Orzeczenie · 2024-11-28

I FSK 1015/21

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2024-11-28
NSApodatkoweWysokansa
VATpodatek naliczonywewnątrzwspólnotowe nabycie towarówstwierdzenie nieważności decyzjiwłaściwość organówdoręczenie decyzjirażące naruszenie prawapostępowanie podatkoweNSA

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną spółki I. LTD z siedzibą w Wielkiej Brytanii od wyroku WSA w Białymstoku, który oddalił skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Białymstoku. Decyzja ta odmawiała stwierdzenia nieważności ostatecznej decyzji Naczelnika Podlaskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Białymstoku dotyczącej podatku od towarów i usług za luty, marzec i maj 2016 r. Skarżąca podnosiła liczne zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania, w tym niewłaściwej właściwości organów, skierowania decyzji do podmiotu niebędącego stroną, wadliwego doręczenia oraz rażącego naruszenia przepisów prawa materialnego, takich jak art. 86 ust. 10b pkt 2 ustawy o VAT (prawo do odliczenia VAT) i art. 23 § 3 i § 5 Ordynacji podatkowej (podstawa opodatkowania). NSA oddalił skargę kasacyjną, stwierdzając, że nie doszło do rażącego naruszenia prawa, które uzasadniałoby stwierdzenie nieważności decyzji. Sąd podkreślił, że postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności ma charakter szczególny i nie służy ponownemu merytorycznemu rozpoznaniu sprawy, a jedynie eliminacji decyzji dotkniętych najcięższymi wadami. Zarzuty dotyczące właściwości organów zostały uznane za chybione, podobnie jak zarzuty dotyczące naruszenia przepisów materialnych, które nie nosiły cech rażącego naruszenia. Sąd nie dopatrzył się również wadliwości uzasadnienia wyroku WSA.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja pojęcia rażącego naruszenia prawa w kontekście stwierdzenia nieważności decyzji podatkowych, rozróżnienie między wadliwym doręczeniem a skierowaniem decyzji do nieprawidłowego podmiotu, a także zasady właściwości organów w sprawach o stwierdzenie nieważności.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z przepisami wprowadzającymi ustawę o KAS i właściwością organów, a także kwestii doręczeń i stwierdzenia nieważności decyzji.

Zagadnienia prawne (4)

Czy naruszenie przepisów dotyczących właściwości organów w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji podatkowej stanowi podstawę do uwzględnienia skargi kasacyjnej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli decyzja została wydana przez Naczelnika Urzędu Celno-Skarbowego, właściwym do stwierdzenia jej nieważności jest Dyrektor Izby Administracji Skarbowej.

Uzasadnienie

NSA wyjaśnił, że właściwość organu w sprawie stwierdzenia nieważności ustala się w odniesieniu do organu, który wydał decyzję, której stwierdzenia nieważności strona się domaga. W tym przypadku decyzję wydał Naczelnik PUCS, a zatem właściwy był Dyrektor IAS.

Czy skierowanie decyzji do podmiotu niebędącego stroną postępowania, w sytuacji gdy doszło do wadliwego doręczenia, stanowi przesłankę do stwierdzenia nieważności decyzji?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, wadliwe doręczenie decyzji nie jest tożsame ze skierowaniem jej do podmiotu niebędącego stroną postępowania.

Uzasadnienie

Sąd rozróżnił czynność skierowania decyzji od jej doręczenia. Stwierdził, że nawet jeśli doręczenie było wadliwe, decyzja została skierowana do strony postępowania, a zatem przesłanka z art. 247 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej nie została spełniona.

Czy odmowa przyznania prawa do odliczenia podatku naliczonego VAT w przypadku wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów lub błędne oszacowanie podstawy opodatkowania, jeśli nie noszą cech oczywistości, stanowią rażące naruszenie prawa uzasadniające stwierdzenie nieważności decyzji?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli naruszenie prawa nie ma oczywistego charakteru i nie wynika z wyraźnej sprzeczności treści decyzji z przepisem, nie można mówić o rażącym naruszeniu.

Uzasadnienie

NSA podkreślił, że rażące naruszenie prawa wymaga oczywistości i wyraźnej sprzeczności decyzji z przepisem. Wątpliwości interpretacyjne lub błędy w ustaleniach faktycznych nie są wystarczające do stwierdzenia nieważności.

Czy sąd administracyjny w postępowaniu w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji jest zobowiązany z urzędu badać inne przesłanki, np. wznowienia postępowania, które nie zostały podniesione przez stronę?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, sąd nie jest zobowiązany do badania innych przesłanek niż te wskazane przez stronę w skardze kasacyjnej, zwłaszcza jeśli strona domagała się stwierdzenia nieważności, a nie wznowienia postępowania.

Uzasadnienie

Sąd wyjaśnił, że postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności ma określone ramy wyznaczone przez stronę, a sąd nie może przekształcać go w postępowanie merytoryczne lub badać z urzędu innych trybów nadzwyczajnych.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną od wyroku WSA w Białymstoku.

Przepisy (28)

Główne

o.p. art. 247 § par. 1 pkt 3

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

o.p. art. 247 § par. 1 pkt 5

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

u.p.t.u. art. 86 § ust. 10 pkt 2

Ustawa o podatku od towarów i usług

u.p.t.u. art. 99 § ust. 12

Ustawa o podatku od towarów i usług

u.p.t.u. art. 86 § ust. 10b pkt 2

Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług

u.p.t.u. art. 99 § ust. 12

Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług

o.p. art. 233 § § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

o.p. art. 127

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

o.p. art. 120

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

o.p. art. 210 § § 1 pkt 6

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

o.p. art. 23 § § 3

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

o.p. art. 23 § § 5

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

ustawa wprowadzająca ustawę o KAS art. 210 § ust. 1

Ustawa z dnia 16 listopada 2016 r. o Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowej Administracji Skarbowej

ustawa o KAS art. 25 § ust. 3

Ustawa z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej

ustawa wprowadzająca ustawę o KAS art. 202 § ust. 3

Ustawa z dnia 16 listopada 2016 r. o Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowej Administracji Skarbowej

u.o.k.s. art. 9a § ust. 2

Ustawa z dnia 28 września 1991 r. o kontroli skarbowej

rozporządzenie § § 10

Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 22 sierpnia 2005 r. w sprawie właściwości organów podatkowych

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 141 § § 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 3 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 204 § pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 205 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 14 § ust. 1 pkt 2 lit. a

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 14 § ust. 1 pkt 1 lit. c

Argumenty

Odrzucone argumenty

Naruszenie właściwości organów w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji. • Skierowanie decyzji do podmiotu niebędącego stroną postępowania. • Rażące naruszenie przepisów prawa materialnego (prawo do odliczenia VAT, podstawa opodatkowania). • Wadliwość uzasadnienia wyroku WSA. • Niezastosowanie przez WSA przepisów prawa materialnego z urzędu.

Godne uwagi sformułowania

stwierdzenie nieważności decyzji, o którym mowa w art. 247 Ordynacji podatkowej, jest instytucją umożliwiającą wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji ostatecznych dotkniętych szczególnie ciężkimi wadami materialnoprawnymi. • nie dokonuje się ponownego merytorycznego rozpoznania sprawy. Służy ono jedynie wyjaśnieniu, czy zaskarżona decyzja dotknięta jest najcięższymi wadami, tzw. kwalifikowanymi. • nieprawidłowości w doręczeniu decyzji, tj. wydanie przesyłki zawierającej tę decyzję innej osobie niż jej adresat, jeżeli faktycznie miały miejsce, nie stanowią o skierowaniu decyzji do osoby niebędącej stroną w sprawie, a jedynie o ewentualnym naruszeniu przepisów Ordynacji podatkowej dotyczących doręczeń. • przedstawiona w skardze kasacyjnej argumentacja nie dowodzi rażącego naruszenia prawa. • wybór metody szacowania podstawy opodatkowania nie może być oceniony jako rażące naruszenie prawa.

Skład orzekający

Dominik Mączyński

sprawozdawca

Mariusz Golecki

członek

Zbigniew Łoboda

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia rażącego naruszenia prawa w kontekście stwierdzenia nieważności decyzji podatkowych, rozróżnienie między wadliwym doręczeniem a skierowaniem decyzji do nieprawidłowego podmiotu, a także zasady właściwości organów w sprawach o stwierdzenie nieważności."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z przepisami wprowadzającymi ustawę o KAS i właściwością organów, a także kwestii doręczeń i stwierdzenia nieważności decyzji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy kluczowych kwestii proceduralnych w postępowaniu podatkowym, takich jak stwierdzenie nieważności decyzji i właściwość organów, co jest istotne dla praktyków prawa podatkowego. Wyjaśnienie pojęcia 'rażącego naruszenia prawa' jest zawsze wartościowe.

Kiedy wadliwe doręczenie nie oznacza nieważności decyzji? NSA wyjaśnia granice postępowania o stwierdzenie nieważności.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst