Orzeczenie · 2022-11-25

I FSK 1235/19

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2022-11-25
NSApodatkoweWysokansa
VATrygor natychmiastowej wykonalnościprzedawnienieOrdynacja podatkowapostępowanie podatkoweskarga kasacyjnaNSA

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Dyrektora Izby Administracji Skarbowej od wyroku WSA w Gliwicach, który uchylił postanowienie o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji wymiarowej w podatku VAT. WSA uznał, że samo zbliżanie się terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego (poniżej 3 miesięcy) nie jest wystarczające do nadania rygoru, a organ musi dodatkowo uprawdopodobnić, że zobowiązanie nie zostanie wykonane, np. poprzez analizę sytuacji majątkowej podatnika. NSA nie zgodził się z tą wykładnią. Sąd kasacyjny podkreślił, że zbliżający się termin przedawnienia (art. 239b § 1 pkt 4 Ordynacji podatkowej) jest samodzielną przesłanką do nadania rygoru, a organ pierwszej instancji prawidłowo uprawdopodobnił ryzyko niewykonania zobowiązania, wskazując na złożoność sprawy i czas potrzebny na postępowanie odwoławcze. NSA uchylił wyrok WSA i oddalił skargę podatnika, zasądzając koszty postępowania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przesłanek nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji podatkowej, w szczególności w kontekście zbliżającego się terminu przedawnienia.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji nadania rygoru w VAT, ale jego wykładnia przepisów Ordynacji podatkowej ma szersze zastosowanie.

Zagadnienia prawne (2)

Czy zbliżający się termin przedawnienia zobowiązania podatkowego (krótszy niż 3 miesiące) jest samodzielną i wystarczającą przesłanką do nadania decyzji nieostatecznej rygoru natychmiastowej wykonalności, czy też wymaga dodatkowego uprawdopodobnienia, że zobowiązanie nie zostanie wykonane?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, zbliżający się termin przedawnienia zobowiązania podatkowego (krótszy niż 3 miesiące) jest samodzielną i wystarczającą przesłanką do nadania decyzji nieostatecznej rygoru natychmiastowej wykonalności, pod warunkiem, że organ uprawdopodobni, iż zobowiązanie nie zostanie wykonane, co w tym przypadku zostało wykazane poprzez wskazanie na czasochłonność postępowania odwoławczego.

Uzasadnienie

NSA uznał, że art. 239b § 1 pkt 4 Ordynacji podatkowej stanowi samodzielną podstawę do nadania rygoru, a organ pierwszej instancji prawidłowo uprawdopodobnił ryzyko niewykonania zobowiązania, wskazując na złożoność sprawy i czas potrzebny na postępowanie odwoławcze, co mogło uniemożliwić egzekucję przed upływem terminu przedawnienia.

Czy organ podatkowy, nadając rygor natychmiastowej wykonalności decyzji podatkowej z powodu zbliżającego się terminu przedawnienia, musi wykazać związek przyczynowy między sytuacją majątkową podatnika a prawdopodobieństwem niewykonania zobowiązania?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, w przypadku przesłanki z art. 239b § 1 pkt 4 Ordynacji podatkowej (zbliżający się termin przedawnienia), nie jest konieczne wykazywanie związku przyczynowego z sytuacją majątkową podatnika lub jego obstrukcyjnym zachowaniem. Wystarczające jest uprawdopodobnienie, że zobowiązanie nie zostanie wykonane z powodu upływu czasu.

Uzasadnienie

NSA stwierdził, że sąd pierwszej instancji błędnie zinterpretował przepisy, nakazując organowi badanie sytuacji majątkowej podatnika lub jego obstrukcyjnych zachowań. Te okoliczności dotyczą innej przesłanki (art. 239b § 1 pkt 3 O.p.), a nie zbliżającego się terminu przedawnienia.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono zaskarżony wyrok WSA w całości i oddalono skargę A. L.

Przepisy (15)

Główne

O.p. art. 239b § 1

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 239b § 2

Ordynacja podatkowa

Pomocnicze

O.p. art. 239b § 1

Ordynacja podatkowa

pkt 4 - okres do upływu przedawnienia zobowiązania podatkowego jest krótszy niż 3 miesiące

O.p. art. 121 § 1

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 139 § 3

Ordynacja podatkowa

P.p.s.a. art. 174 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 145 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 141 § 4

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 153

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 188

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 203

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 205 § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 209

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 14 § 1

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zbliżający się termin przedawnienia zobowiązania podatkowego (krótszy niż 3 miesiące) jest samodzielną i wystarczającą przesłanką do nadania decyzji nieostatecznej rygoru natychmiastowej wykonalności. • Organ pierwszej instancji prawidłowo uprawdopodobnił ryzyko niewykonania zobowiązania, wskazując na czasochłonność postępowania odwoławczego i złożoność sprawy.

Odrzucone argumenty

Sąd pierwszej instancji błędnie uznał, że nadanie rygoru wymaga wykazania związku przyczynowego między sytuacją majątkową podatnika a prawdopodobieństwem niewykonania zobowiązania. • Sąd pierwszej instancji błędnie uznał, że organ nie wykazał, iż podatnik nie wykona zobowiązania, ignorując jako podstawę zbliżający się termin przedawnienia.

Godne uwagi sformułowania

sama okoliczność, że do upływu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego pozostał krótki okres czasu nie może być traktowana jako wystarczająca do nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności. • Okoliczność ta stanowi przesłankę nadania rygoru natychmiastowej wykonalności z art. 239b § 1 pkt 4 O.p., jednakże stosownie do art. 239b § 2 O.p. do nadania rygoru natychmiastowej wykonalności oprócz wskazania tej przesłanki konieczne jest wykazanie okoliczności uprawdopodobniających, że zobowiązanie podatkowe nie zostanie wykonane. • Ryzyko" przedawnienia nie zostało spowodowane przez podatnika, a przez administrację podatkową (organ drugiej instancji), który przedłużał postępowanie odwoławcze ponad okres wskazany w art. 139 § 3 O.p. • w przypadku przesłanki z art. 239b § 1 pkt 4 O.p., skoro do upływu terminu przedawnienia pozostał bardzo krótki okres, przez ustawodawcę wyznaczony na czas krótszy niż 3 miesiące, to w aspekcie prawdopodobieństwa niewykonania zobowiązania podatkowego nie mają żadnego znaczenia okoliczności faktyczne dotyczące wielkości majątku podatnika, jego zasobów finansowych, czy dotychczasowej postawy w zakresie uiszczania danin publicznoprawnych • organ drugiej instancji w zaskarżonym postanowieniu niezasadnie stwierdził, że w przypadku zaistnienia przesłanki nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności, która jest określona przez art. 239b § 1 pkt 4 O.p. […]

Skład orzekający

Danuta Oleś

przewodniczący

Sylwester Golec

sprawozdawca

Agnieszka Jakimowicz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji podatkowej, w szczególności w kontekście zbliżającego się terminu przedawnienia."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji nadania rygoru w VAT, ale jego wykładnia przepisów Ordynacji podatkowej ma szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej w prawie podatkowym – nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji, co ma bezpośrednie przełożenie na możliwość egzekucji należności przez organ i sytuację podatnika. Wyjaśnia, kiedy zbliżający się termin przedawnienia jest wystarczającą przesłanką.

Czy zbliżający się termin przedawnienia podatku pozwala na natychmiastową egzekucję? NSA wyjaśnia.

Dane finansowe

WPS: 350 077 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst