I FSK 159/19
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa rozpatrywana przez Naczelny Sąd Administracyjny dotyczyła skargi kasacyjnej spółki P.U.P. E. s.c. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, który oddalił skargę na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we W. Przedmiotem sporu było postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w Świdnicy z 19 stycznia 2018 r. o przedłużeniu terminu zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za lipiec 2017 r. do 13 kwietnia 2018 r. Spółka podnosiła, że postanowienie to nie mogło wejść do obrotu prawnego, ponieważ zostało doręczone bezpośrednio jej, a nie ustanowionemu pełnomocnikowi – doradcy podatkowemu, który posiadał pełnomocnictwo szczególne obejmujące okres od stycznia 2015 r. do lipca 2017 r. Pełnomocnictwo to zostało złożone organowi 19 grudnia 2017 r. Naczelny Sąd Administracyjny, oddalając skargę kasacyjną, oparł się na uchwałach NSA z 25 kwietnia 2022 r. (II FPS 1/22) i 29 maja 2023 r. (I FPS 2/23). Sąd podkreślił, że dla wywołania skutku procesowego pełnomocnictwo szczególne musi zostać złożone do akt konkretnej sprawy podatkowej, zgodnie z art. 138e § 3 Ordynacji podatkowej. W niniejszej sprawie, w momencie złożenia pełnomocnictwa (19 grudnia 2017 r.), nie toczyło się jeszcze postępowanie podatkowe, które zostało wszczęte dopiero 19 stycznia 2018 r. W związku z tym, doręczenie postanowienia o przedłużeniu terminu zwrotu podatku bezpośrednio spółce było prawidłowe, a zarzuty dotyczące naruszenia przepisów Ordynacji podatkowej i Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie zasługiwały na uwzględnienie. Sąd uznał, że organy podatkowe i Sąd I instancji prawidłowo zinterpretowały i zastosowały przepisy prawa, a skarga kasacyjna nie miała uzasadnionych podstaw.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaSkuteczność procesowa pełnomocnictwa szczególnego w postępowaniu podatkowym, wymóg złożenia do akt sprawy, moment wszczęcia postępowania.
Dotyczy specyficznej sytuacji złożenia pełnomocnictwa przed wszczęciem postępowania, ale interpretacja art. 138e O.p. ma szersze zastosowanie.
Zagadnienia prawne (2)
Czy pełnomocnictwo szczególne, złożone organowi podatkowemu przed wszczęciem postępowania podatkowego, upoważnia do reprezentowania strony w tym postępowaniu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, pełnomocnictwo szczególne musi być złożone do akt konkretnej sprawy podatkowej, aby wywołać skutki procesowe. Samo złożenie dokumentu przed wszczęciem postępowania nie jest wystarczające.
Uzasadnienie
Sąd oparł się na uchwałach NSA, które jednoznacznie wskazują, że dla skuteczności procesowej pełnomocnictwa szczególnego konieczne jest jego złożenie do akt konkretnego postępowania. W tej sprawie, pełnomocnictwo zostało złożone przed wszczęciem postępowania, w którym wydano postanowienie o przedłużeniu terminu zwrotu VAT, co oznacza, że nie mogło ono być podstawą do doręczenia pisma pełnomocnikowi.
Czy doręczenie postanowienia o przedłużeniu terminu zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym bezpośrednio podatnikowi, zamiast jego pełnomocnikowi, jest zgodne z prawem, jeśli pełnomocnictwo szczególne zostało złożone przed wszczęciem postępowania?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, jeśli pełnomocnictwo szczególne nie zostało skutecznie złożone do akt sprawy w rozumieniu procesowym, doręczenie bezpośrednio podatnikowi jest prawidłowe.
Uzasadnienie
Ponieważ pełnomocnictwo szczególne nie zostało złożone do akt konkretnej sprawy podatkowej przed wszczęciem postępowania, organ podatkowy nie był zobowiązany do doręczenia postanowienia pełnomocnikowi. Doręczenie bezpośrednio podatnikowi było zatem zgodne z prawem.
Przepisy (14)
Główne
O.p. art. 138e § 1
Ordynacja podatkowa
Pełnomocnictwo szczególne upoważnia do działania we wskazanej sprawie podatkowej lub innej wskazanej sprawie należącej do właściwości organu podatkowego, ale dla wywołania skutku procesowego konieczne jest złożenie go do akt sprawy w konkretnym postępowaniu.
O.p. art. 138e § 3
Ordynacja podatkowa
Wymóg określenia konkretnej sprawy, w której strona ma być reprezentowana przez pełnomocnika, wynika z tego przepisu.
P.p.s.a. art. 184
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
O.p. art. 228 § 1
Ordynacja podatkowa
Dotyczy stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia.
O.p. art. 239
Ordynacja podatkowa
P.p.s.a. art. 145 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 141 § 4
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 151
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
O.p. art. 2a
Ordynacja podatkowa
Zasada rozstrzygania wątpliwości na korzyść podatnika.
O.p. art. 120
Ordynacja podatkowa
Zasada legalizmu.
P.p.s.a. art. 209
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 204 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 205 § 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 14 § 1
Argumenty
Skuteczne argumenty
Pełnomocnictwo szczególne musi być złożone do akt konkretnej sprawy podatkowej, aby wywołać skutki procesowe. • W momencie złożenia pełnomocnictwa nie toczyło się postępowanie podatkowe, w którym wydano postanowienie o przedłużeniu terminu zwrotu VAT.
Odrzucone argumenty
Doręczenie postanowienia o przedłużeniu terminu zwrotu VAT bezpośrednio spółce, a nie pełnomocnikowi, było niezgodne z prawem. • Naruszenie art. 2a O.p. (rozstrzyganie wątpliwości na korzyść podatnika). • Naruszenie art. 233 § 1 pkt 1 w zw. z art. 239 O.p. (powinien być zastosowany art. 228 § 1 pkt 1 w zw. z art. 239 O.p.). • Naruszenie art. 138a § 1, art. 138e § 1 i 4 O.p. • Naruszenie art. 144 § 5, art 145 § 2 O.p. (niedoręczenie postanowienia pełnomocnikowi). • Naruszenie art. 120 O.p. (organ nie działał na podstawie przepisów prawa).
Godne uwagi sformułowania
dla wywołania skutku procesowego konieczne jest złożenie pełnomocnictwa szczególnego do akt sprawy w konkretnym postępowaniu • nie sposób zgodzić się z zapatrywaniem Strony, która pełnomocnictwo złożone przez siebie 19 grudnia 2017 r. rozciąga na postępowanie podatkowe zainicjowane miesiąc później, bo 19 stycznia 2018 r.
Skład orzekający
Adam Nita
sprawozdawca
Arkadiusz Cudak
członek
Małgorzata Niezgódka - Medek
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Skuteczność procesowa pełnomocnictwa szczególnego w postępowaniu podatkowym, wymóg złożenia do akt sprawy, moment wszczęcia postępowania."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji złożenia pełnomocnictwa przed wszczęciem postępowania, ale interpretacja art. 138e O.p. ma szersze zastosowanie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu procedury podatkowej – skuteczności pełnomocnictwa. Choć techniczna, ma duże znaczenie praktyczne dla podatników i ich pełnomocników.
“Pełnomocnictwo złożone za późno? NSA wyjaśnia, kiedy doręczenie pisma podatkowego jest skuteczne.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.