I FSK 1232/06

Naczelny Sąd Administracyjny2007-02-08
NSApodatkoweŚredniansa
wpis sądowyskarga kasacyjnaprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymiinterpretacja podatkowaodrzucenie skargiopłata stałaTrybunał Konstytucyjnyprymat ustawy

Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną w sprawie dotyczącej odrzucenia skargi na interpretację podatkową z powodu nieuiszczenia wpisu stałego.

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej A. S. od postanowienia WSA w Gorzowie Wlkp., które odrzuciło skargę na interpretację podatkową Dyrektora Izby Skarbowej. WSA odrzucił skargę z powodu nieuiszczenia wpisu stałego w terminie, mimo że pełnomocnik uiścił go na wezwanie po terminie. NSA uznał, że sąd pierwszej instancji prawidłowo zastosował przepis ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, który nakazuje odrzucenie pisma nieopłaconego wpisem stałym, nawet jeśli przepis wykonawczy stanowił inaczej.

Przedmiotem skargi kasacyjnej była kwestia odrzucenia skargi A. S. na interpretację podatkową przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim. Sąd pierwszej instancji odrzucił skargę, ponieważ wpis stały od skargi nie został uiszczony w terminie, mimo że pełnomocnik strony uiścił go na wezwanie sądu po terminie. Sąd administracyjny powołał się na art. 221 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (u.p.p.s.a.), który stanowi, że pisma wnoszone przez adwokata lub radcę prawnego, które nie są należycie opłacone wpisem stałym, pozostawia się bez rozpoznania albo odrzuca bez wezwania o uiszczenie opłaty. Sąd pierwszej instancji uznał, że wpis stały w wysokości 200 zł powinien zostać uiszczony przy wniesieniu skargi, a nie później. Pomimo że obowiązywał przepis wykonawczy (§ 5 ust. 2 rozporządzenia w sprawie wpisu), który stanowił, że wpis stały uiszcza się na wezwanie, sąd pierwszej instancji uznał, że ten przepis jest sprzeczny z ustawą (art. 221 u.p.p.s.a.) i wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, podzielając stanowisko sądu pierwszej instancji. NSA podkreślił, że sąd był zobligowany do zastosowania przepisu ustawowego, nawet jeśli przepis wykonawczy stanowił inaczej, ze względu na zasadę prymatu ustawy nad rozporządzeniem. Sąd pierwszej instancji prawidłowo odmówił zastosowania przepisu wykonawczego, który był sprzeczny z ustawą, a tym samym nie naruszył art. 190 ust. 3 Konstytucji RP.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, sąd administracyjny może odrzucić skargę z powodu nieuiszczenia wpisu stałego w terminie, nawet jeśli wpis został uiszczony na wezwanie sądu po terminie, a przepis wykonawczy był sprzeczny z ustawą. Sąd jest zobowiązany do zastosowania przepisu ustawowego.

Uzasadnienie

Sąd pierwszej instancji prawidłowo odrzucił skargę, ponieważ wpis stały nie został uiszczony w terminie. Pomimo że przepis wykonawczy zezwalał na uiszczenie wpisu na wezwanie, był on sprzeczny z art. 221 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sąd był zobowiązany do zastosowania przepisu ustawowego, co oznaczało odrzucenie skargi.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (11)

Główne

u.p.p.s.a. art. 221

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przepis ten stanowi, że pisma wnoszone przez adwokata lub radcę prawnego, które nie są należycie opłacone wpisem stałym, pozostawia się bez rozpoznania albo odrzuca bez wezwania o uiszczenie opłaty.

Pomocnicze

u.p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.p.p.s.a. art. 190 § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.p.p.s.a. art. 219 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.p.p.s.a. art. 220 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.p.p.s.a. art. 220 § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

rozporządzenie w sprawie wpisu art. 2 § 6

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi

rozporządzenie w sprawie wpisu art. 5 § 2

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Konstytucja RP art. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 178 § 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

u.p.p.s.a. art. 182 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sąd pierwszej instancji prawidłowo zastosował art. 221 u.p.p.s.a. nakazujący odrzucenie pisma nieopłaconego wpisem stałym, mimo sprzeczności przepisu wykonawczego z ustawą.

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 190 ust. 3 Konstytucji RP poprzez zastosowanie przepisu wykonawczego, który wszedł w życie po wniesieniu skargi. Naruszenie § 5 ust. 2 rozporządzenia w sprawie wpisu w związku z art. 221 u.p.p.s.a., ponieważ wpis został uiszczony na wezwanie sądu.

Godne uwagi sformułowania

Sąd był zobligowany do oparcia swego rozstrzygnięcia na przepisie ustawowym. Odmiennie działanie Sądu oznaczałoby złamanie uniwersalnej zasady prymatu przepisu ustawowego nad rozporządzeniem. Sędzia składu orzekającego, który stosownie do art. 178 ust. 1 Konstytucji RP w sprawowaniu swojego urzędu jest niezawisły i podlega tylko Konstytucji oraz ustawom, słusznie odmówił zastosowania przepisu wykonawczego wobec jego wyraźnej sprzeczności z art. 221 u.p.p.s.a.

Skład orzekający

Jan Zając

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja zasady prymatu ustawy nad rozporządzeniem w postępowaniu sądowoadministracyjnym, konsekwencje nieuiszczenia wpisu stałego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji nieuiszczenia wpisu stałego i sprzeczności przepisu wykonawczego z ustawą w momencie orzekania.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnej zasady prawnej prymatu ustawy nad rozporządzeniem i konsekwencji proceduralnych w postępowaniu sądowoadministracyjnym, co jest istotne dla praktyków prawa.

Prymat ustawy nad rozporządzeniem: Sąd nie może działać wbrew przepisom, nawet jeśli wezwanie sądu wprowadza w błąd.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I FSK 1232/06 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2007-02-08
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-10-10
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Jan Zając /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne
Interpretacje podatkowe
Odrzucenie skargi
Sygn. powiązane
I SA/Go 305/06 - Postanowienie WSA w Gorzowie Wlkp. z 2006-07-18
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 184, art. 221
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Jan Zając po rozpoznaniu w dniu 8 lutego 2007 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej sprawy ze skargi kasacyjnej A. S. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 18 lipca 2006 r., o sygn. akt I SA/Go 305/06 w sprawie ze skargi A. S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Z. G. z dnia [...] stycznia 2006 r. Nr [...] w przedmiocie pisemnej interpretacji co do zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego postanawia oddalić skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Przedmiotem skargi kasacyjnej jest postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 18 lipca 2006 r., sygn. akt I SA/Go 305/06, mocą którego odrzucono skargę A. S. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Z. G. z dnia [...] stycznia 2006 r. Nr [...] w przedmiocie pisemnej interpretacji co do zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego.
W uzasadnieniu Sąd opisał stan sprawy. Wskazał, że skargę wniesiono za pośrednictwem pełnomocnika w dniu 10 lutego 2006 r., a wpis od skargi uiszczono w dniu 4 kwietnia 2006 r. na wezwanie Sądu.
Powołując brzmienie art. 220 § 1 i 3 oraz 221 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej: u.p.p.s.a. Sąd uznał, że ponieważ przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie nie jest należność pieniężna, ale kwestia zgodności z prawem udzielonej przez organ podatkowy interpretacji, nie można było pobrać wpisu stosunkowego tylko stały. Wpis ten zgodnie z treścią § 2 ust. 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193), zwanego dalej: rozporządzenie w sprawie wpisu, wynosi 200 zł i w sprawie, w której skarżącego reprezentuje radca prawny winien zostać uiszczony przy wniesieniu do sądu skargi (art. 219 § 1 u.p.p.s.a.), ale nie później niż w terminie do jej wniesienia.
Sąd pierwszej instancji uznał, że ustawowego obowiązku uiszczenia wpisu stałego przez pełnomocnika bez wezwania nie może zmienić § 5 ust. 2 rozporządzenia w sprawie wpisu, co potwierdzone zostało w wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 7 marca 2006 r., sygn. akt SK 11/05 (Dz. U. z 2006 r., Nr 45, poz. 322), który orzekł o niezgodności powołanego powyżej przepisu z art. 221 u.p.p.s.a. oraz art. 2 Konstytucji RP. Ponadto Sąd dodał, że okoliczność, iż mimo wpisu stałego pełnomocnik strony został wezwany do jego uiszczenia nie usuwa działania przepisu zobowiązującego sąd do pozostawienia pisma bez rozpoznania lub jego odrzucenia, jeśli pismo nie jest należycie opłacone (Sąd powołał się na pogląd Sądu Najwyższego wyrażony w postanowieniu z dnia 17 sierpnia 2000 r., sygn. akt II CZ 57/00). W związku z powyższym przyjęto, że zapłacony w dniu 4 kwietnia 2006 r. wpis uiszczony został po terminie.
W skardze kasacyjnej pełnomocnik skarżącego, działając w oparciu o art. 174 pkt 2 u.p.p.s.a., powyższemu postanowieniu zarzucił:
- naruszenie art. 190 ust. 3 Konstytucji RP, bowiem skarga na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Z. G. została wniesiona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dniem 10 lutego 2006 r., a mianowicie pod rządami § 5 ust. 2 rozporządzenia w sprawie wpisu, a zarządzenie wskazanego Sądu w kwestii uzupełnienia braków formalnych odnośnie uiszczenia opłaty stałej wydano z dniem 14 marca 2005 r., czyli przed dniem wejścia w życie z dniem 17 marca 2006 r., orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego z dnia 7 marca 2006 r. w sprawie SK 11/05, uznającego § 5 ust. 2 rozporządzenia w sprawie wpisu za niezgodny z art. 221 u.p.p.s.a. oraz art. 2 Konstytucji RP;
- naruszenie przepisów postępowania, a mianowicie § 5 ust. 2 rozporządzenia w sprawie wpisu w związku z art. 221 u.p.p.s.a., bowiem uchybienie to miało istotny wpływ na wynik sprawy.
W związku z powyższym wniesiono o uchylenie zaskarżonego orzeczenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania, w tym zastępstwa procesowego.
Uzasadniając zarzuty wnoszący skargę kasacyjną powołał się na zasadę lex retro non agit i podkreślił, że skarga wniesiona została jeszcze w momencie obowiązywania § 5 ust. 2 rozporządzenia w sprawie wpisu, a zgodnie z jego brzmieniem wpis stały od skargi wnoszonej przez adwokata lub radcę prawnego uiszcza się na wezwanie, po przekazaniu skargi sądowi. W ocenie strony za takim rozumieniem powołanego przepisu opowiedział się Przewodniczący Wydziału, bowiem na podstawie jego zarządzenia z dnia 14 marca 2006 r., tj. przed dniem wejścia w życie wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dniem 17 marca 2006 r., pełnomocnik skarżącego został wezwany do uiszczenia wpisu stałego od skargi w kwocie 200 zł.
Zdaniem autora skargi kasacyjnej niezrozumiałe jest powoływanie się przez Sąd pierwszej instancji na okoliczność, iż mimo dokonanego wpisu stałego przez pełnomocnika w tym celu wezwanego, Sąd ma prawo do pozostawienia pisma bez rozpoznania lub jego odrzucenia. Na poparcie powyższego stwierdzenia nie powołano żadnego konkretnego przepisu prawnego, a powoływanie się w tym zakresie na orzecznictwo Sądu Najwyższego nie znajduje dostatecznych podstaw.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż nie znajduje usprawiedliwionych podstaw.
Art. 221 u.p.p.s.a. stanowi wyraźnie, że pisma wnoszone przez adwokata lub radcę prawnego, które nie są należycie opłacone, pozostawia się bez rozpoznania albo odrzuca bez wezwania o uiszczenie opłaty, jeżeli pismo podlega opłacie stałej. Powołany przepis reguluje więc wprost konsekwencje nie uiszczenia wpisu stałego od skargi wnoszonej przez profesjonalnego pełnomocnika i odwoływanie się w tym zakresie do przepisów wykonawczych nie jest konieczne.
W rozpoznawanej sprawie stały charakter wpisu od skargi nie jest kwestionowany przez stronę skarżącą. Ponieważ przedmiotem wniesionej przez stronę skargi jest udzielona przez Dyrektora Izby Skarbowej w Z. G. pisemna interpretacja co do zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego, Sąd prawidłowo uznał, że należny wpis stosownie do § 2 ust. 6 rozporządzenia w sprawie wpisu wynosi 200 zł. Istota sporu sprowadza się natomiast do ustalenia, czy Sąd prawidłowo odrzucił skargę, pomimo uiszczenia przez pełnomocnika strony opłaty stałej na wezwanie Przewodniczącego Wydziału.
Słusznie wskazuje strona skarżąca, że w dniu wniesienia skargi, a także w dacie orzekania przez Sąd pierwszej instancji w rozpoznawanej sprawie obowiązywał § 5 ust. 2 rozporządzenia w sprawie wpisu, który odmiennie od przepisu ustawowego wskazywał, że wpis stały od skargi wnoszonej przez adwokata lub radcę prawnego uiszcza się na wezwanie, po przekazaniu skargi sądowi. Jednakże należy mieć na względzie, że powyższy przepis wykonawczy już wcześniej budził liczne wątpliwości co do zgodności z brzmieniem art. 221 u.p.p.s.a., a powoływany wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 7 marca 2006 r. ostatecznie przesądził o jego sprzeczności z art. 221 u.p.p.s.a.
Wobec nieuiszczenia przez pełnomocnika skarżącego wpisu bez wezwania Sąd postąpił prawidłowo odrzucając skargę. Nie ulega wątpliwości, że wezwanie do uzupełnienia braku formalnego skargi poprzez uiszczenie opłaty było działaniem zbędnym i mogło wprowadzić w błąd adresata wezwania. Jednakże bez względu na fakt, że działanie Sądu odpowiadało brzmieniu obowiązującego wówczas § 5 ust. 2 rozporządzenia w sprawie wpisu, to w sytuacji, gdy przepis ten stał w wyraźniej sprzeczności z brzmieniem art. 221 u.p.p.s.a., tj. ustawy właściwej dla rozpoznania sprawy, Sąd był zobligowany do oparcia swego rozstrzygnięcia na przepisie ustawowym. Odmiennie działanie Sądu oznaczałoby złamanie uniwersalnej zasady prymatu przepisu ustawowego nad rozporządzeniem.
Ze względu na powyższe okoliczności wskazane przez autora skargi kasacyjnej zarzuty nie zasługują na uwzględnienie. Sąd pierwszej instancji nie uchybił art. 190 ust. 3 Konstytucji RP. Mimo iż w dniu wniesienia skargi rozstrzygnięcie Trybunału Konstytucyjnego o utracie mocy obowiązującej § 5 ust. 2 rozporządzenia w sprawie wpisu jeszcze nie zapadło, a zarządzenie Przewodniczącego wzywające do uiszczenia opłaty wydano przed dniem wejścia w życie wyroku w dniu 17 marca 2006 r., sędzia składu orzekającego, który stosownie do art. 178 ust. 1 Konstytucji RP w sprawowaniu swojego urzędu jest niezawisły i podlega tylko Konstytucji oraz ustawom, słusznie odmówił zastosowania przepisu wykonawczego wobec jego wyraźnej sprzeczności z art. 221 u.p.p.s.a.. Z tego też powodu nie jest trafny drugi z przedstawionych przez wnoszącego skargę kasacyjną zarzutów naruszenia przepisów postępowania, a mianowicie powołanego § 5 ust. 2 rozporządzenia w sprawie wpisu w związku z art. 221 u.p.p.s.a.
Odnosząc się do stwierdzenia strony skarżącej, jakoby powoływanie się przez Sąd pierwszej instancji na orzecznictwo Sądu Najwyższego nie miało podstaw tutejszy Sąd pragnie zauważyć, że powszechnie przyjętą praktyką jest odwoływanie się do dorobku orzeczniczego Sądu Najwyższego przez sądy administracyjne, zwłaszcza w kwestiach procesowych, które w obu procedurach uregulowane są w sposób zbliżony, a często identyczny.
Mając na względzie powyższe okoliczności, stosownie do art. 184 w związku z art. 182 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Sąd postanowił skargę kasacyjną oddalić.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI