I FSK 1580/22

I FSK 1580/22 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2025-10-15
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-10-06
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Arkadiusz Cudak /przewodniczący sprawozdawca/
Izabela Najda-Ossowska
Marek Kołaczek
Symbol z opisem
6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne
Podatek od towarów i usług
Sygn. powiązane
VIII SA/Wa 72/22 - Wyrok WSA w Warszawie z 2022-06-22
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Zasądzono zwrot kosztów postępowania
Powołane przepisy
Dz.U. 2011 nr 177 poz 1054
art. 112b ust. 1 pkt 1 lit. a i d, art. 112c pkt 2
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług - tekst jednolity
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący - Sędzia NSA Arkadiusz Cudak (sprawozdawca), Sędzia NSA Marek Kołaczek, Sędzia NSA Izabela Najda - Ossowska, Protokolant Natalia Grzelak, po rozpoznaniu w 15 października 2025 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 czerwca 2022 r., sygn. akt VIII SA/Wa 72/22 w sprawie ze skargi O. s.c. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie z dnia 30 listopada 2021 r., nr 1401-IOV-1.4103.120.2021.AGI w przedmiocie ustalenia dodatkowego zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za marzec, kwiecień, maj oraz październik 2017 r. 1) oddala skargę kasacyjną, 2) zasądza od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie na rzecz O. s.c. kwotę 4.050 (słownie: cztery tysiące pięćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Uzasadnienie
1. Wyrokiem z 22 czerwca 2022 r., sygn. akt VIII SA/Wa 72/22, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. — Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329, ze zm.), dalej "p.p.s.a.", uwzględnił skargę O. s.c. (dalej "spółka" lub "skarżąca") na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie (dalej "organ odwoławczy" lub "organ") z 30 listopada 2021 r. w przedmiocie ustalenia dodatkowego zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące od marca do maja oraz za październik 2017 r. i uchylił zaskarżoną decyzję.
Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie, sąd pierwszej instancji wskazał, że wyrokiem z 22 czerwca 2022 r. wydanym w równolegle rozpoznawanej sprawie o sygn. akt VIII SA/Wa 48/22 uchylił decyzję organu odwoławczego z 30 listopada 2021 r. w przedmiocie określenia spółce zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług m.in. za poszczególne okresy rozliczeniowe od marca do czerwca oraz od października do grudnia 2017 r. W wyroku tym sąd nie podzielił argumentacji organów podatkowych, że w sprawie niewątpliwie wykazano, że faktury wystawione na rzecz spółki przez A. sp. z o.o. oraz PPHU R. nie dokumentują rzeczywistych zdarzeń gospodarczych. Tymczasem zasadność zastosowania wobec spółki art. 112b ust. 1 pkt 1 lit. a) i d) w zw. z art. 112c pkt 2 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2011 r. poz. 1054, ze zm.), dalej "ustawa o VAT", uzależniona jest od niewątpliwego ustalenia przez organy podatkowe, czy zakwestionowane w sprawie faktury wystawione przez ww. podmioty stwierdzają czynności, które nie zostały dokonane, a w przypadku ustalenia, że okoliczność taka ma miejsce — czy skarżąca w kontaktach z tymi kontrahentami wykazała się należytą starannością kupiecką. Zdaniem sądu dotychczasowe ustalenia dokonane z naruszeniem przepisów postępowania oraz prawa materialnego, z powodu których uchylona została decyzja określająca skarżącej zobowiązania w podatku od towarów i usług m.in. za okresy od marca do czerwca 2017 r. oraz od października do grudnia 2017 r., nie dają podstaw do uznania zasadności ustalenia dodatkowego zobowiązania podatkowego, będącego przedmiotem sporu w niniejszej sprawie.
2. Skarga kasacyjna
Powyższy wyrok został zaskarżony w całości przez organ, a w skardze kasacyjnej na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. zarzucono naruszenie prawa materialnego, tj. art. 112b ust. 1 pkt 1 lit. a) i lit. d) oraz art. 112c pkt 2 ustawy o VAT przez ich niewłaściwe zastosowanie, tj. przez brak zastosowania do stanu faktycznego przedmiotowej sprawy w wyniku przyjęcia przez sąd, że art. 86 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 lit. a) i art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a) ustawy o VAT nie mogą mieć zastosowania do transakcji z A. sp. z o.o. oraz PPHU R.
W kontekście tak sformułowanych podstaw kasacyjnych organ wniósł o uchylenie wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego prawem przepisanych.
3. Odpowiedź na skargę kasacyjną
W odpowiedzi na skargę kasacyjną spółka wniosła o oddalenie tej skargi w całości oraz zasądzenie kosztów postępowania sądowego wg norm przepisanych.
4. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
4.1. Zarzut skargi kasacyjnej nie jest zasadny, a zatem rozpoznawany środek odwoławczy podlega oddaleniu.
4.2. W niniejszej sprawie przedmiotem kontroli jest zasadność ustalenia spółce dodatkowego zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług z uwagi na obniżenie przez spółkę kwoty podatku należnego o kwoty podatku naliczonego wynikającego z faktur niedokumentujących rzeczywistych zdarzeń gospodarczych wystawionych na rzecz spółki przez A. Spółka z o.o. i PPHU R. Zdaniem organów podatkowych powyższe faktury nie dokumentują rzeczywistych zdarzeń gospodarczych pomiędzy podmiotami w nich wskazanymi. Spółka nie dochowała przy tym należytej staranności przy weryfikacji kontrahentów.
Warto podkreślić, że Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Warszawie w decyzji z dnia 30 listopada 2021 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji określającą skarżącej zobowiązania w podatku od towarów i usług za okres: luty - październik 2016 r., marzec - czerwiec 2017 r., październik 2017 r. i grudzień 2017 r. oraz nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następne okresy rozliczeniowe za styczeń 2016 r. i listopad 2017 r., w których to decyzjach zakwestionowano prawidłowość rozliczenia Spółki w podatku od towarów i usług m.in. w spornych w niniejszej sprawie okresach z uwagi na ustalenie, iż faktury wystawione przez A. Spółka z o.o. i PPHU R. nie dokumentują rzeczywistych zdarzeń gospodarczych ze względów podmiotowych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z 22 czerwca 2022 r., VIII SA/Wa 48/22 uchylił powyższą decyzję organu odwoławczego z 30 listopada 2022 r.
4.3. W zaskarżonym wyroku sąd pierwszej instancji trafnie uznał, że z wyżej wskazanych względów brak jest obecnie podstaw do zastosowania wobec spółki art. 112b ust. 1 pkt 1 lit. a i lit. d w zw. z art. 112c pkt 2 ustawy o VAT. Zasadność zastosowania powyższych regulacji uzależniona jest bowiem od niewątpliwego ustalenia przez organy podatkowe czy zakwestionowane w sprawie faktury wystawione przez A. Sp. z o.o. i PPHU R. stwierdzają czynności, które nie zostały dokonane, w przypadku ustalenia, że okoliczność taka w sprawie ma miejsce, czy skarżąca w kontaktach z tymi kontrahentami wykazała się należytą starannością kupiecką. Okoliczność ta nie uległa zmianie, albowiem wyrokiem z 15 października 2025 r., sygn. akt I FSK 1747/22, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną Dyrektora Izby Administracji w Warszawie wniesioną na wyżej wskazany wyrok sądu pierwszej instancji dotyczący określenia zobowiązania podatkowego. Tym samym prawomocnie uchylono decyzję wymiarową.
4.4. W związku z powyższym za bezzasadne należy uznać podniesione w niniejszej skardze kasacyjnej zarzuty. Sprawa niniejsza bowiem ma w istocie wtórny charakter w stosunku do sprawy, w której następuje określenie zobowiązania podatkowego.
4.5. Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. oddalił skargę kasacyjną.
4.6. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 2 p.p.s.a. i art. 205 § 2 p.p.s.a. Wynagrodzenie pełnomocnika skarżącej spółki określono w oparciu o § 14 ust. 1 pkt 2 lit. a), § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a/ i § 2 pkt 6 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. z 2023 r. poz. 1935 ze zm.).
Marek Kołaczek Arkadiusz Cudak Izabela Najda-Ossowska