I FSK 1209/20
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA uchylił wyrok WSA i oddalił skargę organu podatkowego, uznając działania podatniczki za nadużycie prawa w zakresie zwrotu VAT.
Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej Dyrektora IAS od wyroku WSA, który uchylił decyzję organu w sprawie podatku VAT za lata 2012-2015. WSA oparł się na wcześniejszym wyroku WSA stwierdzającym przedawnienie zobowiązań podatkowych. NSA uchylił jednak wyrok WSA, powołując się na własne, późniejsze wyroki (I FSK 1352/20 i I FSK 1164/20), które stwierdziły, że działania podatniczki stanowiły nadużycie prawa i nie doszło do przedawnienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej dotyczącą podatku od towarów i usług za lata 2012-2015, opierając się na wyroku WSA stwierdzającym przedawnienie zobowiązań podatkowych. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną organu, uchylił wyrok WSA. NSA oparł swoje rozstrzygnięcie na własnych, późniejszych wyrokach (I FSK 1352/20 i I FSK 1164/20), które uchyliły wyroki WSA stanowiące podstawę dla zaskarżonego wyroku. NSA uznał, że działania podatniczki, polegające na złożeniu korekt deklaracji VAT skutkujących zwrotem podatku, stanowiły nadużycie prawa w rozumieniu prawa unijnego. W związku z tym, NSA stwierdził, że nie doszło do przedawnienia zobowiązań podatkowych i oddalił skargę podatniczki.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, działania podatnika mogą być uznane za nadużycie prawa, jeśli są sztuczne, oderwane od rzeczywistych zdarzeń gospodarczych i tworzone wyłącznie w celu uzyskania korzyści majątkowych.
Uzasadnienie
NSA oparł się na orzecznictwie TSUE, zgodnie z którym zabronione są sztuczne konstrukcje służące wyłącznie uzyskaniu korzyści. W analizowanej sprawie, złożenie korekt deklaracji VAT przez podatniczkę zostało uznane za takie działanie, co wykluczyło możliwość zastosowania zasady przedawnienia.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (25)
Główne
op art. 70 § 1
Ordynacja podatkowa
op art. 70 § 6
Ordynacja podatkowa
op art. 70c
Ordynacja podatkowa
u.p.t.u. art. 86 § 1
Ustawa o podatku od towarów i usług
u.p.t.u. art. 86 § 2
Ustawa o podatku od towarów i usług
u.p.t.u. art. 87 § 1
Ustawa o podatku od towarów i usług
u.p.t.u. art. 99 § 12
Ustawa o podatku od towarów i usług
Pomocnicze
op art. 21 § 3a
Ordynacja podatkowa
u.p.t.u. art. 29 § 4a
Ustawa o podatku od towarów i usług
u.p.t.u. art. 88 § 3a
Ustawa o podatku od towarów i usług
op art. 122
Ordynacja podatkowa
op art. 187
Ordynacja podatkowa
op art. 191
Ordynacja podatkowa
op art. 121
Ordynacja podatkowa
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 133 § 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 134 § 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 141 § 4
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 153
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 170
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 188
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 203
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 205 § 2
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 209
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Działania podatniczki polegające na złożeniu korekt deklaracji VAT w celu uzyskania zwrotu podatku stanowiły nadużycie prawa. Nie doszło do przedawnienia zobowiązań podatkowych, ponieważ zastosowanie znajduje zasada nadużycia prawa. Wyrok WSA opierał się na błędnym założeniu dotyczącym przedawnienia, które zostało skorygowane w późniejszych wyrokach NSA.
Odrzucone argumenty
Argumentacja WSA dotycząca przedawnienia zobowiązań podatkowych.
Godne uwagi sformułowania
zabronione są całkowicie sztuczne konstrukcje, oderwane od rzeczywistych zdarzeń gospodarczych, tworzone wyłącznie w celu uzyskania korzyści majątkowych działania skarżącej w zakresie domagania się nienależnego zwrotu podatku za wskazany tam okres rozliczeniowy stanowiły nadużycie prawa
Skład orzekający
Danuta Oleś
sprawozdawca
Sylwester Marciniak
członek
Zbigniew Łoboda
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Potwierdzenie stosowania zasady nadużycia prawa w VAT, nawet w przypadku formalnego przedawnienia zobowiązania, oraz znaczenie późniejszych orzeczeń NSA dla oceny prawidłowości wyroków sądów niższej instancji."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej, gdzie działania podatnika były oceniane jako celowe i sztuczne.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy kluczowej zasady nadużycia prawa w kontekście VAT i przedawnienia, co jest istotne dla praktyków prawa podatkowego. Pokazuje również, jak późniejsze orzeczenia NSA mogą wpływać na ocenę wcześniejszych wyroków.
“Nadużycie prawa w VAT: NSA rozstrzyga o przedawnieniu i zwrocie podatku.”
Dane finansowe
WPS: 9 530 636 PLN
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI FSK 1209/20 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2025-02-05 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2020-09-10 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Danuta Oleś /sprawozdawca/ Sylwester Marciniak Zbigniew Łoboda /przewodniczący/ Symbol z opisem 6110 Podatek od towarów i usług Hasła tematyczne Podatek od towarów i usług Sygn. powiązane III SA/Wa 504/19 - Wyrok WSA w Warszawie z 2019-11-21 Skarżony organ Dyrektor Izby Administracji Skarbowej Treść wyniku Uchylono zaskarżony wyrok i oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2018 poz 800 art. 21 § 3a, art. 70 § 1, art.70 § 6 pkt 1 i art. 70c Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - t.j. Dz.U. 2020 poz 106 art. 86 ust. 1 , ust. 2 pkt 1 lit. a), art. 87 ust. 1 oraz art. 99 ust. 12 Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług - t.j. Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Zbigniew Łoboda, Sędzia NSA Danuta Oleś (spr.), Sędzia NSA Sylwester Marciniak, Protokolant Nikola Szymonik, po rozpoznaniu w dniu 15 stycznia 2025 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 listopada 2019 r. sygn. akt III SA/Wa 504/19 w sprawie ze skargi M.S. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie z dnia 30 listopada 2018 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za poszczególne okresy rozliczeniowe 2012 r., 2013 r., 2014 r. i 2015 r. 1) uchyla zaskarżony wyrok w całości, 2) oddala skargę, 3) zasądza od M.S. na rzecz Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie kwotę 3.981 (trzy tysiące dziewięćset osiemdziesiąt jeden) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Uzasadnienie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 21 listopada 2019 r., sygn. akt III SA/Wa 504/19, uchylił zaskarżoną przez M.S. decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie z 30 listopada 2018 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług za poszczególne okresy rozliczeniowe 2012 r., 2013 r., 2014 r., 2015 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego Warszawa-Ursynów decyzją z 14 maja 2018 r. określił M.S. (dalej: "strona" lub "skarżąca") kwotę nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do zwrotu na rachunek bankowy za III kwartał 2015 r., kwotę zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za sierpień, wrzesień 2013 r., I-IV kwartał 2014 r., I-III kwartał 2015 r. oraz kwotę nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy od grudnia 2012 r. do grudnia 2013 r. i I kwartał 2014 r.- III kwartał 2015 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Warszawie decyzją z 30 listopada 2018 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu stwierdził, że organy podatkowe związane są rozstrzygnięciem za listopad 2012 r. i powinny uwzględnić ww. decyzję w rozstrzygnięciu dotyczącym kolejnych okresów rozliczeniowych. W dniu 31 grudnia 2015 r. strona złożyła korektę deklaracji VAT-7 za grudzień 2009 r., która skutkowała powstaniem zobowiązania podatkowego w wysokości 9.368.019 zł, którego jak wynika z ustaleń dokonanych w toku prowadzonego postępowania podatkowego, strona nie uregulowała. Ponadto złożyła korektę deklaracji VAT-7 za styczeń 2010 r., która w odróżnieniu od deklaracji za grudzień 2009 r. skutkowała powstaniem nadwyżki podatku naliczonego nad należnym w kwocie 9.478.272 zł do przeniesienia na następy okres rozliczeniowy, którą to nadwyżkę strona przenosiła aż do III kwartału 2015 r., za który wykazała kwotę do zwrotu VAT w kwocie 9.530.636 zł. Zobowiązanie podatkowe za grudzień 2009 r., w którym miała miejsce zakwestionowana transakcja na kwotę brutto 52.460.000 zł z T.J. przedawniło się z 1 stycznia 2016 r., a więc następnego dnia po złożeniu do organu pierwszej instancji korekty deklaracji VAT-7 za niniejszy okres. Przedmiotowa transakcja na kwotę o wartości netto 43.000.000 zł, VAT 9.460.000 zł udokumentowana została jedynie kserokopią faktury VAT, którą strona na żądanie organu złożyła dopiero w toku postępowania podatkowego i nie przedstawiła innych dokumentów dotyczących zakwestionowanej i kluczowej transakcji gospodarczej. Zdaniem organu odwoławczego sposób działania strony wskazuje, że było ono zaplanowane, tak aby nie było możliwości podjęcia czynności weryfikacyjnych w tym kontroli podatkowej za grudzień 2009 r., ponieważ był to już okres przedawniony, a jednocześnie kluczowy dla ustalenia stanu faktycznego. Organ ustalił, iż strona nie uregulowała powstałego zobowiązania podatkowego, wobec czego żądanie zwrotu wynikające z zakwestionowanej transakcji z grudnia 2009 r. i stycznia 2010 r. jest nieuprawnione, gdyż organ pierwszej instancji nie ograniczył się jedynie do wykazania braku wpłaty zobowiązania podatkowego za grudzień 2009 r., ale zebrał obszerny materiał dowodowy, który wskazuje na fikcyjność obu transakcji. Ponadto skarżąca nie przedstawiła dokumentów potwierdzających fakt otrzymania faktur korygujących przez nabywcę, w związku z powyższym w świetle art. 29 ust. 4a ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2017 r., poz. 1221 ze zm., dalej: "ustawa o VAT") nie miała prawa do obniżenia podstawy opodatkowania i podatku należnego o wartości wynikające z ww. faktur korygujących. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżąca zarzuciła naruszenie art. 88 ust. 3a pkt. 4 lit. a) ustawy o VAT, art. 210 § 1 pkt. 4, art. 122 oraz art. 187 i 191, art. 121 oraz art. 187 i art. 191, art. 125 Ordynacji podatkowej, art. 88 ust. 1 pkt. 4, art. 99 ust.12, art. 86a ust. 1 i ust. 8 ustawy o VAT w zw. z art. 88 ust. 3a pkt 1 lit. a) oraz pkt 4 lit. a), art. 87 ust. 2 zd. 2 i 3, art. 87 ustawy o VAT. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał skargę za zasadną. Uzasadniając rozstrzygnięcie wskazał, że wyrokiem z 21 listopada 2019 r. sygn. akt III SA/Wa 467/19 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie z 26 listopada 2018 r. W uzasadnieniu powyższego wyroku Sąd wskazał, że zobowiązanie podatkowe (kwota nadwyżki podatku naliczonego nad należnym) za grudzień 2010 r. do listopada 2011 r. uległo przedawnieniu. Sąd zauważył, że powyższe zobowiązanie podatkowe przedawniałaby się, co do zasady, z 31 grudnia 2016 r. Postępowanie podatkowe w stosunku do skarżącej zostało wszczęte postanowieniem z 11 października 2016 r. doręczonym 25 października 2016. W dniu 26 października 2016 r. skarżąca ustanowiła pełnomocnika, ww. pełnomocnictwo wpłynęło do organu podatkowego 7 listopada 2016 r. Zawiadomieniem skierowanym do skarżącej z 6 grudnia 2016 r. (doręczonym 23 grudnia 2016 r.), Naczelnik Urzędu Skarbowego W. poinformował, iż na skutek wystąpienia przesłanki, o której mowa w art. 70 § 6 pkt 1 Ordynacji podatkowej, z 1 grudnia 2016 r. nastąpiło zawieszenie biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za grudzień 2010 r., styczeń-grudzień 2011 r., styczeń-grudzień 2012 r., styczeń-grudzień 2013 r., I-IV kwartał 2014 r., I-III kwartał 2015 r. Biorąc pod uwagę specyfikę rozliczenia podatku VAT wyrażającą się w "przenoszeniu" kwot nadwyżki podatku naliczonego nad należymy na następne okresy rozliczeniowe należy Sąd stwierdził, że wadliwe jest określenie kwot zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za luty, marzec, kwiecień, maj, wrzesień, październik 2012 r. oraz kwot nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy za okresy od grudnia 2011 r. do listopada 2012 r. dokonane przez organy podatkowe w skarżonej decyzji, a w ponownym postępowaniu organ podatkowy uwzględni okoliczność przedawnienia zobowiązania podatkowego w zakresie wskazanym przez Sąd w wyroku z 21 listopada 2019 r. sygn. akt III SA/Wa 467/19. Odnosząc się do kwestii przedawnienia zobowiązań podatkowych określonych w przedmiotowej sprawie Sąd zauważył, że przedawnienie zobowiązań podatkowych oraz kwota nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy za okresy dotyczą rozliczenia podatkowego od grudnia 2011 r. do listopada 2012 r. nastąpiłoby z dniem 31 grudnia 2017 r. Jednakże biorąc pod uwagę, prawidłowe zawiadomienie (wywierające skutek prawny) z 12 lipca 2017 r. Sąd stwierdził, że nie uległy one przedawnieniu. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł organ podatkowy. Wyrok zaskarżył w całości, zarzucając naruszenie: I. przepisów postępowania tj.: 1. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) w zw. z art. 133 § 1, art. 134 § 1, art. 141 § 4, art. 153 i art. 170 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej: "p.p.s.a.") w zw. z art. 21 § 3a, art. 70 § 1, art.70 § 6 pkt 1 i art. 70c Ordynacji podatkowej oraz art. 86 ust. 1, ust. 2 pkt 1 lit. a), art. 87 ust. 1 oraz art. 99 ust. 12 ustawy o VAT poprzez uchylenie decyzji na skutek wadliwego przyjęcia, że w stanie faktycznym Sąd zobowiązany był uwzględnić, że zgodnie z nieprawomocnym wyrokiem Sądu z 21 listopada 2019 r., sygn. akt III SA/Wa 467/19, nastąpiło przedawnienie zobowiązania podatkowego (kwoty nadwyżki podatku należnego nad naliczonym) za okres od grudnia 2010 r. do listopada 2011 r., co skutkowało koniecznością przyjęcia, że w rozliczeniu za grudzień 2011 r., organ nie był uprawniony do uwzględnienia kwoty nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy za listopad 2011 r. wynikającej z decyzji z 26. listopada 2018 r., co spowodowało, że w przedmiotowej sprawie w decyzji z 30 listopada 2018 r. nieprawidłowo został określona kwota nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do zwrotu na rachunek bankowy za III kwartał 2015 r., kwota zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za sierpień, wrzesień 2013r., I, II, III i IV kwartał 2014 r., I, II i III kwartał 2015 r. oraz kwota nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy za okresy od grudnia 2012 r. do grudnia 2013 r. i za okres od I kwartał 2014 r. - III kwartał 2015 r. 2) ewentualnie w przypadku nieuwzględnienia zarzutu z pkt 1 organ podnosi, ze skarżony wyrok został wydany z naruszeniem art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) w zw. z art. 133 § 1, art. 134 § 1, art. 141 § 4, art. 153 i art. 170 p.p.s.a. w zw. z art. 21 § 3a, art. 70 § 1, art. 70 § 6 pkt 1 i art. 70c Ordynacji podatkowej oraz art. 86 ust. 1, ust. 2 pkt 1 lit. a), art. 87 ust. 1 oraz art. 99 ust. 12 ustawy o VAT poprzez uchylenie decyzji na skutek wadliwego przyjęcia, że wystąpienie okoliczności przedawnienia w zakresie nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy za listopad 2011 r., wskazanej w nieprawomocnym wyroku Sądu z 21 listopada 2019 r., sygn. akt III SA/Wa 467119, powoduje, że w rozliczeniu za grudzień 2011 r., organ nie mógł uwzględnić kwoty nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy z listopada 2011r., w przypadku gdy działanie strony dotyczące złożenia korekt deklaracji za grudzień 2009 r. i styczeń 2010 r. w następstwie których w deklaracji VAT-7K za III kwartał 2015 r. Strona wykazała kwoty do zwrotu na rachunek bankowy w wysokości 9.530.636,00 w terminie 180 dni, było świadomym działaniem ukierunkowanym na uzyskanie nienależnej korzyści i stanowiącym nadużycie prawa. Sąd zobowiązany był uwzględnić, że w przedmiotowej sprawie ma zastosowanie zasada nadużycia prawa jako ogólna zasada wykładni prawa unijnego, która ma również zastosowanie w zakresie podatku od towarów i usług, jest całkowicie spójna z orzecznictwem Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z którego wynika, że zabronione są całkowicie sztuczne konstrukcje, oderwane od rzeczywistych zdarzeń gospodarczych, tworzone wyłącznie w celu uzyskania korzyści majątkowych, a organ był uprawniony do wydania decyzji mającej na celu wyeliminowanie z rozliczenia skarżącej czynności mających charakter nadużycia przez stronę prawa do odliczenia podatku naliczonego nad należnym, a więc złożenia korekt deklaracji za grudzień 2009 r. i styczeń 2010 r. w następstwie których w deklaracji VAT-7K za III kwartał 2015 r. strona wykazała kwotę do zwrotu na rachunek bankowy w wysokości 9.530.636 zł w terminie 180 dni. II. przepisów prawa materialnego, tj.: 1. art. 70 § 1, art. 70 § 6 pkt 1 w zw. z art. 70c Ordynacji podatkowej poprzez błędną wykładnię i uznanie, że art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej ma zastosowanie, a art. 70 § 6 pkt 1 Ordynacji podatkowej nie ma zastosowania i w rezultacie przyjęcie, za nieprawomocnym wyrokiem Sądu z 21 listopada 2019 r., sygn. akt III SA/Wa 467/19, oraz z 21 listopada 2019r., sygn. akt III SA/Wa 468/19, że przepis ten ma w stanie faktycznym sprawy zastosowanie, ponieważ nastąpiło przedawnienie zobowiązania podatkowego (kwoty nadwyżki podatku należnego nad naliczonym) za okres od grudnia 2010 r. do listopada 2011 r., co skutkowało koniecznością przyjęcia, że w rozliczeniu za grudzień 2011 r., organ nie był uprawniony do uwzględnienia kwoty nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy za listopad 2011 r. wynikającej z decyzji z 26 listopada 2018 r., co spowodowało, że w przedmiotowej sprawie w ocenie Sądu, w rozliczeniu za grudzień 2012 r. organ nie mógł uwzględnić kwoty nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy z listopada 2012 r., co skutkowało wadliwym rozliczeniem podatku od towarów i usług za poszczególne okresy rozliczeniowe 2012, 2013, 2014 i 2015 r., 2. ewentualnie w przypadku nie nieuwzględnienia zarzutu z pkt 1 organ podnosi naruszenie art. 70 § 1, art. 70 § 6 pkt 1 w zw. z art. 70c Ordynacji podatkowej w związku z art. 86 ust. 1, ust. 2 pkt 1 lit. a), art. 87 ust. 1 oraz art. 99 ust. 12 ustawy o VAT, poprzez bledną wykładnię wyżej wymienionych przepisów a w rezultacie przyjęcie, że wystąpienie okoliczności przedawnienia w zakresie nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy za listopad 2011 r., wskazanej w nieprawomocnym wyroku Sądu z 21 listopada 2019 r., sygn. akt III SA/Wa 467/19 oraz z 21 listopada 2019 r., sygn. akt III SA/Wa 504/19, powoduje, że w rozliczeniu za grudzień 2011 r., organ nie mógł uwzględnić kwoty nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy z listopada 2011r., co powoduje, że w rozliczeniu za grudzień 2012 r. organ nie mógł uwzględnić kwoty nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy z listopada 2012 r., co skutkowało wadliwym rozliczeniem w decyzji z 30 listopada 2018 r. podatku od towarów i usług za poszczególne okresy rozliczeniowe 2012, 2013, 2014 i 2015 r. Sąd zobowiązany był uwzględnić, że w przedmiotowej sprawie ma zastosowanie zasada nadużycia prawa jako ogólna zasada wykładni prawa unijnego, która ma również zastosowanie w zakresie podatku od towarów i usług, jest całkowicie spójna z orzecznictwem Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z którego wynika, że zabronione są całkowicie sztuczne konstrukcje, oderwane od rzeczywistych zdarzeń gospodarczych, tworzone wyłącznie w celu uzyskania korzyści majątkowych, a organ był uprawniony do wydania decyzji mającej na celu wyeliminowanie z rozliczenia strony czynności mających charakter nadużycia przez stronę prawa do odliczenia podatku naliczonego nad należnym, a więc złożenia korekt deklaracji za grudzień 2009 r. i styczeń 2010 r. w następstwie których w deklaracji VAT-7K za III kwartał 2015 r. strona wykazała kwotę do zwrotu na rachunek bankowy w wysokości 9.530.636,00 w terminie 180 dni. Wskazując na powyższe postawy wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i oddalenie skargi, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę kasacyjną skarżąca wniosła o jej oddalenie i zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna organu podatkowego zasługuje na uwzględnienie. Dokonując takiej oceny Naczelny Sąd Administracyjny miał na względzie, iż Sąd pierwszej instancji uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie z 27 listopada 2018 r., głównie kierując się treścią wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 21 listopada 2019 r., sygn. akt III SA/Wa 467/19, w którym stwierdzono, iż zobowiązania podatkowe za okres od grudnia 2010 r. do listopada 2011 r. (mające znaczenie dla rozliczenia późniejszych okresów rozliczeniowych z uwagi na specyfikę podatku od towarów i usług) uległy przedawnieniu. Jednocześnie Sąd pierwszej instancji stwierdził, że zobowiązania podatkowe objęte zaskarżoną w niniejszej sprawie decyzją nie są przedawnione. Wskazać należy, że powołany wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 21 listopada 2019 r., sygn. akt III SA/Wa 467/19 - stanowiący zasadniczą podstawę rozstrzygnięcia zawartego w skarżonym w niniejszej sprawie wyroku - został uchylony przez Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 5 lutego 2025 r., sygn. akt I FSK 1352/20. Dodatkowo Sąd kasacyjny na podstawie art. 151 w związku z art. 188 p.p.s.a. oddalił skargę strony na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie z 26 listopada 2018 r. wydaną w przedmiocie podatku od towarów i usług za poszczególne okresy rozliczeniowe od grudnia 2010 r. do listopada 2011 r. Powodem takiego rozstrzygnięcia było uznanie przez Naczelny Sąd Administracyjny za niezasadne zarzutów skargi kasacyjnej strony, która za ich pośrednictwem zwalczała ustalenia związane ze stwierdzonym działaniem skarżącej w warunkach nadużycia prawa. Jednocześnie Sąd kasacyjny za słuszne uznał zarzuty skargi kasacyjnej, w ramach których organ podatkowy podnosił, że w sprawie winna mieć zastosowanie zasada nadużycia prawa jako ogólna zasada wykładni prawa unijnego, która ma zastosowanie w zakresie podatku od towarów i usług i jest całkowicie spójna z orzecznictwem Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, z którego wynika, że są zabronione całkowicie sztuczne konstrukcje, oderwane od rzeczywistych zdarzeń gospodarczych, tworzone wyłącznie w celu uzyskania korzyści majątkowych. Według Naczelnego Sądu Administracyjnego, przeciwko zastosowaniu w tamtej sprawie konstrukcji nadużycia prawa nie mogła przemawiać treść powołanej przez Sąd pierwszej instancji uchwały NSA z 18 marca 2019 r., sygn. akt I FPS 3/18. W tym zakresie Naczelny Sąd Administracyjny uznał, iż prawotwórcza rola sądów administracyjnych nie może przesądzać o braku zastosowania konstrukcji nadużycia prawa, gdyż nawet sama treść przepisów prawa nie może ograniczać stosowania tej zasady. Po drugie Sąd kasacyjny stwierdził, że skierowanie zawiadomienia w trybie art. 70c Ordynacji podatkowej było zgodne i podyktowane obowiązującą w tym okresie linią orzecznictwa sądowoadministracyjnego, a zatem wbrew stanowisku Sądu pierwszej instancji Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że nie doszło do przedawnienia zobowiązania podatkowego objętego decyzją Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie z 26 listopada 2018 r. W związku z tym, Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że kierując się w okolicznościach tamtej sprawy treścią uchwały w sprawie o sygn. akt I FPS 3/18 - co doprowadziło do uchylenia zaskarżonej decyzji - Sąd pierwszej instancji dopuścił się naruszenia prawa uzasadniającego uchylenie zaskarżonego wyroku w całości. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznający niniejszą sprawę mając na uwadze fakt uchylenia wyroku stanowiącego podstawę rozstrzygnięcia oraz argumentacji przyjętej przez Sąd pierwszej instancji w zaskarżonym wyroku, stwierdził konieczność uwzględnienia sformułowanych w tym zakresie zarzutów skargi kasacyjnej organu podatkowego. Skoro bowiem w wyroku w sprawie o sygn. akt I FSK 1352/20 w sposób kategoryczny przesądzone zostało, iż działania skarżącej w zakresie domagania się nienależnego zwrotu podatku za wskazany tam okres rozliczeniowy stanowiły nadużycie prawa, to argumentacja do której odwoływał się Sąd pierwszej instancji w zaskarżonym wyroku przestała być aktualna. Dodatkowo trzeba także odnotować, iż również powołany przez Sąd pierwszej instancji wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 21 listopada 2019 r., sygn. akt III SA/Wa 468/19, dotyczący okresów rozliczeniowych od grudnia 2011 r. do listopada 2012 r. został uchylony przez Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 5 lutego 2025 r., sygn. akt I FSK 1164/20, a dodatkowo na podstawie art. 151 w związku z art. 188 p.p.s.a. oddalono skargę strony na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie z 27 listopada 2018 r. wydaną w przedmiocie podatku od towarów i usług za poszczególne okresy rozliczeniowe od grudnia 2011 r. do listopada 2012 r. Biorąc powyższe pod uwagę Naczelny Sąd Administracyjny kierując się dyspozycją art. 188 p.p.s.a. uchylił zaskarżony wyrok w całości i na zasadzie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę jako niezasadną. Orzeczenie o kosztach postępowania kasacyjnego wydano na podstawie art. 203 pkt 2 w związku z art. 205 § 2 i art. 209 p.p.s.a. Sędzia NSA Sędzia NSA Sędzia NSA Danuta Oleś (spr.) Zbigniew Łoboda Sylwester Marciniak
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI