I DO 8/18

Sąd Najwyższy2019-03-06
SNinnepostępowanie dyscyplinarneŚrednianajwyższy
postępowanie dyscyplinarnesędziakoszty sądoweSąd NajwyższySąd Apelacyjnyobrońcaimmunitet

Sąd Najwyższy utrzymał w mocy postanowienie Sądu Apelacyjnego o odmowie zasądzenia od Skarbu Państwa pełnych kosztów obrony sędziego w postępowaniu dyscyplinarnym, uznając, że koszty te nie obejmują wydatków związanych z postępowaniem immunitetowym.

Sąd Najwyższy rozpatrzył zażalenie obrońcy sędziego na postanowienie Sądu Apelacyjnego, które zasądziło jedynie część kosztów obrony w postępowaniu dyscyplinarnym. Obrońca domagał się pełnego zwrotu kosztów, w tym związanych z postępowaniem immunitetowym. Sąd Najwyższy uznał zażalenie za niezasadne, podkreślając, że Skarb Państwa ponosi koszty postępowania dyscyplinarnego, ale nie obejmuje to wydatków związanych z postępowaniem immunitetowym, które zostało uznane za zasadne.

Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 6 marca 2019 r. rozpoznał zażalenie obrońcy sędziego C. K. na postanowienie Sądu Apelacyjnego – Sądu Dyscyplinarnego z dnia 23 lipca 2018 r. Sąd Apelacyjny w pierwotnym postanowieniu zasądził od Skarbu Państwa na rzecz sędziego kwotę 1393,90 zł tytułem zwrotu kosztów ustanowienia obrońcy, odrzucając pozostałą część wniosku. Obrońca zaskarżył to postanowienie w części, w której wniosek nie został uwzględniony, zarzucając naruszenie przepisów k.p.k. i u.s.p. oraz błąd w ustaleniach faktycznych co do zakresu kognicji Sądu Apelacyjnego. Wskazywał, że postanowienie o umorzeniu postępowania dyscyplinarnego kończy wszystkie postępowania przeciwko sędziemu. Sąd Najwyższy uznał zażalenie za niezasadne. Podkreślił, że zgodnie z art. 133 ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych, koszty postępowania dyscyplinarnego ponosi Skarb Państwa, a w kwestiach nieuregulowanych stosuje się odpowiednio przepisy k.p.k. Zaznaczył jednak, że zasada ta nie uprawnia do żądania pokrycia przez Skarb Państwa wydatków ponoszonych przez sędziego w sytuacji, gdy wniosek prokuratora o zezwolenie na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej został uwzględniony. Sąd Najwyższy przywołał uchwały zezwalające na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej, które zostały utrzymane w mocy przez Sąd Najwyższy. W związku z tym, brak było podstaw do pokrycia przez Skarb Państwa kosztów procesu związanych z postępowaniem immunitetowym. Sąd Najwyższy uznał również za chybione zarzuty dotyczące naruszenia art. 626 § 2 k.p.k. i art. 632 pkt 2 k.p.k., wskazując, że Sąd Apelacyjny prawidłowo określił zasadę ponoszenia kosztów i częściowo je zasądził. Zarzut naruszenia rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości dotyczącego opłat za czynności adwokackie również uznano za chybiony, gdyż Sąd zastosował właściwe przepisy.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, Skarb Państwa ponosi koszty postępowania dyscyplinarnego, ale nie obejmuje to wydatków związanych z postępowaniem immunitetowym, jeśli wniosek o zezwolenie na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej został uznany za zasadny.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy powołując się na przepisy ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych oraz Kodeksu postępowania karnego, wyjaśnił, że choć Skarb Państwa ponosi koszty postępowania dyscyplinarnego, zasada ta nie rozciąga się na wydatki związane z postępowaniem immunitetowym, gdy wniosek prokuratora został uwzględniony.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

utrzymać w mocy zaskarżone orzeczenie

Strona wygrywająca

Skarb Państwa

Strony

NazwaTypRola
C. K.osoba_fizycznasędzia
Skarb Państwaorgan_państwowystrona kosztów

Przepisy (6)

Główne

u.s.p. art. 133

Ustawa Prawo o ustroju sądów powszechnych

Pomocnicze

k.p.k. art. 616 § § 1 pkt 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 626 § § 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 632 § pkt 2

Kodeks postępowania karnego

u.s.p. art. 128

Ustawa Prawo o ustroju sądów powszechnych

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu art. 14 § ust. 2 pkt 5

Argumenty

Skuteczne argumenty

Koszty postępowania immunitetowego nie podlegają zwrotowi ze Skarbu Państwa, gdy wniosek o zezwolenie na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej został uznany za zasadny.

Odrzucone argumenty

Pełny zwrot kosztów obrony, w tym związanych z postępowaniem immunitetowym, powinien zostać zasądzony od Skarbu Państwa. Naruszenie przepisów k.p.k. i u.s.p. przez Sąd Apelacyjny w zakresie ustalenia kosztów. Błąd w ustaleniach faktycznych Sądu co do zakresu kognicji Sądu Apelacyjnego.

Godne uwagi sformułowania

Zażalenie jest niezasadne. Zaskarżone postanowienie, jako zgodne z obowiązującymi przepisami prawa należało utrzymać w mocy. Sędzia nie może być obciążony kosztami postępowania dyscyplinarnego bez względu na jego wynik. Powyższa zasada nie oznacza natomiast uprawnienia do żądania pokrycia przez Skarb Państwa wydatków ponoszonych przez sędziego [...] w sytuacji, gdy wniosek prokuratora został uwzględniony.

Skład orzekający

Małgorzata Bednarek

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących kosztów postępowania dyscyplinarnego i immunitetowego sędziów."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji postępowania immunitetowego sędziego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy kosztów postępowania dyscyplinarnego sędziego, co jest istotne dla prawników zajmujących się prawem dyscyplinarnym i ustrojem sądów, ale może być mniej interesujące dla szerszej publiczności.

Kto płaci za obronę sędziego w postępowaniu dyscyplinarnym? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Dane finansowe

zwrot kosztów obrony: 1393,9 PLN

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt I DO 8/18
POSTANOWIENIE
Dnia 6 marca 2019 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Małgorzata Bednarek
w sprawie C. K. sędziego Sądu Rejonowego w Z.
po rozpoznaniu na posiedzeniu w dniu 6 marca 2019 r. zażalenia obrońcy obwinionego na postanowienie Sądu Apelacyjnego w
[…]
– Sądu Dyscyplinarnego z dnia 23 lipca 2018 r., sygn. akt ASD
[…]
postanowił:
utrzymać w mocy zaskarżone orzeczenie
UZASADNIENIE
Postanowieniem z dnia 23 lipca 2018 r. Sąd Apelacyjny w
[…]
– Sąd Dyscyplinarny w sprawie C. K. sędziego Sądu Rejonowego w Z. w przedmiocie dodatkowego ustalenia wysokości kosztów postępowania na podstawie art. 616 § 1 pkt 2 k.p.k., art. 626 § 2 k.p.k., art. 632 pkt 2 k.p.k. w zw. z art. 128 u.s.p w pkt 1 zasądził od Skarbu Państwa na rzecz C. K. kwotę 1393,90 zł tytułem zwrotu poniesionych przez niego kosztów ustanowienia obrońcy; w pkt 2 w pozostałej części wniosku nie uwzględnił.
Zażalenie na ww. orzeczenie złożył obrońca obwinionego, zaskarżając je w pkt 2 i zarzucając naruszenie:
I.
art. 616 § 1 pkt 2 k.p.k., art. 626 § 2 k.p.k., art. 632 pkt 2 k.p.k., art. 128 u.s.p. I innych – jak w uzasadnieniu;
II.
błąd w ustaleniach faktycznych Sądu co do tego, że kognicja Sądu Apelacyjnego w
[…]
– Sądu Dyscyplinarnego w okolicznościach sprawy, jest ograniczona tylko do kosztów związanych ze sprawą o sygn. akt ASD
[…]
Skarżący wniósł o zmianę zaskarżonego postanowienia i przyznanie kosztów obrony według spisu kosztów i załączonej faktury oraz zasądzenie kosztów związanych z przedmiotowym zażaleniem. W uzasadnieniu obrońca obwinionego wskazał, że wydane, w sprawie o sygn. akt ASD
[…]
, postanowienie o umorzeniu postępowania dyscyplinarnego kończy wszystkie postępowania przeciwko C. K. przed Sądem Apelacyjnym – Sądem Dyscyplinarnym w
[…]
. Zdaniem skarżącego przy wydaniu orzeczenia Sąd Apelacyjny w
[…]
– Sąd Dyscyplinarny naruszył również rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. 2015 poz. 1800 ze zm.), albowiem zgodnie z § 21 ww. aktu prawnego do spraw wszczętych i nie skończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Zażalenie jest niezasadne. Zaskarżone postanowienie, jako zgodne z obowiązującymi przepisami prawa należało utrzymać w mocy.
Stosownie do art. 133 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. –
Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. Nr 2018, poz. 23 t.j. z póź.zm.),
koszty postępowania dyscyplinarnego ponosi Skarb Państwa. Zgodnie z art. 128 powołanej ustawy w kwestiach nieuregulowanych szczegółowo w ustawie znajdują odpowiednie zastosowanie przepisy Kodeksu postępowania karnego. Dotyczy to także sytuacji, w której zachodzi konieczność dodatkowego ustalenia wysokości tych kosztów, o której mowa w art. 626 § 2 k.p.k.
Z treści przepisu art. 133
ustawy prawo o ustroju sądów powszechnych
wynika ogólna zasada, że sędzia nie może być obciążony kosztami postępowania dyscyplinarnego bez względu na jego wynik. Powyższa zasada nie oznacza natomiast uprawnienia do żądania pokrycia przez Skarb Państwa wydatków ponoszonych przez sędziego, składających się na koszty procesu w rozumieniu art. 616 § 1 k.p.k. w sytuacji, gdy wniosek prokuratora został uwzględniony
(postanowienie z 7 maja 2008 r., SNO 44/08, OSNSD 2008, poz. 10
). Zasada ponoszenia kosztów postępowania dyscyplinarnego przez Skarb Państwa stanowi gwarancje tego, że nawet w razie uwzględnienia wniosku sędzia nie może być obciążony kosztami tak, jak ma to miejsce w razie skazania w postępowaniu karnym (art. 627 k.p.k.).
Wskazać należy, że uchwałą z dnia 29 kwietnia 2011r., w sprawie C. K. sędziego Sądu Rejonowego w Z. Sąd Apelacyjny w
[…]
– Sądy Dyscyplinarny zezwolił na pociągniecie ww. sędziego do odpowiedzialności karnej. Uchwałą z dnia 2 lutego 2012 r. ten sam Sąd podjął uchwałę zezwalającą na pociągniecie sędziego C. K. do odpowiedzialności karnej w zakresie dodatkowo zarzucanych mu czynów.
Ww. uchwały wskutek wywołanej wywiedzionymi zażaleniami kontroli instancyjnej zostały utrzymane w mocy przez Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny w W. uchwałami podjętymi odpowiednio w dniach: 13 września 2011 r. (sygn. akt SNO 35/11) oraz 10 maja 2012 r. (sygn. akt SNO
[…]
). Mając na uwadze, że wniosek o zezwolenie na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej, na etapie jego rozpoznania został uznany za zasadny brak jest podstaw do pokrycia poniesionych przez obwinionego w ramach postępowania immunitetowego kosztów procesu, obejmujących uzasadnione wydatki stron, w tym z tytułu ustanowienia w sprawie jednego obrońcy (art. 616 § 1 pkt 2 k.p.k.). Mając na uwadze, powyższe uznać należy, że prawidło Sąd Apelacyjny w
[…]
– Sąd Dyscyplinarny nie uwzględnił wniosku o zwrot kosztów procesu w zakresie w jakimi wniosek ten zmierzał do zasądzenia na rzecz obwinionego kwot wynikających z udziału jego obrońcy w czynnościach podejmowanych w ramach prowadzonego postępowania immunitetowego, a więc wynikających z działań podejmowanych w ramach toczących się w I instancji przed sądem Apelacyjnym w
[…]
postepowań o zezwolenie na pociągniecie sędziego do odpowiedzialności karnej w sprawach o sygn. akt: ASD[…] i ASD[…] oraz przed Sądem Najwyższym postępowań odwoławczych w przedmiocie zezwolenia na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialność karnej w sprawach o sygn. akt: SNO 19/12 i SNO 35/11 9 (nie jak błędnie wskazano SNO 4/11).
Konkludując, Sąd I instancji dokonał prawidłowych ustaleń faktycznych, prowadzących do uznania braku podstaw do zasadzenia kosztów wszystkich prowadzonych w sprawie sędziego C. K. postępowań.
Za chybiony uznać należy zarzut naruszenia art. 626 § 2 k.p.k., na który to wprost powołał się Sąd I instancji wydając zaskarżone postanowienie. Sąd Apelacyjny w
[…]
określił w orzeczeniu kończącym sprawę, zapadłym w dniu 6 lipca 2018 r. zasadę ponoszenia kosztów procesu, obciążając nimi Skarb Państwa. Jak trafnie wskazał Sąd Apelacyjny w zaskarżonym postanowieniu wobec braku dokumentu potwierdzającego realną wysokość kosztów poniesionych przez obwinionego, nie było możliwe ustalenie ich wysokości na etapie wydania orzeczenia o umorzeniu postępowania. W tym miejscu wskazać należy, że chybiony jest również zarzut naruszenia art. 632 pkt 2 k.p.k., na mocy, którego z uwagi na treść zapadłego orzeczenia Sąd Apelacyjny zasądził na rzecz obwinionego częściowy zwrot kosztów.
Za całkowicie chybiony uznać należy zarzut naruszenia § 21 rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie. Ustalając wysokość należnego obwinionemu zwrotu kosztów Sąd I instancji zastosował, bowiem § 14 ust. 2 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. 2013 poz. 461).
Z tych względów Sąd Najwyższy orzekł jak w postanowieniu.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI