Orzeczenie · 2025-01-30

I FSK 1426/21

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-01-30
NSApodatkoweWysokansa
VATpodatek naliczonyfakturypuste fakturyrzeczywistość gospodarczaodliczenie VATolej napędowypostępowanie podatkoweskarga kasacyjna

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną K.T. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który oddalił skargę podatnika na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej. Sprawa dotyczyła określenia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za 2013 rok. Organy podatkowe zakwestionowały możliwość odliczenia podatku naliczonego na podstawie 35 faktur wystawionych przez I.S., twierdząc, że nie dokumentowały one rzeczywistego nabycia oleju napędowego i były tzw. 'pustymi' fakturami. Wojewódzki Sąd Administracyjny podzielił to stanowisko, uznając zebrany materiał dowodowy za wystarczający do stwierdzenia, że sporne transakcje nie miały miejsca, a podatnik nie odbierał paliwa od I.S., lecz nabywał 'puste' faktury. Skarga kasacyjna zarzucała naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, w tym błędną wykładnię art. 86 ustawy o VAT oraz naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej dotyczących postępowania dowodowego. NSA oddalił skargę kasacyjną, stwierdzając, że zarzuty nie zasługują na uwzględnienie. Sąd uznał, że WSA prawidłowo ocenił materiał dowodowy i że faktury te nie potwierdzały rzeczywistych zdarzeń gospodarczych, co zgodnie z art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a u.p.t.u. wyklucza możliwość odliczenia podatku naliczonego. NSA zwrócił również uwagę na wadliwe sformułowanie zarzutów w skardze kasacyjnej, które uniemożliwiało ich kontrolę.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Potwierdzenie zasady, że 'puste faktury' nie uprawniają do odliczenia VAT, nawet w przypadku skargi kasacyjnej, jeśli zarzuty są wadliwie sformułowane.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji 'pustych faktur' i wymogów formalnych skargi kasacyjnej.

Zagadnienia prawne (3)

Czy faktury, które nie dokumentują rzeczywistych transakcji gospodarczych (tzw. 'puste faktury'), mogą stanowić podstawę do odliczenia podatku naliczonego VAT?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, faktury stwierdzające czynności, które nie zostały dokonane, nie stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że kluczowe jest potwierdzenie rzeczywistego zdarzenia gospodarczego. Jeśli faktura dokumentuje czynność, która faktycznie nie miała miejsca, podatnik nie może odliczyć VAT z takiej faktury, nawet jeśli działał w dobrej wierze. W tej sprawie ustalono, że sporne faktury były 'puste' i nie potwierdzały rzeczywistej dostawy oleju napędowego.

Czy sąd administracyjny jest związany zarzutami i wnioskami skargi kasacyjnej?

Odpowiedź sądu

Nie, sąd administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, ale nie jest związany zarzutami i wnioskami strony, chyba że zachodzą przesłanki nieważności postępowania.

Uzasadnienie

NSA podkreślił, że zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. sąd rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, ale może badać inne kwestie z urzędu. W tym przypadku sąd ocenił zarzuty strony, ale również zwrócił uwagę na ich wadliwość formalną.

Czy naruszenie przepisów postępowania przez sąd pierwszej instancji ma istotny wpływ na wynik sprawy, jeśli nie zostało to należycie wykazane przez stronę w skardze kasacyjnej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, naruszenie przepisów postępowania musi mieć wykazany istotny wpływ na wynik sprawy, aby mogło stanowić podstawę do uwzględnienia skargi kasacyjnej.

Uzasadnienie

NSA wskazał, że strona wnosząca skargę kasacyjną musi wykazać i uzasadnić, że stwierdzone uchybienia miały na tyle istotny wpływ, że gdyby nie wystąpiły, zapadłoby inne rozstrzygnięcie. W tej sprawie zarzuty dotyczące naruszeń proceduralnych były wadliwie sformułowane i nie wykazywały takiego wpływu.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną K.T. od wyroku WSA w Warszawie.

Przepisy (12)

Główne

u.p.t.u. art. 88 § 3a pkt 4 lit. a

Ustawa o podatku od towarów i usług

Nie stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego oraz zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego faktury i dokumenty celne w przypadku gdy stwierdzają czynności, które nie zostały dokonane - w części dotyczącej tych czynności.

u.p.t.u. art. 86 § ust. 2 pkt 1 lit. a

Ustawa o podatku od towarów i usług

Prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych.

p.p.s.a. art. 184

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Oddalenie skargi kasacyjnej.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 174 § pkt 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawą skargi kasacyjnej jest naruszenie prawa materialnego przez jego błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie.

p.p.s.a. art. 174 § pkt 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawą skargi kasacyjnej jest naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

o.p. art. 122

Ordynacja podatkowa

Obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy.

o.p. art. 187 § § 1

Ordynacja podatkowa

Obowiązek zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego.

o.p. art. 191

Ordynacja podatkowa

Zasada swobodnej oceny dowodów.

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

p.p.s.a. art. 183 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej.

p.p.s.a. art. 204 § pkt 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Orzekanie o kosztach postępowania kasacyjnego.

p.p.s.a. art. 205 § § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Faktury dokumentujące zakup oleju napędowego były 'puste' i nie potwierdzały rzeczywistych transakcji. • Podatnik nie wykazał, że sporne faktury dokumentują rzeczywiste dostawy oleju napędowego. • Zarzuty skargi kasacyjnej były wadliwie sformułowane i nie wykazywały istotnego wpływu naruszeń na wynik sprawy.

Odrzucone argumenty

Zaskarżonemu wyrokowi naruszenie przepisów prawa materialnego przez ich niewłaściwą wykładnię (art. 86 u.p.t.u.). • Naruszenie przepisów postępowania (art. 122, 187 § 1, 191 o.p.) przez oparcie się na niepełnym stanie faktycznym. • Naruszenie przepisów postępowania przez wybiórcze przedstawienie stanu sprawy i błędne uznanie, że organy nie były zobowiązane do własnych ustaleń faktycznych. • Naruszenie przepisów postępowania przez oparcie rozstrzygnięcia na dokumentach nie włączonych do postępowania (zeznania świadka A.N.). • Naruszenie przepisów postępowania przez oddalenie wniosków dowodowych w zakresie niedostatecznie wyjaśnionego stanu faktycznego.

Godne uwagi sformułowania

faktury 'puste' sensu stricto • nie dokumentowały rzeczywistego nabycia oleju napędowego • nie stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego o wynikający z nich podatek naliczony • nie budzi wątpliwości to, że wydając zaskarżony wyrok Sąd pierwszej instancji 'rozstrzygał w granicach' sprawy • następstwa stwierdzonych uchybień były na tyle istotne, że kształtowały lub współkształtowały treść kwestionowanego orzeczenia

Skład orzekający

Janusz Zubrzycki

przewodniczący

Maja Chodacka

członek

Marek Kołaczek

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Potwierdzenie zasady, że 'puste faktury' nie uprawniają do odliczenia VAT, nawet w przypadku skargi kasacyjnej, jeśli zarzuty są wadliwie sformułowane."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji 'pustych faktur' i wymogów formalnych skargi kasacyjnej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu 'pustych faktur' i odliczania VAT, a także pokazuje, jak ważne jest prawidłowe formułowanie zarzutów w skardze kasacyjnej.

Puste faktury i VAT: Dlaczego wadliwa skarga kasacyjna może pogrzebać szanse na odliczenie?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst