I FSK 1367/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła opodatkowania podatkiem od towarów i usług opłat przekształceniowych związanych z przekształceniem prawa użytkowania wieczystego w prawo własności, w sytuacji gdy prawo użytkowania wieczystego zostało ustanowione przed 1 maja 2004 r. Miasto C., będące czynnym podatnikiem VAT, oddawało w użytkowanie wieczyste nieruchomości gruntowe i planowało bezprzetargową sprzedaż na rzecz dotychczasowych użytkowników wieczystych. Wnioskodawca stał na stanowisku, że opłaty te nie podlegają VAT, gdyż ustanowienie użytkowania wieczystego przed 1 maja 2004 r. nie było opodatkowane, a przekształcenie nie stanowi nowej czynności opodatkowanej. Dyrektor KIS uznał to stanowisko za nieprawidłowe. WSA w Lublinie oddalił skargę miasta, powołując się na wyrok TSUE C-604/19, który stwierdził, że przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności w zamian za opłatę stanowi dostawę towarów. NSA w wyroku z 28 października 2025 r. oddalił skargę kasacyjną miasta, podkreślając obowiązek sądów krajowych stosowania wykładni prounijnej i prymat prawa unijnego. Sąd uznał, że czynność przekształcenia jest odrębną dostawą towaru podlegającą VAT, a gmina działa jako podatnik, a nie organ władzy publicznej.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaPotwierdzenie, że przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności, nawet ustanowionego przed 2004 r., jest dostawą towarów podlegającą VAT, zgodnie z wykładnią TSUE.
Dotyczy sytuacji, gdy przekształcenie następuje w zamian za opłatę i gmina działa jako podatnik VAT.
Zagadnienia prawne (2)
Czy przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności, ustanowionego przed 1 maja 2004 r., stanowi odrębną dostawę towarów podlegającą opodatkowaniu VAT?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, stanowi odrębną dostawę towarów podlegającą opodatkowaniu VAT.
Uzasadnienie
Sąd oparł się na wyroku TSUE C-604/19, który uznał, że przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności w zamian za opłatę jest dostawą towarów. Gmina działa w tym przypadku jako podatnik VAT.
Czy gmina dokonująca przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności działa jako podatnik VAT czy organ władzy publicznej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Gmina działa jako podatnik VAT.
Uzasadnienie
TSUE w wyroku C-604/19 stwierdził, że gmina uzyskująca dochód z tytułu przekształcenia działa jako podatnik VAT, a nie organ władzy publicznej.
Przepisy (16)
Główne
u.p.t.u. art. 5 § ust. 1 pkt 1
Ustawa o podatku od towarów i usług
Definicja dostawy towarów.
u.p.t.u. art. 7 § ust. 1 pkt 1
Ustawa o podatku od towarów i usług
Przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel, w tym przeniesienie z mocy prawa własności towarów w zamian za odszkodowanie.
u.p.t.u. art. 15 § ust. 1 i 2
Ustawa o podatku od towarów i usług
Definicja podatnika VAT.
Pomocnicze
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług art. 5 § ust. 1 pkt 1
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług art. 7 § ust. 1 pkt 1
P.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 141 § § 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 133 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 134 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 204 § pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
O.p. art. 120
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
O.p. art. 121 § § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów
Ustawa z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym
Argumenty
Skuteczne argumenty
Przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności stanowi odrębną dostawę towarów podlegającą VAT, zgodnie z wykładnią TSUE. • Gmina w takiej sytuacji działa jako podatnik VAT.
Odrzucone argumenty
Opłaty przekształceniowe nie powinny podlegać opodatkowaniu VAT, ponieważ ustanowienie prawa użytkowania wieczystego przed 1 maja 2004 r. nie było opodatkowane, a przekształcenie jest kontynuacją pierwotnej czynności. • Przekształcenie nie stanowi odrębnego przedmiotu opodatkowania. • Sąd pierwszej instancji nie uwzględnił wad procesowych i nie rozpoznał istoty sprawy.
Godne uwagi sformułowania
sądy administracyjne w Polsce dokonując kontroli legalności decyzji administracyjnych i indywidualnych interpretacji podatkowych, powinny na co dzień stosować wykładnię zgodną z przepisami prawa unijnego, tj. przyjazną temu prawu. • sąd krajowy ma obowiązek interpretować ustawę tak, aby dostosować ją do wymogów dyrektywy. • przekształcenie prawa użytkowania wieczystego nieruchomości w prawo pełnej własności przewidziane w przepisach krajowych w zamian za uiszczenie opłaty stanowi dostawę towarów w rozumieniu tego przepisu.
Skład orzekający
Artur Mudrecki
sprawozdawca
Małgorzata Niezgódka - Medek
przewodniczący
Mariusz Golecki
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Potwierdzenie, że przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności, nawet ustanowionego przed 2004 r., jest dostawą towarów podlegającą VAT, zgodnie z wykładnią TSUE."
Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy przekształcenie następuje w zamian za opłatę i gmina działa jako podatnik VAT.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia podatkowego związanego z nieruchomościami i interpretacją prawa unijnego, co jest istotne dla wielu podatników i prawników.
“Przekształcenie użytkowania wieczystego w prawo własności to VAT! NSA potwierdza wykładnię TSUE.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.