Orzeczenie · 2024-09-13

I FSK 161/21

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Data

2024-09-13

NSApodatkoweWysokansa

VATwewnątrzwspólnotowe nabycie towarówprawo do odliczeniapodatek naliczonypodatek należnyterminyTSUEDyrektywa VATzasada neutralnościinterpretacja indywidualna

Podsumowanie

Przejdź do pełnego tekstu

Sprawa rozstrzygnęła kwestię prawa do odliczenia podatku naliczonego VAT w przypadku wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów (WNT), gdy podatnik uwzględnił podatek należny z tego tytułu w deklaracji po upływie 3 miesięcy od końca miesiąca, w którym powstał obowiązek podatkowy. Spółka A. S.A. z siedzibą w B. kwestionowała interpretację indywidualną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej (DKIS), która odmówiła jej prawa do odliczenia w takiej sytuacji. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu (WSA) oddalił skargę spółki, uznając polskie przepisy (art. 86 ust. 10b pkt 3 i ust. 10i ustawy o VAT) za zgodne z prawem Unii Europejskiej. Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) uchylił wyrok WSA oraz zaskarżoną interpretację DKIS. NSA oparł swoje rozstrzygnięcie na wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE) z dnia 18 marca 2021 r. (sygn. akt C-895/19), który uznał polskie przepisy za niezgodne z zasadą neutralności VAT i prawem UE (art. 167 i 178 Dyrektywy 112). TSUE stwierdził, że uzależnianie prawa do odliczenia VAT od formalnego warunku złożenia deklaracji w określonym terminie, bez uwzględnienia materialnych przesłanek i dobrej wiary podatnika, wykracza poza konieczne środki zapobiegania oszustwom i nie narusza zasady proporcjonalności. NSA podkreślił, że prawo do odliczenia jest fundamentalną zasadą systemu VAT i nie powinno być ograniczane przez wymogi formalne, które praktycznie uniemożliwiają jego wykonanie.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka

Do czego można powołać

Potwierdzenie niezgodności polskich przepisów dotyczących rozliczania VAT przy WNT z prawem UE, zwłaszcza w kontekście terminów.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji opóźnionego wykazania podatku należnego z tytułu WNT i wymaga uwzględnienia materialnych przesłanek prawa do odliczenia.

Zagadnienia prawne (2)

Czy polskie przepisy (art. 86 ust. 10b pkt 3 i ust. 10i ustawy o VAT) uzależniające prawo do odliczenia podatku naliczonego VAT przy wewnątrzwspólnotowym nabyciu towarów od wykazania podatku należnego w deklaracji złożonej w terminie 3 miesięcy od upływu miesiąca, w którym powstał obowiązek podatkowy, są zgodne z prawem Unii Europejskiej, w szczególności z zasadą neutralności VAT?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, polskie przepisy w tym zakresie są niezgodne z prawem Unii Europejskiej.

Uzasadnienie

TSUE w wyroku C-895/19 uznał, że uzależnianie prawa do odliczenia VAT od formalnego warunku złożenia deklaracji w określonym terminie, bez uwzględnienia materialnych przesłanek i dobrej wiary podatnika, narusza zasadę neutralności VAT i wykracza poza konieczne środki zapobiegania oszustwom.

Czy polskie przepisy dotyczące rozliczania VAT przy wewnątrzwspólnotowym nabyciu towarów naruszają zasadę proporcjonalności?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, ponieważ wykraczają poza to, co jest konieczne do zapewnienia prawidłowego poboru VAT i zapobiegania oszustwom, czasowo obciążając podatnika ciężarem VAT.

Uzasadnienie

TSUE stwierdził, że systemowe pozbawianie prawa do odliczenia VAT z powodu naruszenia wymogu formalnego, bez uwzględnienia okoliczności sprawy i dobrej wiary podatnika, jest nieproporcjonalne, zwłaszcza gdy żadna kwota nie jest należna organowi podatkowemu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

Uchylono decyzję

Zaskarżony wyrok WSA oraz interpretacja indywidualna DKIS zostały uchylone.

Przepisy (12)

Główne

Dyrektywa 112 art. 167

Dyrektywa Rady 2006/112/WE

Stanowi o powstaniu prawa do odliczenia VAT w momencie, gdy podatek staje się wymagalny.

Dyrektywa 112 art. 168 § lit. c

Dyrektywa Rady 2006/112/WE

Określa materialne warunki powstania prawa do odliczenia VAT przy WNT.

Pomocnicze

u.p.t.u. art. 86 § ust. 10b pkt 3

Ustawa o podatku od towarów i usług

Przepis uznany za niezgodny z prawem UE w zakresie, w jakim uzależnia prawo do odliczenia VAT od wykazania podatku należnego w terminie 3 miesięcy.

u.p.t.u. art. 86 § ust. 10i

Ustawa o podatku od towarów i usług

Przepis uznany za niezgodny z prawem UE w zakresie, w jakim może prowadzić do opóźnienia w odliczeniu VAT z powodu naruszenia wymogów formalnych.

Dyrektywa 112 art. 69

Dyrektywa Rady 2006/112/WE

Określa moment powstania obowiązku podatkowego w WNT.

Dyrektywa 112 art. 178 § lit. c

Dyrektywa Rady 2006/112/WE

Uzależnia wykonanie prawa do odliczenia od uwzględnienia VAT należnego w deklaracji i posiadania faktury.

Dyrektywa 112 art. 273

Dyrektywa Rady 2006/112/WE

Pozwala państwom członkowskim na środki zapobiegające oszustwom, pod warunkiem że nie wykraczają poza konieczność i nie podważają neutralności VAT.

p.p.s.a. art. 188