I FSK 1290/18

Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) w wyroku z dnia 30 lipca 2021 r. uchylił zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (WSA) w Gliwicach oraz decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach, uznając skargę kasacyjną podatnika za zasadną. Sprawa dotyczyła rozbieżności w stosowaniu stawki podatku od towarów i usług (VAT) – 5% dla dostawy towarów (gotowe posiłki) lub 8% dla usług gastronomicznych – do sprzedaży posiłków w sieci restauracji działających na zasadzie franczyzy (sieć M.). Podatnik, J. K., stosował stawkę 5%, opierając się na wcześniejszych interpretacjach indywidualnych wydanych dla franczyzodawcy i innych franczyzobiorców, a także na wynikach kontroli skarbowej z 2011 r., która nie wykazała nieprawidłowości w jego rozliczeniach. Organy podatkowe uznały jednak, że sprzedaż ta powinna być kwalifikowana jako usługa gastronomiczna i opodatkowana stawką 8%. WSA w Gliwicach przychylił się do stanowiska organów. NSA, rozpatrując skargę kasacyjną, odwołał się do wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE) z dnia 22 kwietnia 2021 r. (sygn. akt C-703/19), który określił kryteria rozróżnienia między dostawą towarów a usługą restauracyjną. Kluczowe znaczenie ma charakter usług wspomagających, które umożliwiają natychmiastowe spożycie posiłku, oraz decyzja klienta o skorzystaniu z infrastruktury lokalu. NSA stwierdził, że sprzedaż w systemach "drive-in" i "walk-through" powinna być traktowana jako dostawa towarów (stawka 5%), podczas gdy sprzedaż z możliwością konsumpcji na miejscu, z wykorzystaniem infrastruktury lokalu, może być uznana za usługę restauracyjną (stawka 8%). Jednakże NSA uznał, że w tej konkretnej sprawie doszło do naruszenia zasady zaufania do organów podatkowych (art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej) oraz zasady neutralności podatkowej. Podkreślono, że zróżnicowana praktyka interpretacyjna organów podatkowych przed wydaniem interpretacji ogólnej Ministra Finansów z 24 czerwca 2016 r. mogła wprowadzać podatników w błąd. W szczególności, wcześniejsze kontrole i liczne interpretacje indywidualne potwierdzały prawidłowość stosowania stawki 5%. NSA uznał, że podatnik działał w zaufaniu do organów podatkowych, opierając się na utrwalonej praktyce, co wyklucza obciążanie go skutkami stosowania się do tej praktyki, zwłaszcza gdy późniejsza interpretacja zmieniła dotychczasowe podejście. W związku z tym NSA uchylił zaskarżony wyrok i decyzję organu, zasądzając jednocześnie zwrot kosztów postępowania na rzecz podatnika.

Zagadnienia prawne (3)

Skład orzekający