I FSK 1147/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną spółki B. [...] sp. z o.o. I sp. k. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który utrzymał w mocy postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. o przedłużeniu terminu zwrotu podatku od towarów i usług za lipiec 2020 r. Spółka kwestionowała zasadność przedłużenia, wskazując na brak konkretnych zarzutów i stosowanie przez organy podatkowe ogólników oraz domysłów. Sąd pierwszej instancji uznał, że wątpliwości organów dotyczące modelu biznesowego spółki, transakcji z podmiotami powiązanymi i zagranicznymi kontrahentami uzasadniały przedłużenie terminu zwrotu. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną, stwierdził, że organy podatkowe od 2018 r. wielokrotnie przedłużały termin zwrotu VAT dla spółki, powołując się na podobne argumenty, jednakże nie przedstawiły konkretnych dowodów na nieprawidłowości. Sąd uznał, że argumentacja organów była niespójna i nie wykazywała rzeczywistych przesłanek do dalszej weryfikacji. W szczególności, NSA zwrócił uwagę na sprzeczność między podejrzeniem unikania opodatkowania a błędnym rozpoznaniem miejsca świadczenia usług. W konsekwencji, NSA uchylił zaskarżony wyrok WSA oraz postanowienia organów obu instancji, uznając brak podstaw do dalszego przedłużania terminu zwrotu VAT.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUzasadnienie długotrwałego przedłużania terminu zwrotu VAT przez organy podatkowe, konieczność przedstawienia konkretnych wątpliwości i spójnej argumentacji, a także krytyczna ocena powtarzalności działań organów w podobnych sprawach.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji spółki działającej w modelu outsourcingu z międzynarodowymi kontrahentami i podwykonawcami, ale jego zasady dotyczące ciężaru dowodu i konieczności konkretnych podstaw do przedłużenia zwrotu VAT mogą mieć szersze zastosowanie.
Zagadnienia prawne (2)
Czy okoliczności wskazane przez organy podatkowe, dotyczące modelu biznesowego spółki, transakcji z podmiotami powiązanymi i zagranicznymi kontrahentami, uzasadniają kolejne przedłużenie terminu zwrotu podatku od towarów i usług?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, długotrwałe przedłużanie terminu zwrotu VAT bez przedstawienia konkretnych dowodów na nieprawidłowości i przy niespójnej argumentacji organów jest nieuzasadnione.
Uzasadnienie
NSA uznał, że powtarzalność argumentacji organów podatkowych, brak przejawów wykorzystania zgromadzonych dowodów do wydania decyzji oraz niespójność wątpliwości (unikanie opodatkowania vs. błędne rozpoznanie miejsca opodatkowania) świadczą o braku rzeczywistych przesłanek do podważania rozliczeń spółki i wieloletniego wstrzymywania zwrotu VAT.
Czy organy podatkowe prawidłowo zastosowały art. 87 ust. 2 ustawy o VAT w zw. z art. 274b § 1 Ordynacji podatkowej, przedłużając termin zwrotu VAT na podstawie ogólnych wątpliwości i domysłów?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, przedłużenie terminu zwrotu VAT wymaga konkretnych, uzasadnionych wątpliwości co do zasadności zwrotu, a nie ogólnikowych stwierdzeń.
Uzasadnienie
NSA stwierdził, że organy podatkowe nie wykazały konkretnych okoliczności uzasadniających potrzebę dalszej weryfikacji zwrotu VAT, co doprowadziło do wieloletniego zwlekania z jego dokonaniem. Brak spójnego kierunku postępowania organów uniemożliwia konwalidację postanowień o przedłużeniu terminu.
Przepisy (26)
Główne
u.p.t.u. art. 87 § ust. 2
Ustawa o podatku od towarów i usług
Podstawa prawna do przedłużenia terminu zwrotu VAT w przypadku wątpliwości co do zasadności zwrotu.
o.p. art. 274b § § 1
Ustawa Ordynacja podatkowa
Podstawa do przedłużenia terminu zwrotu podatku.
Pomocnicze
u.p.t.u. art. 28b § ust. 1
Ustawa o podatku od towarów i usług
Dotyczy miejsca świadczenia usług niematerialnych, co było przedmiotem sporu w kontekście unikania opodatkowania.
u.p.t.u. art. 87 § ust. 1
Ustawa o podatku od towarów i usług
Ogólna zasada zwrotu VAT.
u.p.t.u. art. 86 § ust. 2 pkt 1 lit. a
Ustawa o podatku od towarów i usług
Dotyczy prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, co jest związane z zasadą neutralności VAT.
o.p. art. 121 § § 1
Ustawa Ordynacja podatkowa
Zasada prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów.
o.p. art. 124
Ustawa Ordynacja podatkowa
Zasada przekonywania.
o.p. art. 191
Ustawa Ordynacja podatkowa
Zasada swobodnej oceny dowodów.
o.p. art. 217 § § 2
Ustawa Ordynacja podatkowa
Dotyczy postanowień w przedmiocie przedłużenia terminu zwrotu podatku.
o.p. art. 219
Ustawa Ordynacja podatkowa
Dotyczy postanowień w przedmiocie przedłużenia terminu zwrotu podatku.
o.p. art. 122
Ustawa Ordynacja podatkowa
Obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.
o.p. art. 180
Ustawa Ordynacja podatkowa
Dowody w postępowaniu podatkowym.
o.p. art. 187
Ustawa Ordynacja podatkowa
Obowiązek zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.
o.p. art. 188
Ustawa Ordynacja podatkowa
Wydawanie decyzji merytorycznych.
p.p.s.a. art. 133 § § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres rozpoznania sprawy przez sąd administracyjny.
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do uchylenia decyzji lub postanowienia organu.
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do uchylenia decyzji lub postanowienia organu.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Oddalenie skargi.
p.p.s.a. art. 181 § § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Rozpoznanie sprawy na rozprawie.
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Granice rozpoznania sprawy przez NSA.
p.p.s.a. art. 188
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Uchylenie zaskarżonego wyroku.
p.p.s.a. art. 200
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zwrot kosztów postępowania.
p.p.s.a. art. 203 § pkt 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zwrot kosztów postępowania.
p.p.s.a. art. 205 § § 2 i 4
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zasądzenie kosztów postępowania.
p.p.s.a. art. 209
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zwrot kosztów postępowania.
p.p.s.a. art. 141 § § 4
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Wymogi formalne uzasadnienia wyroku.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organy podatkowe nie przedstawiły konkretnych wątpliwości co do zasadności zwrotu VAT. • Argumentacja organów była niespójna i opierała się na domysłach. • Długotrwałe przedłużanie terminu zwrotu VAT bez podstaw stanowi naruszenie przepisów.
Godne uwagi sformułowania
powtarzalność argumentacji, brak przejawów zamiaru wykorzystania zgromadzonych w postępowaniu trwającym od 2018 roku dowodów do wydania decyzji, które wyeliminowałyby z obrotu deklaracje Spółki, kładąc kres wydawaniu kolejnych postanowień w przedmiocie przedłużenia terminu zwrotu, zaczęto oceniać jako brak rzeczywistych przesłanek do podważania rozliczeń Spółki. • każde postanowienie organu podlega odrębnej ocenie pod kątem jego prawidłowości i zasadności, wyraża krytyczną ocenę zaskarżonego rozstrzygnięcia w sprawie, w której – pomimo długotrwałego weryfikowania zasadności zwrotu podatku na rzecz Spółki za miesiące od października 2018 r., w analogicznych transakcjach gospodarczych – organy podatkowe w dalszym ciągu nie są w stanie określić, jakie konkretne okoliczności na danym etapie postępowania (rozumianym jako wydanie każdego kolejnego postanowienia o przedłużeniu terminu zwrotu), przemawiają za potrzebą dalszego przedłużania dokonania zwrotu podatku. • Stanowisko, że zasadność zwrotu budzi wątpliwości jednocześnie dlatego, że organy podatkowe przypuszczają, że Spółka unikała opodatkowania (nadużycie prawa) i dlatego, iż przypuszczają, że błędnie (niezgodnie z prawem) rozpoznała miejsce opodatkowania swoich usług, jest niespójne.
Skład orzekający
Roman Wiatrowski
przewodniczący sprawozdawca
Izabela Najda-Ossowska
członek
Bartosz Wojciechowski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie długotrwałego przedłużania terminu zwrotu VAT przez organy podatkowe, konieczność przedstawienia konkretnych wątpliwości i spójnej argumentacji, a także krytyczna ocena powtarzalności działań organów w podobnych sprawach."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji spółki działającej w modelu outsourcingu z międzynarodowymi kontrahentami i podwykonawcami, ale jego zasady dotyczące ciężaru dowodu i konieczności konkretnych podstaw do przedłużenia zwrotu VAT mogą mieć szersze zastosowanie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak organy podatkowe mogą nadużywać instytucji przedłużenia terminu zwrotu VAT, a NSA staje w obronie podatnika, podkreślając potrzebę konkretnych dowodów i spójności działań administracji.
“Czy organy podatkowe mogą latami blokować zwrot VAT? NSA odpowiada: tylko z konkretnymi dowodami!”
Sektor
podatkowe
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.