I FSK 1389/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA uchylił wyrok WSA i oddalił skargę kasacyjną organu, uznając wynajem rowerów na stacjach paliw za odpłatne świadczenie usług VAT.
Spółka planowała wdrożenie usługi wypożyczania rowerów na stacjach paliw, zawierając umowę z operatorem, który miał kompleksowo obsługiwać system. Spółka nie zamierzała pobierać opłat od klientów, a całość przychodów miała trafiać do operatora, co było uwzględnione w cenie usług świadczonych przez operatora na rzecz spółki. Spółka pytała o prawo do odliczenia VAT od faktur otrzymanych od operatora oraz o to, czy wynajem rowerów stanowi odpłatne świadczenie usług. Dyrektor KIS uznał wynajem za odpłatne świadczenie usług, podczas gdy WSA uchylił interpretację, uznając, że spółka nie wykonuje żadnej usługi. NSA uchylił wyrok WSA, stwierdzając, że wynajem rowerów stanowi odpłatne świadczenie usług w rozumieniu art. 8 ust. 1 u.p.t.u., a spółka ma prawo do odliczenia VAT.
Sprawa dotyczyła interpretacji indywidualnej w zakresie podatku od towarów i usług, związanej z planowanym przez spółkę P. S.A. wdrożeniem usługi wypożyczania rowerów na stacjach paliw. Spółka zawarła umowę z operatorem, który miał zapewnić kompleksową obsługę systemu rowerowego, w tym montaż, utrzymanie oraz obsługę stacji rowerowych. Spółka nie zamierzała pobierać opłat od klientów za wypożyczenie rowerów, a całość przychodów z tego tytułu miała trafiać do operatora. Cena usług świadczonych przez operatora na rzecz spółki uwzględniała rezygnację spółki z poboru opłat. Spółka pytała o prawo do odliczenia podatku naliczonego od faktur otrzymanych od operatora oraz o to, czy wynajem rowerów bez pobrania należności od klientów stanowi odpłatne świadczenie usług podlegające opodatkowaniu VAT. Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej w interpretacji uznał stanowisko spółki za prawidłowe w zakresie prawa do odliczenia VAT, ale za nieprawidłowe w kwestii opodatkowania wynajmu rowerów. Organ uznał, że wynajem rowerów stanowi odpłatne świadczenie usług w rozumieniu art. 8 ust. 1 ustawy o VAT, nawet jeśli opłaty pobiera operator, ponieważ rezygnacja spółki z przychodów została uwzględniona w cenie usług świadczonych przez operatora. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił interpretację, uznając, że to operator będzie wykonawcą usługi wynajmu rowerów, a spółka jedynie udostępni infrastrukturę. Sąd uznał, że spółka nie wykonuje ani odpłatnego, ani nieodpłatnego świadczenia usług w rozumieniu ustawy o VAT, a tym samym nie ma związku między nabywanymi przez nią usługami a czynnościami opodatkowanymi. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok WSA. Sąd kasacyjny stwierdził, że WSA nieprawidłowo przyjął, iż spółka nie wykonuje żadnej usługi. NSA podkreślił, że kwestia, kto inkasuje należność, nie jest decydująca dla określenia podmiotu świadczącego usługę. Zdaniem NSA, wypożyczanie rowerów stanowi odpłatne świadczenie usług w rozumieniu art. 8 ust. 1 ustawy o VAT, ponieważ klient uiszcza opłatę za korzystanie z mienia spółki. Nawet jeśli opłaty pobiera operator, stanowią one część zapłaty ze strony spółki za usługi świadczone przez operatora. W związku z tym, NSA uznał, że spółka ma prawo do odliczenia podatku naliczonego od nabytych towarów i usług, ponieważ istnieje bezpośredni związek z czynnościami opodatkowanymi. Ostatecznie NSA uchylił wyrok WSA i oddalił skargę spółki, zasądzając koszty postępowania na rzecz organu.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, wynajem rowerów stanowi odpłatne świadczenie usług w rozumieniu art. 8 ust. 1 ustawy o VAT, nawet jeśli opłaty pobiera operator, ponieważ rezygnacja spółki z przychodów została uwzględniona w cenie usług świadczonych przez operatora na rzecz spółki.
Uzasadnienie
NSA uznał, że kwestia, kto inkasuje należność, nie jest decydująca. Opłata klienta za wypożyczenie roweru stanowi zapłatę za korzystanie z mienia spółki, a fakt, że opłaty te trafiają do operatora, jest wynikiem umowy między spółką a operatorem, gdzie cena usług operatora uwzględnia te środki. Tym samym, jest to odpłatne świadczenie usług przez spółkę.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (12)
Główne
u.pt.u. art. 8 § 1
Ustawa o podatku od towarów i usług
Przez świadczenie usług rozumie się każde świadczenie, które nie stanowi dostawy towarów. Niewątpliwie takim świadczeniem jest wypożyczenie roweru, gdzie klient korzysta z roweru uiszczając opłatę.
u.pt.u. art. 86 § 1
Ustawa o podatku od towarów i usług
Podatnik ma prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych.
Pomocnicze
u.pt.u. art. 8 § 2
Ustawa o podatku od towarów i usług
Dotyczy nieodpłatnych świadczeń podlegających opodatkowaniu, które nie miało zastosowania w tej sprawie.
p.p.s.a. art. 146 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd uchyla zaskarżony akt lub czynność w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego lub przepisów postępowania.
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd uwzględniając skargę uchyla akt lub czynność.
p.p.s.a. art. 183 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
NSA rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, z urzędu biorąc pod rozwagę tylko nieważność postępowania.
p.p.s.a. art. 188
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
NSA uchyla zaskarżony wyrok w całości i orzeka co do istoty sprawy lub przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
W przypadku nieuwzględnienia skargi, sąd oddala skargę.
p.p.s.a. art. 203 § 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zwrot kosztów postępowania następuje m.in. w przypadku uchylenia wyroku i oddalenia skargi.
p.p.s.a. art. 205 § 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zasądzenie kosztów postępowania na rzecz organu.
O.p. art. 14c
Ustawa Ordynacja podatkowa
Interpretacja indywidualna powinna zawierać ocenę stanowiska wnioskodawcy.
O.p. art. 14k
Ustawa Ordynacja podatkowa
Organ jest związany wydaną interpretacją indywidualną.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wynajem rowerów na stacjach paliw stanowi odpłatne świadczenie usług w rozumieniu art. 8 ust. 1 u.p.t.u., nawet jeśli opłaty pobiera operator, ponieważ rezygnacja spółki z przychodów została uwzględniona w cenie usług świadczonych przez operatora. Istnieje bezpośredni związek nabycia towarów i usług od operatora z czynnościami opodatkowanymi spółki, co uzasadnia prawo do odliczenia podatku naliczonego na podstawie art. 86 ust. 1 u.p.t.u.
Odrzucone argumenty
Stanowisko WSA, że spółka nie wykonuje żadnej usługi, ponieważ opłaty pobiera operator, było błędne. Zarzut naruszenia art. 57a p.p.s.a. przez organ interpretacyjny nie był zasadny, ponieważ spółka w skardze kasacyjnej wskazała na naruszenie art. 14c i 14k O.p. i przedstawiła jego uzasadnienie.
Godne uwagi sformułowania
kwestia, kto inkasuje należność nie jest determinująca dla określenia podmiotu świadczącego usługę usługą jest każde świadczenie, które nie jest dostawą towarów zatrzymane środki stanowią więc część zapłaty ze strony spółki w zamian za opisaną usługę operatora
Skład orzekający
Bartosz Wojciechowski
przewodniczący
Sylwester Golec
członek
Zbigniew Łoboda
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja NSA dotycząca opodatkowania VAT wynajmu rowerów na stacjach paliw, gdzie model biznesowy zakłada udział operatora pobierającego opłaty od klientów, a spółka ponosi koszty usług operatora. Potwierdzenie prawa do odliczenia VAT w takich sytuacjach."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego modelu biznesowego i może wymagać analizy w kontekście konkretnych umów i stanu faktycznego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy popularnej usługi (wypożyczanie rowerów) w nietypowym kontekście (stacje paliw) i porusza złożone kwestie VAT, które są istotne dla wielu przedsiębiorców.
“Wynajem rowerów na stacjach paliw: Czy to usługa VAT i czy można odliczyć podatek?”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI FSK 1389/24 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2025-03-04 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2024-07-26 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Bartosz Wojciechowski /przewodniczący/ Sylwester Golec Zbigniew Łoboda /sprawozdawca/ Symbol z opisem 6110 Podatek od towarów i usług 6560 Sygn. powiązane III SA/Wa 459/24 - Wyrok WSA w Warszawie z 2024-04-18 Skarżony organ Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej Treść wyniku Uchylono zaskarżony wyrok i oddalono skargę Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Bartosz Wojciechowski, Sędzia NSA Sylwester Golec, Sędzia NSA Zbigniew Łoboda (spr.), Protokolant Jan Żołądź, po rozpoznaniu w dniu 12 lutego 2025 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 kwietnia 2024 r. sygn. akt III SA/Wa 459/24 w sprawie ze skargi P. S.A. z siedzibą w P. na interpretację indywidualną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 7 grudnia 2018 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług 1) uchyla zaskarżony wyrok w całości, 2) oddala skargę, 3) zasądza od P. S.A. z siedzibą w P. na rzecz Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej kwotę 460 (czterysta sześćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Uzasadnienie Wyrokiem z dnia 18 kwietnia 2024 r., sygn. akt III SA/Wa 459/24, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, po ponownym rozpoznaniu sprawy ze skargi P. S.A. z siedzibą w P. (dalej: "spółka", "wnioskodawca", "skarżąca") na interpretację indywidualną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej (dalej: "Dyrektor KIS", "organ interpretacyjny") z dnia 7 grudnia 2018 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług, działając na podstawie art. 146 § 1 w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r., poz. 1634 z późń. zm., dalej – "p.p.s.a.") – uchylił zaskarżoną interpretację. Z uzasadnienia zaskarżonego wyroku wynika, że we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej spółka wskazała, że w ramach prowadzonej działalności gospodarczej dokonuje sprzedaży paliw płynnych oraz towarów pozapaliwowych na stacjach paliw, stanowiących jej własność oraz poprzez sieć stacji franczyzowych. Sprzedaż towarów na stacjach paliw w całości podlega opodatkowaniu podatkiem VAT. Celem intensyfikacji sprzedaży pozapaliwowej spółka zamierza wdrożyć nową usługę polegającą na możliwości wypożyczania rowerów na stacjach paliw. W tym celu spółka zawarła umowę z operatorem, w ramach której zobowiązał się on do dokonania na jej rzecz sprzedaży stacji rowerowych, w tym ich montażu i uruchomienia, a także dokonania szeregu innych czynności związanych z utrzymaniem stacji przez okres obowiązywania umowy (ich kompleksowej obsługi). Wynagrodzenie za ww. świadczenia płatne będzie przez spółkę, na podstawie prawidłowo wystawionych faktur VAT w oparciu o podpisane przez strony protokoły odbioru usług. Spółka wskazała, że w związku z realizowanym projektem nie będzie osiągać przychodów z tytułu wypożyczania rowerów. Całość przychodów z tytułu wypożyczania rowerów realizowana będzie przez operatora programu. Rezygnacja z przychodów po stronie spółki na rzecz operatora uwzględniona została w warunkach (cenie) świadczonych przez operatora usług na rzecz spółki. Jedyny oczekiwany przez skarżącą przychód, a tym samym sprzedaż opodatkowana podatkiem VAT, wynikać będzie ze zwiększenia sprzedaży pozapaliwowej realizowanej na stacjach paliw spółki. W odpowiedzi na wezwanie organu interpretacyjnego doprecyzowano, iż mając na względzie całokształt zawieranej transakcji (odpłatne przystąpienie przez spółkę do Systemu [...]) oraz koncepcję handlowo-biznesową operatora, opierającą się na kompleksowej obsłudze systemu oraz świadczeniu usług reklamowych na rzecz skarżącej, spółka zaakceptowała warunki cenowe transakcji zaproponowane przez operatora przy uwzględnieniu odstąpienia przez spółkę od poboru opłat z tytułu wypożyczenia rowerów. Powyższe oznacza, że spółce na mocy zawartej umowy nie będą przysługiwać żadne roszczenia z tytułu poboru opłat za wypożyczenie rowerów. Umowa zawarta pomiędzy spółką, a operatorem, poza określeniem ceny za dostawę towarów i świadczenie usług oraz wskazaniem, że opłaty z tytułu wynajmu rowerów pobierane będą przez operatora, nie zawiera żadnych dodatkowych klauzul odwołujących się do budowy ceny. Wynegocjowana przez strony umowy cena za dostawę towarów i świadczenie usług ma charakter umowny. Spółce nie jest znany mechanizm budowy ceny przez operatora. W związku z powyższym opisem zadano następujące pytania: 1) czy otrzymane od operatora faktury VAT, potwierdzające dostawę towarów oraz świadczenie usług uprawniają spółkę do odliczenia podatku naliczonego, wykazanego na fakturach VAT? 2) czy wynajem rowerów na stacjach paliw bez pobrania należności od klientów spółka powinna rozpoznać jako odpłatne świadczenie usług w rozumieniu art. 8 ust. 2 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2018 r., poz. 2174 ze zm., dalej: "u.pt.u.")? Zdaniem Wnioskodawcy, otrzymane od operatora faktury VAT, potwierdzające dostawę towarów (stacji oraz rowerów) oraz świadczenie usług reklamowych i marketingowych, uprawniają spółkę do odliczenia podatku naliczonego wykazanego na fakturach VAT w pełnej wysokości. Odnosząc się zaś do kolejnego pytania spółka uznała, że wynajem rowerów na stacjach paliw bez pobrania należności nie stanowi odpłatnego świadczenia usług zgodnie z art. 8 ust. 2 pkt 2 u.p.t.u. i jako taki nie podlega opodatkowaniu VAT. W interpretacji indywidualnej Dyrektor KIS uznał stanowisko spółki za prawidłowe w zakresie prawa do odliczenia podatku naliczonego z faktur VAT otrzymanych od operatora, natomiast za nieprawidłowe, gdy chodzi o rozpoznanie odpłatnego świadczenia usług w związku z wynajmem rowerów. Zdaniem Dyrektora KIS, usługa wynajmu (wypożyczenia) rowerów na stacjach paliw nie będzie stanowiła nieodpłatnego świadczenia usług, które nie podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług z uwagi na niespełnienie warunków określonych w art. 8 ust. 2 u.p.t.u. W przedmiotowym przypadku usługa wynajmu rowerów na stacjach paliw będzie stanowiła odpłatne świadczenie usług, o którym mowa w art. 8 ust. 1 u.p.t.u. Organ interpretacyjny podkreślił, że za wypożyczenie roweru należna jest opłata, natomiast fakt, że fizycznie opłatę te pobierać będzie operator, nie zaś spółka nie rzutuje na odpłatny charakter usługi. Takie ukształtowanie poboru wynagrodzenia za wypożyczenie roweru wynika z umowy zawartej z operatorem. Jednocześnie rezygnacja z przychodów z wypożyczania rowerów po stronie spółki na rzecz operatora uwzględniona została w warunkach (cenie) świadczonych przez operatora usług na rzecz spółki. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie spółka zarzuciła naruszenie art. 8 ust. 1 u.p.t.u. poprzez przyjęcie, że świadczy ona odpłatne usługi wypożyczenia rowerów w ramach programu System [....], a także błędną wykładnię art. 86 ust. 1 u.p.t.u. poprzez powiązanie zakupów opodatkowanych VAT, związanych z nabyciem stacji rowerowych oraz usług marketingowo-reklamowych, wyłącznie ze sprzedażą opodatkowaną związaną z wypożyczeniem rowerów na rzecz klientów. W uzasadnieniu skargi podniesiono również naruszenie art. 14c oraz 14k ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2019 r., poz. 900 ze zm., dalej: "O.p.") poprzez niepełną interpretację i ocenę stanowiska spółki oraz brak możliwości zastosowania wydanej interpretacji w sytuacji uznania przez organ interpretacyjny stanowiska w zakresie pytania drugiego za prawidłowe. W odpowiedzi na skargę Dyrektor KIS wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonej interpretacji. Wyrokiem z dnia 25 września 2019 r., sygn. akt III SA/Wa 426/19 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił wydaną interpretację indywidualną. Uzasadniając podjęte rozstrzygniecie Sąd pierwszej instancji wskazał, że zaskarżona interpretacja narusza przepisy u.p.t.u. w stopniu mającym wpływ na rozstrzygnięcie, a przy tym zasadny okazał się zarzut naruszania art. 14c § 1 O.p. Zdaniem Sądu pierwszej instancji Dyrektor KIS oceniając zaprezentowane przez spółkę stanowisko dotyczące pytania nr 2 odnośnie do wynajmu rowerów na stacjach paliw bez pobrania należności od klientów w sposób nieuprawniony i niewynikający z opisu stanu faktycznego przyjął, że to spółka świadczy usługę wynajmu roweru na rzecz klientów. Tymczasem z opisu stanu faktycznego zawartego we wniosku nie wynika, aby spółkę z klientami łączył jakikolwiek stosunek prawny. Wyrokiem z dnia 24 listopada 2023 r., sygn. akt I FSK 252/20, Naczelny Sąd Administracyjny uchylił powyższy wyrok i przekazał sprawę Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu NSA wskazał, że zaskarżony wyrok naruszał art. 57a p.p.s.a. Sąd pierwszej instancji niezasadnie wykroczył poza granice skargi uznając, że zaskarżona interpretacja narusza art. 14c § 1 O.p. poprzez to, że Dyrektor KIS oceniając zaprezentowane przez spółkę stanowisko dotyczące pytania nr 2, odnośnie wynajmu rowerów na stacjach paliw, przyjął odmienny stan faktyczny, aniżeli wynikający z wniosku o wydanie interpretacji indywidulanej. Ponieważ w skardze do Sądu pierwszej instancji zarzut taki nie został sformułowany, przeto niezasadne były rozważania w tym zakresie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, w sytuacji, gdy organ uznał, że usługa wynajmu rowerów podlega opodatkowaniu VAT, a w konsekwencji spółka ma prawo do odliczenia podatku naliczonego od zakupów związanych z jej świadczeniem, nie był zobowiązany do czynienia hipotecznych rozważań dotyczących możliwości odliczenia podatku naliczonego, przy założeniu, że jednak usługa wynajmu rowerów nie podlega opodatkowaniu VAT. Za usprawiedliwiony Sąd kasacyjny uznał także zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a., albowiem Wojewódzki Sąd Administracyjny dokonał oceny zarzutu materialnego (art. 8 ust. 1 u.p.t.u.), podczas gdy w ramach wyjaśnienia podstawy prawnej wyroku nie powołał art. 146 § 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. Uchylając zaskarżoną interpretację powołanym na początku wyrokiem z dnia z dnia 18 kwietnia 2024 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, ponownie rozpoznając sprawę, stwierdził, iż skarga jest zasadna. Zdaniem WSA, wykonawcą usługi wynajmu rowerów będzie operator. Skarżąca jedynie umożliwi mu prowadzenie działalności usługowej (wynajem rowerów) przy wykorzystaniu należącej do niej infrastruktury. Z uwagi na powyższe, strona nie wykona ani świadczenia w rozumieniu art. 8 ust. 1 u.p.t.u. (odpłatnej czynności podlegającej opodatkowaniu), ani też świadczenia w rozumieniu art. 8 ust. 2 pkt 2 u.p.t.u. (nieodpłatnej czynności podlegającej opodatkowaniu). W ocenie Sądu, organ mylnie uznał, że wydatki poczynione przez stronę na rzecz operatora będą związane z odpłatną usługą wynajmu rowerów, wykonywaną przez skarżącą, dlatego też nie zachodzi związek dokonanych nabyć z czynnościami opodatkowanymi spółki. Powyższe spowodowało naruszenie art. 86 ust. 1 u.p.t.u. Zasadny, zdaniem Sądu, okazał się również zarzut naruszenia art. 14c i art. 14k O.p., gdyż interpretacja nie zawiera właściwej oceny stanowiska wnioskodawcy w kontekście ewentualnego, przysługującego stronie prawa do odliczenia. W konsekwencji interpretacja – zdaniem WSA – nie spełnia również funkcji ochronnej. WSA wskazał, iż ponownie rozpoznając sprawę organ winien rozważyć, czy opisane we wniosku wydatki dotyczące: dostarczenia stacji, jej obsługi, usług reklamowych, wykonania strony internetowej, poczynione na rzecz operatora mają związek z czynnościami opodatkowanymi skarżącej, lecz w ujęciu bardziej ogólnym, czyli takim jak opisano we wniosku, oraz czy skarżącej przysługuje w związku z tym prawo do odliczenia. Od powyższego wyroku, Dyrektor KIS wywiódł skargę kasacyjną zaskarżając ów wyrok w całości. Organ wniósł o uchylenie wyroku w całości i orzeczenie co do istoty sprawy, a ewentualnie przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu we Warszawie, a także zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania wraz z kosztami zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Dyrektor KIS, na podstawie art. 174 pkt. 1 i 2 p.p.s.a. zarzucił zaskarżonemu wyrokowi naruszenie: - przepisów prawa materialnego tj. art. 8 ust. 1 i 2 pkt. 2 oraz 86 ust. 1 u.p.t.u. przez błędną ich wykładnię polegająca na uznaniu, że strona nie wykonuje czynności odpłatnej podlegającej opodatkowaniu ani czynności nieodpłatnej podlegającej opodatkowaniu, gdy tym czasem prawidłowa wykładnia ww. przepisów powinna być taka, że strona wykonuje czynność nieodpłatną i w związku z tym ma prawo do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony. - naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik postępowania tj. art. 57a p.p.s.a. poprzez samoistne określenie podstawy skargi w zakresie przepisów art. 14c i 14k O.p., gdy tym czasem strona sformułowała w skardze zarzuty naruszenia jedynie przepisów prawa materialnego a Sąd pierwszej instancji w uzasadnieniu powołał się także na art. 14c i 14k O.p., - naruszenie przepisów prawa procesowego, mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez sporządzenie wadliwego uzasadnienia w przedmiocie naruszenia przez organ art. 14c i art. 14k O.p Spółka nie złożyła odpowiedzi na skargę kasacyjną. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga kasacyjna zasługiwała na uwzględnienie. Wstępnie trzeba przypomnieć, że zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, z urzędu biorąc pod rozwagę tylko nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie stwierdzono żadnej z przesłanek nieważności wymienionych w § 2 art. 183 p.p.s.a. Podobnie w trybie tym nie ujawniono podstaw do odrzucenia skargi ani umorzenia postępowania przed sądem pierwszej instancji, które obligowałyby Naczelny Sąd Administracyjny do wydania postanowienia przewidzianego w art. 189 p.p.s.a. (por. uchwała NSA z 8 grudnia 2009 r., sygn. akt II GPS 5/09). Przede wszystkim należy odnotować, że gdy chodzi o zarzut naruszenia art. 8 ust. 1 i ust. 2 pkt. 2 oraz 86 ust. 1 u.p.t.u., to już sposób jego sformułowania wskazuje, że zdaniem organu Sąd pierwszej instancji nieprawidłowo ocenił ich zastosowanie (niezastosowanie) do okoliczności stanu faktycznego. W tym stanie rzeczy twierdzenie kasatora, że w zaskarżonym wyroku dokonano błędnej wykładni wskazanych przepisów, nie korespondowało z dalszym opisem, na czym polegała wadliwość działania Sądu pierwszej instancji. Także mając na względzie treść uzasadnienia przedmiotowego zarzutu, nie budzi wątpliwości, że organ zarzuca nieprawidłową ocenę co do zastosowania prawa materialnego. Tę zatem postać naruszenia prawa materialnego należało ocenić jako rzeczywiście określoną w skardze kasacyjnej. Dalej trzeba zaznaczyć, że po wydaniu przez Naczelny Sąd Administracyjny wyroku z dnia 24 listopada 2023 r., sygn. akt I FSK 252/20, nie była przedmiotem kontrowersji kwestia właściwego odczytania przez organ interpretacyjny stanu faktycznego, przedstawionego przez spółkę we wniosku o wydanie interpretacji indywidulanej, a to wobec braku podniesienia określonego zarzutu w skardze do Sądu pierwszej instancji. W istocie zatem Sąd pierwszej instancji zasadnie skoncentrował się na prawidłowości oceny organu co do możliwości zastosowania przepisów prawa materialnego do stanu faktycznego, jaki organ zrekonstruował na podstawie wypowiedzi strony we wniosku o wydanie interpretacji indywidulanej. Tylko na marginesie można więc odnotować, że strona w sposób dość oszczędny wyświetliła we wniosku relację z operatorem w zakresie wypożyczania rowerów, co mogło, choć nie musiało, sprzyjać wątpliwościom w zakresie treści relacji prawnych pomiędzy skarżącą a operatorem w związku z zawartą umową. Zatem gdy chodzi o przyjęty stan faktyczny, to w wydanej interpretacji indywidualnej Dyrektor KIS wskazał w zakresie wypożyczania rowerów, że klient zobowiązany jest do uiszczenia opłaty z tytułu wypożyczenia roweru, rowery stanowią własność spółki i pozostają do dyspozycji na stacjach spółki, skarżąca z tytułu wypożyczenia roweru nie będzie poobierać opłat od klientów, tylko opłaty będzie pobierać operator, co zostało uzgodnione pomiędzy stronami (spółką oraz operatorem) i okoliczność ta (pobór opłat przez operatora) uwzględniona została w warunkach (cenie) świadczonych przez operatora usług na rzecz spółki (m.in. utrzymania stacji rowerowej, wykonania i obsługi powierzchni reklamowych, magazynowania stacji rowerowej w okresie listopad-marzec, wykonania i obsługi strony internetowej, przygotowania i przeprowadzenia kampanii reklamowych). W świetle przywołanych przez organ okoliczności, nie było błędne jego stanowisko, że wypożyczanie rowerów na stacjach paliw wypełniać będzie dyspozycję art. 8 ust. 1 u.p.t.u., to jest stanowić będzie odpłatne świadczenie usług. Sąd w zaskarżonym wyroku nieprawidłowo przyjął, że spółka nie będzie wykonywać żadnej usługi. Przekonanie swoje Sąd pierwszej instancji wywiódł z tego, że należności z tytułu wypożyczania rowerów pobierać będzie operator, nie zaś spółka. Jednakże kwestia, kto inkasuje należność nie jest determinująca dla określenia podmiotu świadczącego usługę. Przepis art. 8 ust. 1 u.p.t.u. stanowi, że przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 rozumie się każde (odpłatne co do zasady) świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej nie mającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów. Wynika z tego, że usługą jest każde świadczenie, które nie jest dostawą towarów. Niewątpliwie takim świadczeniem jest wypożyczenie roweru. Klient korzysta z roweru uiszczając w zamian stosowną opłatę. Rowery stanowią własność spółki i zlokalizowane są na stacjach paliw należących do skarżącej, zatem opłata uiszczana jest z tytułu korzystania z mienia spółki. Z treści wniosku o wydanie interpretacji indywidulanej nie wynikało, ażeby operatorowi przysługiwało prawo do rowerów (do korzystania z rowerów) i aby takie prawo zostało ustanowione przez spółkę na rzecz operatora. Odpowiadające temu przekonanie Sądu pierwszej instancji nie miało więc oparcia w okolicznościach przedstawionych przez skarżącą we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej. Trudno byłoby wskazać świadczenie operatora wykonane na rzecz klienta, za które miałby on (operator) otrzymywać zapłatę od klienta. Z treści wniosku o wydanie interpretacji indywidulanej nie wynikały jakiekolwiek przesłanki do twierdzenia, że pomiędzy operatorem a klientem korzystającym z roweru spółki zaistniał określony stosunek prawny, którego treścią byłyby wzajemne prawa i obowiązki (klienta oraz operatora) związane z odpłatnym udostępnieniem roweru do korzystania. Pobór opłaty będącej świadczeniem ze strony beneficjenta usługi (klienta), dokonywany przez operatora, ma charakter techniczny i sprowadza się do zatrzymania środków uiszczonych w zamian za usługi świadczone przez spółkę (wypożyczanie rowerów). Podstawę do takiego zachowania operatora stanowi umowa ze skarżącą, która okoliczność zatrzymania opłat uwzględniła w warunkach (cenie) usług świadczonych na rzecz spółki przez operatora (utrzymania stacji, wykonania i obsługi powierzchni reklamowych, magazynowania stacji w okresie listopad-marzec, wykonania i obsługi strony internetowej, przygotowania i przeprowadzenia kampanii reklamowych). Zatrzymane środki stanowią więc część zapłaty ze strony spółki w zamian za opisaną usługę operatora. Zatem uiszczone przez klientów opłaty nie są należne operatorowi z tytułu wypożyczania rowerów, lecz z tytułu usług utrzymania stacji rowerowej i reklamowych (ogólnie). Reasumując, bez naruszenia prawa Dyrektor KIS stwierdził w interpretacji indywidualnej, że wynajem (wypożyczanie) rowerów na stacjach paliw stanowi odpłatne świadczenie usług w rozumieniu art. 8 ust. 1 u.p.t.u., a konsekwencji, że nieprawidłowe było stanowisko spółki, iż w okolicznościach przedstawionych we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej, nie było podstaw do rozpoznania po jej stronie świadczenia o charakterze odpłatnym w związku z wypożyczaniem rowerów. Skoro zatem wypożyczanie rowerów stanowi odpłatne świadczenie usług w rozumieniu art. 8 ust. 1 u.p.t.u., niewątpliwie istnieje bezpośredni związek nabycia towarów i usług ze strony operatora z wykonywanymi czynnościami podlegającymi opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. W konsekwencji spełniona została przesłanka do odliczenia podatku od towarów i usług naliczonego przy nabyciu towarów i usług (art. 86 ust. 1 u.p.t.u.). Skoro organ interpretacyjny potwierdził prawo spółki do odliczenia podatku naliczonego, to nie miało znaczenia roztrząsanie, czy i w jakim stopniu nabycie towarów i usług przez spółkę od operatora związane jest z wypożyczaniem rowerów, czy także z podstawową działalnością skarżącej. Zatem zasadny okazał się zarzut naruszenia art. 8 ust. 1 i ust. 2 pkt. 2 oraz 86 ust. 1 u.p.t.u. Nie był natomiast zasadny zarzut naruszenia art. 57a p.p.s.a., albowiem skarżąca wskazała w uzasadnieniu skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, na naruszenie przez organ interpretacyjny przepisów art. 14c i 14k O.p., jak również wyjaśniła na czym polega zarzucane naruszenie prawa. Umiejscowienie zarzutu w części skargi kasacyjnej zatytułowanej "uzasadnienie" nie przekreśla możliwości jego rozpoznania, jeżeli w ślad za tym wyartykułowano postać naruszenia prawa oraz przedstawiono umotywowanie zarzutu. Taka też sytuacja miała miejsce w przedmiotowej sprawie. Nie był także usprawiedliwiony zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a., albowiem zaskarżony wyrok podawał się kontroli instancyjnej, jak również posiadał wszystkie elementy wymienione we wskazanym przepisie. To, że zdaniem Dyrektora KIS, stanowisko zajęte w wyroku odnośnie naruszenia art. 14c i art. 14k O.p. było niezasadne, nie oznaczało sporządzenia wadliwego uzasadnienia wyroku. Ponieważ skarga kasacyjna w sumie okazała się zasadna, zaś istota sprawy została dostatecznie wyjaśniona, to Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 188 p.p.s.a. uchylił zaskarżony wyrok w całości i rozpoznając skargę orzekł o jej oddaleniu w oparciu o art.151 p.p.s.a. Orzeczenie o zwrocie kosztów postępowania kasacyjnego na rzecz organu miało umocowanie w przepisach art. 203 pkt 2 i art. 205 § 2 p.p.s.a. Sylwester Golec Bartosz Wojciechowski Zbigniew Łoboda Sędzia NSA Sędzia NSA Sędzia NSA
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI