I FSK 1196/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną J. S. od wyroku WSA w Olsztynie, który oddalił skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Olsztynie w przedmiocie określenia i zabezpieczenia na majątku podatnika przybliżonej kwoty zobowiązania podatkowego oraz odsetek za zwłokę w podatku od towarów i usług. Głównym zarzutem skargi kasacyjnej była wadliwa wykładnia przepisów dotyczących pełnomocnictwa i doręczeń, w szczególności art. 138g Ordynacji podatkowej. Strona twierdziła, że decyzja organu pierwszej instancji została wadliwie doręczona, ponieważ doszło do skutecznej zmiany adresu do korespondencji poprzez pismo pełnomocnika szczególnego. NSA podkreślił, że ustanowienie pełnomocnika do doręczeń wymaga osobistego oświadczenia strony, a samo pismo pełnomocnika nie jest wystarczające. Wskazał, że w sprawie istniało prawidłowo ustanowione pełnomocnictwo ogólne do doręczeń, a próba zmiany adresu przez pełnomocnika szczególnego bez takiego oświadczenia strony była nieskuteczna. Sąd oddalił również zarzuty dotyczące naruszenia przepisów o zabezpieczeniu zobowiązania podatkowego, wskazując, że organy prawidłowo oceniły przesłanki uzasadnionej obawy niewykonania zobowiązania, a samo zabezpieczenie nie pozbawia strony majątku w sposób nieproporcjonalny. NSA oddalił skargę kasacyjną.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów Ordynacji podatkowej dotyczących pełnomocnictwa, doręczeń oraz zasad stosowania zabezpieczenia zobowiązania podatkowego.
Sprawa dotyczy specyficznych okoliczności faktycznych związanych z ustanowieniem pełnomocników i doręczeniami. Interpretacja przepisów o zabezpieczeniu jest zgodna z utrwalonym orzecznictwem.
Zagadnienia prawne (4)
Czy pismo pełnomocnika szczególnego, bez wyraźnego oświadczenia strony, może skutecznie zmienić adres do doręczeń w postępowaniu podatkowym?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zmiana adresu do doręczeń w trybie art. 138g Ordynacji podatkowej wymaga osobistego oświadczenia strony, a nie tylko działania pełnomocnika.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że ustanowienie pełnomocnika do doręczeń jest czynnością wymagającą osobistego działania strony. Pismo pełnomocnika szczególnego, w którym domagał się kierowania korespondencji na jego adres, nie stanowiło skutecznego oświadczenia strony o zmianie adresu do doręczeń.
Czy wadliwe doręczenie decyzji organu pierwszej instancji pełnomocnikowi ogólnemu, zamiast pełnomocnikowi szczególnemu, skutkuje nieważnością postępowania odwoławczego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli doręczenie nastąpiło do pełnomocnika skutecznie ustanowionego do doręczeń w danym momencie postępowania.
Uzasadnienie
NSA stwierdził, że w momencie wydania decyzji organu pierwszej instancji, pełnomocnik ogólny K. D. był prawidłowo ustanowionym pełnomocnikiem do doręczeń. Skuteczność jego działania jako pełnomocnika do doręczeń nie została podważona przez stronę w sposób zgodny z prawem.
Czy zabezpieczenie zobowiązania podatkowego na majątku podatnika, w sytuacji gdy jego wartość może nie pokryć w całości przyszłego zobowiązania, narusza prawo do poszanowania własności i godność człowieka?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli zabezpieczenie jest stosowane zgodnie z przepisami prawa i nie prowadzi do pozbawienia podatnika minimum egzystencji.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że przepisy dotyczące zabezpieczenia (art. 33 o.p.) oraz przepisy wykonawcze (art. 33d o.p. i przepisy o postępowaniu egzekucyjnym) zapewniają odpowiednie ramy i ograniczenia, które zapobiegają nieproporcjonalnej ingerencji w majątek. Samo ograniczenie dysponowania majątkiem nie jest równoznaczne z jego pozbawieniem.
Czy przepisy art. 6 EKPCz dotyczące prawa do obrony mają zastosowanie w postępowaniu podatkowym dotyczącym zabezpieczenia zobowiązania?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Generalnie nie, ponieważ postępowania podatkowe zasadniczo znajdują się poza zakresem stosowania art. 6 EKPCz.
Uzasadnienie
NSA powołał się na orzecznictwo ETPCz, wskazując, że postępowania podatkowe zazwyczaj nie są objęte zakresem art. 6 EKPCz, który dotyczy głównie spraw cywilnych i karnych.
Przepisy (17)
Główne
o.p. art. 138g
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
o.p. art. 33 § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
o.p. art. 33 § 2
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Pomocnicze
o.p. art. 138a § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
o.p. art. 145 § 2
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
o.p. art. 134 § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
o.p. art. 146 § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
o.p. art. 187 § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
o.p. art. 191
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
o.p. art. 223 § 2
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
pkt 1
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
lit. a)
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
lit. c)
p.p.s.a. art. 134 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 146 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 204
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
pkt 1
p.p.s.a. art. 205 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Prawidłowość doręczenia decyzji organu pierwszej instancji pełnomocnikowi ogólnemu, który był ustanowiony do doręczeń w tym momencie. • Nieskuteczność próby zmiany adresu do doręczeń przez pełnomocnika szczególnego bez osobistego oświadczenia strony. • Zgodność przepisów o zabezpieczeniu zobowiązania podatkowego z Konstytucją i EKPCz.
Odrzucone argumenty
Wadliwa wykładnia przepisów Ordynacji podatkowej dotyczących pełnomocnictwa i doręczeń. • Naruszenie prawa do obrony i prawa do poszanowania własności w związku z zastosowaniem zabezpieczenia. • Niewłaściwe zastosowanie art. 138g o.p. przez organy i WSA.
Godne uwagi sformułowania
Oświadczenie w trybie art. 138g o.p. musi zostać udzielone przez stronę, a sami pełnomocnicy nie mogą wskazywać spośród siebie pełnomocnika do doręczeń. • Posługiwanie się pustymi fakturami jednoznacznie wskazuje, że strona trwale nie reguluje swoich zobowiązań podatkowych wobec Skarbu Państwa. • Zabezpieczenie nie pozbawia strony majątku i nie doprowadza jej do wykluczenia ekonomicznego, a jedynie ogranicza jego dysponowaniem.
Skład orzekający
Danuta Oleś
sędzia
Izabela Najda-Ossowska
przewodniczący
Roman Wiatrowski
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Ordynacji podatkowej dotyczących pełnomocnictwa, doręczeń oraz zasad stosowania zabezpieczenia zobowiązania podatkowego."
Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznych okoliczności faktycznych związanych z ustanowieniem pełnomocników i doręczeniami. Interpretacja przepisów o zabezpieczeniu jest zgodna z utrwalonym orzecznictwem.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnych kwestii proceduralnych w prawie podatkowym, takich jak prawidłowość doręczeń i zakres pełnomocnictwa, które mają bezpośrednie przełożenie na praktykę prawniczą. Wyjaśnia również zasady stosowania zabezpieczeń podatkowych.
“Czy pismo pełnomocnika może zmienić adres do doręczeń? NSA wyjaśnia kluczowe zasady w prawie podatkowym.”
Dane finansowe
WPS: 693 753 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.