I FSK 1111/22

Naczelny Sąd Administracyjny2025-09-05
NSApodatkoweWysokansa
WISświadczenie kompleksoweVATklasyfikacja usługorgan podatkowypostępowanie podatkoweNSAWSA

NSA uchylił wyrok WSA i oddalił skargę spółki, uznając, że organ nie może modyfikować zakresu wniosku o WIS, a jedynie wydać decyzję o odmowie lub zgodzić się w całości.

Spółka złożyła wniosek o wydanie Wiążącej Informacji Stawkowej (WIS) dla świadczenia kompleksowego obejmującego usługę odprowadzania i oczyszczania ścieków wraz z usługami dodatkowymi. WSA uchylił decyzję DKIS odmawiającą wydania WIS, uznając część usług dodatkowych za część świadczenia kompleksowego. NSA uchylił wyrok WSA, stwierdzając, że organ nie może modyfikować zakresu wniosku o WIS ani wydawać decyzji częściowo uwzględniającej wniosek, a jedynie wydać decyzję o odmowie lub zgodzić się w całości.

Sprawa dotyczyła wniosku spółki O. sp. z o.o. o wydanie Wiążącej Informacji Stawkowej (WIS) dla świadczenia kompleksowego, które miało obejmować usługę podstawową odprowadzania i oczyszczania ścieków oraz szereg usług dodatkowych. Spółka uważała, że wszystkie te usługi tworzą jedno świadczenie kompleksowe podlegające opodatkowaniu obniżoną stawką VAT. Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej (DKIS) odmówił wydania WIS, uznając, że opisane usługi nie stanowią jednego świadczenia kompleksowego, a wniosek dotyczy zbyt wielu odrębnych czynności. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił decyzję DKIS, stwierdzając, że część usług dodatkowych faktycznie wchodzi w skład świadczenia kompleksowego z usługą podstawową i że organ powinien wydać WIS w tym zakresie, a w pozostałej części odmówić. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok WSA, podzielając stanowisko DKIS. NSA podkreślił, że organ wydający WIS jest związany zakresem wniosku i nie może go modyfikować ani wydawać decyzji częściowo uwzględniającej wniosek, jeśli organ uzna, że nie wszystkie wskazane przez wnioskodawcę czynności tworzą jedno świadczenie kompleksowe. W takiej sytuacji organ powinien wydać decyzję o odmowie wydania WIS. NSA uznał, że WSA błędnie zinterpretował przepisy dotyczące WIS, dopuszczając możliwość wydania decyzji częściowej.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, organ wydający WIS nie może modyfikować zakresu wniosku ani wydawać decyzji częściowo uwzględniającej wniosek. Może jedynie wydać decyzję o odmowie wydania WIS lub zgodzić się w całości z wnioskiem.

Uzasadnienie

Przepisy ustawy o VAT wskazują, że przedmiotem wniosku o WIS jest jeden towar lub jedna usługa, albo towary lub usługi, które w ocenie wnioskodawcy razem składają się na jedną czynność podlegającą opodatkowaniu. Organ jest związany zakresem wniosku i nie ma uprawnień do jego modyfikacji ani do 'komponowania' nowych usług złożonych. W przypadku odmiennej oceny kompleksowości świadczenia, organ powinien wydać decyzję o odmowie wydania WIS.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (17)

Główne

u.p.d.o.v.a.t. art. 42a

Ustawa o podatku od towarów i usług

Definicja i cel wydawania Wiążącej Informacji Stawkowej (WIS).

u.p.d.o.v.a.t. art. 42b § ust. 2 pkt 3

Ustawa o podatku od towarów i usług

Elementy wniosku o wydanie WIS, w tym szczegółowy opis towaru lub usługi.

u.p.d.o.v.a.t. art. 42b § ust. 5 pkt 2

Ustawa o podatku od towarów i usług

Przedmiotem wniosku o wydanie WIS mogą być towary lub usługi, które w ocenie wnioskodawcy razem składają się na jedną czynność podlegającą opodatkowaniu.

u.p.d.o.v.a.t. art. 42c § ust. 1

Ustawa o podatku od towarów i usług

Zakres zastosowania WIS.

Pomocnicze

u.p.d.o.v.a.t. art. 8 § ust. 1

Ustawa o podatku od towarów i usług

Definicja świadczenia usług.

u.p.d.o.v.a.t. art. 42g § § 2

Ustawa o podatku od towarów i usług

Postępowanie w sprawie wydania WIS.

u.p.d.o.v.a.t. art. 42d § ust. 1

Ustawa o podatku od towarów i usług

Opłata od wniosku o wydanie WIS.

Ustawa o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków

Podstawa prawna dla usługi odprowadzania i oczyszczania ścieków.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a) i c)

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa uchylenia decyzji przez WSA.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Oddalenie skargi przez WSA.

p.p.s.a. art. 153

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Związanie sądu pierwszej instancji wykładnią prawa wyrażoną w orzeczeniu NSA.

p.p.s.a. art. 174 § pkt 1 i 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawy skargi kasacyjnej.

p.p.s.a. art. 188

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozpoznanie skargi kasacyjnej przez NSA.

p.p.s.a. art. 203 § pkt 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Orzekanie o kosztach postępowania.

O.p. art. 233 § § 1 pkt 1 i 2 lit. a)

Ustawa Ordynacja podatkowa

Utrzymanie w mocy decyzji organu pierwszej instancji.

O.p. art. 210 § § 1 pkt 6 oraz § 4

Ustawa Ordynacja podatkowa

Wady uzasadnienia decyzji.

O.p. art. 207

Ustawa Ordynacja podatkowa

Zasada prawdy obiektywnej w postępowaniu podatkowym.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ wydający WIS jest związany zakresem wniosku i nie może go modyfikować ani wydawać decyzji częściowo uwzględniającej wniosek, jeśli uzna, że nie wszystkie wskazane przez wnioskodawcę czynności tworzą jedno świadczenie kompleksowe. W przypadku odmiennej oceny kompleksowości świadczenia, organ powinien wydać decyzję o odmowie wydania WIS.

Odrzucone argumenty

Argumentacja WSA, że organ może wydać WIS w części dotyczącej świadczenia kompleksowego, a w pozostałym zakresie odmówić jej wydania.

Godne uwagi sformułowania

organ nie ma możliwości dokonywania modyfikacji przedstawionych w opisie sprawy czynności składających się, zdaniem wnioskodawcy, na świadczenie kompleksowe i wydania WIS, ale tylko w odniesieniu do wybranych przez organ czynności. WIS jest wydawana wyłącznie w odniesieniu do art. 42b ust. 5 pkt 2 ustawy o VAT. Uznanie, że którekolwiek z usług pomocniczych wymienionych we wniosku o udzielenie WIS nie wchodzą z zakres świadczenia kompleksowego obliguje bowiem organ do odmowy wydania WIS.

Skład orzekający

Bartosz Wojciechowski

przewodniczący

Marek Olejnik

sprawozdawca

Adam Nita

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wydawania Wiążących Informacji Stawkowych (WIS), w szczególności ograniczeń organu w zakresie modyfikacji wniosku i wydawania decyzji częściowych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej procedury wydawania WIS i relacji między wnioskodawcą a organem podatkowym w tym zakresie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu procedury podatkowej - wydawania WIS, a rozstrzygnięcie NSA ma istotne znaczenie praktyczne dla podatników i organów.

Organ podatkowy nie może 'tworzyć' WIS na nowo – kluczowe orzeczenie NSA dla wnioskodawców.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I FSK 1111/22 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2025-09-05
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-07-15
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Adam Nita
Bartosz Wojciechowski /przewodniczący/
Marek Olejnik /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6110 Podatek od towarów i usług
6563
Hasła tematyczne
Podatek od towarów i usług
Sygn. powiązane
III SA/Wa 1742/21 - Wyrok WSA w Warszawie z 2022-02-24
Skarżony organ
Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Treść wyniku
Uchylono zaskarżony wyrok i oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 685
art. 42a, art. 42b ust. 2 pkt 3, art. 42b 5 pkt 2, art. 42c ust. 1
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Bartosz Wojciechowski, Sędzia NSA Marek Olejnik (spr.), Sędzia WSA del. Adam Nita, Protokolant Stefan Karasiński, po rozpoznaniu w dniu 5 września 2025 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 lutego 2022 r. sygn. akt III SA/Wa 1742/21 w sprawie ze skargi O. sp. z o.o. z siedzibą w O. na decyzję Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 17 maja 2021 r. nr 0110-KSI2-2.441.10.2021.3.AMS w przedmiocie odmowy wydania wiążącej informacji stawkowej na potrzeby opodatkowania podatkiem od towarów i usług 1) uchyla zaskarżony wyrok w całości, 2) oddala skargę, 3) zasądza od O. sp. z o.o. z siedzibą w O. na rzecz Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej kwotę 580 (słownie: pięćset osiemdziesiąt ) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Uzasadnienie
1. Wyrokiem z 24 lutego 2022 r., sygn. akt III SA/Wa 1742/21, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną przez O. sp. z o.o. z siedzibą w O. (dalej: "Skarżąca", "Spółka", "Strona", "Wnioskodawca") decyzję Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej (dalej: "DKIS") z 17 maja 2021 r., nr 0110-KSI2-2.441.10.2021.3.AMS w przedmiocie odmowy wydania wiążącej informacji stawkowej na potrzeby opodatkowania podatkiem od towarów i usług oraz orzekł o zwrocie kosztów postępowania sądowego.
2. Przebieg postępowania przed organami podatkowymi.
2.1. Spółka wystąpiła o wydanie Wiążącej Informacji Stawkowej (dalej :"WIS") dla towarów lub usług (świadczenie kompleksowe), w liczbie 11, zakwalifikowanych według Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług (dalej: "PKWiU") do działu ex 37.
Spółka prowadzi działalność w zakresie gospodarki wodno-ściekowej na rzecz jednostek organizacyjnych gospodarki komunalnej i mieszkaniowej, innych jednostek organizacyjnych oraz ludności. Podstawową usługą, którą świadczy Wnioskodawca jest usługa odprowadzania i oczyszczania ścieków (dalej: "usługa podstawowa").
W związku z usługą podstawową Spółka świadczy również następujące usługi:
- budowa sieci kanalizacyjnej i kanalizacji deszczowej,
- budowa przyłączy kanalizacji sanitarnej i deszczowej,
- techniczny odbiór wykonanego przyłącza kanalizacji sanitarnej i deszczowej dla podmiotów gospodarczych,
- usuwanie awarii na sieci kanalizacyjnej i kanalizacji deszczowej,
- udrażnianie i czyszczenie kanalizacji sanitarnej dla firm,
- konserwacja i czyszczenie kanalizacji deszczowej na terenie miasta,
- monitoring sieci kanalizacyjnej i opis stanu technicznego,
- analiza chemiczna ścieków,
- czyszczenie szaletów miejskich w ramach ich opróżniania,
- wynajem pojazdów ciśnieniowych do czyszczenia kanalizacji dla firm - w ramach tej usługi jest udostępniany specjalistyczny pojazd wraz z obsługą (dalej: "usługi dodatkowe").
W ocenie Spółki usługa podstawowa oraz usługi dodatkowe powinny być opodatkowane obniżoną stawką w wysokości 8%, ponieważ ww. usługi stanowią jedną usługę kompleksową (świadczenie kompleksowe). Powyższa ocena wynika z tego, że zdaniem Spółki usługi dodatkowe są świadczeniami koniecznymi do prawidłowego świadczenia usługi podstawowej i tym samym usługi dodatkowe oraz usługa podstawowa wchodzą w skład jednej kompleksowej usługi polegającej na odprowadzaniu i oczyszczaniu ścieków.
2.2. DKIS decyzją z 20 stycznia 2020 r. odmówił wydania wiążącej informacji stawkowej z uwagi na zakres żądania dotyczący klasyfikacji usług, polegających na: odprowadzaniu i oczyszczaniu ścieków, budowie sieci kanalizacyjnej i kanalizacji deszczowej, budowie przyłączy kanalizacji sanitarnej i deszczowej, technicznym odbiorze wykonanego przyłącza kanalizacji sanitarnej i deszczowej dla podmiotów gospodarczych, usuwaniu awarii na sieci kanalizacyjnej i kanalizacji deszczowej, udrażnianiu i czyszczeniu kanalizacji sanitarnej dla firm, konserwacji i czyszczeniu kanalizacji deszczowej na terenie miasta, monitoringu sieci kanalizacyjnej i opisu stanu technicznego, analizie chemicznej ścieków, czyszczeniu szaletów miejskich w ramach ich opróżniania, wynajmu pojazdów ciśnieniowych do czyszczenia kanalizacji dla firm, które w ocenie DKIS łącznie nie składają się na jedną czynność kompleksową podlegającą opodatkowaniu.
2.3. Spółka odwołała się od ww. decyzji, skutkiem czego została wydana decyzja z 17 maja 2021 r. 0110-KS 12-2.441.10.2021.3.AMS, którą utrzymano w mocy decyzję organu I instancji.
DKIS zaznaczył, że usługa odprowadzania i oczyszczania ścieków, odbywa się na podstawie umów o zbiorowy odbiór ścieków zgodnie z ustawą o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków. Z kolei usługi takie jak budowa sieci kanalizacji sanitarnej, budowa przyłączy kanalizacji sanitarnej, techniczny odbiór wykonanego przyłącza kanalizacji sanitarnej dla podmiotów gospodarczych, udrażnianie i czyszczenie kanalizacji sanitarnej dla firm, monitoring sieci kanalizacyjnej z opisem stanu technicznego, analiza chemiczna ścieków, wynajem pojazdów ciśnieniowych do czyszczenia kanalizacji dla firm (w ramach tej usługi jest udostępniany specjalistyczny pojazd wraz z obsługą), odbywają się na podstawie indywidualnych umów bądź zleceń. Natomiast budowa sieci kanalizacji deszczowej bądź budowa nowych przykanalików deszczowych, czyszczenie szaletów miejskich w ramach ich opróżniania jest wykonywana przez Wnioskodawcę na indywidualne zlecenie Miasta O.
DKIS zauważył także, że w analizowanej sprawie, Wnioskodawca wskazał, że usługi dodatkowe takie jak budowa sieci kanalizacji sanitarnej, budowa przyłączy kanalizacji sanitarnej, udrażnianie i czyszczenie kanalizacji sanitarnej dla firm, monitoring sieci kanalizacyjnej z opisem stanu technicznego, analiza chemiczna ścieków, wynajem pojazdów ciśnieniowych do czyszczenia kanalizacji dla firm — mogą być wykonywane niezależnie od siebie i mogą być wykonywane przez inne podmioty, o ile dysponują takim sprzętem.
Tym samym, w ocenie DKIS, nie sposób sklasyfikować powyższych usług jako jednego świadczenia kompleksowego, gdyż w tym przypadku nie występują takie cechy świadczenia złożonego jak nierozerwalność poszczególnych elementów, czy brak niezależnej dostępności świadczeń.
Ponieważ zgodnie z art. 42b ust. 5 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 685 ze zm., dalej: "ustawa o VAT"), przedmiotem wniosku może być jeden towar albo jedna usługa, to WIS w takiej sytuacji nie może zostać wydana. Jak wskazał DKIS, w oparciu o art. 42a, art. 42b ust. 2 pkt 3 oraz ust. 5 ustawy o VAT, wniosek o wydanie WIS, podobnie jak sama WIS, może dotyczyć wyłącznie jednego towaru albo jednej usługi, albo jednego świadczenia kompleksowego (będącego towarem lub usługą). W konsekwencji, gdy w toku prowadzonego postępowania podatkowego z zebranego materiału dowodowego wynika, że opisany przez wnioskodawcę przedmiot wniosku nie tworzy jednego świadczenia kompleksowego (pomimo takiej opinii wnioskodawcy), organ podatkowy jest obowiązany odmówić wydania wiążącej informacji stawkowej w zakresie tego konkretnego świadczenia.
3. Postępowanie przed Sądem pierwszej instancji.
3.1. Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie:
1) przepisów prawa materialnego, mające wpływ na wynik sprawy, w postaci błędnej wykładni oraz niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisów prawa materialnego, tj. art. 42b ust. 5 pkt 2 ustawy o VAT, poprzez błędne uznanie, że wniosek dotyczył kilku odrębnych usług, podczas gdy wskazana we wniosku usługa odprowadzania i oczyszczania ścieków wraz z usługami pomocniczymi stanowiła świadczenie kompleksowe będące jedną czynnością podlegającą opodatkowaniu według jednej stawki VAT.
2) przepisów postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy, tj.
a) art. 233 § 1 pkt 1 i 2 lit. a ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 1540 ze zm., dalej: "O.p.") w zw. z art. 42g ust. 2 ustawy o VAT, poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu pierwszej instancji, podczas gdy decyzja ta powinna była zostać uchylona w całości, a organ odwoławczy powinien orzec co do istoty sprawy wydając decyzję — wiążącą informację stawkową z prawidłową klasyfikacją usług,
b) art. 210 § 1 pkt 6 oraz § 4 O.p w zw. z art. 42g ust. 2 ustawy o VAT, poprzez wadliwe uzasadnienie faktyczne i prawne decyzji polegające na nierozważeniu czy poszczególne usługi stanowią wraz z dostawą wody usługę kompleksową.
3.2. DKIS w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.
4. Wyrok Sądu pierwszej instancji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, wyrokiem z dnia 24 lutego 2022 r., sygn. akt III SA/Wa 1742/21, uchylił zaskarżoną decyzję na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 329 ze zm., dalej: "p.p.s.a.").
W ocenie Sądu, część świadczeń dodatkowych stanowi świadczenie kompleksowe z podstawową usługą odprowadzania i oczyszczania ścieków. Dotyczy to wszystkich usług dodatkowych wykonywanych w infrastrukturze Skarżącej, a więc w sieci kanalizacji deszczowej, w tym jej czyszczenie i konserwacja. W zakresie świadczenia kompleksowego mieszczą się także usługi monitorowania i opis stanu technicznego sieci i usuwanie awarii sieci kanalizacyjnej sanitarnej i deszczowej. Podobnie budowę sieci kanalizacyjnej sanitarnej, budowę przyłączy kanalizacji sanitarnej oraz usługę technicznego odbioru wykonanego przyłącza kanalizacji sanitarnej dla podmiotów gospodarczych - zdaniem Sądu należy uznać za część świadczenia kompleksowego, z tym zastrzeżeniem, że następuje to w sieci kanalizacyjnej Skarżącej.
Oceniając sprawę na płaszczyźnie formalnoprawnej WSA w Warszawie wskazał, że skoro wniosek Skarżącej w zakresie części usług składających się w jej ocenie razem na jedną czynność podlegającą opodatkowaniu jest prawidłowy i należycie opłacony to należało wydać WIS w tym zakresie. Nie można przyjąć, że dyskwalifikacja części usług, a nawet tylko jednej usługi z zakresu świadczenia kompleksowego prowadzi do decyzji w całości negatywnej, a więc faktycznego przepadku opłat skalkulowanych za wszystkie usługi zaliczone przez Skarżącą (w części zaliczone prawidłowo) do świadczenia kompleksowego. W konsekwencji zdaniem Sądu, w jednej decyzji należało ocenić świadczenia wchodzące w zakres świadczenia kompleksowego wydając WIS, a dla części świadczeń niewchodzących w zakres świadczenia kompleksowego w innym punkcie sentencji tej samej decyzji, należało odmówić wydania WIS.
5. Stanowiska stron w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym.
5.1. Skargę kasacyjną od ww. wyroku WSA w Warszawie do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniósł DKIS zaskarżając ten wyrok w całości. Sformułował także wniosek o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i rozpoznanie skargi, względnie o jego uchylenie i przekazanie do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie, zasądzenie od Skarżącej na rzecz organu kosztów postępowania wraz z kosztami zastępstwa procesowego według norm przepisanych oraz rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie.
DKIS zaskarżonemu wyrokowi zarzucił na podstawie art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a. naruszenie:
1) przepisów prawa materialnego, tj. tj. art. 42b ust. 5 pkt 2 w związku z art. 8 ust. 1 ustawy o VAT poprzez ich błędną wykładnię i w konsekwencji niewłaściwą ocenę możliwości zastosowania w przedmiotowej sprawie polegającej na uznaniu, że opisane we wniosku czynności mogą stanowić świadczenie kompleksowe, podczas gdy dokładna analiza ich charakteru, nierozerwalności oraz podstawy prawnej wykonywania prowadzą do wniosku przeciwnego;
2) przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj.
- art. 42a, art. 42b ust. 2 pkt 3, art. 42b ust. 5 pkt 2 oraz art. 42c ust. 1 ustawy o VAT w powiązaniu z art. 207 O.p. w zw. z art. 42g § 2 ustawy o VAT poprzez ich niewłaściwe zastosowanie polegające na uznaniu, że w przypadku złożenia wniosku o wydanie wiążącej informacji stawkowej (WIS) obejmującego jedną usługę podstawową i kilka usług dodatkowych, które w ocenie Skarżącej stanowią jedno świadczenie kompleksowe, w sytuacji uznania przez organ, że nie wszystkie usługi dodatkowe wchodzą z zakres świadczenia kompleksowego winien on wydać WIS wobec tak określonego świadczenia kompleksowego, a pozostałym zakresie odmówić wydania WIS, podczas gdy powyższe przepisy wskazują, że w postępowaniu w przedmiocie wydania WIS organ związany jest zakresem określonym przez Skarżącą, tzn. może jedynie zgodzić się w pełnym zakresie co do kompleksowości opisanych usług, albo w przypadku odmiennej oceny tej kwestii winien wydać decyzję o odmowie wydania WIS;
- art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) w związku z art. 151 p.p.s.a. poprzez przyjęcie, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem wskazanych przepisów, mimo że do takiego naruszenia nie doszło i w konsekwencji nieuzasadnione uchylenie zaskarżonej decyzji zamiast oddalenia skargi.
5.2. Skarżąca nie skorzystała z możliwości wniesienia odpowiedzi na skargę kasacyjną, ale w rozprawie wziął udział jej pełnomocnik wnosząc o oddalenie skargi kasacyjnej oraz zasądzenie kosztów postępowania.
6. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznając skargę kasacyjną na rozprawie, zważył co następuje:
6.1. Skarga kasacyjna ma uzasadnione podstawy.
Istota sporu w niniejszej sprawie kwestii sprowadza się do stwierdzenia czy w przypadku złożenia przez Skarżącą wniosku o wydanie WIS w zakresie kwalifikacji świadczenia kompleksowego, w przypadku uznania, że nie wszystkie opisane we wniosku czynności mieszczą się w zakresie świadczenia złożonego, organ winien odmówić wydania WIS, czy też wydać decyzję WIS co do świadczenia złożonego, a w części odmówić jej wydania? Powyższa kwestia wynikła w kontekście uznania przez Sąd pierwszej instancji, że nie wszystkie usługi opisane we wniosku o wydanie WIS jako dodatkowe wobec usługi podstawowej (usługa odprowadzania i oczyszczania ścieków) stanowią razem świadczenie (usługi) złożone, kompleksowe podlegające opodatkowaniu.
6.2. Przypomnieć należy, że zgodnie z art. 42a ustawy o VAT wiążąca informacja stawkowa, zwana dalej "WIS", jest decyzją wydawaną na potrzeby opodatkowania podatkiem dostawy towarów, importu towarów, wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów albo świadczenia usług, która zawiera:
1) opis towaru albo usługi będących przedmiotem WIS;
2) klasyfikację towaru według działu, pozycji, podpozycji lub kodu Nomenklatury scalonej (CN) albo według działu, grupy, klasy, kategorii, podkategorii lub pozycji Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług albo według sekcji, działu, grupy lub klasy Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych albo usługi według działu, grupy, klasy, kategorii, podkategorii lub pozycji Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług, niezbędną do: a) określenia stawki podatku właściwej dla towaru albo usługi, b) stosowania przepisów ustawy oraz przepisów wykonawczych wydanych na jej podstawie - w przypadku, o którym mowa w art. 42b ust. 4;
3) stawkę podatku właściwą dla towaru albo usługi.
Natomiast zgodnie z art. 42b ust. 2 i 5 ustawy o VAT wniosek o wydanie WIS zawiera:
1) imię i nazwisko lub nazwę wnioskodawcy, jego adres zamieszkania lub adres siedziby, numer identyfikacji podatkowej lub inny numer umożliwiający identyfikację wnioskodawcy;
2) imię, nazwisko i adres zamieszkania pełnomocnika wnioskodawcy, jeżeli został ustanowiony, lub innych osób upoważnionych do kontaktu w sprawie wniosku;
3) określenie przedmiotu wniosku, w tym:
a) szczegółowy opis towaru lub usługi, pozwalający na taką ich identyfikację, aby dokonać ich klasyfikacji zgodnej z Nomenklaturą scaloną (CN), Polską Klasyfikacją Wyrobów i Usług lub Polską Klasyfikacją Obiektów Budowlanych,
b) wskazanie klasyfikacji, według której mają być klasyfikowane towar lub usługa,
c) wskazanie przepisów ustawy lub przepisów wykonawczych wydanych na jej podstawie - w przypadku, o którym mowa w ust. 4;
4) informacje dotyczące opłaty należnej od wniosku.
W myśl art. 42b ust. 5 ustawy o VAT, przedmiotem wniosku o wydanie WIS mogą być: 1) towar albo usługa, albo 2) towary lub usługi, które w ocenie wnioskodawcy razem składają się na jedną czynność podlegającą opodatkowaniu.
Do wniosku o wydanie WIS można dołączyć dokumenty odnoszące się do towaru albo usługi, w szczególności fotografie, plany, schematy, katalogi, atesty, instrukcje, informacje od producenta lub inne dostępne dokumenty umożliwiające organowi wydającemu WIS dokonanie właściwej klasyfikacji towaru albo usługi (art. 42b ust. 7 ustawy o VAT). Wniosek o wydanie WIS podlega opłacie w wysokości 40 zł (art. 42d ust. 1 ustawy o VAT).
6.3. Powyższe przepisy ustawy o VAT wskazują na to, że przedmiotem wniosku o WIS powinien być jeden towar lub jedna usługa, podobnie jak przedmiotem decyzji wydanej w wyniku rozpoznania takiego wniosku może być tylko jeden towar lub jedna usługa. Ustawodawca w wyżej wymienionych przepisach wyraźnie położył nacisk na określenie towaru lub usługi posługując się liczbą pojedynczą.
Należy też mieć na względzie skuteczność WIS, w określonych sytuacjach nie tylko dla podmiotów, dla których została wydana (art. 42c), ale też dla innych podatników. Możliwość przeniesienia WIS na swoją sytuację faktyczną niewątpliwie wymaga precyzyjnego i jednoznacznego określenia towaru lub usługi w decyzji WIS.
Oznacza to, że jeden wniosek o wydanie WIS nie może obejmować swoim opisem więcej towarów lub usług, chyba że, w ocenie wnioskodawcy, razem składają się one na jedną czynność podlegającą opodatkowaniu, czyli wtedy gdy jest to jedna czynność złożona – taka sytuacja nie miała jednak miejsca w niniejszej sprawie. W innych sytuacjach nie ma możliwości objęcia jednym wnioskiem więcej niż jednego towaru lub więcej niż jednej usługi.
6.4. Z uwagi na to, że celem postępowania w zakresie wydania WIS jest m.in. dokonanie klasyfikacji świadczenia kompleksowego i wskazanie właściwej stawki podatku, dlatego przedmiotem postępowania jest zbadanie i potwierdzenie wystąpienia kompleksowości świadczenia. Przedstawiony przez wnioskodawcę opis usługi w zakresie kompleksowości jest punktem wyjścia do prowadzenia postępowania w sprawie wydania WIS. Należy zauważyć, że stroną inicjującą postępowanie jest zawsze wnioskodawca. Organ jest związany żądaniem wnioskodawcy (przedstawionym opisem czynności) we wniosku o wydanie WIS. Nie ma uprawnień, aby z mocy ustawy dokonywać modyfikacji przedmiotu wniosku, tj. w przypadku świadczeń kompleksowych decydować o jego zakresie, finalnie korygując opis świadczenia przedstawiony przez wnioskodawcę. Przyznać należy rację DKIS, że postępowanie w sprawie wydania WIS nie jest formą negocjacji z wnioskodawcą, czy też decydowania za niego co jest przedmiotem wniosku. W przypadku świadczeń kompleksowych nie jest też polem do "komponowania" nowych, różnych usług złożonych z tych przedstawionych przez wnioskodawcę. Zmiana zakresu wniosku (w przypadku świadczenia złożonego) może być dokonana wyłącznie przez wnioskodawcę i dopiero po takiej zmianie doprecyzowany zakres wniosku może być podstawą do dalszej analizy w toku postępowania o wydanie WIS. Zatem organ nie ma możliwości dokonywania modyfikacji przedstawionych w opisie sprawy czynności składających się, zdaniem wnioskodawcy, na świadczenie kompleksowe i wydania WIS, ale tylko w odniesieniu do wybranych przez organ czynności. Przepisy prawa nie nadały organowi takich uprawnień. Należy zauważyć, że WIS wydawana jest w jednej konkretnej sprawie i musi korespondować z opisem usługi przedstawionym przez wnioskodawcę. Organ nie może tworzyć na podstawie własnych założeń hipotetycznej usługi, która składałaby się z niektórych elementów świadczenia wskazanego przez wnioskodawcę, jednocześnie ustalając czy takie na nowo "skomponowane" świadczenie będzie wykonywane przez wnioskodawcę. Gdyby kierować się stanowiskiem WSA w Warszawie, to takie postępowanie organu doprowadziło by do "kreowania" przez organ nowej usługi - nowego świadczenia kompleksowego, którego opis - zakres usług - nie byłby zgodny z opisem przedstawionym we wniosku. Organ nie może wydać WIS niezgodnej z wnioskiem wnioskodawcy w zakresie ilości elementów składających się na świadczenie kompleksowe. WIS jest wydawana wyłącznie w odniesieniu do art. 42b ust. 5 pkt 2 ustawy o VAT (por. wyroki NSA : z dnia 16 stycznia 2024 r. sygn. akt I FSK 702/22; z dnia 25 stycznia 2024 r. sygn. akt I FSK 566/22 czy też prawomocny wyrok WSA w Opolu z dnia 13 marca 2025 r. sygn. akt I SA/Op 1015/24).
6.5. W przedmiotowej sprawie Skarżąca zwróciła się do organu o dokonanie klasyfikacji usługi złożonej, na którą składają się: usługa podstawowa - odprowadzanie i oczyszczanie ścieków oraz usługi dodatkowe. Efektem tego było objęcie jednym postępowaniem o wydanie WIS wszystkich elementów (czynności) opisanych przez Skarżącą we wniosku. W jej ocenie usługa podstawowa oraz usługi dodatkowe powinny być opodatkowane obniżoną stawką w wysokości 8%, ponieważ stanowią jedną usługę kompleksową (świadczenie kompleksowe).
Z tą oceną nie zgodził się organ uznając, że usługi podane dodatkowe nie stanowią z usługą podstawową jednego świadczenia kompleksowego. Podobnie stwierdził Sąd pierwszej instancji, wskazując wprawdzie, że niektóre z usług dodatkowych wchodzą wraz usługą podstawową w zakres usługi złożonej. Nie zmienia to jednak faktu, że przedmiotem wniosku o wydanie WIS nie jest jedna usługa kompleksowa, lecz usługa kompleksowa i kilka usług dodatkowych, co kłóci się wprost z wyżej podanymi przepisami.
6.6. W konsekwencji zasadne jest stanowisko DKIS, że nie ma on możliwości dokonywania modyfikacji przedstawionych w opisie sprawy czynności składających się, zdaniem wnioskodawcy, na świadczenie kompleksowe i wydania WIS, ale tylko w odniesieniu do wybranych przez organ czynności. Decyzja wydawana jest w jednej konkretnej sprawie i musi korespondować z opisem usługi przedstawionym przez wnioskodawcę dlatego zasadny jest zarzut naruszenia art. 42a, art. 42b ust. 2 pkt 3, art. 42b ust. 5 pkt 2 oraz art. 42c ust. 1 ustawy o VAT w powiązaniu z art. 207 O.p. w zw. z art. 42g § 2 ustawy o VAT poprzez uznanie, że w przypadku złożenia wniosku o wydanie wiążącej informacji stawkowej (WIS) obejmującego jedną usługę podstawową i kilka usług dodatkowych, które w ocenie Skarżącej stanowią jedno świadczenie kompleksowe, w sytuacji uznania przez organ, że nie wszystkie usługi dodatkowe wchodzą z zakres świadczenia kompleksowego winien on wydać WIS wobec tak określonego świadczenia kompleksowego, a pozostałym zakresie odmówić wydania WIS.
6.7. Mając na uwadze powyższe bezprzedmiotowe są zarzuty kasacyjne w zakresie uznania przez Sąd pierwszej instancji, że część wymienionych we wniosku świadczeń dodatkowych stanowi świadczenie kompleksowe z podstawową usługą odprowadzania i oczyszczania ścieków. Uznanie, że którekolwiek z usług pomocniczych wymienionych we wniosku o udzielenie WIS nie wchodzą z zakres świadczenia kompleksowego obliguje bowiem organ do odmowy wydania WIS, a rozważania Sądu pierwszej instancji dotyczące pozostałych usług pomocniczych wskazanych we wniosku były nieuprawnione i nie stanowią oceny prawnej w rozumieniu art.153 p.p.s.a.
7. Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 188 p.p.s.a. w związku z art. 151 p.p.s.a. uchylił zaskarżony wyrok Sądu pierwszej instancji oraz oddalił skargę.
O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 203 pkt 2 tej ustawy.
A. Nita B. Wojciechowski M. Olejnik

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI