I FSK 1212/18
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpatrzył skargę kasacyjną spółki E. sp. z o.o. od wyroku WSA w Lublinie, który oddalił skargę spółki na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej. Sprawa dotyczyła podatku od towarów i usług za okres od stycznia 2010 r. do kwietnia 2014 r. Organy podatkowe ustaliły, że spółka wystawiła 1.679 nierzetelnych faktur VAT, które nie odzwierciedlały rzeczywistej sprzedaży. Faktury te były wystawiane przez pracownicę spółki, P. G., kierowniczkę stacji paliw, bez wiedzy i zgody zarządu, w celu umożliwienia nabywcom oszustw podatkowych. Spółka nie odprowadziła należnego podatku VAT z tych faktur. Sąd pierwszej instancji oddalił skargę, uznając, że spółka nie dochowała należytej staranności w organizacji pracy i nadzorze nad pracownikami, co pozwoliło na wystawianie fałszywych faktur. Naczelny Sąd Administracyjny, opierając się na wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (sygn. C-442/22), potwierdził odpowiedzialność spółki. TSUE orzekł, że pracodawca jest zobowiązany do zapłaty VAT wykazanego na fałszywych fakturach wystawionych przez pracownika, jeśli nie dochował należytej staranności w kontrolowaniu jego działań, w tym poprzez stworzenie systemu monitorowania wystawiania faktur. NSA uznał, że spółka nie wykazała takiej staranności, co uzasadniało nałożenie na nią obowiązku zapłaty podatku na podstawie art. 108 ust. 1 ustawy o VAT.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie odpowiedzialności pracodawcy za działania pracownika w zakresie VAT w przypadku braku należytej staranności.
Dotyczy sytuacji, gdy pracownik działał bez wiedzy i zgody pracodawcy, ale pracodawca nie dopełnił obowiązków nadzoru.
Zagadnienia prawne (2)
Czy pracodawca ponosi odpowiedzialność za podatek VAT wykazany na fałszywych fakturach wystawionych przez pracownika, jeśli działał on bez wiedzy i zgody pracodawcy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, pracodawca ponosi odpowiedzialność, jeśli nie dochował należytej staranności w kontrolowaniu działań pracownika, w tym poprzez stworzenie systemu monitorowania wystawiania faktur.
Uzasadnienie
TSUE i NSA uznały, że celem art. 108 ust. 1 u.p.t.u. (art. 203 dyrektywy VAT) jest zapobieganie uszczupleniom wpływów podatkowych. Pracodawca, który nie zapewnił odpowiedniego nadzoru nad pracownikiem upoważnionym do wystawiania faktur, nie może być uznany za działającego w dobrej wierze i ponosi odpowiedzialność za VAT wykazany na fałszywych fakturach.
Czy wszczęcie postępowania karnego skarbowego przed upływem terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego jest skuteczne dla zawieszenia biegu terminu przedawnienia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, jeśli postępowanie zostało wszczęte z uzasadnionych podstaw, a nie instrumentalnie.
Uzasadnienie
NSA uznał, że postępowanie karne skarbowe zostało wszczęte w odpowiednim czasie (nie tuż przed upływem terminu przedawnienia) i na podstawie materiału dowodowego wskazującego na nadużycia, co uzasadniało jego wszczęcie i zawieszenie biegu przedawnienia.
Przepisy (3)
Główne
u.p.t.u. art. 108 § 1
Ustawa o podatku od towarów i usług
Przepis należy interpretować w ten sposób, że pracodawca ponosi odpowiedzialność za VAT wykazany na fałszywych fakturach wystawionych przez pracownika, jeśli nie dochował należytej staranności w kontrolowaniu jego działań.
Pomocnicze
O.p. art. 70 § 1
Ordynacja podatkowa
O.p. art. 70 § 6
Ordynacja podatkowa
Wszczęcie postępowania karnego skarbowego zawiesza bieg terminu przedawnienia.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Pracodawca ponosi odpowiedzialność za działania pracownika, jeśli nie dochował należytej staranności w nadzorze. • Należyta staranność obejmuje stworzenie systemu monitorowania wystawiania faktur.
Odrzucone argumenty
Pracownik działał jako osoba trzecia, poza zakresem stosunku pracy i upoważnienia. • Nie doszło do uszczuplenia należności publicznoprawnych, gdyż odbiorcy faktur mieli obowiązek zwrotu zaległości. • Brak wiedzy i zgody organu spółki na wystawianie faktur. • Przedawnienie zobowiązania podatkowego.
Godne uwagi sformułowania
pracodawcę tego nie uznaje się za osobę wykazującą VAT w rozumieniu tego art. 108 ust. 1 ustawy o VAT tylko wtedy, gdy dochował należytej staranności, rozsądnie wymaganej w celu kontrolowania działań wspomnianego pracownik, obejmującej w szczególności stworzenie systemu (procedury) monitorowania czynności wystawiania faktur przez pracowników.
Skład orzekający
Ryszard Pęk
przewodniczący
Janusz Zubrzycki
sprawozdawca
Artur Mudrecki
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie odpowiedzialności pracodawcy za działania pracownika w zakresie VAT w przypadku braku należytej staranności."
Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy pracownik działał bez wiedzy i zgody pracodawcy, ale pracodawca nie dopełnił obowiązków nadzoru.
Wartość merytoryczna
Ocena: 8/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu oszustw podatkowych i odpowiedzialności pracodawców, z kluczowym orzeczeniem TSUE, które ma szerokie implikacje praktyczne.
“Czy Twój pracownik może narazić Twoją firmę na VAT? Kluczowe orzeczenie NSA i TSUE!”
Dane finansowe
WPS: 1 497 847 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.