I FSK 1265/18
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA oddalił skargę kasacyjną syndyka masy upadłości, potwierdzając odmowę prawa do odliczenia VAT z faktur dokumentujących prace wykonane w innym czasie niż wskazany na fakturach.
Sprawa dotyczyła odmowy prawa do odliczenia podatku VAT naliczonego z faktur wystawionych przez spółkę A. s.c. na kwotę 37.077 zł. Organy podatkowe uznały, że faktury te nie dokumentowały rzeczywistych zdarzeń gospodarczych we wskazanym czasie, a prace zostały wykonane znacznie wcześniej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę podatnika. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną syndyka masy upadłości, uznając, że ustalenia faktyczne dotyczące wykonania prac w innym czasie niż wskazany na fakturach nie zostały skutecznie podważone.
Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną syndyka masy upadłości R. S. od wyroku WSA w Krakowie, który oddalił skargę podatnika na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej. Sprawa dotyczyła odmowy prawa do odliczenia podatku VAT naliczonego w łącznej kwocie 37.077 zł z trzech faktur od spółki A. s.c. za styczeń, luty i marzec 2012 r. Organy podatkowe zakwestionowały prawo do odliczenia, uznając, że faktury nie dokumentowały rzeczywistych zdarzeń gospodarczych we wskazanym czasie, a prace (ogrodzenie, tynki rustykalne, budowa pieca chlebowego, żyrandole kute) zostały wykonane przez inny podmiot lub w znacznie wcześniejszym okresie (lata 2008-2010), a nie w okresie zimowym 2011/2012, jak sugerowały faktury i deklaracje podatkowe. Sąd pierwszej instancji podzielił stanowisko organów. Skarżący zarzucał naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej dotyczących postępowania dowodowego (art. 122, 187, 188, 191 O.p.) oraz przepisów ustawy o VAT (art. 86, 88, 99, 108 u.p.t.u.) i P.p.s.a. (art. 151). NSA oddalił skargę kasacyjną, stwierdzając, że ustalenia faktyczne dotyczące wykonania prac w innym czasie niż wskazany na fakturach nie zostały skutecznie podważone. Sąd podkreślił, że brak podważenia tych ustaleń uzasadniał odmowę prawa do odliczenia VAT. Zarzut naruszenia art. 108 u.p.t.u. uznano za nieporozumienie, gdyż przepis ten nie był stosowany w zaskarżonym wyroku. Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania kasacyjnego nastąpiło na podstawie przepisów P.p.s.a. i rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, prawo do odliczenia może być odmówione, jeśli faktury nie odzwierciedlają rzeczywistych zdarzeń gospodarczych we wskazanym czasie, a prace zostały wykonane znacznie wcześniej.
Uzasadnienie
NSA uznał, że kluczowe jest, czy prace zostały wykonane w okresie, którego dotyczyły faktury i deklaracje podatkowe. Jeśli ustalenia faktyczne wskazują, że prace wykonano wcześniej, a faktury są nierzetelne co do czasu wykonania, odmowa odliczenia jest zasadna.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (19)
Główne
u.p.t.u. art. 86 § ust. 1
Ustawa o podatku od towarów i usług
Warunek do odliczenia podatku naliczonego.
u.p.t.u. art. 86 § ust. 2 pkt 1 lit. a
Ustawa o podatku od towarów i usług
Warunek do odliczenia podatku naliczonego.
u.p.t.u. art. 88 § ust. 3a pkt 4 lit. a
Ustawa o podatku od towarów i usług
Okoliczności wyłączające prawo do odliczenia podatku naliczonego (faktury dokumentujące czynności, które nie zostały dokonane).
Pomocnicze
u.p.t.u. art. 99 § ust. 12
Ustawa o podatku od towarów i usług
Podstawa do wydania decyzji określającej podatek VAT w sposób odmienny niż wynikający ze złożonych deklaracji.
u.p.t.u. art. 108
Ustawa o podatku od towarów i usług
Nie dotyczyło sprawy, sąd uznał zarzut naruszenia za nieporozumienie.
O.p. art. 122
Ustawa Ordynacja podatkowa
Zasada prawdy obiektywnej, obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.
O.p. art. 187 § § 1
Ustawa Ordynacja podatkowa
Obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.
O.p. art. 191
Ustawa Ordynacja podatkowa
Zasada swobodnej oceny dowodów.
O.p. art. 21 § § 3
Ustawa Ordynacja podatkowa
Podstawa do wydania decyzji określającej podatek.
O.p. art. 233 § § 1 pkt 1
Ustawa Ordynacja podatkowa
Utrzymanie w mocy decyzji organu pierwszej instancji.
P.p.s.a. art. 151
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Oddalenie skargi jako niezasadnej.
P.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Związanie sądu granicami skargi kasacyjnej.
P.p.s.a. art. 184
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Oddalenie skargi kasacyjnej z powodu braku usprawiedliwionych podstaw.
P.p.s.a. art. 188
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Możliwość uchylenia wyroku i decyzji.
P.p.s.a. art. 193
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres uzasadnienia wyroku oddalającego skargę kasacyjną.
P.p.s.a. art. 204 § pkt 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Obowiązek zwrotu kosztów postępowania przez stronę wnoszącą skargę kasacyjną.
P.p.s.a. art. 205 § § 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zasądzanie kosztów postępowania.
P.p.s.a. art. 207 § § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Obowiązek zwrotu kosztów.
P.p.s.a. art. 209
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Rozstrzyganie o kosztach.
Argumenty
Odrzucone argumenty
Naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej w zakresie postępowania dowodowego (art. 122, 187 § 1, 188, 191 O.p.). Naruszenie art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a oraz art. 99 ust. 12 u.p.t.u. przez błędne zastosowanie. Naruszenie art. 21 § 3 O.p. i art. 99 ust. 12 u.p.t.u. przez niewłaściwe zastosowanie. Naruszenie art. 86 ust. 1 u.p.t.u. przez niezastosowanie. Naruszenie art. 86 ust. 1 i ust. 2 u.p.t.u. przez niezastosowanie. Naruszenie art. 108 u.p.t.u. przez błędne zastosowanie.
Godne uwagi sformułowania
zaaprobowane przez Sąd pierwszej instancji ustalenia faktyczne poczynione przez organy podatkowe na podstawie zebranego materiału dowodowego odnosiły się do dwóch kluczowych płaszczyzn rozważań Strona w skardze kasacyjnej zupełnie pominęła stanowisko Sądu, aprobujące zapatrywania i wnioski organu, odnośnie do wykonania spornych prac dużo wcześniej względem czasu wystawienia faktur przez A. Skoro nie wzruszono podstawami kasacyjnymi i ich uzasadnieniem tego rodzaju ustaleń faktycznych, czyli o realizacji owych usług/prac wcześniej niż na przełomie lat 2011/2012, to w konsekwencji już sama ta okoliczność skutkować mogła oddaleniem skargi kasacyjnej. Brak podważania prawidłowości stanu faktycznego w analizowanym tu zakresie oznaczał bowiem zasadność pozbawienia prawa do odliczenia z faktur od A. jako wykazujących czynności niewykonane przez ten podmiot, według czasu, którego dotyczyły rzeczone faktury i okresu wykazanej z nim [rzekomej] współpracy. Za oczywiste nieporozumienie uznać należało zarzut naruszenia art. 108 u.p.t.u.
Skład orzekający
Hieronim Sęk
przewodniczący sprawozdawca
Roman Wiatrowski
sędzia
Dominik Mączyński
sędzia del.
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Potwierdzenie, że odmowa prawa do odliczenia VAT jest zasadna, gdy faktury dokumentują czynności wykonane w innym czasie niż wskazany, a ustalenia faktyczne w tym zakresie nie zostały skutecznie podważone w postępowaniu kasacyjnym."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej związanej z czasem wykonania prac i nierzetelnością faktur. Kluczowe jest skuteczne podważenie ustaleń faktycznych sądu niższej instancji.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje typowy problem w VAT dotyczący rzetelności faktur i czasu wykonania usług, co jest częstym zagadnieniem dla praktyków prawa podatkowego.
“Faktury z przyszłości? NSA o odliczeniu VAT z prac wykonanych wcześniej.”
Dane finansowe
WPS: 37 077 PLN
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI FSK 1265/18 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2022-10-07 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2018-07-02 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Dominik Mączyński Hieronim Sęk /przewodniczący sprawozdawca/ Roman Wiatrowski Symbol z opisem 6110 Podatek od towarów i usług Hasła tematyczne Podatek od towarów i usług Sygn. powiązane I SA/Kr 65/18 - Wyrok WSA w Krakowie z 2018-03-07 Skarżony organ Dyrektor Izby Administracji Skarbowej Treść wyniku Oddalono skargę kasacyjną Powołane przepisy Dz.U. 2011 nr 177 poz 1054 art. 86 ust. 1 ust. 2, art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a, art. 99 ust. 12 Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług - tekst jednolity Dz.U. 2017 poz 201 art. 21 par. 3, art. 233 par. 1 pkt 1 Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - tekst jedn. Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Hieronim Sęk (sprawozdawca), Sędzia NSA Roman Wiatrowski, Sędzia WSA del. Dominik Mączyński, Protokolant Katarzyna Nowik, po rozpoznaniu w dniu 7 października 2022 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej Syndyka masy upadłości R. S. (wcześniej R. S.) od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 7 marca 2018 r., sygn. akt I SA/Kr 65/18 w sprawie ze skargi R. S. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Krakowie z dnia 22 listopada 2017 r., nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za styczeń, luty i marzec 2012 r. 1) oddala skargę kasacyjną, 2) zasądza od Syndyka masy upadłości R. S. (wcześniej R. S.) na rzecz Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Krakowie kwotę 3600 (trzy tysiące sześćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Uzasadnienie 1. Przedmiot skargi kasacyjnej i odpowiedź na skargę kasacyjną 1.1. Wyrokiem z dnia 7 marca 2018 r., sygn. akt I SA/Kr 65/18, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę R. S. (dalej: Strona) na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Krakowie (dalej: Dyrektor IAS) z dnia 22 listopada 2017 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług (dalej: podatek VAT) za styczeń, luty i marzec 2012 r. 1.2. Powodem wydania decyzji, którą w sposób odmienny od deklarowanego przez Stronę rozliczono podatek VAT, było zakwestionowanie prawa do odliczenia podatku naliczonego w łącznej kwocie 37.077 zł z trzech następujących faktur od spółki A. s.c. (dalej: A.): 1) nr [...] z dnia 14 stycznia 2012 r. z tytułu "ogrodzenie" (98 sztuk w cenie jednostkowej netto 250 zł) - poz. 1 rejestru VAT za styczeń 2012 r.; 2) nr [...] z dnia 13 lutego 2012 r. z tytułu: "ogrodzenie" (1 sztuka w cenie netto 13.673 zł), "wykonanie tynków rustykalnych" (1 sztuka w cenie netto 1.027 zł) i "budowa pieca chlebowego" (1 sztuka w cenie netto 19.000 zł) - poz. 4 rejestru VAT za luty 2012 r.; 3) nr [...] z dnia 29 lutego 2012 r. z tytułu "żyrandole kute" (9 sztuk w cenie jednostkowej netto 11.445 zł) - poz. 3 rejestru VAT za marzec 2012 r. W ocenie organów podatkowych wymienione faktury nie dokumentowały rzeczywistych zdarzeń gospodarczych, a tym samym odliczając wykazany w nich podatek VAT Strona naruszyła art. 86 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 lit. a oraz art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2011 r. Nr 177, poz. 1054, z późn. zm.; dalej: u.p.t.u.). Zdaniem organu prace ujęte w fakturach jako takie zostały u Strony wykonane, ale nie przez wystawcę faktur i w innym czasie, tj. dużo wcześniej niż wynikać to miało z wystawionych faktur. Sąd pierwszej instancji za prawidłowe uznał ustalenia faktyczne i oceny prawne wyrażone w decyzji Dyrektora IAS. Stosownie do tego na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369, z późn. zm.; dalej: P.p.s.a.) oddalił skargę Strony jako niezasadną. 1.3. Pismem z dnia 30 maja 2018 r. Strona wniosła skargę kasacyjną od powyższego wyroku, zaskarżając go w całości. W trybie art. 188 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369, z późn. zm.; dalej: P.p.s.a.) domagała się uchylenia wyroku oraz uchylenia decyzji organów obu instancji, rozpoznania skargi kasacyjnej na rozprawie i zasądzenia kosztów postępowania według norm przepisanych. 1.4. Zaskarżonemu wyrokowi Strona zarzuciła naruszenie: 1) art. 151 P.p.s.a. przez zastosowanie polegające na oddaleniu skargi, w sytuacji, gdy decyzje organów obu instancji obarczone były istotnymi uchybieniami w zakresie prawa materialnego oraz procesowego - i jako takie oczywiście bezzasadne - co miało istotny wpływ na wynik sprawy, prowadząc do utrzymania w mocy rażąco wadliwych decyzji; 2) art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2017 r. poz. 201, z późn zm.; dalej: O.p.) przez zastosowanie polegające na zaaprobowaniu stanowiska Dyrektora IAS o utrzymaniu w mocy decyzji organu pierwszej instancji w sprawie rozliczeń podatku VAT za styczeń, luty i marzec 2012 r., w sytuacji, gdy nie było podstaw do wydania takich decyzji przez organy obu instancji, co miało istotny wpływ na wynik sprawy i skutkowało oddaleniem skargi; 3) art. 122, art. 187 § 1 i art. 191 O.p. przez niewłaściwe zastosowanie polegające na zaaprobowaniu stanu niepodjęcia przez organy podatkowe wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz nierozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego zebranego materiału dowodowego i oparcie rozstrzygnięcia na niepełnym materiale dowodowym, który nie uwzględniał dowodów objętych złożonym przez Stronę wnioskiem dowodowym, co miało istotny wpływ na wynik sprawy i skutkowało oddaleniem skargi; 4) art. 188 O.p. przez niezastosowanie skutkujące nieuwzględnieniem wniosku Strony z dnia 4 października 2017 r. o przeprowadzenie dowodów z zeznań świadków, a to z powołaniem się m.in. na dostateczne wyjaśnienie okoliczności sprawy zebranymi już dowodami, chociaż wniosek ten był zasadny, gdyż zakres okoliczności podlegających ustaleniu w ramach jego realizacji był kluczowy dla prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy, co miało istotny wpływ na jej wynik; 5) art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a oraz art. 99 ust. 12 u.p.t.u. przez błędne zastosowanie polegające na przyjęciu za prawidłowe stanowiska organu odmawiającego Stronie prawa do odliczenia podatku naliczonego z faktur od A., a to z uwagi na zaaprobowanie oceny organów, że faktury te stwierdzały czynności, które nie zostały dokonane, podczas gdy w rzeczywistości czynności w postaci świadczenia usług miały miejsce - które to naruszenie miało istotny wpływ na wynik sprawy; 6) art. 21 § 3 O.p. i art. 99 ust. 12 u.p.t.u. przez niewłaściwe zastosowanie polegające na zaakceptowaniu błędnego stanowiska organu pierwszej instancji, że zaistniały okoliczności uzasadniające wydanie decyzji określającej podatek VAT w sposób odmienny niż wynikający ze złożonych przez Stronę deklaracji, podczas gdy okoliczności takie w rzeczywistości nie miały miejsca, a zatem decyzja została wydana bez podstawy faktycznej i prawnej, co miało istotny wpływ na wynik sprawy; 7) art. 86 ust. 1 u.p.t.u. przez niezastosowanie polegające na odmowie prawa do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony z faktur od A., w sytuacji gdy w stanie faktycznym zaistniały wszystkie wymagane przepisami tej regulacji przesłanki niezbędne do odliczenia podatku naliczonego przez Stronę; 8) art. 86 ust. 1 i ust. 2 u.p.t.u. przez niezastosowanie polegające na przyjęciu, że Stronie nie przysługuje prawo do odliczenia podatku z faktur od A.; 9) art. 108 u.p.t.u. przez błędne zastosowanie polegające na przyjęciu, że istnienie w obrocie prawnym faktury określonej w tym artykule wyklucza prawo do pomniejszenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, w sytuacji gdy całokształt okoliczności ustalonego stanu faktycznego dawał podstawy do stwierdzenia, że faktury od A. dokumentowały faktyczne świadczenie usług. 1.5. Dyrektor IAS złożył odpowiedź na skargę kasacyjną pismem z dnia 25 czerwca 2018 r. Wniósł w niej o oddalenie skargi kasacyjnej i zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania według norm przepisanych. 1.6. W toku postępowania kasacyjnego doszło do ogłoszenia upadłości Strony, co skutkowało wstąpieniem do tego postępowania Syndyka masy upadłości R. S. (dalej: Skarżący) w miejsce owej Strony. 2. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: 2.1. W myśl art. 183 § 1 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej (podstaw kasacyjnych), chyba że zachodzą przesłanki nieważności postępowania sądowego wymienione w § 2 powołanego artykułu. Takiego rodzaju przesłanek, na podstawie akt niniejszej sprawy, z urzędu nie odnotowano. Podobnie w tym samym trybie nie ujawniono podstaw do odrzucenia skargi ani do umorzenia postępowania przed Sądem pierwszej instancji, które obligowałyby Naczelny Sąd Administracyjny do wydania postanowienia przewidzianego w art. 189 P.p.s.a. (zob. uchwała NSA z dnia 8 grudnia 2009 r., sygn. akt II GPS 5/09, ONSAiWSA 2010, nr 3, poz. 40). 2.2. Wspomnieć należało, że według art. 193 zdanie drugie P.p.s.a. uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej. Mając na uwadze tę szczególną regulację w stosunku do art. 141 § 4 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekając o oddaleniu skargi kasacyjnej mógł zrezygnować z przedstawienia pełnej relacji co do przebiegu sprawy i sprowadzić swoją dalszą wypowiedź już tylko do rozważań mających znaczenie dla oceny podstaw kasacyjnych. 2.3. Skarga kasacyjna została zbadana według reguły związania zarzutami w niej zawartymi (art. 183 § 1 ab initio P.p.s.a.). W tym zakresie okazała się niezasadna i dlatego podlegała oddaleniu. 2.4. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego postawione w skardze kasacyjnej zarzuty procesowe, które dotyczyły naruszenia przepisów Ordynacji podatkowej w zakresie postępowania dowodowego (powołane w petitum skargi kasacyjnej art. 122, art. 187 § 1, art. 188 i art. 191 O.p. oraz powołane w jej uzasadnieniu art. 121 § 1 i art. 123 O.p.), nie zasługiwały na uwzględnienie z dwóch zasadniczych powodów (omówionych w kolejnych punktach). 2.4.1. Przede wszystkim należało zauważyć, co w istocie umknęło uwadze w wywodach i zarzutach skargi kasacyjnej, że zaaprobowane przez Sąd pierwszej instancji ustalenia faktyczne poczynione przez organy podatkowe na podstawie zebranego materiału dowodowego odnosiły się do dwóch kluczowych płaszczyzn rozważań. Mianowicie obejmowały one wyniki dokonanej przez organ podatkowy weryfikacji w zakresie: - nie tylko tego czy przedmiot opodatkowania ujęty w trzech fakturach od A. wystawionych w okresie styczeń-luty 2012 r., które miały dokumentować wykonanie przez ten podmiot usług/prac w zakresie ogrodzenia, tynków rustykalnych, żyrandoli kutych i pieca chlebowego, we wskazanym czasie, tj. pod koniec 2011 r. i w pierwszych dwóch miesiącach 2012 r., mogła wykonać i wykonała spółka A. (samo bowiem zrealizowanie tych prac u Strony, czyli powstanie ich substratu materialnego nie było podważane i wynikało wprost z dokonanych oględzin obiektu - budynku karczmy oraz jej otoczenia); - ale również tego, czy realnie wykonane usługi/prace u Strony, wykazane w fakturach kwestionowanych przez organ, zostały zrealizowane w czasie związanym z wystawieniem tych faktur (okres zimowy obejmujący koniec 2011 r. i początek 2012 r.). W obu tych obszarach Sąd podzielił ustalenia faktyczne i oceny organów podatkowych, przyjmując że: 1) A. nie mogła i nie wykonała rzeczonych prac w okresie objętym fakturami, a ponadto 2) że prace te wykonano dużo wcześniej niż wykazywana współpraca z A. pod koniec 2011 r. i na początku 2012 r., bo już w latach 2008-2010, co wynikało w szczególności z zeznań świadków oraz zdjęć ze stron internetowych (zob. skrótowa relacja z materiału dowodowego i ustaleń faktycznych organów wyrażona na str. 8-10 uzasadnienia zaskarżonego wyroku i podsumowanie własne Sądu na str. 21). Strona w skardze kasacyjnej zupełnie pominęła stanowisko Sądu, aprobujące zapatrywania i wnioski organu, odnośnie do wykonania spornych prac dużo wcześniej względem czasu wystawienia faktur przez A. i okresu co do którego Strona powołała się na [rzekomą] współpracę z tym podmiotem. Takie podejście w gruncie rzeczy oznaczało, że skarga kasacyjna nie podważyła prawidłowości ocen zaprezentowanych na tym polu przez Sąd pierwszej instancji, czyli ustalenia faktycznego o wykonaniu we wcześniejszych latach spornych usług/prac ujętych w trzech fakturach od A., które wykazała Strona w swojej ewidencji i które uwzględniła w złożonych deklaracjach dotyczących podatku VAT. Skoro nie wzruszono podstawami kasacyjnymi i ich uzasadnieniem tego rodzaju ustaleń faktycznych, czyli o realizacji owych usług/prac wcześniej niż na przełomie lat 2011/2012, to w konsekwencji już sama ta okoliczność skutkować mogła oddaleniem skargi kasacyjnej. Brak podważania prawidłowości stanu faktycznego w analizowanym tu zakresie oznaczał bowiem zasadność pozbawienia prawa do odliczenia z faktur od A. jako wykazujących czynności niewykonane przez ten podmiot, według czasu, którego dotyczyły rzeczone faktury i okresu wykazanej z nim [rzekomej] współpracy. Powyższe skutkować musiało także uznaniem, że brak realizacji wniosku dowodowego Strony z dnia 4 października 2017 r. nie mógł mieć w opisanych i przyjętych do wyrokowania okolicznościach - odmiennie niż wywodzono w skardze kasacyjnej - istotnego znaczenia dla wyniku sprawy podatkowej. Wnioskiem tym dążono bowiem do uzupełnienia materiału dowodowego na rzecz poczynienia odmiennych ustaleń faktycznych w odniesieniu do wykazania możliwości wykonania usług/prac przez A. w sposób odpowiadający zakresowi i czasowi, których dotyczyły faktury od tego podmiotu. 2.4.2. Skarżący postawione zarzuty procesowe plasował również w sferze jego zdaniem wadliwego zaaprobowania przez Sąd pierwszej instancji jako zgodnego z prawem stanowiska organów podatkowych co do przyjęcia, że A. nie mogła i nie wykonała rzeczonych prac w okresie objętym fakturami, będącym jednocześnie okresem deklarowanej przez Stronę współpracy z tym podmiotem. Dążąc do podważenia prawidłowości takich ustaleń faktycznych przyjętych również do wyrokowania (niezależnie od braku ich znaczenia z uwagi na poczynione równolegle ustalenie o wykonaniu prac w okresie dużo wcześniejszym niż objęty fakturami), Skarżący zupełnie abstrahował od dowodów, które stały się podstawą kwestionowanych przez niego ustaleń. W szczególności w motywach skargi kasacyjnej nie nawiązywano do konkretnych dowodów z tego zakresu przywołanych w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, nie wykazywano także stosowną argumentacją w czym konkretnie miałyby tkwić błędy w rozumowaniu organów i Sądu je akceptującego, zwłaszcza z punktu widzenia reguł swobodnej oceny rzeczonych dowodów. Poprzestanie na samym ogólnym twierdzeniu, że według Skarżącego kluczowy dla wyniku sprawy pozostawał nieuprawniony brak realizacji wniosku dowodowego Strony z dnia 4 października 2017 r., bez wykazania zasadności tej tezy na tle pozostałego zebranego materiału dowodowego, nie mogło okazać się skuteczne. Ogólna negacja znaczenia tego materiału jako miarodajnego, bez sprecyzowania powodów za tym przemawiających i osadzenia tego rodzaju wypowiedzi w kontekście wyraźnie sprecyzowanych dowodów, a także gołosłowne kwestionowanie prawidłowości ustalenia o niewykonaniu usług/prac przez A., nie niosły za sobą istotnego waloru argumentacyjnego. Co więcej, takie ujęcie nie pozwalało na uznanie, że stawiane zarzuty procesowe ze sfery dowodowej zostały naruszone w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Skarżący bowiem zasadniczo odnosząc się do każdego z powyższych przepisów Ordynacji podatkowej budował swoją argumentację w oparciu o jeden konkretny fakt, tj. nieuwzględnienie wspomnianego wniosku dowodowego. W braku jego realizacji upatrywał naruszenia wszystkich reguł i zasad wypływających z przywołanych przepisów, a więc kompletności i swobodnej oceny materiału dowodowego, czynnego udziału strony w postępowaniu, prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie, podjęcia wszelkich niezbędnych działań przez organy podatkowe w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego (zasada prawdy obiektywnej). Należało również zauważyć, że odmowa przeprowadzenia dowodu była w skardze kasacyjnej jedynym zarazem konkretnym zarzutem, który kwalifikował się do jego rozważenia ad meriti (co już powyżej nastąpiło). Pozostała argumentacja przedstawiona przez Skarżącego stanowiła tylko luźną, nieodwołującą się do konkretnych dowodów i okoliczności, polemikę z ustaleniami organów uwzględnionymi przez Sąd pierwszej instancji. Jak była o tym mowa opierała się ona w znacznej mierze na prostej negacji ustalenia, że prace wykazane w spornych fakturach nie miały miejsca (tzn. nie były świadczone przez A. zgodnie z fakturami). 2.5. W takim stanie rzeczy, a mianowicie przy niepodważonym skutecznie stanie faktycznym, usprawiedliwione stawało się zastosowanie przepisów art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a w związku z art. 86 ust. 1 i ust. 2 u.p.t.u. To z kolei czyniło chybionym zarzut kasacyjny zbudowany na twierdzeniu i argumentacji przeciwnej. 2.6. Konsekwencją powyższego było również wystąpienie podstaw faktycznych i prawnych do wydania: 1) przez organ podatkowy pierwszej instancji decyzji określającej podatek VAT za styczeń, luty i marzec 2012 r. - w miejsce deklaracji podatkowych złożonych przez Stronę za te okresy rozliczeniowe - w ramach zastosowania przepisów art. 21 § 3 O.p. i art. 99 ust. 12 u.p.t.u.; 2) przez Dyrektora IAS decyzji utrzymującej w mocy decyzję organu pierwszej instancji przy zastosowaniu art. 233 § 1 pkt 1 O.p. Nie doszło zatem do naruszenia wymienionych tu przepisów, co czyniło chybionymi zarzuty kasacyjne powołujące się na tego rodzaju uchybienia. 2.7. Natomiast za oczywiste nieporozumienie uznać należało zarzut naruszenia art. 108 u.p.t.u. przez błędne zastosowanie polegające na przyjęciu, że istnienie w obrocie prawnym faktury określonej w tym artykule wyklucza prawo do pomniejszenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, w sytuacji gdy całokształt okoliczności ustalonego stanu faktycznego dawał podstawy do stwierdzenia, że faktury od A. dokumentowały faktyczne świadczenie usług. Wbrew sugestii Skarżącego w zaskarżonym wyroku Sąd pierwszej instancji w ogóle nie powoływał się na ten przepis, ani nie wypowiadał się na temat wystawiania tego rodzaju faktury i konsekwencji z tym związanych. 2.8. Mając na uwadze zaprezentowane wyżej rozważania chybiony okazał się także zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 151 P.p.s.a. przez wydanie rozstrzygnięcia o oddaleniu skargi Strony. Przy skutecznie niepodważonych ustaleniach co do stanu faktycznego w ramach przepisów o postępowaniu dowodowym oraz przy niezasadności pozostałych naruszeń prawa procesowego i materialnego zgłoszonych w podstawach kasacyjnych, wyrokowanie w taki sposób nie mogło zostać poczytane jako naruszające wymieniony przepis. 2.9. Naczelny Sąd Administracyjny oddala skargę kasacyjną, jeżeli nie ma ona usprawiedliwionych podstaw, o czym stanowi art. 184 ab initio P.p.s.a. W myśl tego przepisu orzeczono zatem jak w punkcie pierwszym sentencji wyroku. 2.10. W zakresie rozstrzygnięcia w przedmiocie kosztów z punktu drugiego sentencji, Naczelny Sąd Administracyjny wziął pod uwagę, że: - zaskarżony wyrok oddalał skargę przy wartości przedmiotu zaskarżenia w przedziale kwot powyżej 10.000 zł do 50.000 zł; - skargę kasacyjną wniosła strona skarżąca; - Dyrektor IAS złożył odpowiedź na skargę kasacyjną sporządzoną przez radcę prawnego, który nie prowadził sprawy przed Sądem pierwszej instancji i tak samo był reprezentowany na rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym; - niniejszym wyrokiem oddalono skargę kasacyjną. Wobec takiego stanu faktycznego wskazać należało, że zgodnie z art. 204 pkt 1, art. 205 § 2 w związku z art. 207 § 1 i art. 209 P.p.s.a. w razie oddalenia skargi kasacyjnej strona, która ją wniosła, obowiązana jest zwrócić niezbędne koszty postępowania kasacyjnego poniesione przez organ - jeżeli zaskarżono skargą kasacyjną wyrok sądu pierwszej instancji oddalający skargę; do niezbędnych kosztów postępowania strony reprezentowanej przez radcę prawnego zalicza się jego wynagrodzenie, jednak nie wyższe niż stawki opłat określone w odrębnych przepisach oraz poniesione wydatki; wniosek strony o zwrot kosztów sąd rozstrzyga w orzeczeniu oddalającym skargę kasacyjną. Natomiast według § 14 ust. 1 pkt 2 lit. a rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 265) stawki minimalne wynoszą w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w drugiej instancji za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej oraz udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym - 75% stawki minimalnej określonej w pkt 1, a jeżeli w drugiej instancji nie prowadził sprawy ten sam radca prawny - 100% tej stawki, w obu przypadkach nie mniej niż 240 zł. Stawka minimalna, w myśl § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a w związku z § 2 pkt 5 tego rozporządzenia, wynosi 3.600 zł. Na podstawie wykładni systemowej jego § 14 ust. 1 pkt 2 lit. a-c przyjęto, że za sporządzenie i wniesienie odpowiedzi na skargę kasacyjną oraz udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym przysługuje wynagrodzenie określone na zasadach wynikających z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. a tego aktu prawnego (analogicznie jak przyjmowano to na gruncie poprzedniego stanu prawnego, w ramach uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 listopada 2012 r., sygn. akt II FPS 4/12). O wysokości kosztów postępowania kasacyjnego orzeczono zatem na podstawie wymienionych w tym punkcie przepisów, zasądzając od Skarżącego na rzecz Dyrektora IAS kwotę 3.600 zł (100% z 3.600 zł). s. del. WSA D. Mączyński s. NSA H.Sęk s. NSA R. Wiatrowski
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI