I FSK 1098/19
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi kasacyjnej Dyrektora Izby Administracji Skarbowej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który uchylił postanowienia organów podatkowych o przedłużeniu terminu zwrotu nadwyżki podatku od towarów i usług za kwiecień 2016 r. dla spółki H. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością sp.k. Organ podatkowy zarzucił WSA naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, w tym błędne zastosowanie przepisów ustawy o VAT i Ordynacji podatkowej oraz przekroczenie granic sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną, stwierdził, że choć WSA popełnił błąd proceduralny, odwołując się do nieprawomocnego wyroku WSA z innej sprawy dotyczącej tych samych postanowień, to ostateczne rozstrzygnięcie zaskarżonego wyroku było zgodne z prawem. Uzasadniono to tym, że wyrok WSA z innej sprawy, który uchylił wcześniejsze postanowienia o przedłużeniu terminu zwrotu VAT, stał się prawomocny w trakcie postępowania przed NSA. W związku z tym, nawet jeśli WSA w zaskarżonym wyroku popełnił błąd, to uchylenie postanowień organów podatkowych było uzasadnione, ponieważ termin zwrotu VAT faktycznie wygasł. NSA oddalił skargę kasacyjną, uznając, że zaskarżone orzeczenie, mimo błędnego uzasadnienia w części, odpowiada prawu.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących terminów zwrotu VAT, skuteczności przedłużania tych terminów oraz skutków prawnych błędów proceduralnych sądów administracyjnych.
Dotyczy specyficznej sytuacji przedłużania terminu zwrotu VAT i powiązania z innymi postępowaniami sądowymi. Kluczowe jest rozróżnienie między błędnym uzasadnieniem a wadliwym rozstrzygnięciem.
Zagadnienia prawne (3)
Czy sąd administracyjny pierwszej instancji, uchylając postanowienie o przedłużeniu terminu zwrotu VAT, może powoływać się na nieprawomocny wyrok innego sądu administracyjnego w sprawie dotyczącej tych samych postanowień?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sąd pierwszej instancji nie powinien powoływać się na nieprawomocny wyrok, ponieważ nie wywołuje on skutków prawnych do czasu uprawomocnienia. Jednakże, jeśli wyrok ten stanie się prawomocny w trakcie postępowania przed NSA, a jego treść jest zgodna z rozstrzygnięciem sądu pierwszej instancji, to mimo błędu proceduralnego, zaskarżone orzeczenie może odpowiadać prawu.
Uzasadnienie
Sąd pierwszej instancji popełnił błąd, opierając swoje rozstrzygnięcie na nieprawomocnym wyroku WSA. Zgodnie z art. 170 p.p.s.a., tylko prawomocne orzeczenie wiąże inne sądy. Jednakże, jeśli wyrok ten stał się prawomocny przed wydaniem orzeczenia przez NSA, a jego skutek (uchylenie postanowień) jest zgodny z tym, co ustalił sąd pierwszej instancji, to NSA może oddalić skargę kasacyjną, uznając, że zaskarżone orzeczenie odpowiada prawu mimo błędnego uzasadnienia.
Czy organ podatkowy może skutecznie przedłużyć termin zwrotu VAT, jeśli postanowienie o przedłużeniu zostało doręczone po upływie pierwotnego terminu zwrotu lub po upływie terminu skutecznego przedłużenia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organ podatkowy nie może skutecznie przedłużyć terminu zwrotu VAT, jeśli postanowienie o przedłużeniu zostało doręczone po upływie terminu, który miał być przedłużony. Próba przedłużenia terminu po jego upływie jest nieskuteczna.
Uzasadnienie
Terminy określone w art. 87 ust. 2 i 6 ustawy o VAT mają charakter materialnoprawny. Skuteczne przedłużenie terminu możliwe jest jedynie przed jego upływem. Doręczenie postanowienia o przedłużeniu po upływie terminu powoduje, że podatnik nabywa prawo do zwrotu różnicy podatku w terminie ustawowym, a organ traci uprawnienie do dalszego przedłużania.
Czy sąd administracyjny pierwszej instancji, rozpatrując skargę na postanowienie o przedłużeniu terminu zwrotu VAT, może wykraczać poza granice sprawy i wypowiadać się na temat skutków braku zwrotu VAT, traktując go jako nadpłatę i podlegający oprocentowaniu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sąd administracyjny nie może wykraczać poza granice rozpoznawanej sprawy i oceniać kwestii, które nie były przedmiotem zaskarżonego postanowienia.
Uzasadnienie
Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy. Zaskarżone postanowienie dotyczyło przedłużenia terminu zwrotu VAT, a nie kwestii traktowania go jako nadpłaty czy oprocentowania. Wypowiedzenie się w tej kwestii stanowiło wykroczenie poza granice sprawy.
Przepisy (25)
Główne
ustawa o VAT art. 87 § 6
Ustawa o podatku od towarów i usług
Termin do zwrotu różnicy podatku może być przedłużony tylko wówczas, gdy przed jego upływem podatnikowi doręczono postanowienie naczelnika urzędu skarbowego o przedłużeniu terminu zwrotu do czasu zakończenia weryfikacji rozliczenia podatnika.
ustawa o VAT art. 87 § 2
Ustawa o podatku od towarów i usług
Termin do zwrotu różnicy podatku wynosi 60 dni od dnia złożenia rozliczenia.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 174 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 174 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 135
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 141 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
O.p. art. 120
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
O.p. art. 121 § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
O.p. art. 122
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
O.p. art. 124
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
O.p. art. 187 § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
O.p. art. 191
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
O.p. art. 210 § 4
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
O.p. art. 217 § 2
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
p.p.s.a. art. 134 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 133 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 153
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 170
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 168 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 125 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
ustawa COVID-19 art. 15zzs4 § 3
Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych
p.p.s.a. art. 183 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 152 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wyrok WSA, mimo błędnego uzasadnienia opartego na nieprawomocnym orzeczeniu, odpowiada prawu, ponieważ kluczowe postanowienia przedłużające termin zwrotu VAT zostały prawomocnie uchylone w innej sprawie.
Odrzucone argumenty
Zarzuty organu podatkowego dotyczące naruszenia prawa materialnego i procesowego przez WSA, w tym błędnego zastosowania przepisów o VAT i Ordynacji podatkowej. • Zarzut naruszenia art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. poprzez niezastosowanie (niezawieszenie postępowania).
Godne uwagi sformułowania
Upływ terminu określonego w art. 87 ust. 2 i ust. 6 ustawy o VAT wywołuje skutek materialnoprawny w postaci nabycia przez podatnika prawa do zwrotu różnicy podatku. • Po upływie terminów określonych w art. 87 ust. 2 w związku z ust. 6 ustawy o VAT organ podatkowy traci uprawnienie do przedłużenia terminu zwrotu różnicy podatku. • Próba przedłużenia terminu po jego upływie jest nieskuteczna. • Nieprawomocny wyrok wojewódzkiego sądu administracyjnego nie wywołuje do chwili uprawomocnienia się skutków prawnych w postaci pozbawienia mocy wiążącej zaskarżonego aktu lub czynności. • Naczelny Sąd Administracyjny oddala skargę kasacyjną również wówczas, jeżeli zaskarżone orzeczenie mimo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu.
Skład orzekający
Izabela Najda-Ossowska
przewodniczący
Maja Chodacka
członek
Mariusz Golecki
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących terminów zwrotu VAT, skuteczności przedłużania tych terminów oraz skutków prawnych błędów proceduralnych sądów administracyjnych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji przedłużania terminu zwrotu VAT i powiązania z innymi postępowaniami sądowymi. Kluczowe jest rozróżnienie między błędnym uzasadnieniem a wadliwym rozstrzygnięciem.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest przestrzeganie terminów w postępowaniu podatkowym i jak błędy proceduralne, nawet te popełnione przez sąd, mogą być skorygowane w wyższej instancji, jeśli ostateczne rozstrzygnięcie jest zgodne z prawem. Podkreśla znaczenie prawomocności orzeczeń.
“Nawet błąd sądu nie zawsze oznacza wygraną organu: NSA oddala skargę kasacyjną, bo kluczowe postanowienie i tak było nieważne.”
Sektor
finanse
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.