I FSK 1371/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSpółka T. sp. z o.o. wniosła o wznowienie postępowania podatkowego VAT za 2008 r., które zakończyło się ostateczną decyzją Dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi z 2013 r. Jako podstawę wznowienia wskazała wyrok TSUE C-189/18 z 2019 r. oraz zarzuciła naruszenie art. 240 § 1 pkt 11 Ordynacji podatkowej (O.p.) i prawa do obrony (art. 47 i 48 Karty praw podstawowych UE, art. 167 i 168 dyrektywy VAT). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę spółki, uznając, że wyrok TSUE nie miał charakteru precedensowego i nie wymuszał odmiennego rozstrzygnięcia, a prawo do obrony było zachowane. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 28 stycznia 2025 r. oddalił skargę kasacyjną spółki. NSA potwierdził, że wyrok TSUE C-189/18 nie stanowił podstawy do wznowienia postępowania, ponieważ nie miał charakteru precedensowego i jedynie kontynuował utrwalone orzecznictwo TSUE dotyczące prawa do obrony i dostępu do akt. Sąd uznał, że organy podatkowe prawidłowo zastosowały przepisy krajowe, a spółka miała możliwość zapoznania się z materiałem dowodowym i wypowiedzenia się co do niego. Zarzuty dotyczące naruszenia procedury dowodowej i prawa do obrony w pierwotnym postępowaniu zostały uznane za bezzasadne w kontekście braku podstaw do wznowienia postępowania. NSA oddalił również wnioski o przeprowadzenie dowodów, wystąpienie z pytaniem do Trybunału Konstytucyjnego oraz pytaniem prejudycjalnym do TSUE, wskazując na brak zasadności merytorycznej skargi kasacyjnej.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przesłanek wznowienia postępowania na podstawie orzeczeń TSUE, zwłaszcza w kontekście braku ich precedensowego charakteru.
Dotyczy specyficznej sytuacji, w której spółka próbowała wznowić postępowanie VAT powołując się na wyrok TSUE, który nie spełniał wymogów precedensowości.
Zagadnienia prawne (3)
Czy wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE) C-189/18 z dnia 16 października 2019 r. może stanowić skuteczną podstawę do wznowienia postępowania podatkowego zakończonego decyzją ostateczną na podstawie art. 240 § 1 pkt 11 Ordynacji podatkowej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, wyrok TSUE C-189/18 nie stanowił podstawy do wznowienia postępowania, ponieważ nie miał charakteru precedensowego i jedynie kontynuował utrwalone orzecznictwo TSUE dotyczące prawa do obrony i dostępu do akt. Nie wymuszał on odmiennego rozstrzygnięcia sprawy podatkowej.
Uzasadnienie
NSA podkreślił, że art. 240 § 1 pkt 11 O.p. wymaga, aby orzeczenie TSUE miało wpływ na treść decyzji i było precedensowe, zmieniając dotychczasową wykładnię. Wyrok C-189/18 nie spełniał tych kryteriów, gdyż jedynie potwierdzał istniejące stanowisko TSUE w zakresie prawa do obrony i dostępu do dowodów.
Czy w postępowaniu podatkowym naruszono prawo do obrony strony poprzez brak dopuszczenia wnioskowanych dowodów, ograniczenie materiału dowodowego do obciążającego stronę, brak formalnego ustosunkowania się do wniosków dowodowych, zaniechanie przesłuchania świadków lub przeprowadzenia konfrontacji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, w niniejszej sprawie nie stwierdzono naruszenia prawa do obrony w stopniu uzasadniającym wznowienie postępowania, a organy podatkowe prawidłowo zastosowały przepisy krajowe, zapewniając stronie możliwość zapoznania się z materiałem dowodowym i wypowiedzenia się co do niego.
Uzasadnienie
NSA uznał, że zarzuty dotyczące naruszenia procedury dowodowej były bezzasadne, ponieważ wyrok TSUE C-189/18 nie otwierał drogi do ponownego przeprowadzenia całego postępowania dowodowego w zakresie nieobjętym jego wykładnią. Strona miała możliwość zapoznania się z dowodami i wypowiedzenia się co do nich.
Czy art. 11 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.), w zakresie w jakim wiąże sądy administracyjne również w sprawach innych osób niż osoba, przeciwko której wydano prawomocny, skazujący wyrok w postępowaniu karnym, jest zgodny z art. 45 ust. 1 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP?
Odpowiedź sądu
Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 18 grudnia 2023 r. (sygn. akt SK 8/20) orzekł, że art. 11 p.p.s.a. w tym zakresie jest zgodny z Konstytucją RP.
Uzasadnienie
NSA powołał się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego, który rozstrzygnął tę kwestię, uznając przepis za zgodny z Konstytucją, co wykluczyło potrzebę występowania z pytaniem prawnym do TK w niniejszej sprawie.
Przepisy (15)
Główne
p.p.s.a. art. 134 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
O.p. art. 240 § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
O.p. art. 240 § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Wymaga, aby orzeczenie TSUE miało wpływ na treść decyzji i było precedensowe, zmieniając dotychczasową wykładnię.
Pomocnicze
O.p. art. 241 § 2
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 11
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Związanie sądu administracyjnego prawomocnym wyrokiem skazującym inną osobę.
p.p.s.a. art. 180 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 187 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 216 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 216 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 106 § 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 193
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 204 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 205 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wyrok TSUE C-189/18 nie miał charakteru precedensowego i nie stanowił podstawy do wznowienia postępowania. • Organy podatkowe prawidłowo zastosowały przepisy krajowe, a prawo do obrony było zachowane. • Spółka miała możliwość zapoznania się z materiałem dowodowym i wypowiedzenia się co do niego.
Odrzucone argumenty
Wyrok TSUE C-189/18 powinien stanowić podstawę do wznowienia postępowania podatkowego. • W pierwotnym postępowaniu doszło do naruszenia prawa do obrony poprzez brak dopuszczenia wnioskowanych dowodów i inne uchybienia proceduralne. • Sąd pierwszej instancji naruszył art. 134 § 1 p.p.s.a. poprzez nierozważenie wszystkich okoliczności sprawy.
Godne uwagi sformułowania
wyrok TSUE nie ma charakteru precedensowego • prawo do obrony było zachowane • nie wymusza odmiennego rozstrzygnięcia
Skład orzekający
Zbigniew Łoboda
przewodniczący sprawozdawca
Ryszard Pęk
członek
Mariusz Golecki
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek wznowienia postępowania na podstawie orzeczeń TSUE, zwłaszcza w kontekście braku ich precedensowego charakteru."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, w której spółka próbowała wznowić postępowanie VAT powołując się na wyrok TSUE, który nie spełniał wymogów precedensowości.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii interpretacji orzeczeń TSUE jako podstawy do wznowienia postępowań podatkowych oraz prawa do obrony, co jest istotne dla praktyków prawa podatkowego.
“Czy wyrok TSUE zawsze otwiera drzwi do wznowienia postępowania? NSA wyjaśnia kluczowe kryteria.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.