geologicznej. Tym samym, ww. czynności będą podlegały opodatkowaniu i nie będą korzystały ze zwolnienia od podatku VAT. W konsekwencji, ww. czynności będą opodatkowane według właściwej stawki. Mając na uwadze powołane przepisy prawa oraz opis sprawy organ interpretujący stwierdził, że od wynagrodzenia za czynności związane z rozporządzaniem prawem do przysługującej Skarbowi Państwa informacji geologicznej (udostępnienie informacji geologicznej w drodze umowy), powinien być naliczony podatek od towarów i usług.
2. Skarga do Sądu I instancji
2.1. Strona wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na ww. interpretację indywidualną. Zaskarżonej interpretacji indywidualnej zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego polegające na błędnej wykładni oraz niewłaściwej ocenie co do zastosowania:
1. art. 100 upgig poprzez jego niewłaściwą wykładnię oraz uznanie, że umowa o korzystaniu za wynagrodzeniem z informacji geologicznej ma charakter cywilnoprawny, podczas gdy w rzeczywistości pozbawiona ona jest podstawowych cech umowy cywilnoprawnej, bowiem brak jest swobody stron w kształtowaniu stosunku prawnego i oceniając obiektywnie (a nie wyłącznie z samej nazwy "umowa") dokonywaną przez organ oraz wnioskodawcę czynność, należy uznać, iż ma ona cechy stosunku administracyjnoprawnego związanego z wykonywaniem władzy publicznej przez organy administracji geologicznej;
2. art. 15 ust. 6 ustawy o VAT poprzez jego niezastosowanie w niniejszej sprawie oraz uznanie przez Dyrektora KIS, iż czynności dokonywane przez organy administracji geologicznej na podstawie art. 100 upgig stanowią przykład zawierania umów cywilnoprawnych, podczas gdy zgodnie z podstawowymi zasadami polskiego prawa cywilnego, jak i z normami zawartymi w art. 13 Dyrektywy 2006/112AA/E Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz.Urz. UE L Nr 347, str. 1, z późn. zm.), krajowe, regionalne i lokalne organy władzy oraz inne podmioty prawa publicznego nie są uważane za podatników w związku z działalnością, którą podejmują lub transakcjami, których dokonują jako organy władzy publicznej, nawet jeśli pobierają należności, opłaty, składki lub płatności w związku z takimi działaniami lub transakcjami.
Wskazując na powyższe strona wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej interpretacji indywidualnej oraz zasądzenie kosztów postępowania sądowego wraz z kosztami zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
2.2. W odpowiedzi na skargę Dyrektor KIS wniósł o jej oddalenie.
3. Wyrok Sądu I instancji
3.1. Zdaniem WSA skarga zasługiwała na uwzględnienie.
3.2. W ocenie Sądu przedmiotowa umowa nie ma charakteru cywilnoprawnego, lecz publicznoprawny. Również wynagrodzenie otrzymywane w związku z realizacją czynności nałożonych przepisami prawa w zakresie rozporządzania informacją geologiczną przysługującą Skarbowi Państwa nie ma charakteru cywilnoprawnego i nie podlega przepisom ustawy o VAT. Zauważył Sąd, że nie każda czynność stanowiąca dostawę towarów lub świadczenie usług w rozumieniu ustawy o VAT podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.
Umowa opisana w stanie faktycznym wniosku nie jest umową cywilnoprawną, lecz ma charakter umowy publicznoprawnej. Umowa ma charakter administracyjny, a nie cywilnoprawny, bowiem nie ma w niej dowolności, wszystkie jej aspekty, jak zasadnie wskazał skarżący – począwszy od przedmiotu umowy, okresu ważności i wysokości wynagrodzenia regulują ściśle przepisy ustawy upgig i wydane na jej podstawie rozporządzenie. Strony umowy nie mają prawa ustalać jej warunków według swoich potrzeb, brak charakterystycznej dla umów cywilnoprawnych swobody kształtowania warunków umowy, organ nie może odmówić jej zawarcia ani ustalić dowolnie wynagrodzenia, bowiem wszystko wynika z przepisów upgig. Czynności są podejmowane w imieniu Skarbu Państwa, który jest wyłącznym dysponentem informacji geologicznej i działanie Marszałka Województwa jest działaniem organu władzy, jest wypełnieniem obowiązków nałożonych na niego przepisami upgig. Nie podejmuje on czynności mających na celu osiągnięcie zysku, a wpływy z tytułu rozporządzania prawem do informacji geologicznej stanowi dochód budżetu państwa (art. 100 ust. 9 upgig). Ponadto, żaden inny podmiot działający na zasadach wolnej konkurencji nie mógłby prowadzić i wykonywać tych czynności zarezerwowanych wyłącznie dla ww. organów władzy.
W tym stanie rzeczy uznać należy, że do skarżącego znajduje zastosowanie wyłączenie z art. 15 ust. 6 ustawy o VAT, w myśl którego nie można uznać go za podatnika VAT. Przepis ten, jak wskazano powyżej, jest odzwierciedleniem art. 13 obowiązującej od dnia 1 stycznia 2007 r. Dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej – (Dz. Urz. UE.L. Nr 347 z 11.12.2006 s. 1, z późn. zm.). W stanie faktycznym niniejszej sprawy, wykluczenie skarżącego z kategorii podatników VAT nie prowadzi do zakłóceń konkurencji, bowiem ww. czynności są zastrzeżone wyłącznie do kompetencji ściśle wskazanych w ustawie upgig organów władzy publicznej.
4. Skarga kasacyjna
4.1. Powyższy wyrok został w całości zaskarżony przez organ, który zarzucił mu naruszenie prawa materialnego tj. art. 15 ust. 1, ust. 2 i ust. 6 ustawy o VAT przez ich błędną wykładnię i w konsekwencji niewłaściwą ocenę zastosowania polegającą na uznaniu, iż Województwo Ł., wykonując czynności w zakresie nieodpłatnego udostępniania informacji geologicznej lub rozporządzania prawem do tej informacji za wynagrodzeniem na podstawie umowy, podlega jako organ władzy publicznej wyłączeniu, o którym mowa w ostatnim z tych przepisów.
Kasator wniósł o: uchylenie w całości na podstawie art. 188 p.p.s.a. zaskarżonego wyroku i rozpoznanie skargi i jej oddalenie; lub uchylenie w całości zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji; rozpoznanie sprawy na rozprawie, w tym rozprawie zdalnej; zasądzenie od strony przeciwnej na rzecz organu kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm przepisanych.
4.2. W odpowiedzi na skargę kasacyjną pełnomocnik Województwa wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej organu oraz o zasądzenie kosztów postępowania.
5. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
5.1. Skarga kasacyjna Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej nie zasługuje na uwzględnienie.
5.2. Spór między stronami sprowadza się do kwestii tego, czy w świetle art. 15 ust. 6 ustawy o VAT od wynagrodzenia za czynności związane z rozporządzaniem prawem do przysługującej Skarbowi Państwa informacji geologicznej (udostępnienie informacji geologicznej w drodze umowy) powinien być naliczany podatek VAT.
W opinii NSA rację w sporze należy przyznać Województwu.
5.3. Nie ma zaś uzasadnionych podstaw podniesiony w skardze kasacyjnej organu zarzut naruszenia art. 15 ust. 1, ust. 2 i ust. 6 ustawy o VAT "przez ich błędną wykładnię i w konsekwencji niewłaściwą ocenę zastosowania polegającą na uznaniu, iż Województwo Ł., wykonując czynności w zakresie nieodpłatnego udostępniania informacji geologicznej lub rozporządzania prawem do tej informacji za wynagrodzeniem na podstawie umowy, podlega jako organ władzy publicznej wyłączeniu, o którym mowa w ostatnim z tych przepisów".
5.4. Naczelny Sąd Administracyjny w całości podziela (i uznaje za własny) pogląd wyrażony przez Sąd I instancji że do skarżącego znajduje zastosowanie wyłączenie z art. 15 ust. 6 ustawy o VAT, w myśl którego nie można uznać go za podatnika VAT. Przepis ten jest odzwierciedleniem art. 13 obowiązującej od dnia 1 stycznia 2007 r. Dyrektywy 2006/112/WE. W stanie faktycznym niniejszej sprawy, wykluczenie skarżącego z kategorii podatników VAT nie prowadzi do zakłóceń konkurencji, bowiem ww. czynności są zastrzeżone wyłącznie do kompetencji ściśle wskazanych w ustawie upgig organów władzy publicznej.
Marszałek województwa, działając przy pomocy geologów wojewódzkich, na mocy upgig oraz upoważnienia Ministra Środowiska, wykonuje zadania powierzone przez Skarb Państwa. Wykonanie czynności w zakresie nieodpłatnego udostępniania informacji geologicznej bądź rozporządzania prawem do tej informacji za wynagrodzeniem, regulują normy prawa administracyjnego. Opisane we wniosku czynności są wykonywane wyłącznie przez wskazane przez ustawodawcę podmioty i w sposób ściśle określony przepisami prawa. Zatem nie można dowolnie rozporządzać informacją geologiczną, gdyż ustawa narzuca określony sposób postępowania, natomiast umowa zawarta ze Skarbem Państwa reprezentowanym przez Ministra Środowiska stanowi w istocie określenie warunków realizacji zadań zleconych przez Skarb Państwa, które wynikają z zapisów upgig.
Jak słusznie zauważył WSA, umowa ta nie ma charakteru cywilnoprawnego, lecz publicznoprawny – tego twierdzenia nie zdołano skutecznie podważyć w skardze kasacyjnej. Również wynagrodzenie otrzymywane w związku z realizacją czynności nałożonych przepisami prawa w zakresie rozporządzania informacją geologiczną przysługującą Skarbowi Państwa nie ma charakteru cywilnoprawnego i nie podlega przepisom ustawy o VAT. Zauważyć przy tym trzeba, że nie każda czynność stanowiąca dostawę towarów lub świadczenie usług w rozumieniu ustawy o VAT, podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Aby dana czynność podlegała opodatkowaniu tym podatkiem, musi być wykonana przez podatnika, a więc stosownie do art. 15 ust. 1 ustawy o VAT m.in. przez osobę prawną lub jednostkę organizacyjną niemającą osobowości prawnej, wykonującą samodzielnie działalność gospodarczą, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności. Pojęcie działalności gospodarczej wynika z wyżej przytoczonego art. 15 ust. 2 ustawy o VAT i obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystaniu towarów i usług dla celów zarobkowych. Nie uznaje się jednak za podatnika organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji których zostały one powołane, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych.
Umowa opisana w stanie faktycznym wniosku nie jest umową cywilnoprawną, lecz ma charakter umowy publicznoprawnej. Umowa ma charakter administracyjny, a nie cywilnoprawny, bowiem nie ma w niej dowolności, wszystkie jej aspekty, jak zasadnie wskazał skarżący – począwszy od przedmiotu umowy, okresu ważności i wysokości wynagrodzenia regulują ściśle przepisy ustawy upgig i wydane na jej podstawie rozporządzenie. Strony umowy nie mają prawa ustalać jej warunków według swoich potrzeb, brak charakterystycznej dla umów cywilnoprawnych swobody kształtowania warunków umowy, organ nie może odmówić jej zawarcia ani ustalić dowolnie wynagrodzenia, bowiem wszystko wynika z przepisów upgig. Czynności są podejmowane w imieniu Skarbu Państwa, który jest wyłącznym dysponentem informacji geologicznej i działanie Marszałka Województwa jest działaniem organu władzy, jest wypełnieniem obowiązków nałożonych na niego przepisami upgig. Nie podejmuje on czynności mających na celu osiągnięcie zysku, a wpływy z tytułu rozporządzania prawem do informacji geologicznej stanowi dochód budżetu państwa (art. 100 ust. 9 upgig). Ponadto, żaden inny podmiot działający na zasadach wolnej konkurencji nie mógłby prowadzić i wykonywać tych czynności zarezerwowanych wyłącznie dla ww. organów władzy.
5.5. Naczelny Sąd Administracyjny zgadza się ze stanowiskiem Województwa, że, analizując umowę zawieraną na podstawie art. 100 upgig, już nawet pobieżna analiza przedstawionej regulacji prowadzi do wniosku, iż posiada ona więcej cech stosunku administracyjnoprawnego niż cywilnoprawnego. W pierwszej kolejności należy zwrócić uwagę, iż organ administracji geologicznej związany jest wnioskiem strony o zawarcie umowy o korzystanie z informacji geologicznej za wynagrodzeniem - nie ma możliwości odmówić zawarcia przedmiotowej umowy, a więc pozbawiony jest swobody. Również samo ukształtowanie treści stosunku prawnego, w tym w najistotniejszym jego aspekcie, a więc ceny, nie podlega swobodnym negocjacjom i organ związany jest zasadami określania wynagrodzenia wskazanymi w przepisach obowiązującego prawa. Z kolei nabywca uprawnienia do korzystania z informacji pozbawiony jest swobody w doborze kontrahenta, nie ma bowiem prawa zwrócić się do jakiegokolwiek innego podmiotu, bowiem z mocy ustawy jedynym dysponentem informacją geologiczną jest Skarb Państwa. Nabywca uprawnienia do korzystania z informacji geologicznej nie jest w szczególności uprawniony do dalszego jej udostępniania i rozpowszechniania, a więc również w tym aspekcie pozbawiony jest swobody.
5.6. Z tych wszystkich względów stanowisko prezentowane przez organ jest błędne.
Mając na uwadze powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. oddalił skargę kasacyjną organu. Orzeczenie o kosztach znajduje oparcie w art. 204 pkt 2 w zw. z art. 205 § 2 i art. 209 p.p.s.a.
Maja Chodacka Sylwester Golec Bartosz Wojciechowski (spr.)
sędzia WSA (del.) sędzia NSA sędzia NSA

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI