I SA/Wr 543/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny we WrocławiuWrocław2018-08-23
NSApodatkoweŚredniawsa
VATzwrot podatkuprzedłużenie terminupełnomocnictwokontrola podatkowapostępowanie podatkoweOrdynacja podatkowaWSAWrocław

Podsumowanie

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę spółki na postanowienie przedłużające termin zwrotu VAT, uznając prawidłowość działań organu podatkowego w zakresie weryfikacji pełnomocnictwa.

Spółka złożyła skargę na postanowienie przedłużające termin zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za lipiec 2017 r. Głównym zarzutem spółki było naruszenie przepisów dotyczących pełnomocnictwa, które miało uniemożliwić skuteczne przedłużenie terminu zwrotu. Sąd administracyjny uznał jednak, że pełnomocnictwo zostało złożone w niewłaściwym momencie, tj. przed wszczęciem postępowania podatkowego, co czyniło je nieskutecznym w kontekście doręczeń i biegu terminów. W konsekwencji, sąd oddalił skargę, potwierdzając prawidłowość przedłużenia terminu zwrotu VAT przez organ podatkowy.

Przedmiotem skargi była decyzja Dyrektora Izby Administracji Skarbowej utrzymująca w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego o przedłużeniu terminu zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za lipiec 2017 r. Spółka zarzuciła naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej, w szczególności dotyczących pełnomocnictwa, twierdząc, że postanowienie o przedłużeniu terminu nie weszło do obrotu prawnego z powodu wadliwego doręczenia pełnomocnikowi. Sąd administracyjny analizował kwestię skuteczności pełnomocnictwa szczególnego złożonego przez doradcę podatkowego. Kluczowe było ustalenie, czy pełnomocnictwo złożone przed wszczęciem postępowania podatkowego mogło wywoływać skutki prawne w zakresie doręczeń. Sąd uznał, że pełnomocnictwo złożone w dniu 19 grudnia 2017 r., po zakończeniu kontroli podatkowej, a przed wszczęciem postępowania podatkowego (23 stycznia 2018 r.), nie mogło być skuteczne w momencie doręczenia postanowienia o przedłużeniu terminu zwrotu. Dopiero w postępowaniu zażaleniowym pełnomocnik został uznany przez organ odwoławczy. Sąd podkreślił, że organ podatkowy nie jest zobowiązany do samodzielnego decydowania o dołączeniu pełnomocnictwa złożonego przed datą wszczęcia postępowania. W związku z tym, sąd uznał, że postanowienie organu pierwszej instancji zostało prawidłowo doręczone stronie, a termin do wniesienia zażalenia rozpoczął bieg. Skarga spółki została uznana za bezzasadną i oddalona.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, pełnomocnictwo szczególne złożone przed datą wszczęcia postępowania podatkowego nie jest skuteczne w zakresie doręczeń postanowień organu podatkowego, ponieważ nie miało jeszcze mocy sprawczej.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że pełnomocnictwo złożone w dniu 19 grudnia 2017 r. (po zakończeniu kontroli, a przed wszczęciem postępowania podatkowego w styczniu 2018 r.) nie mogło być skuteczne w momencie doręczenia postanowienia o przedłużeniu terminu zwrotu VAT. Dopiero po wszczęciu postępowania podatkowego strona mogła skutecznie ustanowić pełnomocnika.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (14)

Główne

ustawa o VAT art. 87 § 1 i 2

Ustawa o podatku od towarów i usług

O.p. art. 274b

Ordynacja podatkowa

p.p.s.a. art. 3 § § 1 i 2 pkt 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

O.p. art. 138a

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 138e

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 138d

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 138h

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 145 § § 2

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 137 § § 3

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 228 § § 1 pkt 1

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 120

Ordynacja podatkowa

Argumenty

Skuteczne argumenty

Pełnomocnictwo szczególne złożone przed wszczęciem postępowania podatkowego nie jest skuteczne w zakresie doręczeń. Organ podatkowy nie jest zobowiązany do samodzielnego dołączania do akt pełnomocnictwa złożonego przed datą wszczęcia postępowania. Przedłużenie terminu zwrotu VAT jest uzasadnione w przypadku wykrycia nieprawidłowości i prowadzenia weryfikacji.

Odrzucone argumenty

Naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej (art. 138a, 138e, 138h, 145 § 2, 144 § 5, 120) poprzez nieprawidłowe zastosowanie lub niezastosowanie. Postanowienie o przedłużeniu terminu zwrotu nie weszło do obrotu prawnego z powodu wadliwego doręczenia pełnomocnikowi.

Godne uwagi sformułowania

Pełnomocnictwo nie miało jeszcze mocy sprawczej, bowiem postępowanie podatkowe zostało wszczęte w terminie późniejszym. Rolą organu podatkowego nie jest samodzielne decydowanie o dołączeniu do akt konkretnej sprawy pełnomocnictwa szczególnego złożonego przed datą wszczęcia postępowania.

Skład orzekający

Anetta Makowska-Hrycyk

przewodniczący

Daria Gawlak-Nowakowska

sprawozdawca

Jadwiga Danuta Mróz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Ordynacji podatkowej dotyczących skuteczności pełnomocnictwa szczególnego w postępowaniu podatkowym, zwłaszcza w kontekście doręczeń i terminów."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji złożenia pełnomocnictwa przed wszczęciem postępowania podatkowego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej w prawie podatkowym – skuteczności pełnomocnictwa, co jest kluczowe dla praktyków. Pokazuje, jak precyzja w formalnościach może wpływać na przebieg postępowania.

Pełnomocnictwo złożone za wcześnie? Jak błąd formalny może zablokować zwrot VAT.

Dane finansowe

WPS: 11 034 PLN

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

I SA/Wr 543/18 - Wyrok WSA we Wrocławiu
Data orzeczenia
2018-08-23
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2018-05-29
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Sędziowie
Anetta Makowska-Hrycyk /przewodniczący/
Daria Gawlak-Nowakowska /sprawozdawca/
Jadwiga Danuta Mróz
Symbol z opisem
6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne
Podatek od towarów i usług
Sygn. powiązane
I FSK 159/19 - Wyrok NSA z 2024-04-04
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
*Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2017 poz 201
art. 138a, 138e, 138d, 138e, 138h
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - tekst jedn.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Anetta Makowska-Hrycyk, sędzia WSA Daria Gawlak-Nowakowska (sprawozdawca), sędzia WSA Jadwiga Danuta Mróz, Protokolant specjalista Paulina Wódka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 sierpnia 2018 sprawy ze skargi A s.c. P. S., R. K. z siedzibą w J. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we W. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie przedłużenia terminu zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za lipiec 2017 r. oddala skargę w całości.
Uzasadnienie
Przedmiotem skargi jest postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we W. z dnia [...] kwietnia 2018 r., nr [...], którym po rozpoznaniu zażalenia A s.c. P. S., R. K. (dalej: strona, spółka, podatnik, skarżąca), utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w Ś. z dnia [...] stycznia 2018 r., nr [...] w sprawie przedłużenia terminu dokonania zwrotu kwoty nadwyżki podatku naliczonego nad należnym w wysokości 11.034,00 zł za lipiec 2017 r.
W dniu 18 sierpnia 2017 r. Spółka złożyła deklarację VAT-7 za lipiec 2017 r., z wykazaną kwotą nadwyżki podatku naliczonego nad należnym w kwocie 11.034,00 zł do zwrotu na rachunek bankowy w terminie 60 dni. Termin dokonania zwrotu upływał w dniu 18 października 2017 r.
Naczelnik Urzędu Skarbowego w Ś. uznał, że koniecznym jest przeprowadzenie weryfikacji zasadności zwrotu podatku naliczonego nad należnym i w związku z tym w dniu 20 września 2017 r. wszczął wobec A s.c. kontrolę podatkową. Kontrola została zakończona w dniu 14 grudnia 2017 r.
W związku z prowadzonymi czynnościami weryfikacyjnymi Naczelnik Urzędu Skarbowego w Ś. postanowieniem z dnia [...] października 2017 r., nr [...] wydanym na podstawie art. 87 ust. 1 i 2 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2017 r. poz. 1221 ze zm., dalej: ustawa o VAT) oraz art. 274b ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2017 r. poz. 201 ze zm., dalej: O.p.) przedłużył termin zwrotu podatku naliczonego nad należnym, do czasu zakończenia weryfikacji rozliczenia w ramach kontroli podatkowej w zakresie zasadności zwrotu podatku od towarów i usług za lipiec 2017 r. z uwzględnieniem nadwyżki podatku naliczonego nad należnym podatkiem za miesiące od stycznia 2015 r. do czerwca 2017 r., tj. do dnia 29 grudnia 2017 r.
Następnie kolejnym postanowieniem z dnia [...] grudnia 2017 r., nr [...] wydanym na podstawie art. 87 ust. 1 i 2 ustawy o VAT oraz art. 274b O.p. organ podatkowy przedłużył termin zwrotu podatku naliczonego nad należnym, do czasu zakończenia weryfikacji rozliczenia w ramach kontroli podatkowej w zakresie zasadności zwrotu podatku od towarów i usług za lipiec 2017 r. z uwzględnieniem nadwyżki podatku naliczonego nad należnym podatkiem za miesiące od stycznia 2015 r. do czerwca 2017 r., tj. do dnia 31 stycznia 2018 r.
W wyniku czynności kontrolnych ustalono, iż Spółka nie opodatkowała zgodnie z obowiązkiem podatkowym otrzymanych na rachunek bankowy zaliczek na poczet sprzedaży wyrobów i usług kamieniarskich oraz ujęła w rejestrach zakupu VAT faktury, które nie odzwierciedlały rzeczywistych transakcji gospodarczych.
W związku z ujawnionymi w trakcie kontroli nieprawidłowościami oraz z uwagi na fakt, że Spółka po zakończeniu kontroli nie złożyła korekt deklaracji VAT-7, organ podatkowy I instancji postanowieniem z dnia [...] stycznia 2018 r. wszczął z urzędu postępowanie podatkowe w sprawie podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia 2015 r. do lipca 2017 r.
W związku z prowadzonymi czynnościami weryfikacyjnymi Naczelnik Urzędu Skarbowego w Ś. postanowieniem z dnia [...] stycznia 2018 r., nr [...], stanowiącym przedmiot niniejszego rozstrzygnięcia, wydanym na podstawie art. 87 ust. 1 i 2 ustawy o VAT oraz art. 274b O.p. przedłużył termin zwrotu podatku naliczonego nad należnym za lipiec 2017 r. do dnia 13 kwietnia 2018 r.
W uzasadnieniu postanowienia organ podatkowy wskazał, że koniecznym jest dokonanie analizy materiału pozyskanego w ramach kontroli oraz ustalenie czy istnieje konieczność pozyskania innych dowodów, a także umożliwienie stronie przed wydaniem decyzji wypowiedzenie się w zakresie zebranego materiału dowodowego.
Postanowienie doręczono w dniu 23 stycznia 2018 r.
Nie zgadzając się z tym postanowieniem strona w złożonym zażaleniu podpisanym przez M. S. działającego w imieniu A s.c. wskazała na naruszenia przepisów:
- art. 138a, art. 138e § 1 i 4, art. 138h O.p. poprzez nie zastosowanie tych przepisów,
- art. 145 § 2 O.p. poprzez nie zastosowanie tego przepisu i nie doręczenie postanowienia pełnomocnikowi ustanowionemu przez Spółkę, co spowodowało, że zaskarżone postanowienie nie weszło do obrotu prawnego i nie wywołuje żadnych skutków prawnych.
W uzasadnieniu zażalenia pełnomocnik strony wskazał, że Spółka udzieliła doradcy podatkowemu M. S. pełnomocnictwa szczególnego w sprawie podatku od towarów i usług za okres od stycznia 2015 r. do lipca 2017 r. Ponadto wskazał, że pismem z dnia 18 grudnia 2017 r. pełnomocnik okazał organowi podatkowemu oryginał udzielonego pełnomocnictwa, co w jego ocenie stanowi o tym, że zaskarżone postanowienie dotyczy sprawy podatku od towarów i usług za lipiec 2017 r., która obejmuje zakres udzielonego pełnomocnictwa.
W związku z powyższym pełnomocnik wniósł o uznanie niedopuszczalności zażalenia, gdyż wydane postanowienie nie weszło do obrotu prawnego, nie wywołuje skutków prawnych i nie rozpoczął się bieg terminu na złożenie zażalenia oraz o dokonanie zwrotu kwoty nadwyżki podatku naliczonego nad należnym wynikającej ze złożonej deklaracji za miesiąc lipiec 2017 r., gdyż minął termin dokonania zwrotu, który to termin nie został skutecznie przedłużony do dnia 13 kwietnia 2018 r.
Wskazanym na wstępie postanowieniem organ II instancji utrzymał w mocy rozstrzygniecie organu I instancji, podzielając w całości zasadność dokonanego wobec strony przedłużenia terminu zwrotu na rachunek bankowy kwoty nadwyżki podatku naliczonego nad należnym, wynikającej ze złożonej przez nią deklaracji za miesiąc lipiec 2017 r.
Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie organ odwoławczy w pierwszej kolejności przytoczył treść art. 138 a oraz art. 138e O.p. i wskazał, że w przedmiotowej sprawie doradca podatkowy M. S. złożył w dniu 19 grudnia 2017 r. pełnomocnictwo szczególne PPS-1 do akt zgodnie z art. 137 § 3 O.p. (strona 1362 akt). W zakresie udzielonego pełnomocnictwa wskazano, że obejmuje ono reprezentowanie Podatnika w sprawie podatku od towarów i usług od stycznia 2015 r. do lipca 2017 r. prowadzonej w ramach czynności sprawdzających, kontroli podatkowej i postępowania podatkowego.
W ocenie organu odwoławczego nie obejmowało ono natomiast postępowania do działania w tej sprawie, tj. w zakresie przedłużenia terminu dokonania zwrotu kwoty nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za lipiec 2017 r. w wysokości 11.034,00 zł. Przedłożone było bowiem w dniu 19 grudnia 2017 r., tj. po zakończeniu kontroli podatkowej (14.12.2017 r.) a co za tym idzie nie można uznać, że pełnomocnictwo zostało złożone do akt sprawy przed datą wszczęcia postępowania podatkowego (23.01.2018 r.) i datą doręczenia postanowienia o przedłużeniu terminu zwrotu. Zatem w tym czasie organ podatkowy nie prowadził wobec Spółki żadnej sprawy.
Podkreślił organ, że pełnomocnictwo szczególne może być zgłoszone najwcześniej wraz z żądaniem wszczęcia postępowania w sprawie. Pełnomocnictwo szczególne złożone w postępowaniu podatkowym na etapie pierwszej instancji obejmuje także postępowanie odwoławcze, chyba że co innego wynika z treści pełnomocnictwa.
Natomiast pełnomocnictwo szczególne okazane przez M. S. nie wskazuje na konkretną sprawę, w której strona ma być reprezentowana przez pełnomocnika, chociaż z powołanych wyżej przepisów (art. 138e O.p.) wynika, że mocodawca winien wskazać konkretną sprawę podatkową, w której podatnik ma być reprezentowany przez pełnomocnika. Sprawa podatkowa powinna być zidentyfikowana poprzez oznaczenie ją konkretną sygnaturą (cyfrową lub cyfrowo-literową), dodatkowo opatrzoną właściwą kwalifikacją prawną, żeby nie było wątpliwości czego dotyczy.
Przypomniał, że postępowanie podatkowe w sprawie w sprawie podatku od towarów i usług od stycznia 2015 r. do lipca 2017 r. o nr [...] zostało wszczęte wobec Spółki w dniu 23 stycznia 2018 r. Również w tym dniu zostało doręczone zaskarżone postanowienie o przedłużeniu terminu dokonania zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za lipiec 2017 r.
Tak więc na dzień okazania udzielonego pełnomocnictwa, tj. na dzień 19 grudnia 2017 r. w organie podatkowym I instancji nie była prowadzona sprawa o nr [...], a związku z tym nie można uznać, że pełnomocnictwo szczególne zostało przedłożone do akt tej sprawy. Spółka nie ustanowiła również żadnego pełnomocnika ogólnego. Natomiast skuteczne ustanowienie pełnomocnika szczególnego może nastąpić dopiero po wszczęciu postępowania. Jest to prawidłowe w świetle poglądów płynących z orzecznictwa czy doktryny, odnoszących się do definicji pojęcia "sprawa podatkowa", którym to sformułowaniem posługuje się art. 138e § 1 O.p.
Zauważył, że to wszczęcie postępowania podatkowego kreuje sprawę podatkową, a ona jest związana z obowiązkiem podatkowym i istnieje zależnie od aspektu proceduralnego. Ona jest ewentualną przyczyną, z powodu której zostanie wszczęte postępowanie podatkowe. Podkreślił, że jeżeli strona zamierza działać przez pełnomocnika, to taka wolę musi wyrazić, a pełnomocnik musi przedłożyć stosowne pełnomocnictwo do akt sprawy. Rolą organu podatkowego nie jest samodzielne decydowanie o dołączeniu do akt konkretnej sprawy pełnomocnictwa szczególnego złożonego przed datą wszczęcia postępowania. Organ I instancji w postanowieniu o wszczęciu postępowania poinformował Spółkę o przyczynach nieuznania złożonego pełnomocnictwa i pouczył o konieczności przedłożenia stosownego pełnomocnictwa w sytuacji gdy wolą Spółki będzie reprezentowanie jej przez pełnomocnika. A zatem zrzut naruszenia 138e § 4 O.p. nie zasługuje na uznanie.
W niniejszej sprawie pełnomocnik okazał pełnomocnictwo w dacie gdy nie miało jeszcze mocy sprawczej, bowiem postępowanie podatkowe zostało wszczęte w terminie późniejszym. Dopiero w postępowaniu zażaleniowym pełnomocnik powołując się na pismo w sprawie okazania pełnomocnictwa szczególnego z dnia 18 grudnia 2017 r. potwierdził fakt umocowania do działania przed organem odwoławczym i tak został uznany przez Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we W.
Za niezasadny uznał również organ zarzut naruszenia art. 138h O.p., gdyż w przedmiotowej sprawie nie zostało udzielone pełnomocnictwo ogólne lub szczególne w formie dokumentu elektronicznego, tak więc organ podatkowy I instancji nie był zobowiązany do dołączenia do akt sprawy wydruku pełnomocnictwa.
Mając powyższe na uwadze stwierdził organ odwoławczy, że w przedmiotowej sprawie zaskarżone postanowienie weszło do obrotu prawnego, bowiem zostało prawidłowo doręczone stronie z zachowaniem reguł określonych w przepisach Ordynacji podatkowej, a termin do wniesienia zażalenia rozpoczął bieg. A zatem zarzut naruszenia art. 145 § 2 O.p. nie zasługuje na uznanie oraz niezasadnym jest zastosowanie art. 228 § 1 pkt 1 O.p. i stwierdzenie niedopuszczalności wniesionego zażalenia.
Odnosząc się natomiast do żądania strony o dokonanie zwrotu kwoty nadwyżki podatku naliczonego nad należnym wynikającej ze złożonej deklaracji za lipiec 2017 r., stwierdził, iż w rozpatrywanej sprawie koniecznym jest dokonanie analizy materiału pozyskanego w ramach kontroli oraz ustalenie czy istnieje konieczność pozyskania innych dowodów, a także umożliwienie stronie przed wydaniem decyzji wypowiedzenie się w zakresie zebranego materiału dowodowego. Postanowienie organu I zawiera zatem wszystkie niezbędne elementy, o których mowa w art. 217 O.p.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu Sądu skarżąca wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz o zasądzenie na jej rzecz od organu zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych, zarzuciła naruszenie:
- art. 233 § 1 pkt 1 w związku z art. 239 § 1 O.p. poprzez niewłaściwe zastosowanie tego przepisu, gdyż zastosowany powinien być przepis art. 228 § 1 pkt 1 w związku z art. 239 O.p.,
- art. 138a art. 138a, art. 138e § 1 i 4 O.p. poprzez nie zastosowanie tych przepisów,
- art. 144 § 5, art. 145 § 2 O.p. poprzez nie zastosowanie tego przepisu i nie doręczenie ww. postanowienia organu podatkowego I instancji pełnomocnikowi ustanowionemu przez Spółkę, co spowodowało, że ww. postanowienie nie weszło do obrotu prawnego i nie może wywoływać żadnych skutków prawnych.
- art. 120 O.p. poprzez nie zastosowanie tego przepisu, co spowodowało, że organ podatkowy wydając zaskarżone postanowienie nie działał na podstawie przepisów prawa.
W uzasadnieniu skargi skarżąca podtrzymała zarzuty złożone w toku postępowania podatkowego.
Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302, dalej: p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W myśl art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a. kontrola ta obejmuje orzekanie w sprawach skarg między innymi na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty.
Z brzmienia art. 145 § 1 p.p.s.a. wynika, że w przypadku, gdy Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia - uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub części, albo stwierdza ich nieważność bądź też stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa. Według art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a (niemającym w tej sprawie zastosowania).
W ocenie Sądu stanowisko organu, na tle ustalonego stanu faktycznego, zajęte w zaskarżonym postanowieniu znajduje uzasadnienia w przepisach Ordynacji podatkowej.
Zgodnie z art. 138a § 2 O.p. pełnomocnictwo może być ogólne, szczególne albo do doręczeń. Pełnomocnik w postępowaniu podatkowym może działać w oparciu o pełnomocnictwo szczególne - upoważniające do działania we wskazanej sprawie podatkowej (art. 138e § 1 O.p) lub ogólne - upoważniające do działania we wszystkich sprawach podatkowych (art. 138d § 1 O.p). Pełnomocnictwo ogólne podlega zgłoszeniu przez mocodawcę (ewentualnie profesjonalnego pełnomocnika) w formie dokumentu elektronicznego Szefowi Krajowej Administracji Skarbowej (do 1 marca 2017 r. ministrowi właściwemu do spraw finansów publicznych). Informacje o udzieleniu pełnomocnictwa ogólnego znajdują w Centralnym Rejestrze Pełnomocnictw Ogólnych (art. 138d O.p.). Zgłoszenie takiego pełnomocnictwa powoduje, że nie ma obowiązku składania dokumentu pełnomocnictwa do akt każdej sprawy podatkowej.
Natomiast pełnomocnictwo szczególne składa się do akt sprawy według wzoru określonego w przepisach (art. 138e § 3 O.p.). Pełnomocnictwo szczególne może być udzielone na piśmie, w formie dokumentu elektronicznego lub zgłoszone ustnie do protokołu (art. 138e § 2 O.p.). Pełnomocnictwo szczególne udzielone na piśmie oraz zawiadomienie o jego zmianie, odwołaniu lub wypowiedzeniu składa się do akt sprawy według wzoru określonego w przepisach wydanych na podstawie art. 138j § 1 pkt 2, w oryginale lub jego notarialnie poświadczony odpis (art. 138e § 3 O.p.).
Przepisy dotyczące pełnomocnictw ogólnych obowiązują od 1 lipca 2016 r., natomiast przepisy dotyczące pełnomocnictw szczególnych obowiązują od 1 stycznia 2016 r.
Przypomnieć należy, że doradca podatkowy M. S. złożył w dniu 19 grudnia 2017 r. pełnomocnictwo szczególne PPS-1 do akt (strona 1362 akt podatkowych). W zakresie udzielonego pełnomocnictwa wskazano, że obejmuje ono reprezentowanie podatnika w sprawie podatku od towarów i usług od stycznia 2015 r. do lipca 2017 r. prowadzonej w ramach czynności sprawdzających, kontroli podatkowej i postępowania podatkowego.
Pełnomocnictwo z dnia 19 grudnia 2017 r. nie mogło zostać potraktowane jako pełnomocnictwo ogólne, gdyż musiałoby zostać zgłoszone w odpowiedniej formie do Centralnego Rejestru Pełnomocnictw Ogólnych, co w sprawie nie miało miejsca. Tak więc organy podatkowe nie były zobowiązane do dołączenia do akt niniejszej sprawy wydruku pełnomocnictwa.
Natomiast organy podatkowe byłyby zobowiązane respektować umocowanie pełnomocnika wynikające z przedmiotowego pełnomocnictwa szczególnego, ale pod warunkiem, że zostałoby ono złożone do akt konkretnej sprawy podatkowej, a tak się nie stało. Przedmiotowe pełnomocnictwo nie wskazuje na konkretną sprawę, w której strona ma być reprezentowana przez pełnomocnika. Na wymóg ten wskazuje treść art. 138e § 3 O.p. Z przepisu tego wynika, że organ musi zostać zawiadomiony o fakcie ustanowienia pełnomocnika w danej, konkretnej sprawie poprzez złożenie dokumentu pełnomocnictwa do akt sprawy. Natomiast nie można domniemywać istnienia pełnomocnictwa. Dopiero od momentu zawiadomienia organ zobligowany jest doręczać pełnomocnikowi wszelkie pisma procesowe i zapewnić udział w postępowaniu taki, jak stronie tego postępowania (B. Adamiak, J. Borkowski. Polskie postępowanie administracyjne i sądowoadministracyjne, Warszawa 1993 , s. 79; wyroki NSA: z dnia:1 marca 1999 r., II SA 1533/98; z 21 kwietnia 2011 r., sygn. akt II FSK 2075/09).
Podkreślić należy, że w dacie złożenia przedmiotowego pełnomocnictwa organ podatkowy nie prowadził wobec strony skarżącej żadnej sprawy. Przedłożone one zostało bowiem w dniu 19 grudnia 2017 r., tj. po zakończeniu kontroli podatkowej (14.12.2017 r.) a przed datą wszczęcia postępowania podatkowego w sprawie podatku od towarów i usług od stycznia 2015 r. do lipca 2017 r. o nr [...] (23.01.2018 r.) i datą doręczenia postanowienia o przedłużeniu terminu dokonania zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za lipiec 2017 r. (23.01.2018 r.).
Tak więc na dzień okazania udzielonego pełnomocnictwa, tj. na dzień 19 grudnia 2017 r. w organie podatkowym I instancji nie była prowadzona sprawa o nr [...], a związku z tym nie można uznać, że pełnomocnictwo szczególne zostało przedłożone do akt tej sprawy. To pełnomocnictwo nie miało jeszcze mocy sprawczej, bowiem postępowanie podatkowe zostało wszczęte w terminie późniejszym – 23 stycznia 2018 r. i dopiero po tej dacie skarżący mógł ustanowić pełnomocnika do działania w tym postępowaniu podatkowym.
Rolą organu podatkowego nie jest samodzielne decydowanie o dołączeniu do akt konkretnej sprawy pełnomocnictwa szczególnego złożonego przed datą wszczęcia postępowania. Podkreślenia przy tym wymaga, że organ I instancji w postanowieniu o wszczęciu postępowania poinformował skarżącą Spółkę o przyczynach nieuznania złożonego pełnomocnictwa i pouczył o konieczności przedłożenia stosownego pełnomocnictwa w sytuacji gdy wolą Spółki będzie reprezentowanie jej przez pełnomocnika. Ustanowienie pełnomocnika jest bowiem prawem strony, a więc w każdym postępowaniu winna ona wskazać, czy chce działać przez pełnomocnika.
Dopiero w postępowaniu zażaleniowym pełnomocnik powołując się na pismo w sprawie okazania pełnomocnictwa szczególnego potwierdził fakt umocowania do działania przed organem odwoławczym i tak został uznany przez Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we W., zgodnie z art. 138e § 4 O.p.
W sprawie nie miał zastosowania przepis art. 138h O.p., zgodnie z którym organ podatkowy w razie potrzeby dołącza do akt sprawy wydruk pełnomocnictwa ogólnego lub szczególnego udzielonego w formie dokumentu elektronicznego oraz zawiadomienia o zmianie zakresu, odwołaniu lub wypowiedzeniu pełnomocnictwa. Zgodność wydruku z dokumentem elektronicznym potwierdza, w formie adnotacji, pracownik urzędu obsługującego organ podatkowy lub funkcjonariusz, który dokonał wydruku. W przedmiotowej sprawie nie zostało bowiem udzielone pełnomocnictwo ogólne lub szczególne w formie dokumentu elektronicznego, tak więc organ podatkowy I instancji nie był zobowiązany do dołączenia do akt sprawy wydruku pełnomocnictwa.
Zatem, wbrew zarzutom skargi, postanowienie I instancji weszło do obrotu prawnego, bowiem zostało doręczone stronie skarżącej i otworzyło jej termin do wniesienia środka odwoławczego. Zażalenie zostało wniesione w terminie, a prawa procesowe strony nie zostały naruszone.
W konsekwencji, wbrew zarzutom skargi, organ nie naruszył art. 120 O.p., art. 233 § 1 pkt 1 O.p. w związku z art. 239 § 1 O.p., art. 138a O.p., art. 138a O.p., art. 138e § 1 i 4 O.p. oraz art. 144 § 5 i art. 145 § 2 O.p.
Z akt sprawy i z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia wynika, że występują przesłanki pozwalające na przedłużenie terminu zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za lipiec 2017 r. Organ I instancji, w chwili wydania postanowienia, prowadził jeszcze postępowanie podatkowe w zakresie wykazanego zwrotu, tak więc nie mógł bez analizy zgromadzonego materiału dokonać żądanego zwrotu. Organ I instancji przed dokonaniem zwrotu zadeklarowanej kwoty VAT był nie tylko uprawniony, ale wręcz zobligowany do podjęcia niezbędnych działań w celu zweryfikowania prawidłowości i rzetelności transakcji oraz zasadności odliczenia podatku naliczonego w kwocie 11.034,00 zł, tym bardziej, że przeprowadzona u strony kontrola podatkowa wykazała nieprawidłowości.
Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał skargę za bezzasadną i oddalił ją w całości na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302).

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę