I FSK 1219/05

Naczelny Sąd Administracyjny2006-08-31
NSApodatkoweWysokansa
podatek akcyzowywpis sądowyterminowość wpłatyprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymiprawo bankowepośrednictwo finansoweskarga kasacyjnakoszty sądowe

NSA uchylił postanowienie WSA odrzucające skargę z powodu opłacenia jej po terminie, uznając, że wpłata dokonana przez pośrednika finansowego powinna być traktowana na równi z wpłatą bankową.

Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzucił skargę Tomasza W. z powodu uiszczenia wpisu po terminie. Skarżący kasacyjnie zarzucił naruszenie przepisów Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, argumentując, że wpłata dokonana przez Agencję "I." powinna być uznana za terminową. Naczelny Sąd Administracyjny uznał skargę kasacyjną za uzasadnioną, uchylając postanowienie WSA i przekazując sprawę do ponownego rozpoznania.

Sprawa dotyczyła odrzucenia skargi Tomasza W. przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie z powodu uiszczenia wpisu od skargi po upływie zakreślonego terminu. Skarżący dokonał wpłaty 100 zł za pośrednictwem Agencji "I." w dniu 5 sierpnia 2005 r., podczas gdy termin upływał 1 sierpnia 2005 r. (doręczenie wezwania 1 sierpnia, termin tygodniowy). Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną, uznał, że wpłata dokonana za pośrednictwem instytucji finansowej działającej na podstawie umowy agencyjnej z bankiem powinna być traktowana na równi z wpłatą dokonaną bezpośrednio w banku. Kluczowe było ustalenie, czy Agencja "I." działała w oparciu o stosowną umowę, co pozwoliłoby na uznanie daty złożenia zlecenia w agencji za datę dokonania wpłaty. Sąd wskazał, że przepisy Prawa bankowego i rozporządzenia dotyczące rozliczeń pieniężnych nie regulują bezpośrednio trybu dokonywania wpłat przez pośredników, ale analogiczne zasady powinny mieć zastosowanie. NSA uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, podkreślając potrzebę wyjaśnienia statusu Agencji "I."

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, wpłata dokonana za pośrednictwem instytucji finansowej działającej na podstawie umowy agencyjnej z bankiem powinna być traktowana na równi z wpłatą dokonaną bezpośrednio w banku, a decyduje data złożenia zlecenia przez stronę w banku lub jego pośredniku.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że przepisy Prawa bankowego i rozporządzenia dotyczące rozliczeń pieniężnych, choć nie regulują wprost wpłat przez pośredników, powinny być stosowane analogicznie. Kluczowe jest ustalenie, czy pośrednik działał na podstawie umowy agencyjnej, co pozwala na uznanie daty złożenia zlecenia za termin dokonania wpłaty.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (9)

Główne

p.p.s.a. art. 185

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 220 § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 219

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Prawo bankowe art. 5

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Prawo bankowe

Prawo bankowe art. 6a

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Prawo bankowe

Prawo bankowe art. 63

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Prawo bankowe

Prawo bankowe art. 66

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Prawo bankowe

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 5 § 1

Ustawa z dnia 1 kwietnia 2004 r. o zmianie ustawy - Prawo bankowe oraz o zmianie innych ustaw art. 1 § 5

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wpłata dokonana za pośrednictwem instytucji finansowej działającej na podstawie umowy agencyjnej z bankiem powinna być traktowana na równi z wpłatą bankową, a decyduje data złożenia zlecenia. Odcisk stempla instytucji finansowej, umocowanej do działania w imieniu banku, jest równoważny z odciskiem stempla bankowego dla celów potwierdzenia zachowania terminu.

Godne uwagi sformułowania

Skoro o zachowaniu terminu zakreślonego przez sąd na dokonanie wpłaty, decyduje data złożenia zlecenia przez stronę w banku, to taka sama zasada powinna dotyczyć również instytucji finansowych, działających na podstawie zawartych z bankami umów świadczenia usług pośrednictwa w czynnościach bankowych. Ponadto skoro dowodem zachowania terminu jest odcisk stempla bankowego na poleceniu przelewu, to nie ma podstaw by inaczej traktować odcisk stempla należący do właściwie umocowanej do działania w imieniu banku instytucji finansowej.

Skład orzekający

Adam Bącal

przewodniczący sprawozdawca

Ewa Madej

członek

Janusz Zubrzycki

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie terminu wpłaty sądowej dokonanej za pośrednictwem pośredników finansowych oraz interpretacja przepisów Prawa bankowego w kontekście czynności bankowych."

Ograniczenia: Konieczność udowodnienia istnienia umowy agencyjnej między pośrednikiem a bankiem.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy praktycznego problemu terminowości wpłat sądowych i interpretacji przepisów bankowych w kontekście pośrednictwa finansowego, co jest istotne dla prawników procesowych.

Terminowa wpłata przez pośrednika: NSA wyjaśnia zasady.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I FSK 1219/05 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2006-08-31
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-12-19
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Adam Bącal /przewodniczący sprawozdawca/
Ewa Madej
Janusz Zubrzycki
Symbol z opisem
6111 Podatek akcyzowy
Hasła tematyczne
Podatek akcyzowy
Koszty sądowe
Sygn. powiązane
III SA/Kr 843/05 - Postanowienie WSA w Krakowie z 2005-09-29
Skarżony organ
Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku
Uchylono zaskarżone postanowienie i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w...
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 185, art. 219, art. 220 par. 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Dz.U. 1997 nr 140 poz 939
art. 5, art. 6a , art. 63, art. 66
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Prawo bankowe.
Tezy
Skoro o zachowaniu terminu zakreślonego przez sąd na dokonanie wpłaty, decyduje data złożenia zlecenia przez stronę w banku, to taka sama zasada powinna dotyczyć również instytucji finansowych, działających na podstawie zawartych z bankami umów świadczenia usług pośrednictwa w czynnościach bankowych. Ponadto skoro dowodem zachowania terminu jest odcisk stempla bankowego na poleceniu przelewu, to nie ma podstaw by inaczej traktować odcisk stempla należący do właściwie umocowanej do działania w imieniu banku instytucji finansowej.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Adam Bącal (spr.) Sędziowie sędzia NSA Ewa Madej Sędzia NSA Janusz Zubrzycki Protokolant Piotr Dębkowski po rozpoznaniu w dniu 31 sierpnia 2006r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej Tomasza W. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 29 września 2005 r. sygn. akt III SA/Kr 843/05 w sprawie ze skargi Tomasza W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia 23 maja 2005 r. (...) w przedmiocie podatku akcyzowego z tytułu importu samochodu postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie i przekazać sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie do ponownego rozpoznania.
Uzasadnienie
Na podstawie zarządzenia z dnia 18 lipca 2005 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wezwał Tomasza W. do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 100 zł w terminie tygodniowym pod rygorem jej odrzucenia.
Wezwanie zostało skarżącemu doręczone 1 sierpnia 2005 r., a przedmiotowy wpis uiszczono 12 sierpnia 2005 r.
Zaskarżonym postanowieniem z dnia 29 września 2005 r. Sąd pierwszej instancji odrzucił skargę Tomasza W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. w przedmiocie podatku akcyzowego z tytułu importu samochodu.
Powodem takiego rozstrzygnięcia było uzupełnienie braku formalnego skargi poprzez uiszczenie wpisu, po upływie terminu zakreślonego do dokonania tej czynności procesowej.
W skardze kasacyjnej na powyższe postanowienie skarżący postawił zarzut naruszenia art. 220 par. 1 oraz par. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270 ze zm./, zwanej dalej p.p.s.a. poprzez błędne przyjęcie, że Tomasz W. nie uiścił wpisu od skargi w zakreślonym, siedmiodniowym terminie, następstwem czego było nieuzasadnione odrzucenie skargi.
W uzasadnieniu podniesiono, iż dnia 5 sierpnia 2005 r. Tomasz W. dokonał wpłaty 100 zł na rachunek Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie za pośrednictwem Agencji "I.", która zajmuje się dokonywaniem przelewów oraz wpłat gotówkowych. Skarżący stwierdził, iż przepisy p.p.s.a. nie dają podstaw do odmiennego traktowania takich wpłat, a ponadto mając na uwadze, że art. 220 p.p.s.a. stanowi odpowiednik ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych, przytoczył szereg tez z orzecznictwa Sądu Najwyższego, które w jego ocenie potwierdzają prezentowane przez niego stanowisko w tej sprawie. Mając powyższe na uwadze autor skargi kasacyjnej uznał, iż reguły dotyczące ustalenia daty wniesienia opłaty sądowej na rachunek Sądu za pośrednictwem komercyjnego banku winny znaleźć odpowiednie zastosowanie w przypadku dokonania tego za pośrednictwem przedsiębiorcy zawodowo trudniącym się dokonywaniem przelewów i wpłat gotówkowych.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna jest uzasadniona.
Zgodnie z art. 219 p.p.s.a. opłatę sądową uiszcza się gotówką do kasy właściwego sądu administracyjnego lub na rachunek bankowy właściwego sądu. Zgodnie zaś z par. 5 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 221 poz. 2193/ przy uiszczaniu wpisu zarówno gotówką do kasy właściwego sądu administracyjnego, jak i na rachunek bankowy tego sądu, należy wskazać tytuł wpłaty, rodzaj pisma, od którego wpis jest uiszczany, oraz sygnaturę akt sądowych. Zarówno przepisy p.p.s.a., jak i przepisy powyższego rozporządzenia nie regulują trybu przeprowadzania rozliczeń pieniężnych za pośrednictwem banków. Te kwestie reguluje art. 63 ust. 1-3 oraz art. 5 i art. 6a ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Prawo bankowe /Dz.U. nr 140 poz. 939 ze zm./, a także zarządzenie Prezesa NBP z dnia 29 maja 1998 r. w sprawie form i trybu przeprowadzania rozliczeń pieniężnych za pośrednictwem banków /M.P. nr 21 poz. 320 ze zm./. Rozliczenia pieniężne za pośrednictwem banków przeprowadza się w formie gotówkowej /czek gotówkowy lub wpłata gotówki do banku na rachunek wierzyciela/, albo bezgotówkowo; przy czym w obu przypadkach jedna ze stron rozliczających się, powinna posiadać rachunek bankowy /art. 63 ust. 1 Prawa bankowego oraz par. 2 i 3 zarządzenia/. Banki ponadto są obowiązane przyjmować wpłaty gotówkowe na rachunki bankowe /art. 66 Prawa bankowego/. Powyższe czynności, a w szczególności prowadzenie rozliczeń pieniężnych w formie gotówkowej wpłaty na rachunek wierzyciela /art. 63 ust. 1 Prawa bankowego/ oraz w formach bezgotówkowych /art. 63. ust. 3 Prawa bankowego/ zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 6 Prawa bankowego są tzw. czynnościami bankowymi możliwymi co do zasady do wykonywania przez banki /art. 5 ust. 4 Prawa bankowego/. Jednakże czynności te mogą wykonywać również inne jednostki jeżeli przepisy odrębnych ustaw uprawniają je do tego. Zgodnie z art. 1 pkt 5 ustawy z dnia 1 kwietnia 2004 r. o zmianie ustawy - Prawo bankowe oraz o zmianie innych ustaw /Dz.U. nr 91 poz. 870/ bank może, w drodze umowy zawartej na piśmie, powierzyć przedsiębiorcy lub przedsiębiorcy zagranicznemu z zastrzeżeniem art. 6d /nie mającym w sprawie zastosowania/ wykonywanie wyłącznie w imieniu i na rzecz banku pośrednictwa w zakresie czynności bankowych na podstawie umowy agencyjnej polegającego na m.in.: przyjmowaniu wpłat, dokonywaniu wpłat oraz obsłudze czeków związanych z prowadzeniem rachunków bankowych przez ten bank, przyjmowaniu wpłat na rachunki bankowe prowadzone przez inne banki, przyjmowaniu dyspozycji przeprowadzenia bankowych rozliczeń pieniężnych związanych z prowadzeniem rachunków bankowych przez ten bank.
W związku z powyższym należy stwierdzić, iż skoro o zachowaniu terminu zakreślonego przez sąd na dokonanie wpłaty, decyduje data złożenia zlecenia przez stronę w banku, to zgodnie z powołanymi powyżej przepisami, taka sama zasada powinna dotyczyć również instytucji finansowych, działających na podstawie zawartych z bankami umów świadczenia usług pośrednictwa w czynnościach bankowych. Ponadto skoro dowodem zachowania terminu jest odcisk stempla bankowego na poleceniu przelewu, to nie ma podstaw by inaczej traktować odcisk stempla należący do właściwie umocowanej do działania w imieniu banku instytucji finansowej.
W aktach sprawy znajduje się dowód wpłaty na rachunek Sądu pierwszej instancji, opiewający na kwotę 100 zł. Widnieje na nim pieczątka Agencji "I." potwierdzająca, iż skarżący dokonał wpłaty 5 sierpnia 2006 r., a więc z zachowaniem zakreślonego terminu do uiszczenia wpisu od skargi. Na tej podstawie, zakładając, iż Agencja "I." działała na podstawie stosownej umowy pośrednictwa w czynnościach bankowych należy stwierdzić, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie błędnie przyjął, iż skarga została opłacona po terminie i wobec dokonania wadliwych ustaleń faktycznych w tym zakresie, odrzucił skargę z naruszeniem art. 220 par. 3 p.p.s.a. Wobec materiału dowodowego stanowiącego uzupełnienie skargi kasacyjnej data uiszczenia wpisu przez stronę nie pozostawia większych wątpliwości. Niewyjaśniony pozostaje jednak problem czy Agencja "I." działała w oparciu o umowę pośrednictwa w czynnościach bankowych. Wobec braku stosownej umowy nie będzie bowiem możliwości zastosowania wobec niej wskazanych wcześniej przepisów ustawy o zmianie ustawy Prawo bankowe oraz o zmianie innych ustaw. W konsekwencji spowoduje to, iż za datę uiszczenia wpisu będzie trzeba uznać dzień 11 sierpnia 2006 r. tj. dzień obciążenia rachunku strony, co wynika z wydruku polecenia przelewu, na podstawie którego Sąd pierwszej instancji wydał zaskarżone postanowienie. Powyższa kwestia będzie musiała być dokładnie wyjaśniona przed wydaniem kolejnego orzeczenia w sprawie.
W tym stanie sprawy Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji na podstawie art. 185 p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI