I FSK 1395/07
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpatrywał skargę kasacyjną Dyrektora Izby Skarbowej od wyroku WSA w Gdańsku, który uchylił decyzję o odpowiedzialności osoby trzeciej za zaległości podatkowe spółki w podatku od towarów i usług. Sąd pierwszej instancji uznał, że dodatkowe zobowiązanie podatkowe, ustalone na podstawie art. 27 ustawy o VAT, jest sankcją administracyjną, a nie podatkiem w rozumieniu materialnym, co wyklucza możliwość zastosowania przepisów o odpowiedzialności osób trzecich za zaległości podatkowe. Skarżący organ argumentował, że dodatkowe zobowiązanie podatkowe powstaje w drodze decyzji i po terminie płatności staje się zaległością podatkową, za którą odpowiada osoba trzecia. NSA w poszerzonym składzie (I FPS 2/09) podjął uchwałę, zgodnie z którą dodatkowe zobowiązanie podatkowe niezapłacone w terminie przez spółkę nie stanowi zaległości podatkowej w rozumieniu Ordynacji podatkowej, za którą odpowiada członek zarządu. Sąd podkreślił sankcyjny charakter tego zobowiązania, odwołując się do orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego i Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości. W konsekwencji, NSA oddalił skargę kasacyjną organu.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie, że dodatkowe zobowiązanie podatkowe w VAT nie jest zaległością podatkową, za którą odpowiada osoba trzecia (członek zarządu). Wyjaśnienie charakteru prawnego dodatkowego zobowiązania podatkowego jako sankcji administracyjnej.
Orzeczenie dotyczy stanu prawnego obowiązującego w czasie wydania decyzji i orzeczeń, ale jego wykładnia ma znaczenie dla interpretacji przepisów o odpowiedzialności osób trzecich.
Zagadnienia prawne (1)
Czy dodatkowe zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług, niezapłacone przez spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością, stanowi zaległość podatkową w rozumieniu art. 51 i art. 116 § 1 Ordynacji podatkowej, za którą odpowiada członek zarządu tej spółki?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, dodatkowe zobowiązanie podatkowe niezapłacone w terminie przez spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością nie stanowi zaległości podatkowej w rozumieniu art. 116 § 1 w zw. z art. 51 § 1 Ordynacji podatkowej, za którą odpowiada członek zarządu takiej spółki.
Uzasadnienie
Dodatkowe zobowiązanie podatkowe ma charakter sankcji administracyjnej, a nie podatku w rozumieniu materialnym. Odpowiedzialność osób trzecich dotyczy zaległości podatkowych, a nie sankcji administracyjnych.
Przepisy (21)
Główne
O.p. art. 107 § § 1
Ordynacja podatkowa
Przepis dotyczący odpowiedzialności osoby trzeciej za zaległości podatkowe.
O.p. art. 116 § § 1 i § 2
Ordynacja podatkowa
Przepis dotyczący odpowiedzialności członków zarządu za zaległości podatkowe spółki.
O.p.
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Główny akt prawny regulujący kwestie podatkowe, w tym odpowiedzialność osób trzecich i zaległości podatkowe.
Ustawa z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym art. 27
P.p.s.a.
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
u.p.t.u. art. 27 § ust. 5 i 6
Ustawa o podatku od towarów i usług
Uznano, że dodatkowe zobowiązanie podatkowe na gruncie tych przepisów ma charakter sankcji administracyjnej, a nie podatku.
u.p.t.u. art. 109 § ust. 4
Ustawa o podatku od towarów i usług
Wskazano na aktualny stan prawny, który również może być interpretowany w kontekście niniejszej sprawy.
O.p. art. 3 § pkt 3 lit. a
Ordynacja podatkowa
Przepis definiujący pojęcie podatków, który organ próbował rozszerzyć na niepodatkowe należności budżetowe.
O.p. art. 3 § pkt 8
Ordynacja podatkowa
Przepis definiujący niepodatkowe należności budżetowe, do których zaliczono dodatkowe zobowiązanie podatkowe.
O.p. art. 5
Ordynacja podatkowa
Definicja zobowiązania podatkowego, do którego zaliczono niepodatkowe należności budżetowe.
O.p. art. 21 § § 1 pkt 2
Ordynacja podatkowa
Sposób powstawania zobowiązania podatkowego w drodze decyzji.
O.p. art. 51 § par. 1 i 2
Ordynacja podatkowa
Definicja zaległości podatkowej.
O.p. art. 68
Ordynacja podatkowa
Przepis dotyczący przedawnienia prawa do wydania decyzji.
O.p. art. 70
Ordynacja podatkowa
Przepis dotyczący przedawnienia zobowiązania podatkowego.
P.p.s.a. art. 134 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd I instancji działał na podstawie tego przepisu, kontrolując legalność decyzji.
P.p.s.a. art. 141 § § 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 152
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 187 § par. 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Przepis określający wiążący charakter uchwały siedmiu sędziów NSA dla składu orzekającego.
P.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa prawna oddalenia skargi kasacyjnej.
P.p.s.a. art. 204 § pkt 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa prawna orzeczenia o kosztach postępowania kasacyjnego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Dodatkowe zobowiązanie podatkowe w VAT ma charakter sankcji administracyjnej, a nie podatku w rozumieniu materialnym. • Odpowiedzialność osób trzecich dotyczy zaległości podatkowych, a nie sankcji administracyjnych. • Uchwała NSA w poszerzonym składzie (I FPS 2/09) jest wiążąca dla składu orzekającego.
Odrzucone argumenty
Dodatkowe zobowiązanie podatkowe, jako należność wynikająca z ustawy podatkowej i powstająca w drodze decyzji, po terminie płatności staje się zaległością podatkową. • Zgodnie z art. 3 pkt 3 lit. a O.p., pojęcie podatków obejmuje również niepodatkowe należności budżetowe, co uzasadnia odpowiedzialność osoby trzeciej.
Godne uwagi sformułowania
dodatkowe zobowiązanie podatkowe jest podatkiem tylko nominalnie • ma ono bowiem cechę, która nie jest cechą właściwą dla podatku w rozumieniu art. 6 O.p. Tą cechą jest jego sankcyjny, represyjny charakter • odpowiedzialność administracyjna, zwłaszcza za delikt administracyjny zagrożony karą pieniężną o funkcji represyjnej, nie może być odpowiedzialnością wieczną, niezawierającą norm przedawniających • odpowiedzialność osób trzecich, jako niezwiązana z obowiązkiem podatkowym i podatkoprawnym stanem faktycznym, ma charakter odpowiedzialności wyjątkowej
Skład orzekający
Sylwester Marciniak
przewodniczący sprawozdawca
Arkadiusz Cudak
członek
Ryszard Mikosz
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie, że dodatkowe zobowiązanie podatkowe w VAT nie jest zaległością podatkową, za którą odpowiada osoba trzecia (członek zarządu). Wyjaśnienie charakteru prawnego dodatkowego zobowiązania podatkowego jako sankcji administracyjnej."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy stanu prawnego obowiązującego w czasie wydania decyzji i orzeczeń, ale jego wykładnia ma znaczenie dla interpretacji przepisów o odpowiedzialności osób trzecich.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii odpowiedzialności członków zarządu za zobowiązania spółki, a rozstrzygnięcie opiera się na kluczowej interpretacji charakteru prawnego dodatkowego zobowiązania podatkowego.
“Czy członek zarządu odpowiada za 'sankcję' VAT? NSA wyjaśnia.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.