Orzeczenie · 2025-06-17

I FNP 2/25

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-06-17
NSApodatkoweWysokansa
VATprawo do odliczenianiezgodność z prawemorzeczenie prawomocnewznowienie postępowaniaDyrektywa VATTSUENSAskarga

Spółka B. B.V. z siedzibą w Holandii złożyła skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego (NSA) z dnia 19 stycznia 2023 r. (sygn. akt I FSK 1706/22), który zapadł w wyniku rozpoznania skargi o wznowienie postępowania. Skarżąca zarzuciła wyrokowi rażące naruszenie przepisów prawa Unii Europejskiej, w szczególności dotyczących prawa do odliczenia podatku naliczonego VAT. Argumentowała, że błędna wykładnia przepisów UE przez NSA skutkowała odmową przyznania jej prawa do odliczenia VAT z faktur wystawionych przez polskiego dostawcę, co było sprzeczne z Dyrektywą VAT i orzecznictwem TSUE. NSA rozpoznał skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem na posiedzeniu niejawnym, uznając, że nie zachodzą ważne względy przemawiające za rozprawą. Sąd podkreślił, że postępowanie wznowieniowe było ograniczone podstawą wynikającą z wyroku TSUE C-696/20, który dotyczył wykładni art. 41 Dyrektywy 112, a nie przepisów dotyczących prawa do odliczenia VAT (art. 168, 169 lit. a Dyrektywy). W związku z tym, zarzuty skarżącej dotyczące naruszenia tych przepisów wykraczały poza zakres kognicji sądu w postępowaniu wznowieniowym. NSA stwierdził, że nie mógł naruszyć przepisów, których zastosowania nie kontrolował, ponieważ nie mogły być one stosowane w sprawie w ramach wznowienia. W konsekwencji, sąd oddalił skargę, uznając, że nie wykazała ona rażącego naruszenia prawa.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja zakresu kognicji sądu w postępowaniu o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, zwłaszcza gdy postępowanie wznowieniowe było ograniczone podstawą wynikającą z orzeczenia TSUE.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji, w której zarzuty skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem wykraczają poza zakres postępowania wznowieniowego.

Zagadnienia prawne (2)

Czy zarzuty dotyczące rażącego naruszenia przepisów prawa UE dotyczących prawa do odliczenia VAT mogą być przedmiotem skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, jeśli postępowanie wznowieniowe było ograniczone podstawą wynikającą z wyroku TSUE dotyczącego innej kwestii?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zarzuty skarżącej wykraczały poza zakres kognicji sądu w postępowaniu wznowieniowym, które było ograniczone podstawą wynikającą z wyroku TSUE.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że postępowanie wznowieniowe było ograniczone podstawą prawną wynikającą z wyroku TSUE, który dotyczył wykładni art. 41 Dyrektywy 112, a nie przepisów dotyczących prawa do odliczenia VAT. Zarzuty skarżącej koncentrowały się na naruszeniu tych drugich przepisów, które nie były przedmiotem merytorycznego rozpoznania w wyroku powznowieniowym. W związku z tym, NSA nie mógł naruszyć przepisów, których zastosowania nie kontrolował.

Czy wyrok NSA wydany w postępowaniu wznowionym na podstawie wyroku TSUE może być uznany za niezgodny z prawem z powodu naruszenia przepisów UE, które nie były przedmiotem analizy sądu w ramach tego postępowania?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, naruszenie prawa materialnego i procesowego, o którym mowa w art. 285d P.p.s.a., uwzględnia całokształt kwestionowanego wyroku, w tym tryb, w jakim został wydany. Skarga nie może podważać sensu trybów nadzwyczajnych postępowania.

Uzasadnienie

Sąd wyjaśnił, że zasada pewności ostatecznych rozstrzygnięć dopuszcza wyjątki w ściśle określonych przypadkach w trybach nadzwyczajnych. Odmienne stanowisko skarżącej podważałoby sens tworzenia tych trybów, otwierając możliwość weryfikacji prawomocnych rozstrzygnięć bez ograniczeń. Zarzuty skarżącej, pozostając poza zakresem orzekania NSA w kwestionowanym wyroku, nie dawały podstaw do stwierdzenia niezgodności z prawem.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia.

Przepisy (9)

Główne

P.p.s.a. art. 285a § par 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 285f § par. 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 285k § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

P.p.s.a. art. 285j

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 285l

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 282 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 272 § § 2a

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 272 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 285d

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zarzuty skarżącej dotyczące naruszenia przepisów UE dotyczących prawa do odliczenia VAT wykraczały poza zakres kognicji sądu w postępowaniu wznowieniowym, które było ograniczone podstawą wynikającą z wyroku TSUE. • Postępowanie wznowieniowe ma swoje granice, a zarzuty materialnoprawne skarżącej nie mogły być przedmiotem merytorycznego rozpoznania w ramach tego trybu.

Odrzucone argumenty

Rażące naruszenie przepisów UE dotyczących prawa do odliczenia VAT przez NSA w wyroku z 19.01.2023 r. • Niezastosowanie przepisów Dyrektywy VAT i TFUE skutkujące odmową prawa do odliczenia VAT. • Sprzeczność wyroku z zasadą pewności prawa i ochrony uzasadnionych oczekiwań.

Godne uwagi sformułowania

zarzuty skargi nie świadczą o tym, że wydając zaskarżony wyrok Naczelny Sąd Administracyjny naruszył wskazane w skardze przepisy prawa unijnego, a tym bardziej, że naruszył je w sposób rażący. • skargą o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia objęto wyrok NSA, który zapadł po rozpoznaniu skargi o wznowienie postępowania. • NSA w wyroku powznowieniowym transponował wyrok TSUE do sprawy, przyjmując inną interpretację przepisów niż w wyroku TSUE. • zarzuty skargi koncentrowały się na wykazaniu rażącej postaci naruszenia przepisów UE dotyczących obszaru sprawy, którym NSA w przedmiotowym wyroku powznowieniowym merytorycznie się nie zajmował. • NSA nie mógł naruszyć przepisów, których zastosowania nie kontrolował, bo nie mogły być stosowane w sprawie. • ustawodawca wprawdzie przewidział wyjątek od tej zasady, to zdaniem tut. Sądu, w sprawie brak jest ważnych względów, które przemawiałyby za rozpoznaniem sprawy na rozprawie.

Skład orzekający

Artur Mudrecki

członek

Izabela Najda-Ossowska

przewodniczący sprawozdawca

Włodzimierz Gurba

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja zakresu kognicji sądu w postępowaniu o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, zwłaszcza gdy postępowanie wznowieniowe było ograniczone podstawą wynikającą z orzeczenia TSUE."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, w której zarzuty skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem wykraczają poza zakres postępowania wznowieniowego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy skomplikowanej procedury nadzwyczajnej (stwierdzenie niezgodności z prawem) i pokazuje, jak ważne jest trzymanie się ram prawnych postępowania, nawet gdy skarżący uważa, że doszło do rażącego naruszenia prawa materialnego.

Czy można podważyć prawomocny wyrok, jeśli zarzuty wykraczają poza ramy postępowania?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst