I FSK 1597/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPrzedmiotem skargi kasacyjnej Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej była kwestia, czy spółka mogła odliczyć podatek naliczony z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów lub importu usług w tym samym okresie rozliczeniowym, w którym powstał obowiązek podatkowy, jeśli nie uwzględniła podatku należnego w deklaracji złożonej w ciągu 3 miesięcy od upływu miesiąca, w którym powstał obowiązek podatkowy. Sąd pierwszej instancji uchylił interpretację indywidualną, uznając polskie przepisy za sprzeczne z zasadami neutralności i proporcjonalności prawa UE. Dyrektor KIS zarzucił naruszenie przepisów materialnego prawa podatkowego, argumentując, że literalna wykładnia przepisów (art. 86 ust. 10b pkt 2 lit. b i pkt 3 w zw. z art. 86 ust. 10i ustawy o VAT) wyklucza odliczenie w takiej sytuacji. Naczelny Sąd Administracyjny, powołując się na wyrok TSUE z dnia 18 marca 2021 r. w sprawie C-895/19, uznał, że polskie przepisy uzależniające prawo do odliczenia od formalnych terminów, bez uwzględnienia dobrej wiary podatnika i możliwości sprawdzenia spełnienia warunków materialnych, są niezgodne z dyrektywą VAT. TSUE stwierdził, że takie przepisy naruszają zasadę neutralności VAT, ponieważ czasowo obciążają podatnika ciężarem VAT, mimo że w przypadku wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów żadna kwota nie jest należna organowi podatkowemu. NSA podzielił stanowisko Sądu pierwszej instancji i oddalił skargę kasacyjną, potwierdzając, że przepisy te są sprzeczne z prawem UE.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaPotwierdzenie sprzeczności polskich przepisów VAT (art. 86 ust. 10b pkt 2 lit. b i pkt 3 w zw. z art. 86 ust. 10i u.p.t.u.) z prawem UE w zakresie odliczenia VAT z tytułu WNT i importu usług, gdy nie dochowano formalnych terminów wykazania podatku należnego.
Orzeczenie dotyczy stanu prawnego obowiązującego do 7 września 2021 r. (przed wejściem w życie ustawy nowelizującej z dnia 11 sierpnia 2021 r.). Konieczne jest zbadanie spełnienia materialnych warunków prawa do odliczenia.
Zagadnienia prawne (1)
Czy polskie przepisy uzależniające prawo do odliczenia podatku naliczonego z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów lub importu usług od wykazania podatku należnego w deklaracji złożonej w terminie 3 miesięcy od upływu miesiąca, w którym powstał obowiązek podatkowy, są zgodne z prawem UE?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, przepisy te są sprzeczne z prawem UE, w szczególności z zasadą neutralności VAT.
Uzasadnienie
TSUE w wyroku C-895/19 uznał, że polskie przepisy ograniczające prawo do odliczenia VAT z powodu niedochowania formalnych terminów, bez uwzględnienia dobrej wiary podatnika i możliwości sprawdzenia warunków materialnych, naruszają zasadę neutralności VAT i wykraczają poza konieczne środki zapobiegania oszustwom.
Przepisy (8)
Główne
u.p.t.u.
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
Pomocnicze
u.p.t.u. art. 86 § ust. 10b pkt 2 lit. b
Ustawa o podatku od towarów i usług
Prawo do odliczenia podatku naliczonego z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów powstaje pod warunkiem uwzględnienia podatku należnego w deklaracji złożonej nie później niż w terminie 3 miesięcy od upływu miesiąca, w którym powstał obowiązek podatkowy.
u.p.t.u. art. 86 § ust. 10b pkt 3
Ustawa o podatku od towarów i usług
Prawo do odliczenia podatku naliczonego z tytułu importu usług powstaje pod warunkiem uwzględnienia podatku należnego w deklaracji złożonej nie później niż w terminie 3 miesięcy od upływu miesiąca, w którym powstał obowiązek podatkowy.
u.p.t.u. art. 86 § ust. 10i
Ustawa o podatku od towarów i usług
W przypadku uwzględnienia podatku należnego w deklaracji w terminie późniejszym niż określony w ust. 10b, podatnik może zwiększyć kwotę podatku naliczonego w rozliczeniu za okres, w którym nie upłynął jeszcze termin do złożenia deklaracji.
P.p.s.a. art. 146 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 174 § pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Polskie przepisy ograniczające prawo do odliczenia VAT z powodu niedochowania formalnych terminów są sprzeczne z zasadą neutralności VAT i prawem UE. • TSUE w wyroku C-895/19 uznał podobne regulacje za niezgodne z dyrektywą VAT.
Odrzucone argumenty
Argumentacja Dyrektora KIS oparta na literalnej wykładni przepisów krajowych, która wykluczała odliczenie VAT w przypadku niedochowania 3-miesięcznego terminu na wykazanie podatku należnego.
Godne uwagi sformułowania
przepisy o tzw. 'szyku rozstawnym' w VAT należnym i naliczonym • prawo unijne należy interpretować w ten sposób, że stoi na przeszkodzie stosowaniu przepisów krajowych, zgodnie z którymi wykonanie prawa do odliczenia VAT (...) jest uzależnione od wykazania należnego VAT w deklaracji podatkowej, złożonej w terminie trzech miesięcy • prawo to stanowi integralną część mechanizmu VAT i co do zasady nie podlega ograniczeniu. • System odliczeń ma na celu całkowite uwolnienie przedsiębiorcy od ciężaru VAT należnego lub zapłaconego w ramach całej prowadzonej przez niego działalności gospodarczej. • przepisy krajowe mogą skutkować tym, że rozliczenie kwoty wymagalnego VAT i tej samej kwoty VAT podlegającego odliczeniu, związanych z jednym i tym samym nabyciem wewnątrzwspólnotowym, nie będzie miało miejsca w tym samym okresie rozliczeniowym, niezależnie od okoliczności danej sprawy, dobrej wiary podatnika i powodów opóźnienia w złożeniu deklaracji VAT należnego z tytułu takiego nabycia.
Skład orzekający
Hieronim Sęk
sędzia
Małgorzata Niezgódka - Medek
przewodniczący sprawozdawca
Sylwester Golec
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Potwierdzenie sprzeczności polskich przepisów VAT (art. 86 ust. 10b pkt 2 lit. b i pkt 3 w zw. z art. 86 ust. 10i u.p.t.u.) z prawem UE w zakresie odliczenia VAT z tytułu WNT i importu usług, gdy nie dochowano formalnych terminów wykazania podatku należnego."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy stanu prawnego obowiązującego do 7 września 2021 r. (przed wejściem w życie ustawy nowelizującej z dnia 11 sierpnia 2021 r.). Konieczne jest zbadanie spełnienia materialnych warunków prawa do odliczenia.
Wartość merytoryczna
Ocena: 8/10
Sprawa dotyczy fundamentalnej zasady neutralności VAT i jej konfliktu z polskimi przepisami proceduralnymi, co ma szerokie znaczenie praktyczne dla wszystkich podatników VAT.
“Koniec z karaniem za formalne błędy w VAT? NSA potwierdza: przepisy ograniczające odliczenie VAT są niezgodne z prawem UE!”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.